رویداد تونگوسکا

رویداد تونگوسکا

تصویر درختان شکسته و نابودشده به‌دلیل موج حاصل از انفجار. تصویر از آکادمی علوم شوروی در بررسی‌های سال ۱۹۲۷ به رهبری لئونید کولیک (بیش از ۸۰ میلیون درخت در این انفجار ریشه‌کن شدند)
تاریخ	۳۰ ژوئن ۱۹۰۸
زمان	۰۷:۱۷
مکان	رود پودکامنایا تونگوسکا، سیبری، امپراتوری روسیه تزاری
مختصات	۶۰°۵۳′۰۹″ شمالی ۱۰۱°۵۳′۴۰″ شرقی
علت	انفجار احتمالی یک سیارک کوچک یا یک دنباله‌دار در فضا
نتیجه	نابودی درختان و سایر جانداران در منطقه‌ای به مساحت ۲۱۵۰ کیلومتر مربع، تلفات احتمالی ۳ نفر از جمله یک چوپان که همراه گله اش از بین رفت.
کشته‌ها	۳ نفر قربانی احتمالی، ۱ چوپان و گله‌اش
آسیب مالی	آسیب به چند ساختمان در شعاع برخورد

مکان تقریبی وقوع انفجار تونگوسکا واقع در سیبری.

رویداد یا انفجار تونگوسکا، در ساعت ۷:۱۷ صبح روز سه‌شنبه ۳۰ ژوئن ۱۹۰۸، انفجاری مهیب با قدرت حدودی ۱۲ مگاتن در نزدیکی رود پودکامنایا تونگوسکا واقع در پودکامنایا که اکنون با عنوان سرزمین کراسنویارسک روسیه شناخته می‌شود، به وقوع پیوست. هر چند امروزه نیز دلیل این انفجار، موضوع بحث است ولی عموماً علت آن را مربوط به انفجار یک قطعه سنگ آسمانی بزرگ یا دنباله‌دار، به‌طول ۵۰ تا ۶۰ متر، در ارتفاع ۱۰–۵ کیلومتری از سطح زمین می‌دانند. مطالعات مختلفی جهت تخمین اندازهٔ این جسم صورت گرفته و با توافق کلی پهنای آن را چند ده متر برآورد کرده‌اند. با وجود این‌که این شهاب‌واره یا دنباله‌دار در هوا منفجر شد و به‌طور مستقیم به سطح زمین برخورد نکرد ولی این رویداد هنوز هم به عنوان یک برخورد قلمداد می‌گردد. برآوردهای انجام گرفته از محدوده انرژی حاصل از انفجار از ۵ مگاتن تا بیش از ۳۰ مگاتن ماده انفجاری تی‌ان‌تی، و به احتمال زیاد ۱۵–۱۰ مگاتن است. این مقدار تقریباً به اندازهٔ قدرت انفجار هسته‌ای-حرارتی موسوم به قلعه براوو است که توسط ایالات متحده آمریکا در اواخر ماه فوریهٔ سال ۱۹۵۴ آزمایش گردید؛ در حدود ۱۰۰۰ بار قدرتمندتر از انفجار اتمی هیروشیما و در حدود یک سوم قدرت انفجار بمب تزار است که بزرگ‌ترین جنگ‌افزار هسته‌ای آزمایش‌شده توسط بشر است.

در این انفجار، بیش از ۸۰ میلیون درخت در مساحتی بالغ بر ۲٬۱۵۰ کیلومترمربع ریشه‌کن شدند و شوک ناشی از انفجار، برابر ۵ در مقیاس ریشتر تخمین زده شده است. شدت چنین انفجاری قادر به تخریب کلان‌شهری بزرگ است و احتمال چنین برخوردی به لزوم بحث در مورد راهکارهای پرهیز از برخورد سیارکی تأکید می‌نماید. شدت انفجار باعث لرزش پنجره‌ها در صد کیلومتری شد و در کلیه ایستگاه‌های لرزه‌نگاری اروپا ثبت شد. این حادثه باعث کشته شدن یک چوپان شد که بهمراه گله اش از بین رفت.

توضیحات کلی

تصویری از محل رویداد تونگوسکا

رویداد تونگوسکا یک انفجار بزرگ بین ۳ تا ۵۰ مگاتن بود که در نزدیکی رودخانه پودکامنایا تونگوسکا در استان ینیسیسک (کراسنویارسک کنونی)، روسیه فدرال، در صبح روز ۳۰ ژوئن ۱۹۰۸ رخ داد. انفجار بر فراز تایگای کم جمعیت سیبری شرقی حدود ۸۰ میلیون درخت را در مساحتی به وسعت ۲۱۵۰ کیلومتر مربع (۸۳۰ مایل مربع) از جنگل قطع کرد و گزارش‌های شاهدان عینی نشان می‌دهند که ممکن است تا سه نفر جان خود را از دست داده باشند. این انفجار به‌طور کلی به یک انفجار هوای شهاب سنگ نسبت داده می‌شود، انفجار جوی یک سیارک سنگی به عرض ۵۰–۶۰ متر (۱۶۰–۲۰۰ فوت):p۰ ۱۷۸ سیارک از شرق به جنوب شرقی نزدیک شد، احتمالاً با سرعت نسبتاً بالایی در حدود ۲۷ کیلومتر بر ثانیه. ۹۸۰۰۴ کیلومتر در ساعت (۸۰ ماخ) اگرچه این حادثه به عنوان یک رویداد برخورد طبقه‌بندی می‌شود، اما تصور می‌شود این شیء در ارتفاع ۵ تا ۱۰ کیلومتری (۳ تا ۶ مایلی) به جای برخورد با سطح زمین منفجر شده و هیچ دهانه برخوردی باقی نگذاشته است.

منابع

• رویداد تونگوسکا

پیوند به بیرون

• Tunguska pictures – Many Tunguska-related pictures with comments in English
• Vaganov, Evgenii A.; Hughes, Malcolm K.; Silkin, Pavel P.; Nesvetailo, Valery D. (September 2004). "The Tunguska Event in 1908: Evidence from Tree-Ring Anatomy". Astrobiology. 4 (3): 391–399. Bibcode:2004AsBio...4..391V. doi:10.1089/ast.2004.4.391. PMID 15383242.
• Preliminary results from the 1961 combined Tunguska meteorite expedition بایگانی‌شده در ۲۰ ژوئیه ۲۰۰۸ توسط Wayback Machine
• 1908 Siberia Explosion بایگانی‌شده در ۱۹ آوریل ۲۰۱۱ توسط Wayback Machine. Reconstruction by William K. Hartmann.
• الگو:APOD
• "Mystery space blast 'solved'" بایگانی‌شده در ۶ دسامبر ۲۰۱۱ توسط Wayback Machine (بی‌بی‌سی نیوز)
• Sound of the Tunguska event (reconstruction)
• The Tunguska Event 100 Years later بایگانی‌شده در ۲۵ ژوئن ۲۰۲۰ توسط Wayback Machine – ناسا
• Hogenboom, Melissa (7 July 2016). "In Siberia in 1908, a huge explosion came out of nowhere". Earth. BBC News. Archived from the original on 20 September 2018. Retrieved 8 October 2017.
• Jackson, A. A.; Ryan, Michael P. (September 1973). "Was the Tungus Event due to a Black Hole?". Nature. 245 (5420): 88–89. Bibcode:1973Natur.245...88J. doi:10.1038/245088a0. S2CID 4216795.
• Beasley, William H.; Tinsley, Brian A. (August 1974). "Tungus event was not caused by a black hole". Nature. 250 (5467): 555–556. Bibcode:1974Natur.250..555B. doi:10.1038/250555a0. S2CID 4155163.
• Steel, Duncan (June 2008). "Planetary science: Tunguska at 100". Nature. 453 (7199): 1157–1159. Bibcode:2008Natur.453.1157S. doi:10.1038/4531157a. PMID 18580919. S2CID 4360243. Gale A183317615.