اختلال شخصیت ضداجتماعی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

اختلال شخصیت ضد اجتماعی (به انگلیسی: Antisocial Personality Disorder) (شناخته شده به عنوان ASPD یا APD و یا Sociopathy) یک اختلال شخصیتی گروه B است که با رفتار های ضد اجتماعی مانند وجدان کم یا ناچیز و عدم توانایی کنترل خشم شناخته می‌شود.[۱]

اشخاص دارای اختلال شخصیت ضد اجتماعی سطوح غیر معمولی از سروتونین را در مغز خود دارند. همچنین آنها رفتار تکانشی دارند و در انجام تصمیم های بلند مدت اکثراً به مشکل می‌خورند. این اختلال شخصیتی قبل از ۱۸ سالگی به دلیل رشد مغز قابل تشخیص نیست و معمولا رفتار های ضد اجتماعی در افراد زیر ۱۸ سال اختلال سلوک گفته می‌شود.[۲]

علائم

علائم اختلال شخصیتی ضد اجتماعی عبارت است از:

  • عدم تشخیص و تفکیک صحیح و غلط
  • دروغ گویی مداوم
  • بدبینی و عدم ارزش قائل بودن برای دیگران
  • علاقه به دستکاری ذهن دیگران
  • خود بزرگ بینی و صاحب نظر بودن
  • عدم پیروی از قوانین اجتماعی
  • عدم اعتنا به حقوق دیگران
  • تکانشگری و ضعف در برنامه‌ریزی بلند مدت
  • پرخاشگری
  • وجدان کم یا ناچیز و عدم پشیمانی
  • ریسک نالازم بدون در نظر گرفتن خطرات آن برای خود و دیگران
  • روابط ضعیف
  • ضعف در یادگیری از اشتباه
  • عدم مسئولیت پذیری[۳]

خودشیفتگی

تفاوت اختلال شخصیت ضد اجتماعی با اختلال شخصیت خودشیفتگی این است که در خودشیفتگی ارتباطی با عواملی مانند اختلال سلوک در کودکی وجود ندارد و همچنین فرد خودشیفته کمتر پرخاشگر، تکانشی و فریب‌دهنده است.

عوامل

کودکانی دارای اختلال سلوک اگر تا ۱۸ سالگی درمان نشوند، ممکن است دچار اختلال شخصیتی ضد اجتماعی شوند. عوامل دیگری مانند اختلال کم‌توجهی - بیش‌فعالی، افسردگی، اختلال نافرمانی مقابله‌جویانه و اختلالات گروه B نیز احتمال این اختلال شخصیتی را بالا می‌برد.[۲]

اختلال شخصیت ضد اجتماعی
طبقه‌بندی و منابع بیرونی
تخصصروان‌پزشکی، روان‌شناسی
آی‌سی‌دی-۱۰F60.2
آی‌سی‌دی-9-CM301.7
پیشنت پلاساختلال شخصیت ضداجتماعی


معیارهای DSM-5

الف) فرد تقریباً در همه جنبه‌های زندگی به حقوق دیگران احترام نمی‌گذارد و آن‌ها را نقض می‌کند. این رفتار از ۱۵ سالگی شروع شده‌است، و سه مورد (یا بیشتر) از موارد زیر آن را نشان می‌دهند:

  1. فرد با پیش نگرفتن رفتارهای قانونی، هنجارهای اجتماعی را رعایت نمی‌کند، و این موضوع را تکرار ارتکاب اعمال مجرمانه‌ای که به دستگیری او منجر می‌شوند نشان می‌دهد.
  2. مکار و فریبکار است، و این موضوع را دروغگویی‌های مکرر، استفاده از نام‌های مستعار، یا کلاهبرداری از دیگران به منظور سودجویی شخصی یا لذت بردن نشان می‌دهند.
  3. فرد بدون فکر و بلافاصله بر اساس امیال ناگهانی خود عمل می‌کند یا نمی‌تواند از پیش برنامه‌ریزی کند.
  4. زود رنج، زودخشم، و تحریک پذیر، یا پرخاشگر است، و این موضوع را تکرار دعواها یا تهاجم‌های فیزیکی نشان می‌دهند.
  5. با کارهای خطرناکی که انجام می‌دهد، ایمنی خود یا دیگران را رعایت نمی‌کند.
  6. تقریباً در همه امور بی مسئولیت است، و این موضوع را تکرار قانون‌شکنی‌ها در محل کار یا رعایت نکردن مسئولیت‌های مالی نشان می‌دهند.
  7. پشیمانی و عذاب وجدان ندارد، و این موضوع را بی‌تفاوتی او نسبت به ناراحت کردن دیگران، بدرفتاری با آنها، یا دزدیدن اموال آنها، یا تلاش برای توجیه این اعمال، نشان می‌دهند.

ب) فرد حداقل ۱۸ سال سن دارد.

پ) شواهد موجود نشان می‌دهند که فرد اختلال سلوک دارد و شروع آن قبل از ۱۵ سالگی بوده‌است.

ت) رفتار ضد اجتماعی صرفاً در طول اسکیزوفرنی یا اختلال دوقطبی روی نمی‌دهند.[۴]

سینما

فیلم‌های زیر در رابطه با اختلال شخصیت ضد اجتماعی هستند:

منابع

  1. "Personality disorders - Symptoms and causes". Mayo Clinic. Retrieved 2021-12-16.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ «Antisocial Personality Disorder: Causes, Symptoms & Treatment». Cleveland Clinic. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۱۲-۱۶.
  3. "Antisocial personality disorder - Symptoms and causes". Mayo Clinic. Retrieved 2021-12-16.
  4. گنجی، مهدی (۱۳۹۲). [۱۳ «اختلالات شخصیت»] مقدار |نشانی فصل= را بررسی کنید (کمک). در گنجی، حمزه. آسیب‌شناسی روانی بر اساس DSM-5. دوم. تهران: ساوالان. ص. ۲۳۲. شابک ۹۷۸-۹۶۴-۷۶۰۹-۸۰-۷.

کارل هافمن، مارک ورنوری، جودیت ورنوری، روان‌شناسی عمومی (از نظریه تا کاربرد)، شابک ۹۶۴-۶۳۸۹-۰۱-۵