سایکوپاتی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
"سایکوپاتی" یا "روان‌آزاری"
تلفظ
تخصصروان‌پزشکی، روان‌شناسی بالینی
علائمخیره‌سری، خودباوری زیاد، نبود همدلی، تمایل به خشونت و دستکاری روان‌شناختی، تکانشگری
علتژنتیکی و محیطی
عامل خطراتپیشینه خانوادگی، فقر، نادیده گرفته شدن از سوی پدر و مادر
تشخیص افتراقیاختلال شخصیت ضداجتماعی، اختلال شخصیت خودشیفته، اختلال شخصیت مرزی، اختلال دوقطبی (شیدایی)
پیش‌آگهیضعیف
بسامد٪۱ از کل جمعیت

روان‌آزاری یا سایکوپاتی (به انگلیسی: Psychopathy) نوعی اختلال شخصیت است. فرد رفتارهای تکانشی، فقدان ترس و بی‌احتیاطی، بی‌قیدی و بی‌مسئولیتی و رفتارهای ضداجتماعی دارد. روان‌آزاری هرچند با اختلال شخصیت ضداجتماعی مشابهت زیادی دارد ولی در طبقه‌بندی‌های گوناگون تفاوت‌هایی دارند.

گستردگی[ویرایش]

برآورد می‌شود که ٪۱ از مردم به روان‌آزاری دچار باشند.[۱]

ویژگی‌های مغزی[ویرایش]

اسکن‌های مغزی نشان داده‌اند که فعالیت برخی بخش‌های مغز در سایکوپات‌های خشن با افراد دیگر متفاوت است. بخش‌ جلویی مغز (که در درک احساسات دیگران نقشی کلیدی دارد) این افراد، ماده خاکستری کمتری دارد. همچنین آمیگدال (بخش کنترل احساس ترس) در سایکوپات‌ها کوچک‌تر از مردم عادی است.[۱]

علت[ویرایش]

علت دقیق روان‌آزاری، معلوم نیست. به نظر می‌رسد که هر ۲ عامل ژنتیک و محیط بر آن موثر باشند. به این معنی که ممکن است به دلیل پیشینه خانوادگی شخص با این ویژگی زاده شود. اما محیط پیرامون و تربیت خانوادگی، در برانگیختن ژن‌ها در دوران کودکی، تغییرات قشر جلویی مغز، و بروز این رفتار روان‌آزارانه، تاثیر داشته باشند.[۱]

برتری[ویرایش]

افراد روان‌آزار، درگیر احساس نمی‌شوند و در تصمیم‌گیری، عواطف خود را درگیر نمی‌کنند. این افراد برای جامعه بیشتر تلاش می‌کنند، پول بیشتری اهدا می‌کنند، و بیشتر درگیر انجام کارها به شکل واقعی هستند.[۱]

پانویس[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ جیم فالون (۱۴ خرداد ۱۳۹۹). «چگونه فهمیدم سایکوپات هستم». بی‌بی‌سی فارسی.

منابع[ویرایش]

  • کارل هافمن، مارک ورنوری، جودیت ورنوری، روان‌شناسی عمومی (از نظریه تا کاربرد)، شابک ۹۶۴-۶۳۸۹-۰۱-۵