گونه‌زایی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
بخشی از مجموعه مقاله‌های
زیست‌شناسی فرگشتی
CollapsedtreeLabels-simplified.svg
مفاهیم کلیدی

فرگشت (مقدمه)•نیای مشترک
شواهد نیای مشترک

تاریخ اندیشه

مرورنظریه لامارکنظریه داروین
نئوداروینیسمتکامل پرشی
تلفیق فیشری
تلفیق تکاملی جدید

تاریخ طبیعی

تاریخ حیاتتنوع زیستی
جغرافیای زیستی

ساز‌و‌کارها و پیامدها

انتخاب طبیعیانتخاب جنسی
سازشرانش ژن
شارش ژنجهش
هم‌فرگشتیگونه‌زایی

برداشت‌های اجتماعی و فرهنگی

میزان حمایت
مخالفانجدال
پیامدهای اجتماعی
نظریه و حقیقت

شاخه‌ها و کاربردها

شاخه‌بندی
ژن‌شناسی بوم‌شناختی
انسان‌شناسی فرگشتی
تکوین فرگشتی
روانشناسی تکاملی
تکامل ملکولی
فیلوژنتیک
ژنتیک جمعیت
سیستماتیک

درگاه.ویکی‌پروژه
 ن  ب  و 

گونه زایی (به انگلیسی: speciation) فرایندی تکاملی است که از طریق آن گونه‌های زیست شناختی جدید، پدید می‌آیند. به نظر می‌رسد اراتور. اف. کوک، زیست شناس، نخستین کسی بوده‌است که این اصطلاح را برای جدا شدن دودمان‌ها (زیست-دسته زایی) در نقطهٔ مقابل زایش درون گروهی یا همان تکامل درون گونه‌ای بکار برده‌است. اینکه آیا «رانش ژنی» عامل مهم یا ناچیزی در گونه زایی است موضوع بحث‌های بسیار دنبال داری است. در طبیعت چهار حالت گونه زایی، بسته به گستره‌ای که در آن جمعیت‌های گونه زا به لحاظ جغرافیایی از یکدیگر جدا افتاده‌اند، وجود دارد: دگرنیابوم، نزدیک نیابوم، کنارنیابوم و هم نیابوم. گونه زایی همچنین ممکن است به شیوهٔ ساختگی، از راه دامداری یا تجربه‌های آزمایشگاهی، القا گردد.