خیوه
از ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد
خیوه نام شهری است در خوارزم.زمانی خیوه مرکز خوارزم بود.امروز در کشور ازبکستان جای گرفتهاست.بازرگانان عرب در سده دهم میلادی از این شهر نام میبرند هر چند که باستانشناسان پیشینه آنرا به سده شش میلادی میرسانند.
فهرست مندرجات |
[ویرایش] تاریخ نوین شهر
تا پیش از چیرگی روسها بر خوارزم خانهایی بر این سرزمین با مرکزیت خیوه خودسرانه فذمان میراندند.در سال ۱۸۷۳ ژنرال روس فون کاوفمن به این شهر تاخت. تزارها بر سراسر خوارزم چیرگی یافتند ولی خیوه را به شکل اسمی خودمختار گذاردند.پس از واژگونی تزارها سرانجام خیوه در تقسیمبندی تازه کشور در سال ۱۹۲۴ به ازبکستان پیوست. در ایران امروز بسیاری از ترکان شرقی (بجنورد قوچان شیروان و روستاهای اینان تا مرز ترکمنستان)ازبکند اما خود از ریشه زبان خود بیخبرند. در زبانشناسیهای اساسی که در این منطقه صورت گرفت پژوهشگران دریافتند که اینان مردمی بودند که در زمان تزاران و شوروی سابق برای فرار از فرستاده شدن به جنگ جهانی اول و دوم به ایران کوچیدند این مردم از ترکمنستان، خیوه، تاشکند و قرهقالپاقستان به ایران آمدند.
[ویرایش] درباره شهر
خیوه دو بخش دارد، بخش بیرونی دیجانقلعه نام دارد.این بخش دارای باروی و دیواری بود که ۱۱ دروازه داشت.بخش درونی ایچانقلعه نام دارد.این بخش دیواری خشتی دارد که گرداگردش را فراگرفتهاست.برخی بر این باورند که پی این دیوار در سده ۱۰ میلادی ریخته شدهاست. دیوارهای کنگرهدار آن به بلندای ۱۰ متر به سده هفدهم میلادی باز میگردد.
این شهر ۵۰ اثر تاریخی و ۲۵۰ خانه کهن - که بیشترشان به سدههای هژدهم و نوزدهم بازمی گردند- دارد.برای نمونه مسجد جمعه این شهر در سده دهم میلادی راه اندازی شد و در سالهای ۱۷۸۸-۸۹ میلادی بازسازی گردید.همچنین سرسرای ستوندار شناخته شده این شهر که دارای ۱۱۲ ستون از مصالح ساختمانی کهن هنوز سرپاست.
[ویرایش] جستارهای وابسته
[ویرایش] منبع
*ویکی پدیای انگلیسی
 |
|
|---|---|
| پایتخت | تاشکند |
| استانها |
اندیجان • بخارا • تاشکند • جیزک • خوارزم • سرخاندریا • سمرقند • سیردریا • فرغانه • قشقهدریا • نمنگان • نوایی |
| جمهوری خودمختار | |
| برونبومها | |
| شهرها |
آقبایتال • آقرباط • الگائینگ • اندیجان • اورگنج • ایاقاگیتما • بخارا • بزابای • بیگآباد • پسکم • تاشکند • تامدی • ترمذ • جانگلدی • جیزک • چیرچیق • چیمبای • خوقند • خیوه • ده نو • سمرقند • سیردریا • شهر سبز • شیرآباد • فرغانه • قراگول • قرهقاپالکیا • کته قورغان • کونگراد • گذر • ماشیکودوک • میناق • مینچوکور • نخشب • نمنگان • نوایی • نورآتا • نوکوس • یاسلیک • یانگیر • ینگییول |
| نقاط دیدنی |
آرامگاه اسماعیل بخاری • آرامگاه چهاربکر • آرامگاه شاه زنده • بازار سمرقند • خیوه • رصدخانه الغبیگ • ریگستان • سنگنگارههای قوشچنار • شهر کهن هزاراسپ • کاروانسرای رباط ملک • مسجد بیبیخانم • موزه سمرقند |
