اشو

«راجنیش چاندرا موهان جین» از عرفای هندی و اساتید باطنی (به هندی: रजनीश चन्द्र मोहन जैन) است که بین سالهای ۱۹۳۱ تا ۱۹۹۰ می زیست. وی در دهه ۶۰ میلادی به نام آچاریا راجنیش و در دهه ۷۰ و ۸۰ باگوان شری راجنیش (bhagwan shree rajneesh) نامیده می‌شد اما نهایتاً در سال ۱۹۸۹ میلادی نام اشو را برای خود برگزید. او یک عارف, گورو و فیلسوف هندی بود.

معنای اشو

بنا به گفتهٔ راجنیش، او این نام را از واژهٔ اُشِنیک (Oceanic) به معنای "پیوسته به آب دریا و یکی شده با آن" برگرفته است. این نام برای نخستین بار در آثار ویلیام جیمز بکار رفته‌است.

از آنجا که واژهٔ اُشِنیک (دریاگون) تنها به توصیف و تجربه می‌پردازد و شامل شخص تجربه کننده نمی‌شود، راجنیش واژهٔ (اشو) را برای خود برگزید.او بعدها پی برد که این واژه از قدیم در میان ساکنان خاور دور رواج داشته و به معنای "شخص مقدسی که آسمان بر او گل می‌افشاند" بکار رفته‌است.

زندگینامه

چاندرا موهان جین (اشو)در ۱۱ دسامبر سال ۱۹۳۱ میلادی در شهر کوچ وادا هند زاده شد. او از همان كودكي، روحيه اي سركش و مستقل داشت و بر اين امر پافشاري مي كرد كه به جاي دريافت دانش و باور از ديگران، خودش، حقيقت را بيازمايد.

سپس با كسب درجه ي فوق ليسانس در رشته ي فلسفه از دانشگاه "سوگار"، تحصيلات خود را به پايان رساند و چندين سال در دانشگاه "جبل پور" به تدريس فلسفه پرداخت. وی از سال ۱۹۶۳ میلادی با سفر به سراسر هندوستان به ایراد خطابه هایی در زمینه‌های معنوی و عوالم روحانی پرداخت. در طی برگزاري جلسه هاي سخنراني و بحث و گفتگو در شهرهاي گوناگون، رهبران مذهبي سنت گرا و باورهاي سنتي را مورد پرسش قرار داد و با گروههاي گوناگون مردم ديدار كرد.

اشو در سال ۱۹۷۴ کمون خود در شهر پونا، هندوستان، را بنیان نهاد که مورد استقبال شدیدی خصوصا از جانب رهجویان معنویت گرای غربی قرار گرفت. در سال ۱۹۸۰ در يکی از سخنرانيهای صبحگاهي يک هندوی بنيادگرا او را با چاقو هدف حمله قرار داد اما فرد مهجام بعداً از هر گونه شبهه اي مبرا شد. اشو در سال ۱۹۸۱ جهت معالجه به ایالات متحده رفت و در آنجا به مدت پنج سال اقامت گزید. پیروان اشو به عنوان سانیاسین شناخته می شوند. در مدت چهار ماه اراضی کوهپایه‌های ایالت اورگون را خریداری و شهری بنا نهادند که به راجنیش پورام مشهور شد.

پس از احداث این مرکز توجه زیادی در سراسر امریکا نسبت به اشو و تعالیمش جلب شد اما در همین حال عده ای نیز او را فردی منحط، فاسد الاخلاق و زیر سوال برنده ی ارزشها می دانستند و همین امر مشکلاتی را برای وی بوجود آورد. از پیامدهای این مخالفت ها برخورد قانونی دولت امریکا با اشو در سال در سال ۱۹۸۶ بود که با اتهام نقض قانون مهاجرت ایالات متحده امریکا دستگیر و به دادگاه کشانده شد. در پی این رخدادها، اشو مجبور به ترک خاک آمریکا و بازگشت به هند شد و در ۱۹ ژانویه ۱۹۹۰ درگذشت.

تعالیم اشو

نام پدری اشو، "راجنیش" است و پیروانش كنيه ي "باگوان" به معنای "آقا" و "سرور" را به ابتدای نام وی افزوده بودند و در کتابها و نوشته ها از او با نام "باگوان شری راجنیش" یاد می کردند اما او در ﮊانویه ي سال ۱۹۸۹ به دليل سوء برداشت هاي به وجود آمده، كنيه ي "باگوان" را از ابتدای نام خویش برداشت و گفت: "دیگر مسخره بازی بس است." و از آن پس بود که او را "اشو راجنیش" نامیدند.

البته وی البته در سپتامبر همان سال، "راجنیش" را نیز از نام خود برداشت، زیرا راجنیش نامی برگرفته از مذهب هندو است و اشو نمی خواست که نمایانگر فرقه یا آیین ويژه اي باشد.

او با مطالعه در مورد هر چيزي كه مي توانست درك او را از نظام باورها و روانشناسي انسان معاصر گسترش دهد كنكاش كرد و در اواخر دهه ي ۱۹۶۰ روش خود را برای مراقبه ي پوياي به وجود آورد. اشو مي گويد:

"بار سنتهاي تاريخ گذشته و تشويش هاي زندگي نوين به قدري بر دوش انسان امروزي سنگيني مي كند كه او پيش از اينكه به حالت آرامش و بي ذهني مراقبه دست يابد مجبور است به يك پاكسازي گسترده تن دهد."

او تصویر ذهنی خویش را از انسان ایده آل امروزی، "زوربای بودایی" می نامید؛ ترکیبی سراسر جدید؛ "ديدار بین زمین و آسمان، ديدار بین مرئی و نامرئی، ديدار قطبهای متضاد." "زوربا" شخصیتی زمینی و اهل خوشگذرانی های دنیوی است، در حالی که "بودا" نمايانگر روش معنوی است.

اشو در آموزه های خود از تمام جنبه هاي توسعه ي آگاهي انسان سخن می گویدو بر اين باور است که زندگی انسان امروزی بایستی بر پایه ی مراقبه بنا شده باشد، منتها مراقبه ای که با نیازها و حقايق زندگی انسان امروزی هماهنگ است. او شیوه های گوناگون نوینی برای مراقبه پديد آورد تا هرکس بسته به نیاز و روحیه ی خویش، آن را برگزیده و با آن کار کند. او همچنین طی همکاری با درمانگران، روشهای جدید درمانی را بر پایه ی مراقبه به وجود آورد.

منتقدان و مخالفان اشو او را فردی منحرف، فاسد و مروج لاابالی گری می خوانند. افراطیون مذهبی ایران که در گروه مخالفان سرسخت اشو و تعالیم تانترا قرار دارند جریان تعلیمی او را یکی از جنبش های نو پدید دینیِ برخواسته از هند می دانند و درباره او می گویند: " مسلك اوشو داراي آداب و رسومي است و اساس تعاليم عملي اوشو را در بردارد كه مهمترين آنها عبارتند از: «انواع مراقبه، رقص، سماع، سكس، سكوت، عشق ورزي، سرور، يوگي، ذن و...». .

این طیف اشو را به ترویج معنویت شهوانی و نفی عقل و منطق متهم می کنند و درباره اش می گویند: "مكتب عرفاني اوشو يكي از صد مكتب صوفي ـ عرفاني در جهان ماست. كه سعي در پيشبرد رهروان، رسانيدن آنها به حقيقت و تعالي روحشان دارد. در اين مكتب زماني كه از عشق صحبت مي شود و آن تعبير خاص اوشو كه عشق زاده آميزش جنسي است، ترديدي براي خواننده به وجود مي آيد كه آيا اوشو به دنبال پرورش روح مريدانش بوده است؟! يا نه، به دنبال آن بوده كه از عرفاني دم بزند تا مريدانش در اين عرفان، به ارضاء شهوت جسمي خويش بپردازند."

آثار اشو

اشو نیز مانند اکثر اساتید باطنی تاكنون هیچ کتابی ننوشته است. در واقع، کتابهای منتشر شده به نام او که شمار آنها به بیش از ۶۰۰ عنوان می رسد نسخه برداری از سخنرانی های وی هستند که توسط شاگردانش به انجام رسیده اند. حدود هفت هزار سخنرانی از اشو بر روی نوار کاست و هزار و هفتصد سخنرانی بر روی نوار ویدئو ضبط شده است و کتابهای او جزو پرفروش ترین کتب در هند به شمار می آیند. آثار اشو به اکثر زبان‌های زندهٔ دنیا ترجمه شده است و لیست کتابهایی که به فارسی برگردانده شده‌ عبارتند از:

ردیف	نام کتاب	تاریخ انتشار	ردیف	نام کتاب	تاریخ انتشار	ردیف	نام کتاب	تاریخ انتشار
۱	راه کمال	-	۲۲	آفتاب در سایه	-	۴۴	تمثیل‌های عرفانی	-
۲	نغمه زندگی	-	۲۳	ضربان قلب حقیقت مطلق	-	۴۵	الماس‌های آگاهی	-
۳	فقط یک آسمان	-	۲۴	گلهای جاودانگی	-	۴۶	ریشه‌ها و بالها	-
۴	مزه‌ای از ملکوت	-	۲۵	سرگشتگی	-	۴۷	شکوه آزادی	-
۵	آه این...	-	۲۶	این نیز بگذرد...	-	۴۸	تانترا (جلد سوم) تفسیر آواهای شاهانه	-
۶	بشنو از این خموش	-	۲۷	تانترا (جلد اول)	-	۴۹	تانترا (جلد چهارم) تفسیر آواهای شاهانه	-
۷	عشق، رقص، زندگی	-	۲۸	تانترا (جلد دوم)	-	۵۰	شکوه آزادی	-
۸	زندگی به روایت بودا	-	۲۹	راز بزرگ	-	۵۱	عاشقانه‌ها	-
۹	راز (جلد اول)	-	۳۰	شهامت عشق ورزیدن	-	۵۲	صوفی مرد راه: آواز سکوت	-
۱۰	راز (جلد دوم)	-	۳۱	اشو ذن تاروت	-	۵۳	خود را به هستی واگذار	-
۱۱	اولین و آخرین رهایی	-	۳۲	زوربای بودایی	-	۵۴	بگو آری!	-
۱۲	الماسهای اشو	-	۳۳	یک فنجان چای	-	۵۵	عشق پرنده‌ای آزاد است	-
۱۳	مراقبه، هنر وجد و سرور	-	۳۴	هفت بدن، هفت چاکرا	-	۵۶	زندگی موهبتی الهی است	-
۱۴	خلاقیت	-	۳۵	شورشی	-	۵۷	بیگانه در زمین	-
۱۵	بلوغ	-	۳۶	مراقبه: شور مستی	-	۵۸	چراغ راه خود باش	-
۱۶	کودک نوین	-	۳۷	تائوئیزم (جلد اول)	-	۵۹	پرواز در تنهایی	-
۱۷	یک زندگی، یک ترانه، یک رقص	-	۳۸	تائوئیزم (جلد دوم)	-	۶۰	من درس شهامت می‌دهم	-
۱۸	وآن گاه نبودم	-	۳۹	با خورشید شامگاه	-	۶۱	دل به دریا بزن	-
۱۹	شهامت	-	۴۰	عشق پرنده‌ای آزاد و رها	-	۶۲	با خود یکی شو	-
۲۰	اینک برکه‌ای کهن	-	۴۱	زبان فرشتگان (جلد اول)	-	۶۳	قطره‌ای در دریا	-
۲۱	آینده طلائی	-	۴۲	زبان فرشتگان (جلد دوم)	-	۶۴	مراقبه، هنر شور و سرمستی	-	65	از سکس تا فراگاهی	-

مطالعه بیشتر

• زندگی موهبتی الهی است (life is a gift)، اشو؛(ترجمه) مجید پزشکی. ص ۶، اصفهان-هودین ۱۳۸۳ شابک: ۹۶۴-۸۶۹۵-۰۰-۸

در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ اشو موجود است.

مجموعه‌ای از گفتاوردهای مربوط به اشو در ویکی‌گفتاورد موجود است.