بمبئی
از ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد.
بمبئی با نام جدید مومبای (انگلیسی: Mumbai مراتی:मुंबई) پایتخت ایالت ماهاراشترا از مهمترین شهرهای کشور هند است.
بمبئی در زبان هندی به معنای ساحل خوب است. اين نام را، استعمارگران پرتغالی روی شهر نهادند. در سال 1995ميلادی نام اين شهر، به "مومبای" تغيير يافت كه نام يكی از خدايان زن هندی است. اما در خارج از هند، اين بندر بزرگ همچنان به بمبئی معروف است.
بندر بمبئی، بزرگترين مركز توليد پارچههای پنبهای و فيلمهای سينمائی شبه قاره هند است و از اين رو به "بوليوود" نيز شهرت دارد.
این شهر با وسعتی برابر 603 کیلومتر مربع و جمعیتی بالغ بر 13.3 میلیون نفر (درسال2006) یکی از چهار شهر بزرگ و پرجمعیت کشور هندوستان است. این شهر در غرب کشور هند در ساحل دریای عرب واقع شدهاست. بمبئی یکی از شهرهای بزرگ و پرجمعیت هندوستان و پایتخت تجارتی آن به شمار می رود.[۱]
شهر بمبئی بزرگترين بندر هند در ساحل غربی اين كشور است. اين شهر در واقع مركز بانكداری، تجارت، مبادلات مالی، بازرگانی و صنعت كشتیسازی هند به شمار میرود. تمركز امور اقتصادی و تجاری در بمبئی پس از استقلال هند نيز ادامه يافته و بعنوان شاهراه ارتباطی هند با ايران و جهان عرب اهميت راهبردی خود را حفظ كرده است.[۲]
در حال حاضر از بين جمعيت حدود 70 ميليون نفری ايالت مهاراشترا بيش از 20 درصد زير خطر فقر زندگی كرده و خود بمبئی بزرگترين جمعيت كپرنشينان هند را در خود جای داده است. درآمد سرانه در هند حدود 1089 دلار میباشد ليكن ايالت مهاراشترا با داشتن بيشترين سهم در اقتصاد يك تريليون دلاری هند رتبه يازدهم را در مقياس درآمد سرانه در بين ايالتهای هند داراست. [۲] جمعيت شهر، همراه با حومه هايش به حدود بيست ميليون نفر میرسد. شديدترين جلوههای تضاد طبقاتی جامعه هند را میتوان در اين شهر پیگرفت. از يك سو صاحبان ثروتهای سرشار در اين شهر زندگی میكنند و از سوی ديگر تودههای فقيری كه حتی قادر به سير كردن شكم خويش نيستند. بيش از نيمی از جمعيت شهر، در حصيرآبادها وحلبی آبادها به تيرگی روزگار میگذراند.
بمبئی از اتصال 7 جزيره به يكديگر در زمان حضور بريتانيا در هند به وجود آمده است. بسياري از شهروندان هندی از ايالتهای مختلف به اميد فرصتهای شغلی به اين شهر مهاجرت مینمايند. از همين رو، تعداد ساكنين اين شهر در روز 3 ميليون نفر بیش از ساکنین در شب برآورد میشود. در زمان استعمار انگليس بر هند، بمبئی مركز بخشهای اداری و حكومتی انگلستان در شبه قاره هند به شماره رفته و از نظر انگلستان «دروازه هند» بود. [۲]امروزه بمبئی یکی از مراکز بزرگ تجاری، فرهنگی و گردشگری هندوستان است.
فهرست مندرجات |
[ویرایش] آب و هوا
بمبئی دارای 3 فصل میباشد. تابستان، (فروردين تا اوايل خرداد ماه هوای گرم با درجه رطوبت بالا) فصل بارانهای موسمی یا مانسون (اويل خرداد تا اوايل مهرماه توام با بارندگيهای بسيار شديد) و زمستان كه از اواخر شهريور شروع و تا اوايل اسفند ادامه پيدا میكند كه با توجه به هوای ملايم، (بين 15 الی 25 درجه) اين فصل از توريستی ترين فصول بمبئی به شمار میرود.[۲] در مجموع هوای بمبئی گرم و شرجی است.
[ویرایش] اماکن تاریخی و دیدنی
طی یک سده حکومت بریتانیا بر این شهر ساختمانهای زیبا و مجلل و بناهای تاریخی متعددی از ایشان در این شهر بزرگ برجای مانده است.
- دروازه هند (Gate of India):
نوشتار اصلی را بخوانید: دروازه هند
اين بنا، كه بازمانده دوران استعمار انگليس است، در سال 1924 به عنوان يادبود سفر جورج چهارم پادشاه انگلستان و همسرش ملكه ماری ايجاد شد. شاه و ملكه، در سال 1911 به بمبئی سفر كرده بودند. در سال 1948 استعمارگران انگليسی خاك هند را از همين دروازه ترك كردند. با توجه به اين سابقه تاريخی، دروازه هند يكی از محبوب ترين محلها برای گردهمائی گردشگران خارجی است. دروازه هند، در عين حال در كنار هتل تاج محل واقع شده كه محل اقامت خارجیهای ثروتمندتر است.
موزهای پرعظمت با آثاری درخورتوجه از دورانهای مختلف تاریخ و هنر هند همراه با نمونههایی از حیات وحش و آبزیان هندوستان است. اين موزه بين سالهای 1904 و 1914 بنا گرديد كه در اثنای جنگ جهانی اول بهعنوان بيمارستان مورد استفاده قرار گرفت. معماری بنا به سبك گوتيك و از سنگ بازالت ساخته شده است. اين بنا در ميان باغ زيبائی تاسيس گرديده است كه پس از مسافرت پرنس ولز در 1905 به هند بدين نام خوانده شده است.[۲]
که بزرگترین ایستگاه قطار در بمبئی و یکی از بناهای دیدنی دوران استعمار بریتانیا است.[۳] این بنای زیبا بهعنوان قصر برای ملکه انگلستان ساخته شد اما اکنون با تاسیسات جانبیاش و با نام "چاتراپتی شیواجی ترمینال" (یا CST) مورد استفاده عموم است و ایستگاه اولیه و اصلی قطارهای بیرون شهری و درون شهری بمبئی بهشمار میرود.
که نمونهای عالی از معماری دوران استعمار بریتانیا در هند محسوب میشود.[۳]
در سال 1862 قطعه زمينی به مساحت 15 هكتار در كولابا جهت احداث باغ ويكتوريا اختصاص داده شد و در نوامبر 1872 به روی عمومی مردم گشوده شد. از آن زمان تاكنون 7 هكتار ديگر نيز به اين باغها اضافه شده است. باغ دارای معماری منحصر بهفرد و زيبايی میباشد كه موزه ويكتوريا نيز در آن واقع شدهاست. [۲]
- نوشتار اصلی را بخوانید: هتل تاج محل
هتلی مجلل و مدرن است که روبروی دروازه هند در منطقهٔ «کـُّلابـه» قد علم کرده است. یکی از بناهای زیبا و دیدنی بمبئی و هند به شمار میرود و محل اقامت گردشگران ثروتمندتر است.
ساختمان این دانشگاه قدیمی که در نزديكی دادگاه عالی واقع شدهاست ديدنی است و از شاهكارهای معماری سبك گوتيك در بمبئی است. قسمت كتابخانه و برج ساعت آن نمونه كوچكی از برج بيگ بن لندن است.[۲]
اين گالری در 1952 توسط جامعه هنر بمبئی بنا گردید. امروزه به منظور نمايش آثار هنری برای همگان از آن استفاده میشود و مجموعا دارای چهار سالن نمايش است. [۲]
كار احداث بنای كتابخانه در 1870 به پايان رسيدهاست. اين بنا نيز در منطقه نزديك دانشگاه بمبئی واقع است.[۲]
یا غارهای الفانتا که آثار باستانی شگفت انگیزی در آنجاست. در جزيرهای به همين نام به فاصلهای حدود 45 دقيقه با قایق یا کشتی تفریحی در جنوب بمبئی واقع شده كه از طرف يونسكو بعنوان ميراث فرهنگی اعلام شده است.[۲] حرکت به سمت این جزیره که یه جزیرهٔ میمونها نیز شهرت دارد از دروازه هند و توسط قایق و کشتی های کوچک صورت می گیرد.
زیارتگاهی و مسجدی است برای مسلمین که در میان دریا قرار گرفته و با مسیر پیاده روی به ساحل متصل است. این ساختمان در سال 1431 بنا شده و در ساحل ورلی واقع است. بیش از 40000 زائر در روزهای پنجشنبه و جمعه از این درگاه بازدید می کنند.[۴]
مقبره دكتر سيد ابومحمد طاهر سيف الدين پنجاه و يكمين دايی مطلق فرق بهرهها در منطقه بندی بازار شهر بمبئی قرار دارد. دوره داعی وی 53 سال بوده است. بناي اين مقبره در سال 1975 توسط يك معمار مصری تكميل شده و تمام ديوارهها از سنگ سفيد ساخته شده است. داخل اين مقبره 114 نوع «بسم الله الرحمن الرحيم» در سنگهای قيمتی مانند الماس، لول، مرجان و غيره نوشته شده است. شعرهای نوشته شده توسط دكتر طاهر سيف الدين كه چند تا از آن بدون نقطه و بدون الف نوشته شده در ديوارهای مقبره كنده كاری شده است.[۲]
یا گذرگاه دریایی که گذرگاهی ساحلی در کنار دریای عرب است. در دوره سلطنت بریتانیاییها نام این جاده، گردنبند ملکه بود. در ساعات شب وقتی چراغها روشن میشود، این جاده شکل یک سینهریز مزین با جواهر را دارد.[۵]
یکی از محلههای ویژه پارسیان هند است. به غیر اعضای جامعه پارسیان هند اجازه ورود به این مکان همچون سایر اماکن پارسیان داده نمیشود.[۵]
مسجد ايرانيان كه به مغول مسجد مشهور است بوسيله شخصی بنام مرحوم حاج محمد شيرازی در حدود 154 سال قبل بنا شده است. وي كه از تجار ايران مقيم بمبئی بوده است، اين مسجد را در محل امام باره رود نزديك محله مسلمان نشين بندی بازار بنا نموده است متوليان اين مسجد را جماعتی از شيرازيان مقيم بمبئی به عهده دارند كه نسبت آنها به خانواده نمازی شيرازی میرسد.اين مسجد يكي از مهمترين مراكز تشيع در بمبئی و حتی در هند محسوب میگردد. طبق وقف نامه موجود، متوليان اين مسجد را اعضای خانواده نمازی تشكيل میدهند و در گذشته پيوسته پيشنماز اين مسجد نيز فردی ايرانی بوده است. اما در حال حاضر شخصی بنام شيخ محمد ناصری از اهالي كارگيل، يكی از شهرهای ايالت كشمير اين وظيفه را بعهده دارد. اين مسجد دارای موقوفات و ساختمانهای متعددی است كه پشتيبانی مالی اين مكان است.[۲]
تفریحگاهی است در کنار دریا، مردم در شبها در این مکان جمع میشوند. خانوادهها با بچههایشان برای استراحت به انجا میروند. در رو بروی «چپاتی» ودر وسط آب دریا نزدیک به ساحل یک «بُت» (صنم) بزرگی ساختهاند به عرض ۲ متر و ارتفاع چهار متر. نام این بت بزبان هندی «سَمَندَر کِی بَگوان» است. یعنی (خدای دریا). هندوها بر این اعتقادند که اگر کسی دچار غرق در آب شد این صنم یا «بُت» اورا نجات خواهد داد. فقط همینکه شخص احساس غرق شدن نمود، سه بار این بت را بزبان هندی صدا کند: (بچاو ، بچاو، بچاو) ، بچاو در زبان هندی به معنای «مرا نجات بده» است. البته قبل از ورود به آب دریا شخصی که موکل این صنم «سَمَندَر کِی بَگوان» است راهنمایی هایی به مردم مخصوصا کودکان مینماید[۳]
- بازار کَرافت مارکت:
یکی از قدیمی ترین بازارهای بمبئی است.[۳] این بازار در کنار دیگر بازارهای سنتی و انبوه فروشگاههای بزرگ و چند ملیتی امروزی، هنوز رونق خود را حفظ کرده است.
افزون بر بازار تاریخی کرافت مارکت در شهر بمبئی بازارهای متعددی وجود دارد که اغلب به فروش منسوجات، پوشاک، صنایع دستی، مصنوعات و زیورآلات طلا و نقره و غیره در این شهر بزرگ، پرجمعیت و پر رونق اشتغال دارند.مانند بهیندی بازار، بازار کُلابه و بازار بندیرا. شهر بمبئی به عطر «دهن العود» ، «عود» ، «صندل» ، «مسک» و «عنبر» مشهور است.[۳] همچنین انبوه بازارهای مدرن و فروشگاههای برندهای مشهور جهانی در این شهر به فراوانی یافت میشوند.
افزون براین هماکنون بسیاری از مراکز جدید و ساختمانهای نوین جزو دیدنیهای این شهر بزرگ بهشمار میروند.
[ویرایش] فرهنگی
شهر بمبئی از مراکز مهم فرهنگی هندوستان محسوب می شود. بالیوود بزرگترین مرکز تولید سینمای تجاری دنیا در این شهر واقع است. مراکز آموزشهالی زیادی در این شهر به تربیت دانشجو در رشتههای گوناگون و مقاطع مختلف هستند. دانشگاه بمبئی یکی از دانشگاههای بزرگ و بسیار قدیمی است که به لحاظ تنوع رشتههای تحصیلی یکی از بزرگترین دانشگاههای دنیا محسوب می شود، علاوه بر آن انستیتوی هندی فنآوری بمبئی یا IIT Bombay که یکی از معتبرترین دانشگاههای فنی هند است و انستیتوی فنآوری ورماتا جیجابای به همراه صدها دانشگاه، کالج و موسسه معتبر آموزشی در این شهر فعال هستند..[۱]
از نظر اديان مختلف، حدود 81 درصد جمعيت در ايالت مهاراشترا هندو، 16 درصد مسلمان، مسيحيت 1 درصد، جينيسم 1 درصد، و اديان ديگر مانند زرتشتی و يهودی مجموعا 1 درصد تركيب جمعيتی را تشكيل میدهند. مسلمانان اين ايالت را فرق سنی، شيعه 12 امامی، شيعه 6 امامی یا بوهره، آقاخان یا اسماعيلی و وهابی تشكيل ميدهند. تعداد مسلمانان شهر بمبئی 4 ميليون نفر برآورد شده است. از اين تعداد حدود پانصد هزار نفر شيعه 12 امامی و 200 هزار نفر شيعه 6 امامی هستند.[۲]
افزون بر اکثریت قاطع هندوها حضور مسلمانان و اقلیت زرتشتی ( که با جمعیتی بیشتر از 90هزار تن از کوچکترین جماعتهای مذهبی هندوستان به شمار میروند و با نام پارسیان شناخته میشوند.[۵] در این شهر مشهود است.
[ویرایش] اقتصادی
شهر بمبئی به دلیل تمرکز شرکتهای مختلف تجاری به عنوان پایتخت تجاری هند به شمار میرود.
- شهر بمبئی يك سوم سهم درآمد مالياتی كشور هند و بيش از 50 درصد ماليات گمركی و يك پنجم ماليات بر توليد را بخود اختصاص داده است.
- حدود يك ششم ارزش توليدی كشور متكی به این شهر است.
- 80 سركنسولگری در اين شهر وجود دارد كه از اين تعداد 40 سركنسولگری رسمی (از اين تعداد 13 سركنسولگری مربوط به كشورهای اسلامی ميباشند) و بقيه توسط سركنسولهای افتخاری اداره میشود. مضافا اينكه دفاتر متعدد تجاری خارجی نيز در اين شهر مستقر میباشند.
- سيستم بانكی و فعاليتهای اقتصادی هند در اين شهر متمركز است. همچنين دفتر مركزی تقريبا تمام بانكهای معتبر، موسسات مالی و شركتهای بيمه در اين شهر قرار دارند.
- صندوق معاملات ارزی بانكها در بمبئی است. بيش از 25 درصد اعتبارات بانكی كشور را بانكهای مستقر در این شهر تامين مینمايند.
- بيش از 35 درصد معاملات چك نيز در اين شهر انجام ميگردد.
- دفتر اصلی بازار سهام هند كه يكی از قديمیترين بازارهای بورس سهام هند بشمار میرود تحت عنوان Bombay Stock Excahange در مومبای فعاليت مینمايد.
- بيش از 900 شركت در خريد و فروش سهام هند حضور دارند كه اكثريت آنها در بمبئی مستقر هستند.
- حدود 44 درصد ترافيك دريايی كل كشور در بندر بمبئی تخليه و بارگيری میگردد. در بندر بمبئی چهار اسكله تخليه و بارگيری نفت خام وجود دارد.
- مهاراشترا بالاترين رقم توليد برق را در هندوستان دارا بوده كه 82 درصد آن از طريق انرژي گرمائی توليد میشود گفتنی است 4750 مگاوات برق هستهای در كل هند توليد میگردد، كل ميزان توليد برق در هند در سال 2004 ميزان twh650 بوده است
- فرودگاه بينالمللی بمبئی سالانه بيش از 20 ميليون مسافر داخلی و خارجی را پذيراست.
- شهر بمبئی از مهمترين مراكز تجارت الماس به شمار میرود. تا جايی كه 80 درصد الماسهايی كه در ايالت گجرات تراش داده میشوند به بمبئی میرسد. بيش از 75000 نفر در اين شهر از فعاليتهای مربوط به الماس امرار معاشق ميكنند.
- صنعت فيلم هند تا حدود زيادی در بمبئی متمركز است و سهم عمدهای از توليد سالانه 900 تا هزار فيلم در اين شهر و در مركز سينمايی آن موسوم به باليوود انجام میشود.[۲]
هفت شركت عمده هندی كه از شهرت آسيايی و بينالمللی برخوردارند:
- 1) شركت تاتا يكی از بزرگترين و ثروتمندترين شركتهای هندی محسوب میشود و در زمينههای مختلف فعاليت دارد. اين شركت در صنايع زير فعال ميباشد:
اتومبيلسازی، فولاد و آهن، لوكومتيو سازی، هتلهای زنجيرهای، برق و فناوری اطلاعات، صادرات اتومبيل اين شركت عمدتا به بازارهای اروپا، آمريكا و كشورهای آفريقايی میباشد. در ضمن شركت تاتا در صنايع خودروسازی با ايران همكاری داشته و اخيرا در حال احداث يك كارخانه توليد فولاد در بندر عباس است. ضمنا شركت خدمات مشاورهاي تاتا اولين شركت هندی به شمار میرود كه در زمينه فنآوری اطلاعات فعاليت مینمايد.
- 2) شركت ريلاينس از صاحبان عمده صنايع نفتي از جمله پالايشگاهي به ظرفيت 660 هزار بشكه در روز ميباشد. ضمنا ريلاينس دومين شركت بزرگ در امور مخابرات و صنايع پتروشيمي به شمار ميايد. اين شركت همچنين 20 درصد از بازار رو به رشد تلفن همراه را در هند به خود اختصاص داده است.
- 3) شركت صنايع آسار: آسار با 4/4 ميليارد دلار سرمايه، يكي از چند شركت بزرگ مالی و توليدی هندی با دامه فعاليت گسترده است. رشتههای اصلی كار آسار در زمينههای فولاد، مخابرات، كشتيرانی، نفت و گاز، برق و انرژی و مهندسی ساخت است. اخيرا اين شركت در حال مذاكره جهت احداث يك سكارخانه توليد فولاد با ظرفيت 5/2 ميليون تن در سال با همكاری بخش صنايع ايران میباشد.
- 4) شركت ماهيندرا يكي از بزرگترين توليد كنندگان اتومبيل، كاميون و تراكتور در بمبئی است. اخيرا، اين شركت به بازار توليد مينيبوس و وانتبارهاي سه چرخه نيز وارد شده است. صادرات اين شركت به بازارهای اروپا، آفريقا، خاورميانه و حتی آمريكا قابل توجه میباشد. شركتهای فرعی وابسته به ماهيندرا در زمينههای فناوری اطلاعات، توسعه و عمران نيز فعال است. اين شركت با جمهوری اسلامی ايران نيز رابطه بازرگانی دارد .
- 5) شركت هندوجا كه با نام شركت برادران هندوجا شهرت دارد از نظر دارايی اين شركت جزو ثروتمندترين شركتهای آسيايی به شمار میآيد. شركت مذكور روابط بازرگانی متعددي با جمهوری اسلامی ايران دارد.
- 6)شركت لارسن و توبرو يكی از بزرگترين شركتهای مهندسی هند محسوب ميشود. اين شركت در صنايع مختلف از جمله نفت و گاز، سيمان، خدمات مهندسی، مقاطعهكاری و غيره فعاليت دارد. مانند ديگر شركتهای بزرگ هندی اين شركت نيز در بخش فناوری اطلاعات فعال میباشد.
- 7)شركت گودريج در سال 1897 توسط يك پارسی به نام اردشير گودريج تاسيس گرديد. شركت فوق از ابتدا فعاليتهای خود را با توليد انواع قفل و صندوق نسوز آغاز نمود. اكنون اين شركت در زمينههای لوازم خانگی، اداری، الكترونيک، ماشين الات، روغن، صابون، لوازم آرايشی و بهداشتی، محصولات كشاورزی و ساخت و ساز فعاليت مینمايد. گودريج بطور ميانگين صادراتی بيش از 5/2 ميليارد دلار محصولات و خدمات فنی در سال دارد.[۲]
[ویرایش] مطبوعات
چگونگی و حجم مطبوعات در هند قابل توجه است. در اين كشور با وجود 18 زبان رسمی نشريات به زبانهای مختلف انتشار میيابند كه بطور مثال در ايالت مهاراشترا بدليل گسترش زبان مراتی روزنامه لوک ستا جايگاه خاصی دارد.
ايالت مهاراشترا دارای روزنامههایی به زبانهای مختلف از جمله هندی، مراتی، گجراتی، انگليسی و اردو میباشد. قيمت روزنامهها غالبا از 3 روپيه ( حدود 70 تومان) تجاوز نمیکند.
تعداد مجلههای هفتگی اين ايالت 20 عنوان، 15 روزه هشت عنوان، دو ماهه سه عنوان، سه ماهه سه عنوان و سالانه دو عنوان میباشد. از بين 64 روزنامه 12 نشريه آن مهم میباشد كه از جمله آنها سه روزنامه اردو زبان انقلاب، هندوستان و اردو تايمز است كه قشر مخاطب آن مسلمانان هستند.
تايمزآو و اينديا (با تيراژ بیش از 8 ميليون نسخه در روز)، ايندين اكسپرس، ايشين ايج، اكونوميك تايمز، آفترنون، ميددی ، فری پرس جورنال ، روزنامه DNA و مومبای ميرور روزنامههای انگليسی زبان هستند. روزنامه جام جمشيد كه هفتگی چاپ میشود بزبان گجراتی و انگليسی است.
از نشريات متعلق به پارسيان میتوان از ماهنامه پارسيانا، BPP REVIEW و روزنامه جام جمشيد نام برد. جام جمشيد مخصوص زرتشتيان هند است كه اكثر قريب به اتفاق مطالب آن موضوعات مربوط به زرتشتيان و آيين زرتشت است. تيراژ آن در هفته بيش از 20 هزار نسخه است كه بصورت پستی ارسال میشود.
در حال حاضر چند كانال تلويزيونی بخش خصوصی متعلق به شيعيان بصورت منطقهای برنامههای خود را پخش میكنند كه از جمله میتوان به كانال WIN اشاره نمود.[۲]
[ویرایش] ايرانيان در بمبئی
ايرانيان مقيم بمبئی به دو دوسته تقسيم میشوند:
[ویرایش] ايرانيان مهاجر
اغلب ايرانيان مقيم از اهالی پيشين شهرستانهای يزد، تفت و روستاهای مجاور و برخی از شهرهای استان فارس هستند. محل سكونت اكثر ايرانيان مهاجر شهرهای بمبئی و پونا میياشد اين عده در 90 سال گذشته به مرور اقدام به مهاحرت به هندوستان نمودهاند.
براساس شواهد تاريخی، موثرترين عامل مهاجرت ايرانيان به هند وقوع دو دوره خشكسالی در اوايل قرن اخير در مناطق مركزی ايران بوده است. در ابتدای مهاجرت، اكثر ايرانيان در مشاغلی همچون چای فروشی كه يكی از توليدات عمده هند میباشد و نيز در مشاغل ديگری چون اغذيه فروشی و قهوه خانهداری فعال بودهاند. اين مشاغل بطور سنتی از پدران به فرزندان به ارث رسيده است. لازم به ذكر است در حال حاضر درصد تعدادی از ايرانيان مقيم دارای تحصيلات عالی در مقاطع دكتری، فوق ليسانس و ليسانس ميباشند.
ايرانيان مقيم بمبئی از مشكلاتی كه گريبانگير مهاجرين ايرانی در ديگر كشورهای جهان است نيز مصون نيستند. بهعنوان نمونه میتوان از فاصلهای كه بين نسل دوم و سوم ايرانيان مهاجر با زبان و فرهنگ ايرانی ايجاد شدهاست نام برد.
اگرچه 90 سال از مهاجرت ايرانيان به هند میگذرد، اما آنها عمدتا علاقمند به حفظ هويت ايرانی خود هستند و در اين راستا خود را قويا به اخلاق و فرهنگ ايرانی پايبند میدانند. البته داشتن شناسنامه ايرانی و گذرنامه هندی تقاضای رواديد آنها را برای سفر به ايران با مشكل مواجه كرده است.
دو تشكل ايرانيان در شهرهاي بمبئی و پونا از گذشته فعاليت داشتهاند. انجمن شيعيان اثنی عشری يزديان مقيم (فتوت) در شهر بمبئی (تاسيس در سال 1928) و نيز انجمن شيعيان اثنی عشری يزديان مقيم پونا (حميت) با در دست داشتن موقوفات به جا مانده محل مناسبی جهت فعاليتهای مذهبی و اجتماعی ايرانيان مهاجر بودهاند.
بخش ديگري از مهاجرين ايرانی كه در طی دهههای اخير به هند و بويژه منطقه غرب هند مهاجرت كردهاند زرتشتيان میباشند. اين گروه نيز تشكلی به نام انجمن زرتشتيان ايرانی برای خود سامان دادهاند و دارای روابط نزديكی با پارسيان هند میباشند.[۲]
[ویرایش] دانشجويان ايرانی
تعداد كل دانشجويانی كه در حال حاضر در بمبئی و پونا تحصيل میكنند بیش از 3500 نفر تخمین زده می شود (برای 2500 نفر در کنسولگری ایران در بمبئی پرونده دانشجويی وجود دارد) که اغلب آنان در پونا مشغول به تحصیل هستند. شهر پونا در 150 كيلومتری شهر مومبای از مراكز مهم علمی كشور هند محسوب میشود. به دليل آب و هوای معتدل و مطلوب و همچنین سابقه حضور ایرانیان در پونا اكثر دانشجويان ايرانی جذب دانشگاههای اين شهر میشوند که در سالهای اخير سير صعودی قابل توجهی را شاهد هستيم.[۲]
[ویرایش] ارگانهای جمهوری اسلامی ايران مستقر در بمبئی
افزون بر سرکنسولگری جمهوری اسلامی ایران در بمبئی ارگانهای زیر وابسته به دولت ایران در بمبئی فعال هستند:
1- خانه فرهنگ
خانه فرهنگ جمهوری اسلامی ايران در بمبئی در سال 1335 شروع به فعاليت نموده است. در اين سال بخشی از مدرسه متعلق به پارسيان هند جهت ترويج زبان فارس به دولت وقت ايران تحويل گرديد و بعد از چند سال به خانه فرهنگ تغيير نام داد. پس از انقلاب اسلامی عمده فعاليت اين مركز علاوه بر زبان فارس ترويج شعائر انقلاب اسلامی بوده و با توجه به گستردگی حوزه امور فرهنگي در جنوب هند امور مربوط به اين منطقه از هند توسط دفتر فوق انجام میپذيرد.
2- دفتر هواپيمايی جمهوری اسلامی ايران
از حدود 40 سال پيش با برقراری پرواز مستقيم بين تهران و بمبئی فعاليت ايران اير در هند شروع شد. در حال حاضر روزهای جمعه و سه شنبه يك پرواز رفت و برگشت بين تهران و بمبئی وجود دارد.
3- كشتيرانی ايران و هند (كشتيراني جمهوري اسلامي ايران)
اين شركت در سال 1354 و در پی توافق دولتين دو كشور و به منظور توسعه روابط اقتصادی در قالب يك شركت سهامی خاص كه 51 درصد سهام آن متعلق به شركت كشتيرانی آريا (نام سابق كشتيرانی جمهوری اسلامی ايران) و 49 درصد سهام آن متعلق به شركت كشتيرانی دولتی هند بود، تاسيس گرديد.
4- دفتر بازرگانی پتروشيمی
اين دفتر از سال 1376 همزمان با دفاتر پتروشيمی در لندن، هامبورگ، دبی، سنگاپور، شانگهای و پكن در بمبئی، افتتاح گرديد. ماهيت دفتر عمدتا بازاريابي محصولات پتروشيمي و فروش آن است.
5- مدرسه بمبئی و مجتمع آموزشی شهر پونا
مدرسه بمبئی در محل ساختمان قديمی سركنسولگری جمهوری اسلامی ايران موسوم به چرچگيت مستقر میباشد. علاوه بر آن در مجتمع آموزشی شهر پونا تعداد بیشتری دانش آموز رسمی در مقاطع مختلف و تعدادی بطور مستمع آزاد در مقاطع دبيرستان مشغول هستند که 11 دبير مسئوليت آموزشي آنها را بعهده دارند.
6- شركت ملی نفت ايران NIOC
مطالعات اوليه در خصوص تاسيس دفتر و نيز اخذ مجوزهای مربوطه انجام شده و به زودی دفتر شركت فوق در بمبئی افتتاح خواهد شد.
[ویرایش] پانویسها
- ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ ویکیپدیای انگلیسی، ویرایش ۳۰ مارس ۲۰۰۸
- ↑ ۲٫۰۰ ۲٫۰۱ ۲٫۰۲ ۲٫۰۳ ۲٫۰۴ ۲٫۰۵ ۲٫۰۶ ۲٫۰۷ ۲٫۰۸ ۲٫۰۹ ۲٫۱۰ ۲٫۱۱ ۲٫۱۲ ۲٫۱۳ ۲٫۱۴ ۲٫۱۵ ۲٫۱۶ ۲٫۱۷ وبگاه خبرگزاری فارس
- ↑ ۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲ ۳٫۳ ۳٫۴ بمبئی تاریخ وتجارت
- ↑ ویکیپدیای انگلیسی، دانشنامه آزاد، مقاله حاجی علی
- ↑ ۵٫۰ ۵٫۱ ۵٫۲ گزارش داریوش رجبیان در وبگاه رادیو زمانه
[ویرایش] منابع
- بنشاهی، اردشیر، بمبئی تاریخ وتجارت ، چاپ مطبعه محمدی، بمبئی، سال ۱۹۳۰ میلادی، بهزبان اردو.
- ویکیپدیای انگلیسی، دانشنامه آزاد، مقاله مومبای
- گزارش داریوش رجبیان در وبگاه رادیو زمانه
- ویکیپدیای انگلیسی، دانشنامه آزاد، مقاله حاجی علی
- وبگاه خبرگزاری فارس
