کالبدشناسی یک زن حامله اثر میر محمد ارزانى بن میر حاجى مقیم
کالبدشناسی[۱] (به انگلیسی: Anatomy)، شاخهای از زیستشناسی است که به بررسی ساختار و شیوهٔ کار تن و بدن جانداران میپردازد. زیر شاخههای آن کالبدشناسی جانوری و کالبدشناسی گیاهی میباشد. یک تعریف تقریباً کامل برای کالبدشناسی، شناسایی قسمتهای مختلف بدن و ارتباط ساختمانی آنها با همدیگر میباشد.
بجز کالبدشناسی میتوان از کلمه تشریح نیز به عنوان یک معادل دیگر واژهٔ آناتومی نام برد.[۱]
از شاخههای بزرگ کالبدشناسی، کالبدشناسی سنجشی و کالبدشناسی انسان است. کالبدشناسی انسان، از دانشهای پایهای پزشکی میباشد.
تقسیم بندی [ویرایش]
تقسیمبندیهای مختلفی برای کالبدشناسی وجود دارد که هر یک از دیدگاه خاصی ارائه میشود. بطور مثال، میتوان به انواع کالبدشناسی از نظر نوع دید اشاره کرد. در این تقسیمبندی که به دو بخش کالبدشناسی ماکروسکوپی و میکروسکوپی قابل ارائهاست، منظور اصلی در کاربرد یا عدم استفاده از وسایل کمکی در تشریح میباشد. کالبدشناسی میکروسکوپی را میتوان به دو زیر شاخهٔ بافتشناسی و جنین شناسی تقسیم نمود.
نوع دیگری از تقسیم بندی کالبدشناسی بر اساس عناصر تشریحی میباشد که به زبان ساده، عناصر تشریحی را میتوان شامل استخوان، مفصل، ماهیچه (عضله)، و احشا در نظر گرفت. بدین ترتیب کالبدشناسی به چهار بخش استخوان شناسی، مفصل شناسی، ماهیچهشناسی(عضله شناسی)و احشاشناسی تقسیم میشود. مراد از احشا اعصاب مرکزی مغز و نخاع شوکی و اعصاب محیطی، قلب و رگهای خونی سرخرگ و سیاهرگ, دستگاه گوارش و دستگاه تنفس و دستگاه تناسلی-ادراری و دستگاه لنفاوی میباشند.[۲]
پانویسها و منابع [ویرایش]