سرعت

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

تندی (به انگلیسی: Velocity) در علم سینماتیک به مفهوم بزرگی سرعت برداری یک جسم گفته می‌شود. سرعت یک کمیت برداری است و واحد آن در SI متر بر ثانیه می‌باشد. سرعت متوسط به تغییرات جابجایی متحرک نسبت به زمان طی شده را سرعت متوسط می‌گویند. سرعت لحظه‌ای نیز به صورت حد سرعت در صورتی که بازه زمانی به صفر میل کند، یا به عبارت دیگر سرعتی که متحرک در هر لحظه دارد، تعریف می‌گردد.

نسبت تغییر مکان به زمان این تغییرات را گویند. تعریف سرعت متوسّط:نسبت کلّ جابجائی به زمان این جابجائی را سرعت متوسّط گویند. نکته:از تعریف دیفرانسیلی سرعت نمی شود به محاسبهء سرعت متوسّط پرداخت.

تعریف[ویرایش]

سرعت که با نام نمایش می‌یابد، به صورت مشتق مسافت نسبت به زمان تعیین می‌شود:

حرکت با سرعت ثابت[ویرایش]

حرکت با سرعت ثابت یا اصطلاحاً حرکت بدون شتاب، به حرکتی گفته می‌شود که در آن جسم روی خط راست و بااندازهٔ شتاب صفر حرکت می‌کند. یعنی نرخ تغییرات سرعت آن، صفر است. در این حالت، نمودار سرعت زمان به صورت خطی به موازات محور t خواهد بود (شیب خط برابر اندازهٔ شتاب است).

معادلهٔ سرعت زمان[ویرایش]

معادلهٔ سرعت زمان معادله‌ای است که متغیرهای آن v و t می‌باشند و همان معادلهٔ نموداری است که در نمودار سرعت-زمان رسم می‌شود و بیانگر سرعت لحظه‌ای جسم در هر لحظه است. فرم کلی معادله سرعت زمان برای حرکت با شتاب ثابت روی خط راست به صورت زیر است: v=at+v0 که در آن،a برابر شتاب جسم در لحظهٔ t, t زمان و v0 برابر سرعت اولیهٔ جسم است.

سرعت متوسط[ویرایش]

در فیزیک و مکانیک، سرعت متوسط (به انگلیسی: Average velocity) عبارت است از مقدار جابجایی طی شده در واحد زمان و واحد آن در سیستم SI متر بر ثانیه است.

مقایسه مسافت با جابجایی[ویرایش]

تعریف مسافت[ویرایش]

مسافت: عبارت است از طول کل مسیر طی شده توسط یک متحرک که ارتباطی به ابتدا و انتهای مسیر ندارد.

تعریف جابجایی[ویرایش]

جابجایی: یعنی حمل یک جسم.

مقایسه سرعت متوسط با تندی متوسط[ویرایش]

  • تندی متوسط: مسافت پیموده شده در واحد زمان.
  • سرعت متوسط: جابجایی در واحد زمان.
  • تندی کمیتی نرده‌ای ولی سرعت متوسط کمیتی برداری می‌باشد.

برای به دست آوردن مقدار حرکت و سرعت در حالی که به چند قسمت تقسیم شده با روش d1/v1 + d2/v2 + d3/v3 + ..... = d/x می‌توان عمل کرد

درحالی که با فرمول حرکت چند قسمتی m/n هم می‌توان به دست آورد ولی این راه به صورت اختصار در آمده فرمول m/n است.

منابع[ویرایش]