پیشینه جامعه‌شناسی

این مقاله به بیان تاریخچه جامعه‌شناسی و پیدایش و پذیرش آن به عنوان یک رشته دانشگاهی میپردازد.

خاستگاه

علم جامعه‌شناسی در قرن ۱۸ و ۱۹ میلادی به وجود آمد اگر چه از سنت خردگرایی موجود که در ابتدا توسط فلاسفه یونان باستان بنا شده بود بهره جسته است. کلمه sociologie توسط فیلسوف فرانسوی اگوست کنت ابداع شد، هر چند او بوجود آورنده این رشته علمی به حساب نمی‌آید. هدف کنت این بود که قوانین حاکم بر جوامع انسانی که همواره صادقند را توسط یک روش علمی بیابد. این ایده در ذهن کنت با ملاحظه علم فیزیک و موفقیت آن بوجود آمد. او میخواست مشابه آنچه در فیزیک انجام شده بود را در جوامع انسانی پیاده سازی کند. افرادی در قرن ۱۹ میلادی، همانند کارل مارکس نیز بودند که خود را جامعه شناس نمی خواندند ولی امروزه به عنوان پایه‌گذاران این رشته شناخته می‌شوند. جدا از این افراد، در قرن ۱۹ میلادی روش‌های مطالعات آماری نیز تدوین شد که بعدها در تدوین رشته جامعه‌شناسی مورد استفاده قرار گرفت.

توسعه در اروپا

جامعه‌شناسی برای اولین بار در سال‌های ۱۸۸۰ و ۱۸۹۰ میلادی به عنوان یک رشته دانشگاهی شناخته شده و در دانشگاه‌ها شروع به تدریس شدن کرد. اولین مکتب جامعه‌شناسی مکتب "دورکیم" بود. این مکتب که توسط جامعه شناس فرانسوی امیل دورکیم تأسیس شد تأکید زیادی بر واقعیت‌های در سطح اجتماع (مستقل از ویژگی‌های روانی مختلف تک تک افراد) داشت. جهت تلاش برای یافتن این حقیقت‌ها و ارتباط آنها با هم، این گروه از جامعه شناسان شروع به بر رسی جوامع انسانی بدوی کردند.

منابع

انجمن جامعه شناسی ایران