پروکسیما قنطورس
| اطلاعات رصدی مبدا J2000.0 اعتدال J2000.0 (ICRS) |
|
|---|---|
| صورت فلکی | قنطورس |
| بعد | 14h 29m 42.9487s[۱] |
| میل | −62° 40′46.141[۱] |
| مشخصات | |
| رده | M5.5 Ve[۱] |
| راهنمای رنگ U-B | 1.43[۱] |
| راهنمای رنگ B-V | 1.90[۱] |
| اخترسنجی | |
| سرعت شعاعی (Rv) | −21.7 ± 1.8 km/s |
| حرکت مخصوص (μ) | RA: −3775.40[۱] mas/yr Dec.: 769.33[۱] mas/yr |
| اختلاف منظر (π) | 768.7 ± 0.3[۲] mas |
| قدر مطلق (MV) | 15.49[۳] |
| جزئیات | |
| جرم | 0.123 ± 0.006[۴] M☉ |
| شعاع | 0.145 ± 0.011[۴] R☉ |
| گرانش سطحی (لگاریتم g) | 5.20 ± 0.23[۴] |
| دما | 3,042 ± 117[۴] K |
| چرخش | 83.5 days[۵] |
| سن | 4.85 × ۱۰9 سال |
| نامگذاریهای دیگر | |
| منابع | |
| سیمباد | اطلاعات |
پروکسیما قنطورس(به انگلیسی: Proxima Centauri)(به لاتین: proximus, proxima, proximum به معنی «نزدیک»)[۶] یک ستاره کوتوله قرمز با فاصله ۴.۲ سال نوری و نزدیکترین ستاره به زمین[۷] در صورت فلکی قنطورس است. این ستاره در سال ۱۹۱۵ و توسط رابرت اینز، رئیس رصدخانه ملی آفریقای جنوبی کشف شد.
پروکسیما قنطورس جزئی از سامانه ستارهای آلفا قنطورس بهشمار میآید و نزدیکترین ستاره به خورشید ما است. از آنجایی که این ستاره نسبت به دیگر ستارهها به زمین بسیار نزدیک است، میتوان اندازه قطر زاویهای آن را به طور مستقیم اندازه گرفت که این مقدار یک هفتم قطر زاویهای خورشید محاسبه شدهاست. پروکسیما قنطورس جرمی حدود یک هشتم جرم خورشید دارد و میانگین چگالی آن ۴۰ برابر خورشید است.[پانویس ۱] و درخشندگی بسیار پائینی دارد، این ستاره یک ستاره شرارهای است[۸] و تغییرات زیادی در قدر ظاهری آن دیده میشود.[۹]
میدان مغناطیسی این ستاره از انتقال گرمای درون و بیرون ستاره تشکیل شدهاست. نتایج بررسیها نشان میدهد پرتوهای ایکس منتشر شده از این ستاره بسیار به خورشید شباهت دارد[۱۰] و تولید انرژی پائین در ستاره نشان میدهد که این ستاره ۴ تریلیون سال دیگر در رشته اصلی خواهد ماند.[۱۱] یا حدود ۳۰۰ برابر سن جهان.[۱۲]
جستجوهای که جهت پیدا کردن همدم این ستاره انجام گرفته تاکنون ناموفق بودهاست؛ اگرچه این تلاشها نشان داد که این همدم میتواند فقط در کنار یک کوتوله قهوهای یا یک سیاره پرجرم باشد. برای کشف اینگونه اجرام، ماموریت فضایی تداخلسنجی نیز انجام شدهاست. از آنجا که پروکسیما قنطورس یک کوتوله قرمز و یک ستاره شعلهزن است در صورت داشتن سیاره، این سیاره قطعاً فاقد زیست خواهد بود. پروکسیما قنطورس را به علت نزدیک بودن به عنوان یکی از گزینههای مسافرت میانستارهای پیشنهاد کردهاند.[۱۳]
محتویات |
[ویرایش] رصد
رابرت اینز(به انگلیسی: Robert Innes)، مسئول رصدخانه ملی آفریقای جنوبی در ژوهانسبورگ و در سال ۱۹۱۵ این ستاره را کشف کرد زیرا این جسم حرکت مخصوصی برابر حرکت آلفا قنطورس داشت.[۱۴] او همچنین نام این ستاره را پروکسیما قنطورس نامید.[۱۵] در سال ۱۹۱۷، در رصدخانه سلطنتی کیپ هوپ گود اخترشناس هلندی جوان وت(به هلندی: Joan Voûte)، اختلاف منظر این ستاره را اندازه گرفت و نشان داد که این ستاره دقیقا همان فاصله آلفا قنطورس از زمین را دارد.[۱۶] در سال ۱۹۵۱ اخترشناس آمریکایی هارلو شپلی (به انگلیسی: Harlow Shapley) نشان داد که این ستاره یک نوع از ستارگان است که شعلههایی به شکل زبانه از خود بیرون میدهد. تصاویر بعدی نشان داد که این ستاره تا ۸ درصد در قدر ظاهری خود افزایش مییابد و بنابراین فعالترین ستاره شرارهای محسوب میشود.[۱۷]
نزدیکی این ستاره اجازه میدهد تا میزان فعالیت در شعلهزنی ستاره را بررسی کنیم.در سال ۱۹۸۰ رصدخانه اینشتین منحنی تولید پرتو ایکس توسط پروکسیما قنطورس را اعلام نمود در ادامه ماهوارههای EXOSAT و ROSAT فعالیت شعلهزنی آن را ثبت نمودند و در سال ۱۹۹۵ توسط ماهواره ژاپنی ASCA پرتوهای ایکس مشابه پرتوهای خورشیدی ثبت شد.[۱۸] پروکسیما قنطورس موضوع مورد مطالعه رصدخانههای پرتو ایکس زیادی شامل XMM-نیوتون و چاندرا بودهاست.[۱۹]
از آنجایی که این ستاره میل جنوبی دارد از عرضهای جنوبیتر از ۲۷ درجه شمالی دیده میشود، که شامل میامی، فلوریدا و جنوب آن میشود.
کوتولههای قرمز بسیار کمنورتر از آن هستند که با چشم غیرمسلح دیده شوند ولی چون این ستاره به زمین بسیار نزدیک استرجل قنطورس و آلفا قنطورس بی ستارگانی از قدر پنجم بوده.[۲۰][۲۱] و این ستاره از قدر ۱۱ است و بنابرین با تلسکوپی با قطر آینه(یا عدسی) ۸ سانتیمتر (۳.۱ اینچ) و در شرایط ایدهآل دیده میشود.[۲۲]
[ویرایش] مشخصات
پروکسیما قنطورس به عنوان یک ستاره کوتوله قرمز شناخته میشود زیرا این ستاره در رشته اصلی قرار داشته و رده طیفی M 5.5 را داردبه همین دلیل در دسته ستارگان کوتوله جای میگیرد، معنی M 5.5 این است که این ستاره جرم بسیار کمی دارد. قدر مطلق این ستاره(یعنی قدر ظاهری آن اگر در فاصله ۱۰ پارسکی قرار داشت.[۲۳]) برابر ۱۵.۵ است.[۳]درخشندگی آن در مجموع تمام طول موجها برابر ۰.۱۷٪ خورشید است، ولی هنگامی از نور مرئی آن دیده میشود درخشندگی آن فقط ۰.۰۰۵۶ درصد درخشندگی خورشید در نور مرئی است.[۲۴] بیش از ۸۵ درصد تابش در طول موج مادون قرمز است.[۲۵]
در سال ۲۰۰۲، بررسی نوری تلسکوپ بزرگ (VLTI) قطر زاویهای پروکسیما قنطورس را 1.02 ± 0.08 میلیثانیه قوسی اندازه گرفت.از آنجایی که فاصله آن معلوم است محاسبه میشود که قطر واقعی آن یک هفتم قطر خورشید و ۱.۵ برابر قطر مشتری است.[۱۴] جرم آن ۱۲.۳٪ جرم خورشید و ۱۲۹ برابر جرم مشتری است. در ستارگان رشته اصلی چگالی با کاهش جرم افزایش مییابد,[۲۶] و پروکسیما قنطورس استثنا نیست به همین جهت چگالی آن 56,800 kg/m3 تخمین زده میشود، و چگالی خورشید برابر است با 1,409 kg/m3.[پانویس ۱]
یک کوتوله قرمز با جرم پروکسیما قنطورس حدود چهار تریلیون سال در رشته اصلی میماند.در این مدت به آرامی هیدروژن ستاره از طریق گداخت به هلیوم تبدیل شده و به همین علت داغتر و کوچکتر میشود و رنگش به آبی میگراید. و در نزدیکی پایان این دوره درخشندگیاش به ۲.۵ درصد درخشندگی خورشید میرسد و هنگامی که سوخت هیدروژن آن تمام شد به یک کوتوله سفید تبدیل میشود (بدون رد کردن فاز غول سرخی) و به طور ثابت انرژی از دست میدهد.[۱۱]
از آنجایی که این ستاره جرم کمی دارد پس انتقال حرارتی آن بسیار خوب انجام میشود، به همین علت انتقال انرژی آن مستقیم و از طریق حرکتهای فیزیکی انجام میشود.برخلاف خورشید که اگر ۱۰٪ هیدروژنش را از دست بدهد از رشته اصلی خارج خواهد شد این ستاره تا زمانی که سوخت هیدروژن دارد از رشته اصلی خارج نخواهد شد.[۱۱]
این انتقال گرما همراه با مقاومت میدان مغناطیسی به دلیل همین کشمکش سطح ستاره ناپایدار شده و شعلههای خاصی نسبت زیاد ببیرون زده و قدر ستاره تغییر میدهد این شعلههای میتوانند دمای سطح ستاره را تا ۲۷ میلیون درجه کلوین افزایش دهند[۱۹]—گرمایی که برای تابش پرتو ایکس کافی است.[۲۷] شار خروجی پرتو ایکس این ستاره حدودا (4–16) × ۱۰26 ارگ/s ((4–16) × ۱۰19 W) تخمین زده میشود، این مقدار از شار خروجی خورشید بیشتر است. قلههای پرتو ایکس این ستاره تا مقدار 1028 erg/s (1021 W.) نیز رسیدهاند[۱۹]
از طریق بررسی خطوط طیفی کشف شدهاست که فامسپهر (کروموسفر) ستاره دارای مقادیر قابل توجهی منگنز با طول موج نشری 280 نم است.[۲۸] گمان میرود ۸۸ درصد سطح ستاره فعال باشد که این از خورشید و حتی در دوره خورشید نیز که هر ۱۱ سال یکبار رخ میدهد نیز بیشتراست. و محاسبه شدهاست که تاج این ستاره تا 3.5 میلیون K دما دارد، در صورتی که این مقدار برای خورشید فقط 2 میلیون درجه کلوین است.[۲۹] اگرچه این ستاره در رده M قرار میگیرد و یک کوتوله قرمز است,[۱۰] این ستاره هر ۴۴۲ روز یکبار فعال میشود که این مقدار از ۱۱ سال دوره خورشیدی بسیار کوتاهتر است.[۳۰]
پروکسیما قنطورس بادهای ستارهای ضعیفی دارد، که جرم این بادها ۲۰ درصد بادهای خورشیدی هستند. زیرا این ستاره بسیار از خورشید کوچکتر است، اگرچه مقدار کاهش جرم بر واحد سطح پروکسیما قنطورس هشت برابر خورشید است.[۳۱]
[ویرایش] فاصله و حرکت
با اختلاف منظر ۷۷۲٫۳ ± ۲٫۴ دقیقه قوسی اندازه گیری شده توسط ابرخس(اندازه گیری توسط تلسکوپ فضایی هابل مقدار ۷۶۸٫۷ ± ۰٫۳[۳۲] دقیقه قوسی میدهد)، پروکسیما قنطورس با زمین ۴٫۲ سال نوری فاصله دارد[پانویس ۲]، یا ۲۷۰٬۰۰۰ برابر فاصله خورشید تا زمین. از بهترین نقطه زمین زاویه جدایی برابر ۲٫۱۸° خواهد بود[۳۳] یا چهار برابر قطر زاویهای ماه کامل.[۳۴] پروکسیما همچنین حرکت مخصوص ۳٫۸۵ ثانیه قوسی در هر سال دارد.[۳۵] و سرعت شعاعی km/s۲۱٫۷ نیز دارد.[۱]
به علت حرکت پروکسیما قنطورس، این ستاره فقط در ۳۲٬۰۰۰ سال آینده نزدیکترین ستاره به زمین خواهد بود و بعد از آن ستارهای با نام رز ۲۴۸ نزدیکترین ستاره به زمین خواهد بود.[۳۶] فاصله پروکسیما قنطورس تا زمین ۳٫۱۱ سال نوری است و تا ۲۶٬۷۰۰ سال آینده همین مقدار را تقریبا خواهد داشت. .[۳۷] فاصلهٔ چرخش پروکسیما قنطورس از مرکز کهکشان راه شیری بین ۸٫۳ تا ۹٫۵ کیلوپارسک متغیر است و خروج از مرکز این مدار ۰٫۰۰۷ محاسبه شدهاست.[۳۸]
[ویرایش] همدمهای محتمل
| دوره مداری (days) |
نیمقطر بزرگ (AU) |
حداکثر جرم (× مشتری) |
|---|---|---|
| 50 | 0.13 | 3.7 |
| 600 | 0.69 | 8.3 |
| 3000 | 1.00 | 22 |
[ویرایش] مسافرت بین فضایی
پروکسیما قنطورس برای اولین مقصد مسافرتهای بین ستارهای بسیار مناسب به نظر میرسد[۱۳]، اگرچه آنقدر دور است که با سریعترین راکت حدود ۱۱۰٬۰۰۰ سال طول میکشد تا از زمین به این ستاره رسید[پانویس ۳] در پروژه لانگشات نظریهای بررسی میشود که برای مسافرت به پروکسیما قنطورس به صد سال نیاز است زیر از طریق راکتهای هستهای با سرعت بیشتری میتوان مسافرت کرد [۳۹] از پروکسیما قنطورس خورشید با قدر ۰.۴ و در صورت فلکی قیفاووس دیده میشود[پانویس ۴]
محاسبه شده است که سرعت مناسب برای رسیدن به این ستاره به طوری که به اندازه عمر طبیعی انسان طول بکشد; ۰.۴ سرعت نور است.[۴۰]
[ویرایش] پانویس
- ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ The density (ρ) is given by the mass divided by the volume. Relative to the Sun, therefore, the density is:
-

= 
= 0.123 • 0.145-3 • 1.41 × ۱۰3 kg/m3 = 40.3 • 1.41 × ۱۰3 kg/m3 = 5.68 × ۱۰4 kg/m3
where
is the average solar density. See: . Solar System Exploration ed. 2008-06-11. Retrieved on 2008-07-12. -
- ↑ اگر اختلاف منظر را برحسب ثانیه قوسی به توان منفی یک برسانیم فاصله آن ستاره را برحسب پارسک میدهدیا:
- ↑ فاصله پروکسیما قنطورس برابر است با:
- (4.22 ly) × (9.46 × ۱۰12 km/ly) = 4.0 × ۱۰13 km
- زمان = فاصله/سرعت = (4.0 × ۱۰13 km)/(11 km/s) = 3.6 × ۱۰12 s
- ↑ مختصات خورشید در پروکسیما قنطورس باید دقیقا مخالفت مختصات پروکسیما قنوطرس از زمین باشد یعنی مختصات خورشید در پروکسیما قنطورس برابر، بعد =02h 29m 42.9487s، میل =+62° 40′46.141. مقدار قدر مطلق(Mv) خورشید برابر ۴.۸۳ استو بر اساس اختلاف منظر π که برابر 0.77199 قدر ظاهری(m) از مقدار زیر بدست میآید':
[ویرایش] جستارهای وابسته
[ویرایش] منابع
- Wikipedia contributors, "Proxima Centauri," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Proxima_Centauri&oldid=248135758 (accessed November 2, 2008):
- ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ ۱٫۴ ۱٫۵ ۱٫۶ ۱٫۷ ۱٫۸ «SIMBAD query result: V* V645 Cen -- Flare Star» (انگلیسی). Centre de Données astronomiques de Strasbourg. بازبینیشده در 2008-08-11.—some of the data is located under "Measurements".
- ↑ کتاب نجوم واخترفیزیک مقدماتی نوشته زیلیک و اسمیت ترجمه جمشید قنبری و تقی عدالتی انتشارات آستان قدس رضوی جلد یک صفحه ۱۰۶
- ↑ ۳٫۰ ۳٫۱ Kamper, K. W.. Wesselink, A. J.. Astronomical Journal 83 (1978): 1653–1659. Retrieved on 2008-08-03.
- ↑ ۴٫۰ ۴٫۱ ۴٫۲ ۴٫۳ Ségransan, D.. Kervella, P.; Forveille, T.; Queloz, D.. Astronomy and Astrophysics 397 (2003): L5–L8. Retrieved on 2008-08-07.
- ↑ Benedict, G. Fritz et al. The Astronomical Journal 116, no. 1 (1998): 429–439. Retrieved on 2007-07-09.
- ↑ «Latin Resources» (انگلیسی). Joint Association of Classical Teachers. بازبینیشده در 2007-07-15.
- ↑ «Star-Nasa» (انگلیسی).
- ↑ کتاب فرهنگ مصور فضا نوشته میکائیل پلارد، فلیسیتی ترتمن ترجمه حبیبالله عصاره و محمدحسین عصاره انتشارات دانشگاه شهید چمران سرواژه پروکسیما قنطورس صفحه۱۰۹
- ↑ Christian, D. J.. Mathioudakis, M.; Bloomfield, D. S.; Dupuis, J.; Keenan, F. P.. The Astrophysical Journal 612, no. 2 (2004): 1140–1146. Retrieved on 2008-06-13.
- ↑ ۱۰٫۰ ۱۰٫۱ Wood, B. E.; Linsky, J. L.; Müller, H.-R.; Zank, G. P.. The Astrophysical Journal 547, no. 1 (2001): L49–L52. Retrieved on 2007-07-09.
- ↑ ۱۱٫۰ ۱۱٫۱ ۱۱٫۲ Adams, Fred C.. "Red Dwarfs and the End of the Main Sequence". Gravitational Collapse: From Massive Stars to Planets, Revista Mexicana de Astronomía y Astrofísica. بازدید شده در 2008-06-24.
- ↑ Dunkley, J. et al. Retrieved on 2008-03-06.
- ↑ ۱۳٫۰ ۱۳٫۱ Gilster, Paul. Centauri Dreams: Imagining and Planning. Springer, 2004. ISBN 0-387-00436-X.
- ↑ ۱۴٫۰ ۱۴٫۱ کئیلز دیدر. «How Small are Small Stars Really? VLT Interferometer Measures the Size of Proxima Centauri and Other Nearby Stars» (انگلیسی). European Southern Observatory، 2002-11-29. بازبینیشده در 2007-07-09.
- ↑ Alden, Harold L.. Astronomical Journal 39, no. 913 (1928): 20–23. Retrieved on 2008-06-28.
- ↑ Voûte, J.. Monthly Notices of the Royal Astronomical Society 77 (1917): 650–651. Retrieved on 2007-07-09.
- ↑ Shapley, Harlow. Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America 37, no. 1 (1951): 15–18. Retrieved on 2007-07-11.
- ↑ Haisch, Bernhard. Antunes, A.; Schmitt, J. H. M. M.. Science 268, no. 5215 (1995): 1327–1329.
- ↑ ۱۹٫۰ ۱۹٫۱ ۱۹٫۲ Guedel, M.. Audard, M.; Reale, F.; Skinner, S. L.; Linsky, J. L.. Astronomy and Astrophysics 416 (2004): 713–732. Retrieved on 2008-07-11.
- ↑ . Retrieved on 2007-07-11.
- ↑ Kaler, Jim. Retrieved on 2008-08-03.
- ↑ Sherrod, P. Clay. Koed, Thomas L.; Aleichem, Thomas L. Sholem. A Complete Manual of Amateur Astronomy: Tools and Techniques for Astronomical Observations. Courier Dover Publications, 2003. ISBN 0-486-42820-6.
- ↑ نجوم و اخترفیزیک مقدماتی جلد دوم نوشته زیلیک و اسمیت ترجمه جمشید قنبری و تقی عدالتی انتشارات آستان قدس رضوی صفحه ۹
- ↑ p. 8, Binney, James. Scott Tremaine. Galactic Dynamics. Princeton, New Jersey: Princeton University Press, 1987. ISBN 0-691-08445-9.
- ↑ p. 357, Leggett, S. K.. Astrophysical Journal Supplement Series 82, no. 1 (1992): 351–394. Retrieved on 2008-08-13.
- ↑ Zombeck, Martin V.. Handbook of Space Astronomy and Astrophysics. Third edition ed. Cambridge, UK: Cambridge University Press, 2007. 109. ISBN 0-521-78242-2.
- ↑ Staff. 2006-08-30. Retrieved on 2007-07-09.
- ↑ E. F., Guinan. Morgan, N. D.. Bulletin of the American Astronomical Society 28 (1996): 942. Retrieved on 2008-06-14.
- ↑ Wargelin, Bradford J.. Drake, Jeremy J.. The Astrophysical Journal 578 (2002): 503–514.
- ↑ Cincunegui, C.; Díaz, R. F.; Mauas, P. J. D.. Astronomy and Astrophysics 461, no. 3 (2007): 1107–1113. Retrieved on 2007-07-11.
- ↑ Wood, B. E.. Linsky, J. L.; Muller, H.-R.; Zank, G. P.. Astrophysical Journal 537, no. 2 (2000): L49–L52. Retrieved on 2008-07-11.
- ↑ Benedict, G. Fritz et al. The Astronomical Journal 118, no. 2 (1999): 1086–1100. Retrieved on 2007-07-21.
- ↑ Kirkpatrick, J. Davy et al. The Astronomical Journal 121 (1999): 3235–3253. Retrieved on 2008-06-23.
- ↑ «Moon Fact Sheet». NASA، ۲۰۰۶-۰۲-۱۰.
- ↑ "Astrometric Stability and Precision of Fine Guidance Sensor #۳: The Parallax and Proper Motion of Proxima Centauri". Proceedings of the HST Calibration Workshop. بازدید شده در ۲۰۰۷-۰۷-۱۱.
- ↑ Matthews, R. A. J.. Quarterly Journal of the Royal Astronomical Society 35 (1994): 1–9.
- ↑ García-Sánchez, J.. Weissman, P. R.; Preston, R. A.; Jones, D. L.; Lestrade, J.-F.; Latham, D. W.; Stefanik, R. P.; Paredes, J. M.. Astronomy and Astrophysics 379 (2001): 634–659. Retrieved on 2008-06-12.
- ↑ Allen, C.. Herrera, M. A.. Revista Mexicana de Astronomia y Astrofisica 34 (1998): 37–46. Retrieved on 2008-06-13.
- ↑ کی.آ بیلز.. «Project Longshot, an Unmanned Probe to Alpha Centauri» (انگلیسی). U. S. Naval Academy، 1988. بازبینیشده در 2008-06-13.
- ↑ کتاب اسرار کائنات نوشته ابراهیم ویکتوری انتشارات بهنگار صفحه ۱۶۷ در بخش فارسی و ۱۵۱ در بخش انگلیسی
| در ویکیانبار پروندههایی دربارهٔ پروکسیما قنطورس موجود است. |
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||


is the average solar density. See: 
