داگرئوتایپ

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

داگرئوتایپ (به فرانسوی: daguerréotype) نخستین روش موفق در ثبت عکس های دائمی و استفادهٔ تجاری از عکاسی است. در این روش، به صفحهٔ نقره ای مدتی بخار ید داده تا قشر نازکی از یدور نقره بر روی آن قرار گیرد سپس این صفحه را در دوربین گذارده و عکسبرداری می‌کنند. این روش را لوئی داگر مخترع و عکاس فرانسوی در سال ۱۸۳۷ میلادی اختراع کرد.

یک عکس داگرئوتیپ که توسط لوئی داگر در سال ۱۸۳۷ عکسبرداری شده

طرز تهیهٔ داگرئوتیپ[ویرایش]

طرز تهیهٔ داگرئوتیپ به‌طوری که لوئی داگر شرح داده چنین است:

  1. یک صفحه نازک نقره را روی صفحه کلفت‌تری از مس لحیم می‌کنیم.
  2. سطح نقره را صیقل می‌دهیم تا کاملاً براق شود.
  3. صفحه نقره را در تاریکی در تماس با بخار یُد قرار می‌دهیم تا نسبت به نور حساس شود.
  4. لوحه آماده شده را در تاریکی در یک شاسی محفوظ از نور قرار می‌دهیم و شاسی را در دوربین می‌گذاریم.
  5. دوربین را روی سه‌پایه نصب می‌کنیم و در آفتاب به طرف هر شیئی که مایل باشیم قرار می‌دهیم.
  6. درِ عدسی را بین ۱۵ تا ۳۰ دقیقه باز نگاه می‌داریم.

تصویر پنهانی را که روی لوحه ضبط شده‌است طی مراحل زیر ظاهر و ثابت می‌کنیم:

  1. لوحه را در یک کابینت به صورت مایل (زاویه ۴۵ درجه) روی ظرفی قرار می‌دهیم که در آن مقداری جیوه را از زیر به کمک چراغ الکلی گرم کرده و به حرارت ۶۵ درجه سانتیگراد رسانده‌ایم.
  2. لوحه را به دقت زیر نظر می‌گیریم تا تصویر که از چسبیدن ذرات جیوه به نقرهٔ نوردیده پدید می‌آید، کاملاً قابل رویت شود.
  3. لوحه را در آب سرد فرو می‌بریم تا سطح آن سخت شود.
  4. لوحه را در آب نمک (بعداً محلول ضعیف هیپوسولفیت سدیم) فرو می‌بریم تا تصویر ثابت شود.
  5. لوحه را اینک کاملاً می‌شوییم تا عمل ثبوت متوقف شود.

داگرئوتیپ تصویر مثبتی بود که طی یک عمل در دوربین به صورت برعکس، همچون تصویری که در آینه دیده شود، پدید می‌آمد. بیننده لوحه را در دست خود قدری می‌چرخاند تا زاویه تابش نور آن را به حداکثر وضوح برساند و در این حال اولین نکته‌ای که جلب توجه می‌کرد کثرت جزئیات ضبط شده در عکس بود. این موضوع حتی در گزارش‌های مطبوعات نیز ذکر شده بود.[۱][۲]

داگرئوتیپ معاصر ایران[ویرایش]

استاد محمد محمدزاده تیتکانلو نخستین داگرین معاصر ایران، متولد ۱۳۴۳ در بجنورد می باشد. عکاس، داگرئوتیپیست (داگرین)، نقاش، پژوهشگر تاریخ عکاسی و عضو فدراسیون بین‌المللی عکاسی هنری فیاپ، انجمن جهانی داگرین‌ها، مدیر مسئول نشریه عکس خراسان و مدیر فرهنگی انجمن صنفی عکاسان مشهد است.

ابداعات نو در عرصه داگرئوتیپ[ویرایش]

احیای داگرئوتایپ در ایران و همچنین ابداع عکاسی داگرئوتیپ به روش «میم داگ» (دیجیتال داگرئوتیپ و ابداع مایع و فیلم محافظ داگرئوتیپ به جای کلراید طلا و گلدینگ و ابداع «دستگاه داگ‌ساز» (Exposure Unit) برای استفاده در روش میم داگ. [۳]

آثار داگرئوتیپ[ویرایش]

تالیفات استاد محمد محمدزاده تیتکانلو: ۵ کتاب با موضوع تاریخ عکاسی از جمله «نخستین داگرئوتیپ‌های معاصر ایران»، به همراه تالیف و نگارش بیش از ۶۰ مقاله در رابطه با عکاسی و عکاسی داگرئوتیپ از فعالیت‌های او در زمینهٔ عکاسی است. از مقاله‌های وی در حوزه داگرئوتیپ می‌توان به موارد ذیل اشاره کرد:

  1. علل یافت نشدن داگرئوتیپ در ایران.[۴]
  2. تاثیرات فرهنگی ایران در ابداع عکاسی کالوتایپ.[۵]
  3. تصویر ایرانیان در داگرئوتیپ‌های خارجی.[۶]
  4. شناسنامه ای برای یک نقاشی داگرئوتیپ.
  5. معرفی یک داگرئوتیپ زنده از ریشار خان.

وی همچنین ۴ نمایشگاه انفرادی عکس و بیش از ۲۰ نمایشگاه گروهی شرکت کرده است.

داگرئوتیپ آیدین آغداشلو - 23 مهر 1392 - توسط استاد محمد محمدزاده تیتکانلو

فعالیت‌های هنری[ویرایش]

  1. اولین نمایشگاه داگرئوتیپ در ایران - موزه عکسخانه شهر.[۷]
  2. دومین نمایشگاه داگرئوتیپ در ایران - مشهد.[۸]
  3. نخستین ورک شاپ داگرئوتیپ در ایران - موزه عکسخانه شهر.[۹]
  4. مجموعه عکس داگرئوتیپ معماری باستانی ایران.
  5. مجموعه عکس داگرئوتیپ طبیعت بی جان.
  6. مجموعه عکس داگرئوتیپ پرتره‌های جاودانه از هنرمندان و فرهیختگان ایران. همراه با گزارش تصویری پشت صحنه.[۱۰]
  7. مجموعه عکس داگرئوتیپ شرقی.
  8. ثبت داگرئوتیپ آیدین آغداشلو توسط استاد محمد محمدزاده تیتکانلو.[۱۱]
  9. ثبت داگرئوتیپ محمود دولت آبادی توسط استاد محمد محمدزاده تیتکانلو.
  10. ثبت داگرئوتیپ شمس لنگرودی توسط استاد محمد محمدزاده تیتکانلو.
  11. ثبت داگرئوتیپ لوریس چکناواریان توسط استاد محمد محمدزاده تیتکانلو.
  12. ثبت داگرئوتیپ مسعود کیمیایی توسط استاد محمد محمدزاده تیتکانلو. [۱۲]
  13. داگرئوتیپ معاصر از نظر دکتر محمد ستاری.[۱۳]

نگارخانه[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. یحیی ذکاء، تاریخ عکاسی و عکاسان پیشگام ایران.
  2. Marilyn Stokstad، Art History، ۹۶۴–۹۶۷.
  3. درباره محمد محمدزاده تیتکانلو سایت عکاسی
  4. علل یافت نشدن داگرئوتیپ در ایران - نشریه عکس - شماره 284 - آذر 89
  5. تاثیرات فرهنگی ایران در ابداع عکاسی - نشریه عکس - شماره 310 - اسنفد 91
  6. تصویر ایرانیان در داگرئوتیپ‌های خارجی - نشریه عکس - شماره 311 - فرودین و اردیبهشت 92
  7. نخستین نمایشگاه محمد محمدزاده تیتکانلو همشهری آنلاین
  8. دومین نمایشگاه محمد محمدزاده تیتکانلو خبرگزاری فارس
  9. [tahmasb.akkasee.com نخستین ورک شاپ داگرئوتیپ در ایران] وبلاگ محمدرضا طهماسب پور
  10. گزارش تصویری پشت صحنه وب سایت رسمی استاد محمدزاده تیتکانلو
  11. ثبت تصویر داگر آیدین آغداشلو روزنامه قدس
  12. داگرئوتیپ مسعود کیمیایینخست نیوز
  13. داگرئوتیپ معاصر از نظر دکتر محمد ستاری MrArt.ir

منابع[ویرایش]

  • ذکاء، یحیی. تاریخ عکاسی و عکاسان پیشگام ایران. چاپ نخست. تهران: ش‍رک‍ت ان‍ت‍ش‍ارات ع‍ل‍م‍ی و ف‍ره‍ن‍گ‍ی، ۱۳۷۶.