چغندر

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
چغندر

چُغُندَر (چگندر، چندر) گیاهی از خانوادۀ اسفناجیان، با ریشۀ غده‌ای و قندی و برگ‌های درشت و پهن که مواد غذایی در ریشه‌ی ستبرش اندوخته‌می‌شود. ریشۀ غده‌ای و مخروطی‌شکل این گیاه کاربرد خوراکی و دارویی دارد.[۱] گونه بنام آن چغندرِ قند است که در کارخانه‌ها از آن قند‌ می‌گیرند. تفاله یا ملاس این گونه چغندر را برای خوراک دام‌ها و یا بجای کود در پاره‌ای از کشاورزی‌ها بکار می‌برند.

چغندر پخته از خوراک‌های خوش‌مزه و شیرین است. چغندر و برگ چغندر را برای پختن آش‌ها و بورانی‌ها گوناگون بکار‌می‌برند. از گونه‌ای از آن نیز قند و الکل می‌سازند.[۲][۳] گیاهی دوساله که در سال اول برگهای گسترده دارد و ریشه آن اندوخته قندی می‌سازد و در سال دوم ساقه گلدار آن از اندوخته‌ی قندی آن بهره‌می‌برد.

ساکارز در برگ‌های بزرگ چغندر در هنگام روز ساخته‌می‌شود و شب به ریشه می‌رود در آنجا ذخیره می‌گردد و طبقه‌های ریشه کلفت می‌گردد. رنگ ریشه‌های چغندر ممکن است زرد یا سفید یا سرخ تیره باشد.[۴]

خواص درمانی[ویرایش]

خوردن چقندر، روان کننده معده، اشتهاآور و آرام بخش است. معده را تقویت می کند و اسهال خونی را متوقف می کند.

آن را بپزید و با آب نیم گرم آن تنقیه کنید، ورم روده را درمان می کند.[۵]


برش‌های سالادی چغندر

برشی از میانه چغندر

چغندر و برگ چغندر

منابع[ویرایش]

  1. شرفنامه منیری
  2. ناظم الاطباء
  3. فرهنگ نظام
  4. گیاه‌شناسی گل گلاب ص ۲۷۴
  5. حاجی شریفی.احمد.اسرار گیاهان دارویی. تهران:انتشارات حافظ نوین