نهنگ عنبر

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
شاه نهنگ
مقایسه اندازه با یک انسان میان‌قد
وضعیت بقا
طبقه‌بندی علمی
فرمانرو: جانوران
شاخه: طنابداران
رده: پستانداران
راسته: آب‌بازسانان
زیرراسته: آب‌بازسانان دندان‌دار
تیره: شاه نهنگیان
سرده: عنبری‌ها
گونه: P. catodon
نام علمی
Physeter catodon
لینه، ۱۷۵۸
زیستگاه شاه نهنگ (رنگ آبی)

شاه نَهَنگ یا نَهَنگ عَنبَر یا نهنگ اسپرم (به انگلیسی: sperm whale) بزرگ‌ترین نهنگ دندان‌دار است.

شاه نهنگ‌ها در تمام اقیانوس‌ها زندگی می‌کنند. حداکثر طول نرها ۱۸ متر (۶۰ پا) و وزنشان تا ۶۰ تن می‌رسد که برابر با وزن ۱۳ فیل آفریقایی بالغ و ماده‌ها ۱۲ متر (۴۰ پا) و وزنشان تا ۴۰ تن است. غالباً رنگ آنها سیاه مایل به قهوه‌ای یا خاکستری تیره است. سر بزرگ شاه نهنگ، تقریباً ۱/۳ طول بدن را تشکیل می‌دهد. در سر شاه نهنگ، ماده روغنی اسپرماستی (Spermaceti) و روغن اسپرم وجود دارد که برای ساختن شمع مورد استفاده قرار می‌گیرد و روغن اسپرم به عنوان گریس یا روغن هم بکار می‌رود. نهنگ اسپرم در آب‌های گرم و معتدل به سر می‌برد. نرهای بالغ در بهار به سوی آب‌های سردتر شمال یا جنوب شنا می‌کنند، ولی ماده‌ها و نهنگ‌های جوان به صورت گروهی، در عرض‌های جغرافیایی پائین‌تر باقی می‌مانند. نهنگ‌ها بطور عمده از سرپاور بزرگ تغذیه می‌کنند.

شاه نهنگ از زیرراستهٔ آب‌بازسانان دندان‌دار (Odontoceti)، خانواده عنبرنهنگیان (Physeteridae)، سردهٔ شاه نهنگ‌ها (Physeter) است.

این جانوران معمولاً تا عمق ۱۰۰۰ متری پایین می‌روند و می‌توانند بیش از یک ساعت زیر آب بمانند.[۲] شاه نهنگ‌ها در سده‌های ۱۹ و ۲۰ تا حد انقراض شکار شدند. ماده روغنی به نام عنبر از روده این نهنگ بدست می‌آید که در تهیه عطر مورد استفاده قرار می‌گیرد.

هرمان ملویل در کتابش با نام موبی دیک داستانی دربارهٔ صید نهنگ اسپرم نوشته‌است.

آب‌بازسانان    
آب‌بازسانان دندان‌دار
عنبرنهنگیان

Other Physeteroidea



عنبرنهنگیان

نهنگ عنبر ریزقد



نهنگ عنبر کوتوله



عنبرنهنگیان

Other Physeteridae



Sperm whale







دلفین رودخانه‌ای جنوب آسیا





دلفین رودخانه‌ای



دلفینیان



گرازماهی



تک‌دندانان




نهنگ‌منقاریان






آب‌بازسانان بی‌دندان



منابع[ویرایش]

  1. Taylor, B.L. , Baird, R. , Barlow, J. , Dawson, S.M. , Ford, J. , Mead, J.G. , Notarbartolo di Sciara, G. , Wade, P. & Pitman, R.L. (2008). Physeter macrocephalus. 2008 IUCN Red List of Threatened Species. IUCN 2008. Retrieved on 7 October 2008
  2. خبرگزاری مهر