لیام نیسون

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
فارسیDeutsch
لیام نیسون
Liam Neeson Deauville 2012 2.jpg
نام اصلی ویلیام جان

نیسون

تولد ۷ ژوئن ۱۹۵۲ ‏(۶۷ سال)
بالیمنا، انتریم، ایرلند شمالی
پیشه بازیگر
سال‌های فعالیت ۱۹۷۳–اکنون
همسر(ها) ناتاشا ریچاردسون (۱۹۹۴–۲۰۰۹؛ مرگ همسرش)
صفحه در وبگاه IMDb

لیام جان نیسون معروف به لیام نیسون (متولد ۷ ژوئن ۱۹۵۲) بازیگر ایرلندی است. مجله امپایر او را در فهرست صد تن از جذاب‌ترین ستاره‌های تاریخ سینما جهان قرار داده‌است. نیسون از بازیگران گزیده کار محبوب به‌شمار می‌رود.

زندگی هنری[ویرایش]

او مدت زمان زیادی را به عنوان معلم در کالج سنت مری در نیوکاسل فعالیت کرده‌است. با این حال در سال ۱۹۷۶ او در تئاتر نمایشی بلفاست حضور یافت و اولین فعالیت حرفه‌ای اش را در نمایش مردم برخواسته به ثبت رساند. نیسون بعد از دو سال به تئاتر دوبلین ابی پیوست، جایی که در آنجا نقش‌های کلاسیک بازی می‌کرد. در آنجا بود که نظر کارگردانی به نام جان بورمن را جلب کرد و در فیلم اکس کالیبور محصول ۱۹۸۱، نقش سر گوین به او داده شد که این نقش، اولین کار جدی سینمایی وی محسوب می‌شود. نیسون بیشتر به خاطر ایفای نقش اسکار شیندلر در فیلم فهرست شیندلر (۱۹۹۳) ساخته استیون اسپیلبرگ شهرت دارد همچنین وی در اقتباسی از بینوایان یکی از ماندگارترین نقش‌های ژان والژان را ایفا کرده‌است. از دیگر فیلم‌های معروف او می‌توان به مرد تاریکی (۱۹۹۰)، مایکل کولین (۱۹۹۶)، جنگ ستارگان اپیزود اول: تهدید شبح (۱۹۹۹)، کینزی (۲۰۰۴)، بتمن آغاز می‌کند (۲۰۰۵)، ربوده شده (۲۰۰۸)، ناشناس (۲۰۱۱)، خاکستری (۲۰۱۲) و سکوت (۲۰۱۶) ساخته مارتین اسکورسیزی اشاره کرد.

زندگی شخصی[ویرایش]

او در سال ۱۹۹۴ پس از فیلم نل با ناتاشا ریچاردسون ازدواج کرد. این پیوند تا زمان مرگ ریچاردسون در ۱۸ مارس ۲۰۰۹ ادامه داشت. وی اعضای بدن همسرش را اهدا کرد.

در ژانویه ۲۰۱۲ مجله سان ادعا کرد که نیسون دین خود را از مسیحیت به اسلام تغییر داده‌است. بر اساس گفته‌ها، وی پس از شنیدن صدای اذان در استانبول ترکیه عنوان داشته اذان برای او نوای روح نوازی است و او مسلمان شده‌است.[۱]

فیلم‌شناسی[ویرایش]

سال نام فیلم نقش نکات مهم
۱۹۷۸ سیر و سلوک زائر عیسی مسیح
۱۹۷۹ کریستیانا شجاع
۱۹۸۱ اکس کالیبور سر گوین
۱۹۸۳ کرول کگان
۱۹۸۴ بونتی چارلز چرچیل
۱۹۸۴ جزیره الیس کوین مورای مجموعه کوتاه تلویزیونی
۱۹۸۵ آرتور پادشاه گراک فیلم تلویزیونی
۱۹۸۵ لمب مایکل لمب
۱۹۸۶ ماموریت فیلدینگ
۱۹۸۶ دوئت برای یکی توتر
۱۹۸۷ مظنون کارل اندرسون
۱۹۸۷ نیایش برای مرگ لیام دوچرتی
۱۹۸۸ رضایت مارتین فالکون
۱۹۸۸ ارواح والا مارتین بروگان
۱۹۸۸ استخر مرده پیتر سوآن
۱۹۸۸ مادر خوب لئو کاتر
۱۹۸۹ نزدیک‌ترین خویشاوند بریار گیتس در ایران با عنوان [وارث] پخش شده‌است.
۱۹۹۰ مرد تاریکی پیتون ویستلاک/مرد تاریکی نامزد بهترین بازیگر مرد جایزه ساترن
۱۹۹۰ مرد بزرگ دنی اسکولار با نام قبلی عبور از خط
۱۹۹۱ سایه بدگمانی تونی آرون
۱۹۹۲ زن و شوهرها مایکل گیتس
۱۹۹۲ جهش ایمان کلانتر ویل براورمن
۱۹۹۲ در امتداد درخشش فرانز-اوتو دیتریچ
۱۹۹۳ اتان فروم اتان فروم
روبی کایرو دکتر فرگوس لامب با عنوان فریب منتشر شد.
فهرست شیندلر اسکار شیندلر برنده جایزه بهترین بازیگر مرد انجمن منتقدان فیلم شیکاگو
نامزد جایزه اسکار بهترین بازیگر نقش اول مرد
نامزد جایزه بفتای بهترین بازیگر نقش اول مرد
نامزد جایزه گلدن گلوب بهترین بازیگر مرد فیلم درام
نامزد بهترین بازیگر نقش اول مرد انجمن منتقدان فیلم لندن
۱۹۹۴ نل دکتر جروم جری لاول
۱۹۹۵ راب روی رابرت روی مک گرگور
۱۹۹۶ مایکل کولینز مایکل کولینز برنده جایزه بهترین بازیگر مرد جوایز فیلم بریتانیا
جام ولپی
نامزد جایزه گلدن گلوب بهترین بازیگر مرد فیلم درام
نامزد جایزه بترین بازیگر مرد انجمن منتقدان فیلم شیکاگو
قبل و بعد بن رایان
۱۹۹۸ بی نوایان ژان وال‌ژان
اورست راوی
۱۹۹۹ فراموش نشدنی دکتر دیوید مارو
جنگ ستارگان اپیزود اول: تهدید شبح کی-گون جین نامزد جایزه ساترن بهترین بازیگر مرد
۲۰۰۰ تفنگ خجالتی چارلی مایو
استقامت: افسانه قطب جنوب در سفر شکلتون راوی
۲۰۰۱ سفر به درون غارهای شگفت‌انگیز راوی
۲۰۰۲ کی-۱۹: بیوه‌کن میخائیل پلنین
دار و دسته‌های نیویورکی کشیش والون
جنگ ستارگان اپیزود دوم: حمله کلون‌ها کی-گون جین
تکامل: در مورد خدا؟ راوی
مارتین لوتر راوی لیون تی وی
۲۰۰۳ در واقع عشق دنیل نامزد جایزه بهترین بازیگر مرد انجمن منتقدان فیلم فونیکس
ماجراجویی صخره مرجانی راوی
۲۰۰۴ کینزی آلفرد کینزی جایزه فیلم و تلویزیون ایرلندی
برنده جایزه بهترین بازیگر نقش اول مرد انجمن منتقدان فیلم لس آنجلس
نامزد جایزه گلدن گلوب بهترین بازیگر مرد فیلم درام
نامزد جایزه ایندیپندنت اسپیریت
نامزد جایزه بهترین بازیگر نقش اول مرد سال بریتانیا انجمن منتقدان فیلم لندن
نامزد جایزه جایزه ستلایت بهترین بازیگر نقش اول مرد
نامزد جایزه بهترین بازیگر نقش اول مرد دایره منتقدان فیلم ونکوور
۲۰۰۵ سیمپسون‌ها, سیمپسون‌ها پدر شین صداپیشه
ملکوت آسمان گادفری از برلین عنوان دیگر فیلم: پادشاهی بهشت
بتمن آغاز می‌کند هنری دوکارد/راس الغول نامزد جایزه ساترن بهترین بازیگر نقش مکمل مرد
صبحانه در پلوتون پدر لیام
سرگذشت نارنیا: شیر، کمد و جادوگر اصلان صداپیشه
۲۰۰۶ خانه خودش
۲۰۰۷ سرافیم فالز کارور
میلاد مسیح, میلاد مسیح راوی
۲۰۰۸ سرگذشت نارنیا: شاهزاده کاسپین اصلان صداپیشه
مرد دیگر پتر
فال‌اوت ۳ جیمز (پدر) بازی ویدئویی (صدا)
ربوده شده برایان میلز
۲۰۰۹ پنج دقیقه از بهشت آلیستر کوچک نامزد جایزه فیلم و تلویزیون ایرلندی بازیگر نقش اول مرد (تلویزیون)[۲]
پونیو روی صخره کنار دریا فوجیموتو صداپیشه (دوبله انگلیسی، نسخه اصلی ژاپنی: ۲۰۰۸)
پس از زندگی الیوت
کلویی دیوید
۲۰۱۰ نبرد تایتان‌ها زئوس
سیاه چاله‌ها: در طرف ابدیت راوی[۳]
تیم آ جان هانیبال اسمیت
سرگذشت نارنیا: سفر کشتی سپیده‌پیما اصلان صداپیشه
سه روز آینده دیمون پنینگتون
مهیج‌ترین رؤیا راوی
۲۰۱۱ ناشناس دکتر مارتین هریس
جنگ ستارگان: جنگ‌های کلون کی-گون جین مهمان ویژه گویندگی، فصل سه
زندگی خیلی کوتاه خودش
۲۰۱۲ خاکستری اوتوی برنده جایزه بهترین بازیگر نقش اول مرد جایزه فانگوریا
خشم تایتان‌ها زئوس
نبردناو دریاسالار شین
شوالیه تاریکی برمی‌خیزد راس الغول نقش کوچک
ربوده شده ۲ برایان میلز
۲۰۱۳ شخص سوم پل هگیس
خومبا آنتونی سیلورستون صداپیشه
گوینده ۲: افسانه ادامه دارد آدام مک‌کی نقش کوچک
۲۰۱۴ عملیات آجیلی پیتر لپنیتونس صداپیشه
فیلم لگو فیل لورد صداپیشه
یک میلیون راه برای مردن در غرب کلینچ لتروود
قدم زدن میان قبرها مت اسکادر
بدون توقف جاومه کوله-سِرا
۲۰۱۵ ربوده شده ۳ برایان میلز
فرار در سراسر شب جیمی کانلون
دارودسته خودش حضور افتخاری
تد ۲ مشتری حضور افتخاری
۲۰۱۶ شکارچی: جنگ زمستان راوی نامش در عنوان‌بندی ذکر نشده[۴]
۲۰۱۶ عملیات کرومیت داگلاس مک‌آرتور
۲۰۱۶ هیولایی فرا می‌خواند هیولا صدا پیشه
۲۰۱۶ سکوت پدر کریشتاوائو فیریرا
۲۰۱۷ فلت مارک فلت
۲۰۱۸ مسافر همیشگی (فیلم) مایکل مک کالی
۲۰۱۸ تصنیف باستر اسکراگز
۲۰۱۸ بیوه‌ها آقای راولینز
۲۰۱۹ تعقیب سرد نلوز
۲۰۱۹ مردان سیاه‌پوش: بین‌المللی های تی
۲۰۲۰ کینگزمن: بازی بزرگ

منابع[ویرایش]

  1. Liam Neeson Says He Thought About Becoming Muslim, The Huffington Post, Jan. 25, 2012
  2. "The 7th Annual IFTA Nominees" (.pdf). Irish Film & Television Awards. Retrieved 13 January 2009.
  3. "Smithsonian Institution", retrieved 17 October 2010
  4. Vejvoda, Jim (20 April 2016). "The Huntsman: Winter's War Review". IGN. Retrieved 21 April 2016.
Liam Neeson beim Festival des amerikanischen Films in Deauville (2012)

William John „Liam“ Neeson OBE (* 7. Juni 1952 in Ballymena) ist ein nordirisch-US-amerikanischer Schauspieler. Berühmtheit erlangte er durch die Rolle des Oskar Schindler in Steven Spielbergs Schindlers Liste.

Leben[Bearbeiten | Quelltext bearbeiten]

Jugend[Bearbeiten | Quelltext bearbeiten]

Neeson wurde als Sohn eines Schulhausmeisters und einer Köchin geboren. Er entstammt einem katholischen Elternhaus und ist das dritte von vier Kindern. Während seiner Schulzeit trat er regelmäßig in Schulaufführungen auf. In seiner Jugend war Neeson zudem sportlich sehr aktiv und gewann den nordirischen Meistertitel im Boxen. Dieser Kampfsport brachte ihm auch einen Nasenbeinbruch ein, dem er seine charakteristische Nasenform zu verdanken hat. Ursprünglich wollte er Lehrer werden und studierte an der Queen’s University Belfast die Fächer Mathematik, Physik, Informatik und Theaterwissenschaft. Er brach das Studium ab und jobbte unter anderem als Gabelstaplerfahrer in einer Guinness-Brauerei.

Karriere[Bearbeiten | Quelltext bearbeiten]

1976 schloss Neeson sich der Theatergruppe Lyric Players’ Theatre in Belfast an, wo er in Joseph Plunketts Drama The Risen People sein Bühnendebüt gab. Zwei Jahre später wechselte er an das Abbey Theatre in Dublin. Dort sah ihn 1980 John Boorman die Rolle des Lennie in John Steinbecks Of Mice and Men (Von Mäusen und Menschen) spielen und engagierte ihn daraufhin für die Rolle des Ritters Gawain in dem Fantasyfilm Excalibur.

Fortan spielte er in zahlreichen Filmen mit, immer wieder in Nebenrollen an der Seite von bekannten und erfolgreichen Schauspielern, wie zum Beispiel in Die Bounty (1984) neben Mel Gibson und Anthony Hopkins, in Mission (1986) neben Jeremy Irons und Robert De Niro, in High Spirits (1988) neben Peter O’Toole, Beverly D’Angelo, Steve Guttenberg und Daryl Hannah, und in Ehemänner und Ehefrauen (1992) von und mit Woody Allen und Blythe Danner, Judy Davis, Mia Farrow, Juliette Lewis, Sydney Pollack.

In Steven Spielbergs Schindlers Liste spielte Neeson 1993 die Rolle des Industriellen Oskar Schindler, der im Dritten Reich rund 1200 Juden durch die Anstellung in seiner Fabrik das Leben rettete. Für seine Darstellung erntete Neeson großes Lob von den Kritikern. Er schaffte damit seinen endgültigen Durchbruch und erlangte internationale Anerkennung mit Nominierungen für den Oscar, Golden Globe sowie BAFTA Award jeweils in der Kategorie Bester Hauptdarsteller.

1995 übernahm er die Rolle des schottischen Volkshelden Robert Roy MacGregor in Rob Roy von Michael Caton-Jones und 1996 die des irischen Freiheitskämpfers Michael Collins in dem gleichnamigen Film von Neil Jordan. 1998 spielte er den Jean Valjean in Bille Augusts Les Miserables (nach dem Roman Die Elenden von Victor Hugo) und 1999 den Jedi-Ritter Qui-Gon Jinn, eine der Hauptrollen in Star Wars: Episode I – Die dunkle Bedrohung von George Lucas. 2004 verkörperte er den US-amerikanischen Sexualforscher Alfred Charles Kinsey in Bill Condons Kinsey – Die Wahrheit über Sex.

2005 war er in Ridley Scotts Historienepos Königreich der Himmel als Kreuzritter zu sehen. Im selben Jahr wirkte er auch im ersten Teil von Christopher Nolans Batman-Trilogie, Batman Begins und 2012 im dritten Teil The Dark Knight Rises mit. Von da an verkörperte er regelmäßig den Actionhelden, ob 2010 in Louis Leterriers Kampf der Titanen und in dessen Fortsetzung Zorn der Titanen oder in Joe Carnahans Das A-Team – Der Film. 2008 spielte er die Rolle des Bryan Mills in 96 Hours und führte diese Rolle 2012 in der Fortsetzung 96 Hours – Taken 2 fort. 2014 übernahm er in Jaume Collet-Serras Non-Stop die Rolle des Air Marshals Bill Marks. 2014 übernahm er zum dritten und letzten Mal die Rolle des Bryan Mills in 96 Hours – Taken 3. 2016 spielte er die Rolle des amerikanischen Generals Douglas MacArthur in dem südkoreanischen Film Operation Chromite. Es handelt sich um die Verfilmung der Landung bei Incheon, die durch MacArthur eine Wende im Koreakrieg einleitete.

Neesons deutsche Synchronstimme stammt überwiegend von Bernd Rumpf; in drei der wichtigeren Filme seiner Karriere, nämlich Schindlers Liste, Michael Collins und Rob Roy, wurde er jedoch von dem sehr ähnlich, allerdings etwas wärmer klingenden Helmut Gauß gesprochen, der Neeson auch in einigen kleineren Filmen seine Stimme lieh (Darkman und Tatsächlich… Liebe). Neeson war auch selber schon des Öfteren als Synchronsprecher tätig. So lieh er 2005 in dem Fantasyfilm Die Chroniken von Narnia: Der König von Narnia und dessen Nachfolgefilmen dem Löwen Aslan seine Stimme, hier war seine deutsche Stimme Thomas Fritsch. Eine weitere Sprecherrolle hatte er 2014 in dem Kinderfilm The LEGO Movie, hier wurde Neeson unter anderem von Norbert Gastell synchronisiert.

Neben seiner Karriere als Filmschauspieler ist Neeson noch auf der Theaterbühne zu sehen. 1993 spielte er in der Wiederaufführung von Eugene O’Neills Anna Christie neben Natasha Richardson; beide wurden für den Antoinette Perry Award (Tony Award) nominiert. In The Judas Kiss spielte er die Rolle des Oscar Wilde, und seine Darstellung in dem Stück The Crucible (Die Hexenjagd) (2003) mit Laura Linney brachte ihm erneut eine Tony-Award-Nominierung ein. Im März 2003 hatte Neeson einen Gastauftritt in dem Stück The Play What I Wrote, das in New York unter der Regie von Kenneth Branagh aufgeführt wurde.

Persönliches[Bearbeiten | Quelltext bearbeiten]

In den frühen 1980er Jahren war Neeson der Lebensgefährte der Schauspielerin Helen Mirren, die er bei den Dreharbeiten zu Excalibur kennenlernte. Durch Mirren konnte Neeson, der zu dieser Zeit noch in seinen Anfängen als Schauspieler steckte, auch einen passenden Agenten bekommen und seine Karriere vorantreiben.

Von 1994 bis zu ihrem Tod im Jahr 2009 war Neeson mit Natasha Richardson, Tochter von Vanessa Redgrave und Tony Richardson, verheiratet. Aus der Beziehung zu der Schauspielerin gingen zwei Söhne hervor. Das Paar hatte sich 1993 bei der Wiederaufführung von Anna Christie auf dem Broadway kennengelernt[1] und in dem Film Nell (1994) gemeinsam vor der Kamera gestanden.

Als gebürtiger Nordire hat Neeson die britische Staatsbürgerschaft, die US-Staatsbürgerschaft erhielt er im August 2009.[2]

Filmografie (Auswahl)[Bearbeiten | Quelltext bearbeiten]

Auszeichnungen[Bearbeiten | Quelltext bearbeiten]

Weblinks[Bearbeiten | Quelltext bearbeiten]

 Commons: Liam Neeson – Sammlung von Bildern

Einzelnachweise[Bearbeiten | Quelltext bearbeiten]

  1. vgl. Liam Neeson. In: Internationales Biographisches Archiv (Munzinger-Archiv), abgerufen am 20. März 2009
  2. Liam Neeson: „Amerika war sehr, sehr gut zu mir“. In: Spiegel Online. 27. August 2007, abgerufen am 28. Juli 2014.