بهار
| فصل معتدل | |
|---|---|
[[پرونده: |250px]]شکوفههای گل و درختان در فصل بهار در بلژیک | |
| منطقهٔ معتدل شمالی | |
| فصل نجومی | ۲۰ مارس – ۲۱ ژوئن |
| فصل هواشناختی | ۱ مارس – ۳۱ مه |
| فصل خورشیدی (سلتی) | ۱ فوریه – ۳۰ آوریل |
| منطقهٔ معتدل جنوبی | |
| فصل نجومی | ۲۳ سپتامبر – ۲۲ دسامبر |
| فصل هواشناختی | ۱ سپتامبر – ۳۰ نوامبر |
| فصل خورشیدی (سلتی) | ۱ اوت – ۳۱ اکتبر |
| تابستان بهار  پاییززمستان | |
| بخشی از نوشتارها درباره |
| هوا |
|---|
 |
 درگاه هوا |
بهار یکی از چهار فصلهای مناطق معتدله است که پس از زمستان میآید و پیش از تابستان پایان مییابد. تعاریف فنی گوناگونی برای بهار وجود دارد، اما کاربرد محلی این واژه بر پایه اقلیم، فرهنگ و آدابورسوم محلی متفاوت است. هنگامی که در نیمکره شمالی بهار است، در نیمکره جنوبی پاییز حکمفرماست و برعکس. در اعتدال بهاری (که به اعتدال ربیعی نیز شناخته میشود) روز و شب هر کدام تقریباً دوازده ساعت طول دارند؛ با پیشروی فصل، طول روز افزایش و طول شب کاهش مییابد تا انقلاب تابستانی فرا رسد.
اعتدال بهاری در نیمکره شمالی در ماه مارس و در نیمکره جنوبی در ماه سپتامبر رخ میدهد. انقلاب تابستانی در نیمکره شمالی در ماه ژوئن و در نیمکره جنوبی در ماه دسامبر است. بهار و «بهاران» افزون بر اشاره به فصل، با مفاهیمی چون تولد دوباره، شادابی، نوسازی، رستاخیز و رویش نیز پیوند دارند. مناطق جنبحارهای و حارهای دارای اقلیمهایی هستند که بهتر است با عنوان فصلهایی دیگر مانند خشک، مرطوب، موسمی یا چرخندی توصیف شوند.
در فرهنگ ایرانی، نخستین روز بهار همان نخستین روز نخستین ماه سال یعنی فروردین است که برابر با ۲۰ یا ۲۱ مارس میشود و جشن نوروز در این روز برگزار میگردد.
ریشهشناسی
[ویرایش | اشتراکگذاری]بهار واژهای فارسی است، که در فارسی میانه و فارسی نوین به همین شکل بودهاست.[نیازمند منبع]
فرهنگ
[ویرایش | اشتراکگذاری]
بسیاری از مردم فصل بهار را آغاز زندگی دوبارهٔ طبیعت میدانند. در فصل بهار جانورانی که در خواب زمستانی هستند و همچنین، درختان از خواب زمستانی بیدار شده و زندگی را دوباره آغاز میکنند. درختان شکوفه زده و جانوران نیز در این فصل شروع به تولید مثل میکنند.[نیازمند منبع]
در فرهنگ عمومی برخی از کشورها، مثل ایران و افغانستان، به این فصل بسیار اهمیت میدهند، به طوری که حتی، سال نو آنها در این فصل و با رسیدن خورشید به نقطهٔ اعتدال بهاری (اول فروردین، معمولاً مطابق با ۲۱ مارس) شروع میشود. آنها شروع این سال را با مراسمی به نام نوروز جشن میگیرند که سیزده روز طول میکشد. (سیزده به در) این اهمیت در ادبیات نیز نمود زیادی دارد و بهار یکی از مهمترین سوژههای هنری و ادبی میباشد.
تعریف هواشناختی
[ویرایش | اشتراکگذاری]
هواشناسان در بسیاری از نواحی اقلیمی چهار فصل تعریف میکنند: بهار، تابستان، پاییز و زمستان. این فصلها بر پایه میانگین دمای ماهانه تعیین میشوند و هر فصل سه ماه تقویمی را دربرمیگیرد. سه ماه گرمتر به عنوان تابستان، سه ماه سردتر به عنوان زمستان و فاصلههای میانی به عنوان بهار و پاییز شناخته میشوند؛ بنابراین آغاز هواشناختی بهار در مناطق گوناگون میتواند متفاوت باشد.
در ایالات متحده آمریکا و بریتانیا، ماههای بهار عبارتند از مارس، آوریل و مه.[۱][۲]
در ایرلند، بر پایه گاهشماری ایرلندی، بهار اغلب شامل ماههای فوریه، مارس و آوریل است.[۳][۴]
در سوئد، هواشناسان آغاز بهار را نخستین روزی میدانند که میانگین دمای ۲۴ ساعته برای هفت روز پیاپی از صفر درجه سانتیگراد فراتر رود؛ از این رو تاریخ آغاز بهار بسته به عرض جغرافیایی و ارتفاع متفاوت است (اما نه زودتر از ۱۵ فوریه و نه دیرتر از ۳۱ ژوئیه).[۵]
در استرالیا،[۶] نیوزیلند،[۷] آفریقای جنوبی[۸][۹] و برزیل، ماههای بهار سپتامبر، اکتبر و نوامبر هستند.
تعریف نجومی و خورشیدی
[ویرایش | اشتراکگذاری]در نیمکره شمالی (کشورهایی چون آلمان، ایالات متحده، کانادا و بریتانیا)، بهطور سنتی از محاسبه خورشیدی بهره گرفته میشد که در آن انقلابین و اعتدالین نقطههای میانی فصلها بودند؛ با این حال، اعتدال بهاری نجومی (میان ۱۹ تا ۲۱ مارس) میتواند به عنوان نخستین روز بهار در نظر گرفته شود و انقلاب تابستانی (حدود ۲۱ ژوئن) نخستین روز تابستان.[۲]
در گاهشماری سنتی چینی، فصل «بهار» (به چینی: 春) از روزهای میان لیچون (۳ تا ۵ فوریه) آغاز میشود، چونفن (۲۰ تا ۲۲ مارس) را به عنوان نقطه میانی دارد و در لیشیا (۵ تا ۷ مه) پایان مییابد. به همین ترتیب، بر پایه سنت سلتی که تنها بر طول روز و شدت خورشید نیمروز استوار است، بهار از اوایل فوریه (نزدیک به ایمبولک) آغاز شده و تا اوایل مه (بلتین) ادامه مییابد و روز روز سنت پاتریک (۱۷ مارس) به عنوان روز میانی بهار شناخته میشود.[۱۰]
مارکوس ترنتیوس وارو، دانشمند اواخر جمهوری روم، بهار را از هفتمین روز پیش از ایدس ماه فوریه تا هشتمین روز پیش از ایدس ماه مه تعریف کرده بود.[۱۱]
فصل بهار در هند از نظر فرهنگی ماههای مارس و آوریل را دربرمیگیرد و میانگین دما در این ماهها حدود ۳۲ درجه سانتیگراد است.[۱۲] برخی از مردم هند، بهویژه در ایالت کارناتاکا، سال نو خود را در بهار با جشن اوگادی جشن میگیرند.[۱۲]
تعریف بومشناختی
[ویرایش | اشتراکگذاری]آغاز بهار همیشه با تاریخهای ثابت تقویمی تعیین نمیشود. تعریف پدیدهشناختی یا بومشناختی بهار به نشانههای زیستی مرتبط است، مانند شکوفا شدن گیاهان گوناگون، رفتار جانوران و بوی ویژه خاکی که به دمای مناسب برای رویش ریزگیاهان رسیدهاست. این نشانهها، همراه با آغاز بهار، بسته به اقلیم محلی و وضعیت آبوهوایی سال متفاوتند.
برخی از بومشناسان سال را به شش فصل تقسیم میکنند. در این تقسیمبندی، افزون بر بهار، فصلی جداگانه به نام «پیشبهار» میان زمستان و بهار شناخته میشود. این دوره زمانی است که تنها سختجانترین گلها مانند زعفران کوهی شکوفا میشوند، گاه در حالی که هنوز برف روی زمین است.[۱۳]
در اروپای مرکزی، بر پایه تعریف پدیدهشناختی، «پیشبهار» از اواسط فوریه تا پایان مارس با نخستین شکوفههای گلبرف آغاز میشود. «بهار کامل» از اواخر آوریل تا پایان مه با شروع شکوفهدهی درختان سیب فرا میرسد.
رویدادهای طبیعی
[ویرایش | اشتراکگذاری]
.jpg)
.jpg)
در اوایل بهار، محور زمین زاویه تابش خود را نسبت به خورشید افزایش میدهد و طول روز برای نیمکره مربوطه بهسرعت بیشتر میشود. نیمکره بهتدریج گرم میشود و رویش گیاهان تازه آغاز میگردد.[۱۵]
هر برفی که باشد ذوب میشود و رواناب سطحی رودها را پُر میکند؛ یخبندانها نیز کمشدتتر میشوند. در اقلیمهایی که برف و یخبندان نادر است، دمای هوا و خاک سریعتر افزایش مییابد.
بسیاری از گیاهان گلدار در این دوره شکوفا میشوند، گاه از زمانی که هنوز برف روی زمین است تا اوایل تابستان ادامه میدهند.[۱۶] در نواحی بدون برف، «بهار» ممکن است از همان اوایل فوریه (در نیمکره شمالی) یا اوت (در نیمکره جنوبی) آغاز شود و با شکوفهدهی درختانی چون ماگنولیا، گیلاس و به نمودار گردد.[۱۷]
هوای ناپایدار بهاره اغلب زمانی پدیدار میشود که هوای گرم از عرضهای جغرافیایی پایینتر هجوم میآورد در حالی که هوای سرد از مناطق قطبی همچنان پیش میراند. سیل نیز در این فصل، بهویژه در نزدیکی کوهستانها بهدلیل ذوب برف شتابگرفته از بارانهای گرم، بیشتر رخ میدهد. در آمریکای شمالی، پیچندها (tornado) در این فصل بیشترین فعالیت را دارند.[۱۸]
در دهههای اخیر پدیدهای به نام «خزش فصلی» مشاهده شدهاست که نشان میدهد بسیاری از نشانههای بهاری در بسیاری از مناطق حدود دو روز در هر دهه زودتر رخ میدهند.
بهار در نیمکره جنوبی از چند جنبه با نیمکره شمالی تفاوت دارد، از جمله: نبود پیوند خشکی میان کشورهای نیمکره جنوبی و ناحیه قطب جنوب که بتواند هوای سرد را بدون اثر تلطیفکننده آبهای گسترده وارد کند؛ وسعت بسیار بیشتر اقیانوسها در نیمکره جنوبی؛ جریان هوای پیرامون قطبی بدون وقفه از سوی خشکیهای بزرگ؛ نبود رودبادهای معادل؛ و ویژگیهای خاص جریانهای اقیانوسی معکوس در اقیانوس آرام.[۱۹]
تأثیر بر انسان
[ویرایش | اشتراکگذاری]با افزایش شدت نور در بهار، ترشح سروتونین و هورمونهای جنسی استروژن و تستوسترون در بدن بیشتر میشود. سروتونین سبب بهبود حال عمومی و میتواند حالتی شادمانه ایجاد کند. از این رو در بسیاری از مردم، بهویژه در بهار، احساسات و جذابیتهای میانفردی شدت مییابد. همین پدیده در جهان جانوران نیز دیده میشود. با این حال، برخی افراد در بهار دچار خستگی و بیحالی بهاره میشوند.
پیوند با فرهنگ
[ویرایش | اشتراکگذاری]
کارناوال
[ویرایش | اشتراکگذاری]کارناوال در روزهای پیش از چهلروزه روزه (لنت) توسط بسیاری از مسیحیان جهان برگزار میشود. این جشن برای بسیاری نخستین جشن بهاری سال نو است.[۲۰]
عید پاک
[ویرایش | اشتراکگذاری]عید پاک مهمترین جشن دینی در سال کلیسایی مسیحیان است.[۲۱] مسیحیان بر این باورند که عیسی در «سومین روز» پس از مصلوب شدن برخاست و این رستاخیز را در روز عید پاک جشن میگیرند. تاریخ عید پاک میان ۲۲ مارس تا ۲۵ آوریل در نوسان است.
روز اول مه
[ویرایش | اشتراکگذاری]اول مه تاریخ بسیاری از تعطیلات رسمی است.[۲۲] در بسیاری از کشورها، این روز همارز با روز جهانی کارگر است که دستاوردهای اجتماعی و اقتصادی جنبش کارگری را گرامی میدارد. در سنت سلتی، این تاریخ پایان بهار و آغاز تابستان بود.
پسح
[ویرایش | اشتراکگذاری]پسح در پانزدهمین روز از ماه نیسان (عبری) آغاز میشود که معمولاً در ماه مارس یا آوریل گاهشماری میلادی و در شب ماه کامل پس از اعتدال بهاری شمالی قرار دارد.[۲۳] یهودیان این جشن را برای یادبود رهایی از بردگی در مصر آنگونه که در سفر خروج از تورات آمده، برگزار میکنند. خوراکیهای مصرفشده در سدر پسح، مانند گوشت بره و جو، با فراهمبودن فصلی بهاری پیوند دارند.
همهقدیسان
[ویرایش | اشتراکگذاری]دوره مسیحیت غربی که سهگانه شب همه قدیسان (هالووین)، روز همه قدیسین و روز ارواح درگذشته را دربرمیگیرد، در نیمکره جنوبی در فصل بهار برگزار میشود.
جستارهای وابسته
[ویرایش | اشتراکگذاری]- اکیتو (بینالنهرین باستان)
- هولی (هند، نپال)
- نوروز (ایران)
- سال نو چینی
- عید تت (ویتنام)
- شمالنسیم (مصر)
- سال نو سینهالی (سریلانکا)
- واسانت پانچامی (هند)
- اوگادی (هند)
منابع
[ویرایش | اشتراکگذاری]- ↑ «Spring». Glossary of Meteorology. دریافتشده در ۵ مارس ۲۰۱۸.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 «Met Office: Spring». دریافتشده در ۵ مارس ۲۰۱۸.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Get ready for the seasons in Ireland». www.durbanresidence.com. بایگانیشده از اصلی در ۷ ژوئن ۲۰۲۰. دریافتشده در ۷ ژوئن ۲۰۲۶.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Farrell، Conor (۵ فوریه ۲۰۱۴). «Column: When does spring really start? Let's clear this is up once and for all». TheJournal.ie.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Season arrival dates, Swedish Meteorological and Hydrological Institute». دریافتشده در ۲۰ مارس ۲۰۲۳.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Australian Bureau of Meteorology – Climate Glossary – Seasons». Australian Bureau of Meteorology. bom.gov.au. دریافتشده در ۱۸ مارس ۲۰۲۲.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Gorman، Paul (۲ سپتامبر ۲۰۱۹). «When does spring officially start in NZ? It's complicated». Stuff. دریافتشده در ۱۸ دسامبر ۲۰۲۳.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Ngema، Thobeka (۲۳ اوت ۲۰۲۳). «Western and southern parts of South Africa had a colder June and July this winter». Independent Online.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «South Africa's weather and climate». ۲۸ فوریه ۲۰۲۳.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Danaher، Kevin (۱۹۷۲). The Year in Ireland: Irish Calendar Customs. Dublin: Mercier. ص. ۶۵. شابک ۱-۸۵۶۳۵-۰۹۳-۲.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Varro. . Vol. Book 1 – via Wikisource.
- 1 2 «Seasons in India | Different types of seasons in India with months». gupshups. اکتبر ۲۰۱۹. بایگانیشده از اصلی در ۲۰ آوریل ۲۰۲۰. دریافتشده در ۷ ژوئن ۲۰۲۶.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Allaby, Michael (۱۹۹۹). «A Dictionary of Zoology». بایگانیشده از روی نسخهٔ اصلی در ۲ ژوئن ۲۰۱۳. دریافتشده در ۳۰ مه ۲۰۱۲.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Bebernes، Mike (۲۰ مارس ۲۰۲۵). «How climate change is making spring warmer, rainier and earlier». Yahoo News. بایگانیشده از روی نسخهٔ اصلی در ۲۲ مارس ۲۰۲۵.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Hiskey، Daven (۲۶ سپتامبر ۲۰۱۳). «Why Do We Call the Seasons Spring, Summer, Fall and Winter?». Mental Floss. دریافتشده در ۸ اوت ۲۰۱۹.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «How do flowers bloom?». UCSB Science Line. UC Santa Barbara. ۲۵ دسامبر ۲۰۰۸. بایگانیشده از اصلی در ۲۰ سپتامبر ۲۰۱۵. دریافتشده در ۷ ژوئن ۲۰۲۶.
{{cite web}}: بیش از یک پارامتر|تاریخ بازبینی=و|بازبینی=دادهشده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Lelong-Lehoang، Claire (۱۱ اکتبر ۲۰۱۹). «Flower trees – top 5 spring-blooming shrubs and trees». Nature & Garden. دریافتشده در ۹ سپتامبر ۲۰۱۹.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ US Department of Commerce، NOAA. «NWS JetStream – The Jet Stream». www.weather.gov.
- ↑ «El Niño: Pacific Wind and Current Changes Bring Warm, Wild Weather». earthobservatory.nasa.gov. ۱۴ فوریه ۲۰۱۷.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Carnival / Ash Wednesday». www.timeanddate.com.
- ↑ آنتونی آونی، «فصل عید پاک/پسح: پیوند دایرههای گسسته زمان»، کتاب سال: تاریخچه کوتاه تعطیلات فصلی ما (آکسفورد: انتشارات دانشگاه آکسفورد، ۲۰۰۴)، صص ۶۴–۷۸.
- ↑ آنتونی آونی، «روز اول مه: برخورد نیروها»، کتاب سال (آکسفورد: انتشارات دانشگاه آکسفورد، ۲۰۰۴)، صص ۷۹–۸۹.
- ↑ Hopkins، Edward J. (۱۹۹۶). «Full Moon, Easter & Passover». University of Wisconsin. بایگانیشده از اصلی در ۷ ژوئن ۲۰۱۸. دریافتشده در ۷ ژوئن ۲۰۲۶.
{{cite web}}: بیش از یک پارامتر|تاریخ بازبینی=و|بازبینی=دادهشده است (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده)
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «Spring (season)». در دانشنامهٔ ویکیپدیای انگلیسی، بازبینیشده در ۷ ژوئن ۲۰۲۶.
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «Frühling». در دانشنامهٔ ویکیپدیای آلمانی ، بازبینیشده در ۷ ژوئن ۲۰۲۶.
پیوند به بیرون
[ویرایش | اشتراکگذاری]
در میان واژهها از ویکیواژه
در میان تصاویر و رسانهها از ویکیانبار
در میان خبرها از ویکیخبر
در میان گفتاوردها از ویکیگفتاورد
در میان متون از ویکینبشته
در میان دادهها از ویکیداده
| کتابخانههای ملی | |
|---|---|
| سایر | |
