طوفان شن

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
طوفان گرد و غبار بر فراز فرودگاه قندهار، اوت ۲۰۰۸.

طوفان شن، طوفان گرد و غبار یا توفان خاک[۱] پدیده‌ای جوی است که در مناطق خشک و نیمه‌خشک رخ می‌دهد. در این پدیده بادی نیرومند ذرات ماسه را از سطح خشک زمین به هوا بلند می‌کند. این ذرات بسته به اندازه آنها تا مسافت‌های زیادی در هوا حرکت می‌کنند و در آخر به زمین فرو می‌افتند.

در طوفان گرد و غبار، یا به‌طور عامیانه طوفان شن، بادهای قوی گرد و غبار را از زمین بلند کرده و میدان دید به کمتر از یک کیلومتر می‌رسد. عوامل مختلفی اعم از عوامل جوی، وجود بادهای شدید، خاک لخت و بدون پوشش گیاهی، ساختارهای زمین‌شناسی، بارندگی کم، کاهش رطوبت خاک و آب و هوای خشک سبب تشکیل این‌گونه طوفان‌ها می‌گردد. در سال‌های اخیر به‌دلیل تغییرات اقلیمی و آب و هوای کره زمین، وقوع طوفان‌های گرد و غبار افزایش یافته است.[۲]

گرد و غبار در ایران[ویرایش]

در سال‌های اخیر گردوخاک وارد شده به ایران از همسایه‌های غربی، شامل کشورهای عراق، سوریه، اردن، عربستان و خود کشور ایران نشأت گرفته است. سهم هر کدام از کشورهای مزبور در تولید گردوخاک متفاوت بوده و بیشترین نقش در تولید آن را به ترتیب کشورهای عراق، سوریه و عربستان بر عهده دارند.[۳]

نگارخانه[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. «توفان خاک» [علوم جَوّ] هم‌ارزِ «dust storm»؛ منبع: گروه واژه‌گزینی، «فارسی»، در دفتر دوم، فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان، تهران: انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی، شابک ‎۹۶۴-۷۵۳۱-۳۷-۰ (ذیل سرواژهٔ توفان خاک) 
  2. «طوفان گرد و غبار». سازمان فضایی ایران. بازبینی‌شده در ۲۳ فوریه ۲۰۱۷. 
  3. «پدیده گرد وغبار». سازمان هواشناسی کشور. بازبینی‌شده در ۲۳ فوریه ۲۰۱۷.