آهن(II) سولفات

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
Iron(II) sulfate
Iron(II)-sulfate-heptahydrate-sample.jpg
شناساگرها
شماره ثبت سی‌ای‌اس 7720-78-7 ✔Y
17375-41-6 (monohydrate),
7782-63-0 (heptahydrate)
پاب‌کم 24393
کم‌اسپایدر 22804 ✔Y
UNII RIB00980VW ✔Y
شمارهٔ ئی‌سی 231-753-5
ChEMBL CHEMBL1200830 N
شمارهٔ آرتی‌ئی‌سی‌اس NO8500000
کد اِی‌تی‌سی B03AA07
جی‌مول-تصاویر سه بعدی Image 1
خصوصیات
فرمول مولکولی FeSO4
جرم مولی 151.908 g/mol (anhydrous)
169.92 g/mol (monohydrate)
278.05 g/mol (heptahydrate)
شکل ظاهری blue/green or white crystals
بوی odorless
چگالی 2.84 g/cm3 (anhydrous)
2.2 g/cm3 (pentahydrate)
1.898 g/cm3 (heptahydrate)
دمای ذوب 70 °C (dehydration of heptahydrate)
400 °C (decomp)
انحلال‌پذیری در آب 25.6 g/100mL (anhydrous)
48.6 g/100 mL (heptahydrate) (50 °C)
انحلال‌پذیری negligible in الکل
ضریب شکست (nD) 1.536 (pentahydrate)
1.478 (heptahydrate)
خطرات
شاخص ئی‌یو 026-003-00-7 (anhydrous)
026-003-01-4 (heptahydrate)
طبقه‌بندی ئی‌یو Harmful (Xn)
Irritant (Xi)
کدهای ایمنی R۲۲, R36/38
شماره‌های نگهداری , S۴۶
لوزی آتش
Flammability code 0: Will not burn. E.g., waterHealth code 1: Exposure would cause irritation but only minor residual injury. E.g., turpentineReactivity code 0: Normally stable, even under fire exposure conditions, and is not reactive with water. E.g., liquid nitrogenSpecial hazards (white): no codeNFPA 704 four-colored diamond
0
1
0
نقطه اشتعال Non-flammable
ترموشیمی
121 J·mol−1·K−1[۱]
−929 kJ·mol−1[۱]
ترکیبات مرتبط
ترکیبات مرتبط سولفات آهن(III)
به استثنای جایی که اشاره شده‌است در غیر این صورت، داده‌ها برای مواد به وضعیت استانداردشان داده شده‌اند (در 25 °C (۷۷ °F)، ۱۰۰ kPa)
 N (بررسی) (چیست: ✔Y/N؟)
Infobox references

فروس سولفات قلقدوس، قلقطار، قلقنت،قلقند ازخلقیس یونانی، زاج سبز (به انگلیسی: ferrous sulfate)

رده درمانی: املاح و مواد ضروری بدن

اشکال دارویی: قرص، آمپول، شربت و قطره

موارد مصرف[ویرایش]

فروس سولفات در درمان و پیشگیری از کم خونی فقر آهن به کار می رود. در عین حال سولفات آهن خشک یا آبدار 18 درصد به عنوان کود کشاورزی برای تأمین آهک خاک بکار می رود. بدون سولفات آهن کشاورزی گیاهان دچار مرگ تدریجی می‌شوند. در عین حال سولفات آهن 2 ظرفیتی بدلیل رطوبت کم پر کاربردترین نوع سولفات آهن در کشاورزی است.

از پر مصرف ترین مواد شیمیایی می باشد. کشور های آلمان و انگلیس در اروپا و هند و چین در آسیا از عمده ترین تولید کنندگان جهانی این ماده می باشند. ایران نیز بدلیل نیاز فراوان به سولفات های آهن دارای واحد های تولیدی زیادی در استان های زنجان، اصفهان، قم، تهران و کرمان می باشد، علاوه بر مصارف داخلی، بخشی از محصول تولیدی در کارخانجات ایرانی به کشور های همسایه از جمله عراق، ترکیه؛ ارمنستان، پاکستان و تاجیکستان صادر می شود.[۲]

مکانیسم اثر[ویرایش]

فروس سولفات با فرمول (FeSO4) موجب جبران کمبود احتمالی آهن برای ساخت هم جهت گلبولهای قرمز خون می‌شود. این ماده در ترکیب با مواد زیادی مانند ویتامین سی، اسید فولیک و مولتی ویتامین و ... نیز تولید شده‌است.

عوارض جانبی[ویرایش]

تهوع، استفراغ، اسهال، حساسیت نسبت به دارو، سوزش و درد معده، تغییر رنگ دندان (در مصرف خوراکی) و آبسه محل تزریق.

تداخل دارویی[ویرایش]

  • داروهای ضداسید، کلسیترامین، عصاره لوزالمعده و ویتامین E جذب سولفات آهن را کاهش می‌دهند (سولفات آهن به فاصله 1 تا 2 ساعت از این داروها مصرف شود)
  • مصرف همزمان سولفات آهن با داکسی‌سایکلین ممکن است جذب آهن را دچار اختلال کند.
  • کلرامفنیکل پاسخ به درمان با آهن را با مشکل مواجه می‌کند.
  • مصرف همزمان با تتراسیکلین، جذب هر دو دارو را کاهش می‌دهد. مصرف تتراسیکلین باید به فاصله 3 ساعت از مصرف آهن باشد.
  • سولفات آهن موجب کاهش جذب پنی‌سیلامین می‌شود. این داروها باید با فاصله حداقل دو ساعت از یکدیگر مصرف شوند.
  • سولفات آهن ممکن است جذب لوودوپا، متیلدوپا، لووتیروکسین، پنی‌سیلین آمین و کینولونها را کاهش دهد، پس با حداقل 2 ساعت فاصله مصرف شود.

جستارهای وابسته[ویرایش]

کم خونی

منابع[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ Zumdahl, Steven S. (2009). Chemical Principles 6th Ed. Houghton Mifflin Company. p. A22. ISBN 0-618-94690-X.
  2. «سولفات آهن | گروه صنعتی الای - روش تولید سولفات آهن». گروه صنعتی الای. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۱۱-۰۴.
  • فرهنگ داروهای ژنریک ایران، دکتر حشمتی ، ۱۳۸۷