پانونیا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
Provincia Pannonia
استان امپراتوری روم

 

۲۰ میلادی–۱۰۷ میلادی
Location of پانونیا
پانونیا در نقشهٔ امپراتوری روم با رنگ تیره نشان‌داده شده‌است.
پایتخت کارنونتوم،[۱] سیرمیوم،[۲] سمباتهی،[۳] آکوئینکوم،[۴] پتوی[۵] یا ویندوبونا[۶]
تاریخچه
 -  تأسیس ۲۰ میلادی
 -  تقسیم پانونیا ۱۰۷ میلادی
امروز قسمتی است از  مجارستان
 اتریش
 صربستان
 کرواسی
 بوسنی و هرزگوین
 اسلوونی

پانونیا (به لاتین: Pannonia) نام یکی از استانهای امپراتوری روم بود. این سرزمین از شمال و خاور به رود دانوب، از سوی باختر هم‌مرز با نوریکوم (قلمرو سلتها و در اتریش و بخشی از اسلونی امروز) و ایتالیای شمال، از جنوب با استانهای دالماتیا (منطقهٔ به‌طور قابل توجهی بزرگتر از دالماسی، در کرواسی امروز) و موئسیا (امروز در بالکان) و داکیه (وابسته به داسها) هم‌مرز بود. پانونیا منطبق با نیمهٔ باختری مجارستان کنونی و بخش‌های کوچکی از کشورهای کنونی اتریش، کرواسی، صربستان، اسلوونی و بوسنی و هرزگوین است. پانونیا به‌طور تقریبی در ناحیهٔ فرادانوب در مجارستان امروز قرار داشت.

واژه‌شناسی[ویرایش]

طبق یک نظریه، پانونیا از زبان ایلیری ریشه گرفته‌است و از واژهٔ نیاهندواروپایی -pen* به معنای مرداب، آب، نمناک و هم ریشه با واژگان انگلیسی fen به معنای مرداب و هندی pani به معنای آب است.[۷][۸]

تاریخ[ویرایش]

پیش از رومیها، ایلیریها در پانونیا زندگی می‌کردند به علاوهٔ سلتها که در بخش‌های غربی ساکن بودند. فتح پانونیا به سال ۳۵ پیش از میلاد به فرماندهی آگوستوس (که در سال ۲۷ پیش از میلاد امپراتور روم شد) آغاز و در سال ۱۴ پس از میلاد با فتح سیرمیوم تکمیل شد. بعداً تراژان در سال ۱۰۶ پانونیا را به دو بخش پانونیای علیا و پانونیای سفلی تقسیم کرد.[۹]

با ضعیف شدن نیروی دفاعی در لیمِسِ دانوب، مهاجرتهای گسترده از شمال رودخانه در دورهٔ اواخر باستان و پس ار آن مرگ تئودئوس در سال ۳۹۵، زمینه برای فروپاشی پانونیای رومی و آمدن هونها آماده شد که در نهایت آتیلا در سال ‎۴۴۰–۴۵۳ امپراتوری جدیدی را در آنجا تأسیس کرد. از سال ۵۸۲ اقوام آوار و اسلاو در پانونیا ساکن شدند.[۱۰] پنج قرن پس از ترک رومی‌ها تا ورود مجارها اقوام مختلفی در پانونیا سکنی گزیدند، هونها، ژپیدها، آوارها، اسلاوها و دیگران ولی از خود رد پایی بر جا نگذاشتند و مستقر نیز نشدند. مجارها که ساکنان کنونی هستند در حدود ۸۹۶ میلادی کل پانونیا را تصرف کردند.[۱۱]

نگارخانه[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. Vienna, Anthony Haywood, Caroline (CON) Sieg, Lonely Planet Vienna, 2010, page 21.
  2. The third book of history: containing ancient history in connection with ancient geography, Samuel Griswold Goodrich, Jenks, Palmer, 1835, page 111.
  3. The Archaeology of Roman Pannonia, Alfonz Lengyel, George T. Radan, University Press of Kentucky, 1980, page 247.
  4. People and nature in historical perspective, Péter Szabó, Central European University Press, 2003, page 144.
  5. Historical outlook: a journal for readers, students and teachers of history, Том 9, American Historical Association, National Board for Historical Service, National Council for the Social Studies, McKinley Publishing Company, 1918, page 194.
  6. THE COTTAGE CYCLOPEDIA OF HISTORY AND BIOGRAPHY, ED.M.PIERCE, 1869, page 915.
  7. Julius, Pokorny. Indogermanisches etymologisches Wörterbuch. vol. 3. Bern: Francke, 1887. 807-808. ISBN ‎978-3772009471. 
  8. Julius Pokorny. “Indogermanisches etymologisches Wörterbuch - Pen 2”. Retrieved 2018-12-16. 
  9. The Editors of Encyclopaedia Britannica. “Pannonia HISTORICAL REGION, EUROPE”. Retrieved 2018-12-16. 
  10. Dzino, Danijel. Becoming Slav, Becoming Croat: Identity Transformations in Post-Roman and Early Medieval Dalmatia. LEIDEN. BOSTON: BRILL, 3 August 2010. 74-77. doi:10.1163/ej.9789004186460.i-272. ISBN ‎978-90-04-18938-6. 
  11. Nagy, Balázs, Rady Martyn and Katalin Szende. Medieval Buda in Context. Brill, 23 June 2016. 72-73. doi:10.1163/9789004307674. ISBN ‎978-90-04-30768-1.