رؤیای شفاف

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از خواب شفاف)
پرش به: ناوبری، جستجو

رویای شفاف یا رویای آگاهانه (به انگلیسی : Lucid Dream) به رویایی اطلاق میشود که رویابین در آن از این واقعیت که در حال رویا دیدن است ، آگاه میشود در رویای شفاف رویابین بصورت آگاهانه روی رویا کنترل دارد و میتواند صحنه رویا را به میل خود تغییر دهد. به همین دلیل بسیاری از فانتزی ها و غیرممکن ها میتوانند قابل تجربه باشند. مغز کسانی که رویای شفاف را تجربه میکنند، مقدار بسیار بیشتری از باند بسامد beta-1 را که حدود ۱۳ الی ۱۹ هرتز میباشد را بطور فعال تجربه میکند که منجر به فعال شدن قوه هوشیاری و آگاهی در لوب آهیانه‌ای مغز (parietal lobes) است که درنهایت منجر به تجربه رویای شفاف میشود. شک هایی که در حین تحقیق در مورد این پدیده به وجود آمده‌اند بیان میکنند که رویای شفاف حالتی از خواب نمیباشد ، بلکه نوعی بیداری مختصر است. رویای شفاف توسط دانشمندان مختلف در زمان های مختلف مورد مطالعه علمی قرار گرفته است و با تمرینات خاصی قابل دسترسی میباشد.

تاریخچه علمی[ویرایش]

مطالعات و تحقیقات بالینی[ویرایش]

رویابینی آگاهانه یا رویای شفاف برای افرادی که از کابوس رنج می برند می تواند بسیار مفید باشد[۱]. مطالعه ای در سال 2006 نشان داد که درمان با رویابینی آگاهانه می تواند در صورتی که روی تکنیکها و تمرینات مهارت کامل پیدا شده باشد مفید واقع شود. اگر چه مشخص نشد که دقیقا کدام بخش از رویابنی آگاهانه سبب بهبود بیماران شود ولی به هر حال نتیجه کلی آزمایش موفقیت آمیز بوده است[۲].


روانشناس استرالیایی به نام میلان کولیک نه تنها از رویای شفاف برای درمان کابوس بیماران خود استفاده کرد بلکه توانست میزان افسردگی را نیز در آنها کاهش دهد. کولیک متوجه شد که مکالمات درمانی با شخصیتهای رویا و درک محتوای خواب شفاف می تواند نتایج درمانی شگفت انگیزی به همراه بیاورد[۳].


روان شناسان بسیاری رویای آگاهانه را به عنوان راهی برای درمان برخی مشکلات روحی و روانی به کار برده اند. مشخص نیست که کاهش این مشکلات مربوط به آگاه شدن در رویا است و یا به دلیل تغییر صحنه های آن می باشد. آزمایشی که توسط اسپورمیکر و بوت در سال 2006 انجام شده صحت اثر رویای شفاف را بر روی کسانی که از کابوس شدید رنج می برند بررسی کرد[۴]. در انتها مشخص شد که میزان تکرار کابوس در بیماران کاهش یافت. در آزمایشی دیگر آنها این روش را بر روی 8 بیمار که آموزش های یک ساعته تمرینات رویابینی را دریافت کرده اند به کار بردند. نتایج نشان داده که نه تنها میزان کابوس کاهش یافته بلکه کیفیت خواب نیز افزایش پیدا کرده است[۵].

دیگر پدیده‌های مرتبط[ویرایش]

نوادر[ویرایش]

افراد مطرح[ویرایش]

چشمبند رویایی[ویرایش]

چشم بند ریمی (به انگلیسی : Remee) یک دستگاه ارتقا دهنده ویژه حرکت سریع چشم (REM) است که به فرد کمک می کند رویا هایی شفاف ببینند. این دستگاه با الگو های منظم نور به چشم فرد خوابیده میتاباند که فرد در رویا متوجه آن میشود و وارد فاز لوسید دریم میشود. اختراع این چشم بند تداعی کننده فیلم سراغاز ساخته کریستوفرنولان است.

منابع دیگر[ویرایش]

  1. «ايجاد کابوس توسط رويابينی آگاهانه». رویابین. 
  2. Spoormaker,-Victor-I; van-den-Bout,-Jan (October 2006). "Lucid Dreaming Treatment for Nightmares: A Pilot Study". Psychotherapy-and-Psychosomatics 75 (6): 389–394. doi:10.1159/000095446. PMID 17053341. Conclusions: LDT seems effective in reducing nightmare frequency, although the primary therapeutic component (i.e. exposure, mastery, or lucidity) remains unclear. 
  3. Colic, M. (2007). "Kanna's lucid dreams and the use of narrative practices to explore their meaning." The International Journal of Narrative Therapy and Community Work (4): 19–26.
  4. Spoormaker, V.I.; van den Bout, J. (2006). "Lucid dreaming treatment for nightmares: a pilot study". Psychotherapy and Psychosomatics 75 (6): 389–94. doi:10.1159/000095446. PMID 17053341. 
  5. Spoormaker, V.I.; van den Bout, J.; Meijer, E.J.G. (2003). "Lucid dreaming treatment for nightmares: a series of cases". Dreaming 13 (3): 181–86. doi:10.1037/1053-0797.13.3.181.