پرواززدگی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
پرواززدگی
طبقه‌بندی و منابع بیرونی
تخصصعصب‌شناسی
آی‌سی‌دی-۱۰G47.25
آی‌سی‌دی-9-CM307.45, 780.50 327.35
دادگان بیماری‌ها7045
سمپD021081

پرواززدگی[۱] یا جت لگ (به انگلیسی: Jet lag) یک وضعیت فیزیولوژیک است که از تغییرات ریتم شبانه‌روزی بدن اتفاق می‌افتد و ناشی از مسافرت‌های طولانی (از شرق به غرب یا برعکس) است که در آن تنظیم خواب فرد به علت اختلاف ساعت مبدأ با مقصد پرواز به هم می‌ریزد.[۲]

مهم‌ترین دلیل پرواززدگی برهم خوردن ساعت بیولوژیک بدن است. طی مسافرت به‌ویژه سفرهای طولانی ترشح هورمون ملاتونین که مسئولیت ساعت بیولوژیک و زیستی انسان را برعهده دارد، کاهش یافته و موجب اختلال ساعت خواب و بیداری فرد می‌شود. فشار هوای داخل هواپیما، نوع تغذیه، استرس پیش از سفر، نداشتن تحرک و جابه‌جایی از دیگر عوامل بروز پرواززدگی به‌شمار می‌روند.[۳]

پرواززدگی ممکن است چند روز طول بکشد تا مسافر به‌طور کامل به منطقه زمانی جدید تطبیق یابد.[۴]

پیامدهای پرواززدگی ناشی از مسافرت هوایی به سمت شرق، شدیدتر از مسافرت به سمت غرب است. در هنگام سفر به شرق، از طول روز ما کاسته می‌شود و به‌طور کلی ساعت زیستی بدن ما، خود را با روز بلند شده بهتر انطباق می‌دهد تا روز کوتاه شده.[۵]

در پرواززدگی عوارضی مانند کاهش تمرکز، مشکلات عصبی و همچنین مشکلاتی در معده فرد بروز می‌کند. پیامدهای پرواززدگی ناشی از مسافرت هوایی به سمت شرق، شدیدتر از مسافرت به سمت غرب است. در هنگام سفر به شرق، از طول روز ما کاسته می‌شود و به‌طور کلی ساعت زیستی بدن ما، خود را با روز بلند شده بهتر انطباق می‌دهد تا روز کوتاه شده.[۶]

منابع[ویرایش]

  1. «پرواززدگی» [گردشگری و جهانگردی] هم‌ارزِ «jet lag»؛ منبع: گروه واژه‌گزینی. «فارسی». در همان. دفتر پنجم. فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان. تهران: انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی. شابک ۹۷۸-۹۶۴-۷۵۳۱-۷۶-۴ (ذیل سرواژهٔ پرواززدگی)
  2. خبرگزاری ورزش ایران، بازدید: مارس ۲۰۰۹.
  3. «How To Beat Jet Lag with These Simple Hacks - AirHelp» (به انگلیسی). AirHelp. دریافت‌شده در ۲۰۱۸-۰۵-۱۴.
  4. "Jet lag - Wikipedia". en.m.wikipedia.org. Retrieved 2018-12-04.
  5. همان.
  6. سالم تن|مجله اینترنتی سلامت و خانواده، بازدید: سپتامبر 2013.