طبقه آرایه‌شناختی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
سطوح مختلف طبقه‌بندی علمی. جاندار دامنه فرمانرو شاخه رده راسته خانواده سرده گونه

Magnify-clip.png
سلسله مراتب هشت طبقه آرایه‌شناختی اصلی در طبقه‌بندی زیستی. طبقه‌های میانی جزئی‌تر نشان داده نشده‌اند.

طبقهٔ آرایه‌شناختی یا رتبهٔ آرایه‌شناختی، اصطلاح چکیده‌ای است که در «طبقه‌بندی علمی» و «آرایه‌شناسی» جانداران به کار می‌رود. طبقهٔ آرایه‌شناختی، سطح یک آرایه (Taxon) را در سلسله مراتب آرایه‌شناختی نشان می‌دهد. آرایه‌های رده‌بندی‌شده در یک رتبهٔ آرایه‌شناختی، گروه‌هایی از ارگانیسم‌ها هستند که در یک سطح دسته‌بندی می‌شوند.

طبقه‌های اصلی آرایه‌شناختی[ویرایش]

در طبقه‌بندی جانداران هشت طبقهٔ اصلی وجود دارد که از بزرگ به کوچک بدین قرارند:

طبقه‌ها(رتبه‌ها)ی گیاه‌شناسی و جانورشناسی گاه اندکی متفاوتند.

پسوندهای طبقه‌بندی[ویرایش]

در طبقه‌بندی جانداران پسوندهای استانداردی بر پایه سلسله (فرمانرو) و گاه بر پایه شاخه یا رده بکار می‌رود که در جدول زیر می‌آید. برای بسیاری از آنها در نام‌های فارسی پسوند -ان و -گان- بکار می‌رود و برای phyta- بیشتر پسوند -رُستیان و رویی‌ها بکار می‌رود.

نام طبقه به فارسی نام طبقه به انگلیسی گیاهان جلبک‌ها قارچ‌ها جانوران
دسته/شاخه Division/Phylum (تباران-) -phyta -mycota
زیرشاخه Subdivision/Subphylum (تباریان-) -phytina -mycotina
رده Class -opsida -phyceae -mycetes
زیررده Subclass -idae -phycidae -mycetidae
بالاراسته Superorder (مانان-) -anae
راسته Order (سانان-) -ales
زیرراسته Suborder (سانیان-) -ineae
فروراسته Infraorder (گان-) -aria
بالاخانواده Superfamily (واران-) -acea (واران-) -oidea
خانواده/تیره Family (ان-) -[نیازمند منبع] aceae (ان-) -idae
زیرخانواده Subfamily (یان-) -[نیازمند منبع] oideae (یان-) -inae
تبار/فروخانواده Tribe/Infrafamily -eae (تباران-) -ini
زیرتبار Subtribe -inae -ina

فهرست تکمیلی اصطلاحات طبقه‌بندی و پیوند میان آن‌ها[ویرایش]

طبقه‌بندی جانداران از کلی‌ترین طبقات تا جزئی‌ترین‌ها:

کلکسیون بزرگی از قاب‌بالان

در کشاورزی زیرگونه‌ای از گیاهان کشت شده وجود دارد به نام رَقَم (Cultivar).

از میان این طبقات گوناگون تنها گونه است که تعریف دقیق زیست‌شناختی دارد. سطح‌های دیگر برای نمایش تبارزایی اندامگان مورد مطالعه استفاده می‌شوند و تا اندازه‌ای به داوری شخص مطالعه‌گر بستگی دارند. برای بیشتر گروه‌های جاندار تمام این طبقات کاربرد ندارند و بیشتر برای موارد پیچیده‌تر مانند حشرات به‌کار می‌روند.

نام برخی از رده‌ها، راسته‌ها، تیره‌ها و خانواده‌های گیاهی و جانوری با برابر انگلیسی آنها[ویرایش]

دم‌مویان (Microcoryphia)

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  • آریانپور، فرهنگ فشرده یکجلدی فارسی به انگلیسی، چاپ ششم، تهران: امیرکبیر 1373 خ. که در آن از سه منبع زیر استفاده شده:
  • راهنمای گیاهی «گیا» از دکتر حسین گل گلاب.
  • فرهنگ گیاهی از ح. ع. بهرامی.
  • واژه‌نامه گیاهی از دکتر اسمعیل زاهدی.

http://www.emc.maricopa.edu/faculty/farabee/BIOBK/BioBookDivers_class.html