دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران

مجسمهٔ فردوسی، مقابل دانشکدهٔ ادبیات و علوم انسانی

دانشکدهٔ ادبیات و علوم انسانی یکی از قدیمی‌ترین دانشکده‌های دانشگاه تهران است. ریاست این دانشکده را غلامحسین کریمی دوستان بر عهده دارد.

تاریخچه

تاریخ دانشکده ادبیات و علوم انسانی از سال ۱۲۹۶ یعنی سال تأسیس دارالمعلمین مرکزی آغاز می شود و در سال ۱۳۰۷ شمسی که دارالمعلمین عالی به دارالمعلمین مرکزی افزوده شد بر طبق اساس نامه ای که در ۲۱ آذر ماه ۱۳۰۸ به تصویب مجلس شورای ملی رسید دارالمعلمین به دو شعبه ادبی و علمی تقسیم و در ۹ اسفند ۱۳۱۲ به دانشسرای عالی تغییر نام یافت.

در سال ۱۳۱۳ بر اساس تصویب شورای عالی فرهنگ، دو دانشکده، یکی ادبیات و دیگری علوم تأسیس شد که چون برنامهٔ تحصیلی آنها با دانشسرای عالی مطابقت داشت این دو دانشکده با دانشسرای عالی تا سال ۱۳۲۱ با هم به همکاری خود ادامه دادند و در آن سال دانشکده ادبیات از دانشکده علوم جدا شد، اما دانشکده ادبیات و دانشسرای عالی تا سال ۱۳۳۴ با یک سازمان اجرایی و آموزشی اداره می‌شد و از آن تاریخ از یکدیگر جدا و سرانجام در سال ۱۳۳۷ به محوطهٔ اصلی دانشگاه تهران منتقل شد.در هشتم خرداد ماه سال ۱۳۱۳ که قانون تاسیس دانشگاه به تصویب مجلس شورای ملی رسید، شش دانشکده برای تشکیل دانشگاه پیش بینی و در قانون تصریح شد که یکی از آن دانشکده‌ها ادبیات بود.

زمانی که دارالمعلمین مرکزی و دارالمعلمین عالی هم دایربود، قسمت ادبی آن مشتمل بر دو رشتهٔ "فلسفه و ادبیات" و تاریخ و جغرافیا بود. بنابراین سابقه تدریس برنامه عالی ادبیات فارسی بطور رسمی و کلاسی به سال ۱۳۰۷ یعنی هشتاد سال پیش باز می‌گردد.

از سال تحصیلی ۱۳۱۱-۱۳۱۲ رشته‌های تحصیلی فلسفه و ادبیات به دو رشتهٔ ادبیات فارسی و فلسفه و علوم تربیتی تجزیه شد و رشتهٔ "زبان خارجه" نیز به شعب تحصیلات دانشکده ادبیات اضافه گردید واز سال تحصیلی ۱۳۱۴-۱۳۱۵ رشتهٔ "باستان شناسی" نیز در دانشکده ادبیات افتتاح شد.

گروه‌های آموزشی

• تاریخ
• زبان‌شناسی همگانی
• زبان و ادبیات عربی
• زبان و ادبیات فارسی
• فرهنگ و زبانهای باستانی
• فلسفه
• باستان‌شناسی

نشریات دانشکده

• فلسفه (نشریه)
• پژوهش‌های زبانی

استادان برجسته

هنگام تاسیس دانشگاه هیئت تعلیماتی دانشکده ادبیات از این قرار بود: بدیع‌الزمان فروزانفر استاد ادبیات، اسدالله بیژن دانشیار علوم تربیتی، خانم امینه پاکروان معلم تاریخ صنایع ظریفه، سید محمد تدین استاد ادبیات عرب، دکتر علی اکبر سیاسی استاد روانشناسی، دکتر رضازاده شفق استاد تاریخ و کلیات فلسفه، عبدالحسین شیبانی(وحیدالملک) استاد تاریخ عمومی، سید محمدکاظم عصار استاد کلیات فلسفه قدیم، امیر سهام‌الدین غفاری دانشیار جغرافیای انسانی و اقتصادی، محمد حسین فاضل تونی استاد عربی وفلسفه قدیم، مسعود کیهان استاد جغرافیا، سعید نفیسی استاد تاریخ ملل شرق و یونان و روم، دکتر هاز استاد فلسفه جدید، دکتر ژان هیتیه استاد زبان و ادبیات فرانسه، رشید یاسمی استاد تاریخ ایران بعد از اسلام، مهدی بیانی دبیر ادبیات فارسی، عبدالله فریار دبیر زبان انگلیسی. ابوالفضل صدری معلم ورزش، لطفعلی صورتگر دبیر ادبیات انگلیسی.

• محمدرِضا شَفیعی کَدکَنی از نویسندگان و شاعران امروز ایران
• محمدابراهیم باستانی پاریزی، استاد تاریخ در دانشگاه تهران، و یکی از تاریخ‌دانان و نویسندگان برجسته و شاعر و موسیقی‌پژوه ایران
• محمود خاتمی از فلاسفه آکادمیک معاصر ایران، استاد گروه فلسفهٔ دانشگاه تهران و سردبیر مجله فلسفه
• علی اکبر سیبویه از دیپلمات‌های قدیمی وزارت امور خارجه، به عنوان نخستن سفیر جمهوری اسلامی ایران در قاهره

منابع

• وب‌گاه رسمی دانشگاه تهران
• دانشکده ادبیات دانشگاه تهران
• دانشنامهٔ اطلاعات پردیس‌های دانشگاه تهران، روابط عمومی دانشگاه تهران، ۱۳۸۴
• شناسان دانشگاه تهران، ۱۳۸۳
• تاریخ تحول دانشگاه تهران

پیوند به بیرون

• وب‌گاه رسمی