سردر دانشگاه تهران

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

مختصات: ۳۵°۴۲′۰۴″ شمالی ۵۱°۲۳′۴۶″ شرقی / ۳۵.۷۰۱۱۳۳° شمالی ۵۱.۳۹۶۲۲° شرقی / 35.701133; 51.39622

سردر دانشگاه تهران

سردر دانشگاه تهران در سال‌های ۱۳۴۵-۱۳۴۶ خورشیدی بر پایه طرحی از کوروش فرزامی یکی از دانشجویان دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران ساخته شد.[۱] محاسب این طرح سیمون سرکیسیان بود.

سردر دانشگاه تهران

ساخت آن را شرکتی ایرانی به نام «شرکت آرمه» به پایان برد. اگرچه تاریخ ساخت سردر را در سال های ۴۶-۴۵ می‌دانند، اما تا سال ۱۳۴۸ هیچ سندی در خصوص آن در آرشیو دانشگاه مشاهده نشده است. در نشریه شماره ۲ «هنر معماری» (تیر، مرداد، شهریور ۱۳۴۸) عکس هایی از سردر دانشگاه تهران به چاپ رسیده است و در ذیل آن نام طراح و محاسب سردر آورده شده است (این منبع نیز طراح را کوروش فرزامی و محاسب آن را سیمون سرکیسیان ذکر کرده است). علاوه بر این در کتابچه راهنمای دانشگاه تهران (۱۳۵۱) نیز عکس سردر چاپ شده است. کوروش فرزامی فارغ‌التحصیل ۱۳۴۳ از دانشگاه تهران این طرح را همزمان با فارغ‌التحصیلی خود ارائه داد. در آن سال به دستور ریاست وقت دانشگاه طرحی در میان دانشجویان به مسابقه گذاشته شد؛ ازمیان طرح های رسیده طرح دانشجویی به نام کورش فرزامی از دانشکده هنرهای زیبا به عنوان طرح برتر برگزیده شد. دکتر هوشنگ سیحون استاد معماری و رییس سابق دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران که به عنوان طلایه‌دار معماری نوگرای ایرانی شناخته می‌شود، در این رابطه گفته است: “کوروش فرزامی از دانشجویان من بود که به سبب استعداد و پشت کارش در سال‌های پایانی دانشجویی در دفتر من کار طراحی و معماری می‌کرد و در سال آخر دانشجویی‌اش این طرح را ارائه داد و مشغول اجرای آن نیز شد. این بنا که به صورت بتن مسلح عریان (بتن آرمه اکسپوز) اجرا شده است، طوری که پایه‌ها از کنار هم به بالا می روند؛ نمادی از آزادی و آزادگی و مثبت‌اندیشی است و اگر از دور به این سازه نگاه شود، پایه که نزدیک هم هستند؛ در بالا یک فضای باز شبیه طاق شکسته ایرانی را نشان می دهد که مبین به کارگیری معماری اصیل ایرانی در این کار مدرن است. کار اجرای طرح، ابتدا به یک شرکت پیمانکار سوییسی واگذار شد که به دلیل نواقص مربوط به مراحل قالب‌بندی از ادامه کار توسط این شرکت ممانعت شد و سرانجام شرکت پیمانکاری ایرانی «شرکت آرمه» این طرح را اجرا نمود”. شرکت آرمه هزینه اجرای طرح را مبلغ ۲۴هزار و ۵۰۰تومان اعلام کرده است.[۲] سردر دانشگاه تهران امروزه تبدیل به نمادی از چهرهٔ آکادمیک ایران گشته.

درباره نمادشناسی این سردر دو دیدگاه وجود دارد:
  • بال‌های پرنده‌ای خیالی (علم و دانش به عنوان بال‌هایی برای صعود به مدارج بالاتر)
  • به عنوان کتابی باز

این اثر در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.[۳]

سردر دانشگاه تهران در سال ۱۳۸۸ برای نخستین بار شسته شد.[۴]

منابع[ویرایش]