نخستین جنگ چین و ژاپن

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
نخستین جنگ چین و ژاپن
First Sino–Japanese War
Sino Japanese war 1894.jpg
نیروهای ژاپنی در نخستین جنگ چین و ژاپن
First Sino-Japanese War, major battles and troop movements
First Sino–Japanese War, major battles and troop movements
تاریخ اول اوت ۱۸۹۴ تا ۱۷ آوریل ۱۸۹۵
مکان کره (کشور)، منچوری، تایوان، دریای زرد
نتیجه پیروزی امپراتوری ژاپن، از دست رفتن اعتبار دودمان چینگ
تغییرات
قلمرو
دودمان چینگ تایوان، پنگهو و شبه جزیره لیائودونگ را به امپراتوری ژاپن واگذار کرد.
طرفین درگیر
دودمان چینگ دودمان چینگ امپراتوری ژاپن امپراتوری ژاپن
فرماندهان و رهبران
دودمان چینگ Li Hongzhang

دودمان چینگ Ding Ruchang
دودمان چینگ Deng Shichang
دودمان چینگ Guangxu Emperor
دودمان چینگ تزی شی

امپراتوری ژاپن ایتو هیروبومی
امپراتوری ژاپن یاماگاتا آریتومو
امپراتوری ژاپن Itō Sukeyuki
امپراتوری ژاپن امپراتور میجی
قوا
۶۳۰٬۰۰۰ مرد
Beiyang Army
Beiyang Navy
۲۴۰٬۰۰۰ مرد
ارتش سلطنتی ژاپن
نیروی دریایی امپراتوری ژاپن
تلفات
۳۵٬۰۰۰ کشته یا زخمی ۱٬۱۳۲ کشته،
۳٬۹۷۳ زخمی
۱۱٬۸۹۴ مرگ بر اثر بیماری

نخستین جنگ چین و ژاپن (۱ اوت ۱۸۹۴ تا ۱۷ آوریل ۱۸۹۵) بین دودمان چینگ چین و میجی ژاپن بر سر کنترل کره درگرفت. بعد از شش ماه موفقیت نیروی زمینی و دریایی ژاپن و از تصرف شهر ویهای چین، دودمان چینگ در فوریه ۱۸۹۵ درخواست صلح کرد.

زمینه[ویرایش]

دههٔ ۱۸۹۰ زمان ظهور ژاپن به عنوان یک قدرت نظامی در منطقهٔ خاور دور بود. خدمت نظامی که از سال ۱۸۷۳ اجباری شده بود در مدت کوتاهی ژاپن را صاحب ارتشی ۲۵۰ هزار نفری کرده بود. برعکس ژاپن چین شاهد این پیشرفت‌ها نبود و در اواخر قرن نوزدهم به مناطق نفوذ قدرت‌های بزرگ اروپایی، آمریکا و ژاپن تبدیل شد.[۱]

از چند سال پیش از آغاز این جنگ، ژاپن به فکر ایجاد یک حلقهٔ دفاعی پیرامون خود افتاد و به همین منظور اقدام به تصرف جزایر استراتژیک اطراف کرد. در سال ۱۸۷۵ مجمع الجزایر بونین در فاصلهٔ ۵۰۰ مایلی از جنوب خلیج توکیو را اشغال کرد و در همان سال بر سر تصاحب جزایری در شمال غربی اقیانوس آرام با روسیه به توافق رسید. به این ترتیب که ژاپن از ادعای ارضی خود نسبت به جنوب جزیره بزرگ ساخالین صرف نظر کرد و روسیه نیز از ادعای ارضی نسبت به جزیره‌های جنوبی کوریل چشم پوشید. در سال ۱۸۷۹ ژاپن جزیره اکیناوا را که مورد ادعای هر دو کشور چین و روسیه بود، ضمیمهٔ خاک خود کرد.[۲]

روند جنگ[ویرایش]

آغاز جنگ[ویرایش]

در دوران انزوای ژاپن (ساکوکو) کشور کره نیز سیاستی مشابه با ژاپن در پیش گرفته بود. پس از به سلطنت نشستن امپراتور میجی این دولت بارها تمایل خود را برای برقراری ارتباط سیاسی و اقتصادی با این کشور را اعلام داشت اما همواره به این درخواست جواب رد داده شد، تا اینکه سرانجام در سال ۱۸۷۶ درخواست ژاپن مورد پذیرش قرار گرفت و ارتباط بین دو کشور برقرار گردید. پس از آن روز به روز بر قدرت و نفوذ ژاپن در کره افزوده شد تا اینکه چین از نفوذ ژاپن در کره احساس خطر کرد و تضاد منافع این دو کشور در کره آنان را به سمت جنگ کشید.[۳]

شورش ۱۸۹۴ در کره بهانه لازم را به دست ژاپن داد تا بدون توجه به چین نیرویی برای سرکوب این شورش به کره اعزام کند و بدین ترتیب در اول اوت ۱۸۹۴ جنگ ژاپن و چین آغاز شد.[۱]

کشتار پورت آرتور[ویرایش]

شکست برق‌آسای چین در کره موجب پیشروی ژاپن در خاک چین از طریق پیاده کردن نیرو در بندر پرت آرتور شد. در این حمله بین ده تا بیست‌ هزار غیرنظامی چینی کشته شدند.[۴]

نتیجه جنگ[ویرایش]

معاهده شیمونوسه‌کی[ویرایش]

در ۱۷ آوریل ۱۸۹۵ و یک سال پس از آغاز جنگ، چین طبق پیمانی به نام پیمان شیمونوسه‌کی شرایط صلح را پذیرفت. بر اساس این معاهده به کشور کره استقلال داده شد و تایوان و شبه جزیره لیائودونگ تحت تصرف ژاپن درآمد.[۲] به علاوه چین مبلغ زیادی غرامت به ژاپن بدهکار شد.[۱]

کنوانسیون پکن[ویرایش]

اقدام ژاپن در تصرف خاک چین موجب اعتراض مشترک کنسرت اروپا (شامل امپراتوری روسیه، جمهوری سوم فرانسه و امپراتوری آلمان) گردید. طبق کنوانسیون پکن در ۸ نوامبر ۱۸۹۵ ژاپن اجباراً شبه جزیره لیائودونگ در جنوب منچوری را در ازای افزایش غرامت به چین باز پس داد.[۱]

ژاپن پس از این جنگ بیش از پیش به تقویت قدرت نظامی خود پرداخت.[۵]

جستارهای وابسته[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ نقیب‌زاده، احمد، تاریخ دیپلماسی و روابط بین‌الملل، نشر قومس، ۱۳۸۸: تهران. 
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ حسنی، «تاریخ ژاپن و انقلاب میجی»، ۴۲.
  3. حسنی، «تاریخ ژاپن و انقلاب میجی»، ۴۲.
  4. Allan, James. Under the Dragon FlagMy Experiences in the Chino-Japanese War. 2005-08-01. 
  5. حسنی، «تاریخ ژاپن و انقلاب میجی»، ۴۲.

منابع[ویرایش]