مادران دادخواه

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
رویارویی یگان ویژه ناجا با معترضین در آبان ۹۸

مادران دادخواه به مادرانی گفته می‌شود که فرزندان‌شان در ایران، در اعتراض‌های گوناگون به دست مأموران جمهوری اسلامی کشته شده‌اند، این زنان، مادران افرادی هستند که عموماً در جریان اعتراضات دی ۱۳۹۶، اعتراضات آبان ۱۳۹۸ و سرنگونی هواپیمای مسافربری اوکراین توسط شلیک پدافند هوایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی جان خود را از دست دادند.

همچنین مادران کشته‌شدگان در اعدام زندانیان عقیدتی-سیاسی ایران در تابستان ۱۳۶۷ که به مادران خاوران نیز شهرت دارند و مادران کشته‌شدگان در جریان حوادث پس از انتخابات ریاست‌جمهوری دهم ایران مشهور به مادران پارک لاله و دیگر مادران کشته‌شدگان در دوران ۴۳ سال حکومت جمهوری اسلامی از جمله این مادران دادخواه در ایران هستند.[۱]

اقدامات و خواسته[ویرایش]

مویه بر مزار یکی از کشته‌شدگان سرنگونی هواپیمای مسافربری اوکراین

این زنان با اعتراض و شرکت در تجمعات مختلف خواستار دادخواهی خون فرزندانشان و شناسایی و محاکمه آمرین و عاملین این حوادث خونبار و نیز سرنگونی نظام جمهوری اسلامی ایران هستند.

گوهر عشقی مادر ستار بهشتی، وبلاگ‌نویس ایرانی که در آبان ۱۳۹۱ بر اثر شکنجه در بازداشتگاه کشته شد، از جمله مادران دادخواه است.[۲][۳] او پس از مرگ فرزندش کوشش بسیاری کرد تا قاتل یا قاتلان ستار را به محاکمه بکشاند. وی مرگ پسرش را به موضوعی رسانه‌ای تبدیل کرد و باعث جنجال گسترده‌ای در نظام سیاسی حاکم بر ایران شد.[۴]

پس از کشته‌شدن محمد طاهری در اعتراضات آبان ۱۳۹۸، پدر و مادر او از جمله کسانی بودند که بدونِ هراس، به دادخواهی خون فرزند خود اقدام کردند.[۵] زینب محمدی مادر وی در آستانه انتخابات ریاست‌جمهوری ایران در خرداد ۱۴۰۰ با انتشار ویدئویی اعلام کرد که رأی او نه به جمهوری اسلامی است. او گفت: «نه می‌بخشیم نه فراموش می‌کنیم»[۶][۷][۸]

بازداشت مادران دادخواه[ویرایش]

در روز ۲۲ خرداد ۱۴۰۰، ناهید شیرپیشه مادر پویا بختیاری به همراه نرگس محمدی فعال سیاسی، مادر ابراهیم کتابدار، جعفر عظیم‌زاده و پوران ناظمی که برای دیدار با خانوادهٔ نوید افکاری به شیراز سفر کرده بود، در مقابل زندان عادل‌آباد شیراز بازداشت و پس از چند ساعت آزاد شد.[۹]

روز جمعه ۸ مرداد ۱۴۰۰، چند تن از مادران دادخواه پس از تجمع در میدان آزادی تهران و پس از شعار دادن در حمایت از اعتراضات خوزستان بازداشت شده‌اند که ساعاتی بعد آزاد شدند. مادران ابراهیم کتابدار، پژمان قلی‌پور، فرهاد مجدم، سجاد رضایی، میلاد محققی، وحید دامور و خواهر حمید رسولی جزو بازداشت‌شدگان بودند. آن‌ها با تأکید بر پیگیری حق خود، در شعارهاشان تأکید کرده‌اند که به دنبال سرنگونی جمهوری اسلامی هستند. مادر پژمان قلی‌پور، یکی از جانباختگان اعتراضات آبان ۹۸، گفت: «بسه بردگی بسه، ما نمیگیم از ما حمایت کنید، از خودتون حمایت کنید.»[۱۰][۱۱]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. «مادران داغ‌دار و دادخواه؛ از آرژانتین تا خاوران، از کوبا تا بیمارستان لقمان». IranWire | خانه. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۸-۰۱.
  2. «ستار زیر شکنجه کشته شد:نوری تازه بر پرونده». صدای آمریکا.
  3. ««ستار بهشتی، وبلاگ‌نویس، زیر شکنجه کشته شد»». دویچه وله.
  4. بامداد خبر بایگانی‌شده در ۲۴ دسامبر ۲۰۱۴ توسط Wayback Machine مادر ستار بهشتی سکوتش را شکست: ستار را کشتند؛ از خون فرزندم نمی‌گذرم
  5. «محمد طاهری؛ قتل یک جوان ۱۹ ساله بدست دستگاه سرکوب». توانا. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۱ ژوئیه ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۱ اوت ۲۰۲۱.
  6. «فراخوان مادران داغدار و دادخواه ایران». دادخواست. ۱۵ آذر ۱۳۹۹.
  7. «مادر محمد طاهری کشته‌شده در اعتراضات آبان ۹۸ می‌گوید رای او نه به جمهوری اسلامی است | صدای آمریکا فارسی». ir.voanews.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۷-۰۱.
  8. «سخنان مادرمحمد طاهری». توییتر بگو نه.
  9. «ضرب و شتم خانواده نوید افکاری مقابل زندان؛ بازداشت چند ساعته نرگس محمدی و مادران دادخواه». ایران اینترنشنال. ۲۰۲۱-۰۶-۱۲. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۶-۱۲.
  10. «مادران دادخواه آبان ۹۸ آزاد شدند». رادیو فردا. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۸-۰۱.
  11. «بازداشت جمعی از مادران دادخواه در میدان آزادی». ایندیپندنت فارسی. ۲۰۲۱-۰۷-۳۰. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۸-۰۱.

پیوند به بیرون[ویرایش]