داگلاس نورت

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
داگلاس نورث
Douglass North.jpg
زاده۵ نوامبر ۱۹۲۰
کمبریج، ماساچوست، ایالات متحده آمریکا
درگذشت۲۳ نوامبر ۲۰۱۵ (۹۵ سال)
بنزونیا، میشیگان، ایالات متحده
ملیتایالات متحده
موسسهدانشگاه واشینگتن در سن‌لوئیس
دانشگاه استنفورد
انستیتو هوور
دانشگاه واشینگتن
دانشگاه کمبریج
زمینهتاریخ اقتصادی
مکتب 
فکری
اقتصاد نهادگرایی جدید
فارغ‌التحصیلدانشگاه کالیفرنیا، برکلی
تاثیرملوین نایت
جوایزجایزه نوبل اقتصاد (۱۹۹۳)
اطلاعات در IDEAS / RePEc

داگلاس سیسیل نورث (به انگلیسی: Douglass Cecil North) (زاده ۵ نوامبر ۱۹۲۰ – درگذشته ۲۳ نوامبر ۲۰۱۵) اهل ایالات متحده آمریکا در زمره مهم‌ترین و پرنفوذترین اقتصاددانان و تاریخ‌نگاران اقتصادی انتهای سده بیستم بود.

او جایزهٔ نوبل اقتصاد را (به همراه روبرت ویلیام فوگل) در ۱۹۹۳ دریافت کرد. نورث و فوگل جایزهٔ نوبل را به خاطر «بازسازی تحقیق در تاریخ اقتصاد با به‌کارگیری تئوری اقتصادی و روش‌های کمی به منظور توضیح تغییرات اقتصادی و نهادی» دریافت کردند.

داگلاس نورث در ۳ آذر ۱۳۹۴ در سن ۹۵ سالگی بر اثر ابتلا به سرطان مری درگذشت.[۱] [۲]

با استفاده از نوشته‌های خود او، زندگی‌نامه و پروژه‌های فکری‌اش شرح داده می‌شود:

خانواده، تحصیلات مقدماتی و علایق[ویرایش]

من در سال ۱۹۲۰ در کمبریج از ایالت ماساچوست متولد شدم، نه به این علت که خانواده ام نسبتی با تحصیلات عالیه داشتند بلکه به این دلیل که پدرم در شهری حومه‌ای، سمت مدیریت در شرکت بیمه عمر مترو پالیتن را به عهده داشت و کمبریج در نزدیک‌ترین نقطه به بیمارستان قرار داشت. در سالهای بعد، به علت شغل پدرم چند بار تغییر مکان دادیم؛ در ابتدا به کانکتیکات و بعد از آنکه پدرم ریاست شرکت مترو پالیتن در کانادا را بر عهده گرفت به اتاوا رفتیم.

از آنجا که مادرم برای امر تحصیل به معنای عام آن، اهمیت قایل بود در اروپا هم زندگی کردیم و من در سالهای ۱۹۲۹ تا ۱۹۳۰ به مدرسه ای در لیسه ژاکارد در ایالت لاوسان سوئیس رفتم. برادر و خواهرم هر دو از من بزرگ ترند و پیش از اینکه پدرم از جنگ جهانی اول برگردد به دنیا آمدند. دوره ابتدایی را در اتاوا و سپس دوره راهنمایی را در مدرسه‌ای خصوصی (en:Ashbury College) گذراندم. وقتی که در سال ۱۹۳۳ به ایالات متحده برگشتیم، به مدارس خصوصی در نیویورک سیتی و لانگ آیلند رفتم، و سپس دبیرستانم را در چوت اسکول (en:Choate Rosemary Hall) در والینگفورد از ایالت کانکتیکات به پایان رساندم. در آنجا به عکاسی بسیار علاقه‌مند شدم، و در واقع با ارزش ترین رویداد در زندگی اولیه من پیروزی در کسب اولین، سومین، چهارمین، و هفتمین جایزه رقابت های بین المللی دبیرستانی و دانشگاهی در عکاسی بود.

مسلما زندگی خانوادگی ما چندان علمی نبود. پدرم هنگامی که به عنوان پادو در شرکت بیمه عمر مترو پالیتن کارش را شروع کرد، حتی دوره دبیرستان را تمام نکرده بود، و مطمئن نیستم که مادرم نیز دبیرستان را به پایان رسانده باشد. با این حال، او شخصی پرهیجان و باهوش بود و فکری کنجکاو داشت و در رشد فکری من نقش مهمی بازی کرد. عمه‌ام و عمویم تأثیر زیادی بر من داشتند و عمه‌ام آدلاید نورث همچنان این تأثیر را بر من دارد. آنها من را با موسیقی کلاسیک آشنا ساختند و عمه‌ام همچنان تا به امروز شخصیت ویژه ای در زندگی من است.[۳]

اولین ازدواجم در سال ۱۹۴۴ بود. همسرم در طول آموزش‌های دانشگاهی من در مدرسه درس می‌داد و منبع اصلی مالی زندگی را فراهم می کرد. سه پسر به نامهای داگلاس، کریستوفر، و مالكوم داریم که در بین سالهای ۱۹۵۱ و ۱۹۵۷ به دنیا آمدند. همسرم بعد از اینکه بچه‌ها به مدرسه رفتند سیاستمدار موفقی در مجلس قانونگذاری ایالت واشینگتن شد. [۴]

در سال ۱۹۷۲ برای دومین بار ازدواج نمودم، با الیزابت کیس؛ او همچنان همسر، هم نشین، نقاد و ویراستار من است: شریک من در پروژه‌ها و برنامه‌هایی که به عهده می گیریم. اکنون نیز به همراه همسرم تابستان‌ها در شمال میشیگان در محیطی زندگی می کنیم که فوق العاده مساعد تحقيق است.[۵]

تحصیلات دانشگاهی، فعالیت دانشجویی و انتخاب سرنوشت ساز[ویرایش]

وقتی ریاست دفتر شرکت بیمه عمر مترو پالیتن در ساحل غربی به پدرم پیشنهاد شد، من در دانشگاه هاروارد پذیرفته شده بودم و به همین دلیل به سانفرانسیسکو نقل مکان کردیم. از آنجا که نمی خواستم از خانه خیلی دور باشم تصمیم گرفتم به جای هاروارد، در دانشگاه کالیفرنیا در برکلی تحصیل کنم. در مدتی که در آنجا بودم زندگی من به کلی دگرگون شد، چون به مارکسیستی دو آتشه مبدل شدم و در انواع فعالیت های آزادی‌خواهانه دانشجویی شرکت می‌جستم. من مخالف جنگ جهانی دوم بودم و در واقع در ۲۲ ژوئن ۱۹۴۱ وقتی که هیتلر به اتحاد جماهیر شوروی هجوم آورد یک‌باره خودم را تنها حامی صلح دیدم؛ به این دلیل که سایرین به دلیل عقاید کمونیستیشان تغییر رویه داده و حامی جنگ شده بودند. [۶]

در تابستان ۱۹۴۱ با دوراثيا لنج، سرپرست بخش عکاسی در اداره امنیت مزارع کار می کردم و با مهاجران در طول دره مرکزی کالیفرنیا مسافرت می کردم و از آنان عکس می‌گرفتم. در این زمان دوراثيا سعی می کرد من را به عکاس شدن ترغیب کند و همسر او پاول تیلره، که در گروه اقتصاد در دانشگاه کالیفرنیا کار می‌کرد می‌کوشید من را ترغیب کند تا اقتصاددان شوم؛ و در نهایت موفق شد. [۷]

نمراتم در دوره دانشجویی در دانشگاه کالیفرنیا در بهترین وضع در حد متوسط بود. معدل من کمی بهتر از درجه C بود. هر چند که رشته تحصیلی اصلی من رشته‌ای سه وجهی بود و با علوم سیاسی، فلسفه و علم اقتصاد مرتبط بود، امیدوار بودم که به دانشکده حقوق بروم؛ اما جنگ شروع شد، و به علت احساسات قوی‌ای که در زمینه عدم خشونت و کشتار انسان‌ها داشتم، وقتی از دانشگاه برکلی فارغ‌التحصیل شدم [۱۹۴۲] به شرکت مرچنت مرین (en:United States Merchant Marine) [بازرگانان دریایی] پیوستم. مدت زمان زیادی از کار من در دریا نگذشته بود که کاپیتان من را به عرشه فرماندهی فرا خواند و از من خواست تا هدایت کردن کشتی را یاد بگیرم چون بیشتر افسران از تحصیلات اندکی برخوردار بودند و ما می بایست از سانفرانسیسکو به استرالیا می رفتیم. من افسر سکاندار شدم و از این کار بسیار لذت می بردم. بارها از سانفرانسیسکو به استرالیا و سپس به خطوط مقدم در گینه نو و جزایر سلیمان مسافرت هایی داشتیم.

جنگ به من فرصت سه سال مطالعه مستمر را داد و در خلال این دوره مطالعه بود که متقاعد شدم که باید اقتصاددان شوم. پس از آن در آخرین سال جنگ [۱۹۴۵] در مدرسه افسران خدمات دریانوردی در آلامدای کالیفرنیا هدایت کشتی را آموزش می‌دادم؛ سپس دوباره به عکاسی روی آوردم و به شدت دچار تردید بودم که بهتر است عکاس شوم یا به علم اقتصاد بپردازم. ... من با قصدی کاملا مشخص به دانشکده تحصیلات تکمیلی برگشتم؛ آن چه می‌خواستم در زندگی‌ام انجام دهم این بود که جوامع را بهبود ببخشم و راه آن این بود که بفهمم چه عواملی باعث موفقیت یا شکست نظام‌های اقتصادی بوده است. معتقد بودم به محض اینکه به درکی از عامل تعیین کننده نحوه عملکرد نظام های اقتصادی در طول زمان برسیم می‌توانیم به بهبود بخشی عملکرد آن‌ها بپردازیم. [۸]

مسیر اقتصاددان شدن[ویرایش]

به عنوان دانشجوی فارغ التحصیل از دانشگاه برکلی [۱۹۵۲] نمی‌توانم بگویم که از علم اقتصاد رسمی چیز زیادی یاد گرفته ام. اساتیدی که بیشترین تأثیر را بر من گذاشتند عبارت بودند از: رابرت بردی، ليو راجن که مارکسیست و استادی تاثیرگذار در تاریخ تفکر اقتصادی بود؛ و ام. ام. نایت (برادر فرانک نایت) که مسلما، حداقل در تئوری، لاادری مسلک بود اما درباره واقعیات و پیشینه تاریخی اقتصاد، دانش فوق‌العاده‌ای داشت. او مربی من و راهنمای تز من در دانشگاه برکلی شد.

اما در مدتی که بیشتر تئوری‌هایی را که فکر می‌کردم باید بدانم طوطی‌وار یاد می‌گرفتم، واقعا آنها را درک نمی‌کردم. این وضعیت ادامه داشت تا زمانی که اولین شغلم [استاد دستیار؛ acting assistant professor] را در دانشگاه واشنگتن در سیاتل بدست آوردم [۱۹۵۰] و با دان گوردون که نظریه پردازی جوان و برجسته بود هم بازی شطرنج شدم؛ در این مدت بود که نظریه اقتصادی را فرا گرفتم. در طول سه سال بازی هر روزه شطرنج از ظهر تا ساعت ۲، ممکن بود که دان را در شطرنج شکست داده باشم اما او اقتصاد را به من آموخت؛ مهم تر اینکه او به من آموخت چگونه همانند یک اقتصاددان استدلال کنم، و به من آموخت که مهارت شاید هنوز مهم ترین ابزاری باشد که تا به آن روز به دست آورده بودم.

تز دکتری خود را در مورد تاریخ بیمه عمر در ایالات متحد نوشته بودم و برای رفتن به ساحل شرقی و اجرای بخش اصلی و پرزحمت کاری تحقیقاتی، از شورای پژوهش علوم اجتماعی بورس تحقیقاتی گرفته بودم . آن سال برای من سالی بسیار پر حاصل بود. نه فقط در کلمبیا در سمینارهای جامعه‌شناسی رابرت مرتون شرکت کردم بلکه عمیقا درگیر کارهای مدرسه کارآفرینی آرتور کول در هاروارد شدم. نتیجه این بود که جوزف شومپیتر تأثیری بسیار قوی بر من گذاشت. [۹]

تحقیقات اولیه[ویرایش]

اولین آثار مکتوب من حول محور بسط تحلیلی بیمه عمر در رساله‌ام و رابطه آن با سرمایه گذاری بانکی بود.

توجه بعدی من به بسط چارچوبی تحلیلی در مورد رشد اقتصادی منطقه‌ای بود که منجر به چاپ اولین مقاله من در ژورنال اقتصاد سیاسی با عنوان تئوری مکان‌یابی و رشد اقتصادی منطقه‌ای شد. آن مقاله سرانجام من را به بسط نظریه‌ای عمده در رشد اقتصادی رهنمون ساخت.

بسیار خوش‌اقبال بودم که در نشست انجمن تاریخ اقتصادی شرکت داشتم و با سولومون فابریکنت (رئيس تحقیقات اداره ملی تحقیقات اقتصادی در آن زمان) آشنا شدم و در سال ۱۹۵۷ - ۱۹۵۶ از من دعوت شد تا به مدت یک سال به عنوان همکار تحقیق در آن اداره کار کنم. آن سال در زندگی من حایز اهمیتی فوق‌العاده بود. من نه فقط با اقتصاددانان برجسته ای که به آن اداره می آمدند آشنا می شدم بلکه یک روز هفته را نیز در بالتیمور با سایمون كازنتز کار تجربی انجام می دادم؛ این امر منجر به اولین مطالعات کمی عمده من در زمینه تراز پرداخت‌های ایالات متحده بین سال‌های ۱۷۹۰ تا ۱۸۶۰ شد. [۱۰]

در بین سالهای ۱۹۶۶ - ۱۹۶۷ و سال‌هایی که در اداره ملی بودم، هنگامی که به عنوان عضو هیأت علمی بنیاد فورد به ژنو رفتم، کار عمده‌ام را در زمینه تاریخ اقتصادی آمریکا که به چاپ اولین کتابم رشد اقتصادی ایالات متحد بین سال های ۱۷۹۰ الی ۱۸۶۰ منتهی شد به انجام رساندم. این اثر، تحلیلی دقیق از نحوه کار کرد بازار در بستر مدل رشد کالاهای اصلی صادراتی ارایه می کرد. [۱۱]

تاریخ اقتصادی جدید[ویرایش]

تا این زمان ۱۹۶۰، تحرک قابل توجهی در جهت تلاش برای ایجاد تغییر و دگرگونی در تاریخ اقتصادی به چشم می خورد. در سالی که من در اداره ملی تحقیقات اقتصادی بودم، آن اداره با همکاری انجمن تاریخ اقتصادی اولین برنامه کمی مشترک در زمینه رشد اقتصادی آمریکا را بر پا داشتند؛ این همایش در اواخر بهار سال ۱۹۵۷ در ویلیام استون ماساچوست برگزار شد. این جلسه آغازی جدی برای تاریخ جدید اقتصادی بود، اما وقتی جان هیوز و لنس دیویس، دو تن از دانشجویان پیشین من که عضو هیأت علمی دانشگاه پوردو شده بودند، برای برگزاری اولین همایش مورخان اقتصادی علاقه‌مند به تلاش در راستای بسط و کاربست نظریه اقتصادی و روش های کمی در تاریخ فراخوان دادند این دو برنامه در هم ادغام شدند. اولین نشست در فوریه ۱۹۶۰ برگزار شد. این برنامه بسیار موفقیت آمیز بود و استقبال اقتصاددانان از آن پر شور بود. دپارتمان‌های اقتصادی با سرعت بسیار به داشتن مورخان اقتصادی جدید (یا به قول خود ما ، تاریخ سنج) [شاخه ای از علم تاریخ است که می کوشد از طریق مطالعات کمی و تحلیل های پیشرفته آماری نه فقط گزاره‌های توصیفی دقیق‌تری در خصوص گذشته در اختیار ما بنهد، بلکه بر آن است که در زمینه تبیین پدیده های تاریخی - دست کم در تاریخ اقتصادی - از عهده حل مسائل مهمی بر می آید. این کلمه از ریشه Clio و به معنی الهه تاریخ است. در معادل‌گذاری، به قیاس معادل اقتصادسنجی برای Econometrics از لغت تاریخ سنجی استفاده شد. م.] علاقه‌مند شدند. بنابر این، وقتی به اتفاق همکارم موریس دیوید موریس در دانشگاه واشنگتن برنامه ای را برای فارغ التحصیلان کارشناسی به راه انداختم، تعدادی از بهترین دانشجویان را جذب کردیم تا در زمینه تاریخ اقتصادی کار کنند و در طول دهه ۶۰ و اوایل دهه ۷۰ بازار مشاغل بسیار مناسب بود و دانشجویان ما به راحتی در سرتاسر کشور مشغول به فعالیت شدند. [۱۲]

در جست و جوی ابزار تحلیلی کارا، پیش به سوی اقتصاد نهادی نوین[ویرایش]

در سال ۶۷-۱۹۶۶ تصمیم گرفتم که از تاریخ اقتصادی آمریکایی به تاریخ اقتصادی اروپا تغییر جهت دهم، و بنابراین، زمانی که کمک هزینه پژوهشی برای سکونت یک ساله در ژنو را به دست آوردم تصمیم گرفتم خودم را از نو تجهیز کنم. این کار، تغییری اساسی را در زندگی من داشت، زیرا به سرعت به این باور رسیدم که ابزارهای نظریه اقتصادی نئوکلاسیک برای تبیین آن نوع تغییرات بنیادین جامعه ای که مشخصه نظام های اقتصادی اروپایی از قرون وسطی به بعد بوده است، مناسبت و کارایی ندارند .

ما به ابزارهای جدید نیاز داشتیم، اما به سادگی باید گفت که دستمان از این ابزارها خالی بود .در طی جستجویی طولانی برای یافتن چارچوبی که ابزارهای جدید تحلیلی را فراهم می آورد بود که علاقه و توجه من به اقتصاد نوین نهادی شکل گرفت. نتیجه، انتشار دو کتاب مقدماتی در این زمینه بود: یکی "تغییرات نهادی و رشد اقتصادی آمریکا" با همکاری لنس دیویس، و دیگری "ظهور جهان غرب: تاریخ اقتصادی جدید" با همکاری رابرت ثامس. هر دو کتاب نخستین تلاش های محتاطانه برای توسعه بعضی ابزارهای تحلیل نهادی و کاربست آنها در تاریخ اقتصادی بودند . هر دوی آنها همچنان بر نظریه های اقتصادی نو کلاسیک مبتنی بودند و حاوی بسیاری بخش های نادقیق بودند که با منطق جور در نمی آمدند: از قبیل این اندیشه که نهادها با هر تعریفی کارامدند. شاید مهم‌تر اینکه، تبیین عملکرد ضعیف اقتصادی در چارچوب نو کلاسیک امکان‌پذیر نبود. بنابراین به‌دنبال کاوش در این مورد رفتم که ایراد کار در کجا است. باورهای فردی به وضوح در انتخاب‌های مردم مهم‌اند و فقط نزدیک‌بینی مفرط اقتصاددانان مانع درک اهمیت اندیشه‌ها، ایدئولوژی‌ها و پیش‌داوری‌ها می‌شود. به محض اینکه این مطلب را بپذیرید، مجبور به بررسی انتقادی اصل موضوعی عقلانیت می‌شوید. مسیر طولانی بسط چارچوب تحلیلی جدید مستلزم جدی گرفتن تمام این ملاحظات بود: بسط دیدگاهی در مورد نهادها که روشن سازد چرا نهادها نتایجی به بار می آورند که در درازمدت قادر به ایجاد رشد اقتصادی نیستند؛ بسط مدلی از اقتصاد سیاسی که قادر به به کارگیری و تبیین منبع اساسی نهادها باشد؛ و سرانجام، باید به پاسخ این سؤال رسید که چرا مردم ایدئولوژی‌ها و اندیشه‌هایی دارند که تعیین کننده انتخاب های آنان است. در "ساختار و دگرگونی در تاریخ اقتصادی" ۱۹۸۱ این فکر را که نهادها کارامدند کنار  گذاشتم و تلاش نمودم تا این نکته را تبیین کنم که چرا قواعد ناکارامد، معمولا وجود دارند و تداوم می یابند. این موضوع به نظریه ای ساده و همچنان نوکلاسیک در مورد دولت مرتبط بود که قادر بود توضیح دهد چرا دولت می تواند قواعدی را تعیین کند که رشد اقتصادی را ترغیب نمی‌کنند. درک رایج از فرایند سیاسی هنوز مرا ارضا نمی‌کرد و در واقع، در جستجوی همکارانی بودم که به بسط مدل های اقتصاد سیاسی علاقه‌مند باشند. این مرا واداشت که در سال ۱۹۸۳، بعد از ۳۳ سال، دانشگاه واشنگتن را ترک کنم و به دانشگاه واشنگتن در سنت لوئیس بروم؛ جایی که گروهی فعال از دانشمندان سیاسی و اقتصاددانان جوان سعی در بسط مدل‌های جدید اقتصاد سیاسی داشتند. بعدها معلوم شد که تصمیم مناسبی گرفته‌ام... [۱۳]

سه مفهوم اساسی در آثار و اندیشه‌ها[ویرایش]

هزینه معاملاتی: [ویرایش]

هزینه‌های دادوستد [معاملاتی]، هزینه‌های مشخص کردن [اندازه‌گیری] و نیز تضمین اجرای قراردادها می‌باشند که اساس مبادلات را تشکیل می‌دهند. آن‌ها، شامل تمامی هزینه‌هایی هستند که برای برخورداری از منافع ناشی از مبادلات باید تقبل شوند. ... [۱۴]

سنگینی هزینه (کسب) اطلاعات، کلید فهم هزینه معاملاتی است، که خود شامل هزینه‌های سنجشِ ویژگی‌های باارزش اقلام مورد مبادله و هزینه‌های حمایت کننده حقوق و هدایت و اجرای قراردادهاست. این هزینه‌های سنجش و اجرا، منشاء نهادهای اجتماعی، سیاسی و اقتصادی‌اند. ... [۱۵]

... عقل سلیم به ما می گوید زمانی که آب پرتقال مصرف می‌کنیم؛ گرچه خود مبادله صرفا عبارت است از پرداخت مثلا ۲ دلار در ازای چهارده پرتقال؛ اما مقدار آب پرتقالی که مینوشیم، طعم و مقدار ویتامین C موجود در آن است که به ما مطلوبیت می بخشد. عينا زمانی که اتومبیل می خریم، اگرچه بر حسب ظاهر فقط یک اتومبیل خریده ایم اما در حقیقت آنچه نصیبمان شده، عبارت است از ترکیب خاصی از رنگ، سرعت، شکل، طرح داخلی، جای پاها و مصرف بنزین که هرکدام از این ویژگیها، قیمت خود را دارند. زمانی که خدمات پزشکی را خریداری می کنیم، مهارت و رفتار پزشک، مدت زمان انتظار در مطب هم جزء خرید ما هستند. زمانی که در مقام رئیس گروه اقتصاد، استادیار اقتصاد استخدام می کنیم، نه تنها کمیت و کیفیت تدریس و تحقیق وی به هر نحوی که اندازه گیری شود، بلکه بسیاری از دیگر جنبه های عملکرد استادیار آینده را هم استخدام کرده ایم؛ جنبه‌هایی از این قبیل که آیا برای اداره کلاس خود را از قبل آماده می کند و به موقع در کلاس حاضر می شود، آیا حضورش برای همکارانش فایده ای دارد، آیا در امور گروه همکاری می کند، آیا از موقعیت خود نسبت به دانشجویان سوء استفاده نمی کند، و آیا به خرج گروه به دوستانش در نقاط دوردست (مثلا هنگ کنگ) تلفن نمی زند. بنابراین ارزش مبادله از نظر طرفین آن برابر است با ارزش خصوصیات متفاوتی که در یک کالا یا خدمت انباشته شده است. اندازه‌گیری این خصوصیات نیازمند صرف منابع است و تعریف و سنجش حقوقی که منتقل می شود نیز منابع اضافی طلب می کند.

نقل و انتقالهایی که در طی یک مبادله انجام می گیرد، هزینه هایی در بر دارد که نتیجه تلاش‌های طرفین مبادله است برای تعیین صفات ارزشمند دارايي‌ها - جنبه هایی که به دلیل وجود هزینه‌های گزاف سنجش چندان به وضوح مشخص نشده‌اند. ...

... فروشنده پرتقال و دلال اتومبیل دست دوم بسیار بیشتر از خریداران آن کالاها از صفات با ارزش کالاهای مبادله شده آگاهی داشتند ... همین طور پزشک نیز در باره کیفیت خدمات و مهارت خود بسیار بیش از بیمار آگاهی داشت. به همین صورت استادیاران بسیار بیشتر از رئیس گروه در باره عادات شغلی خود می دانند. یا مثلا خریدار بیمه عمر از یک شرکت بیمه، بیشتر از بیمه گر از سلامتی خود آگاه است.

نه تنها یکی از طرفین مبادله بیش از طرف دیگر در باره برخی صفات با ارزش می داند، بلکه احتمال دارد از پنهان کردن این اطلاعات سود هم ببرد. ... [۱۶]

اندازه‌گیری، توأم با پرهزینه بودن اجرا است که هزینه‌های معاملاتی را می‌سازد. ... دلیل پیش آمدن مسائل مربوط به اجرا آن است که ما از صفات کالا یا خدمات و یا از همه ویژگی‌های عملکرد کارگزاران آگاهی نداریم؛ و دیگر آن‌که اندازه‌گیری این ویژگی‌ها و نظارت بر آن‌ها مستلزم تخصیص منابعی گزاف است. [۱۷]

هزینه مبادله: [ویرایش]

من معتقد هستم که چهار متغیر عمده، میزان هزینه های مبادله را تعیین می کنند:

۱- نخستین متغیر، هزینه اندازه‌گیری است، اندازه‌گیری ویژگی‌های ارزشمند کالاها یا خدماتی که مبادله می شوند، و اندازه‌گیری عملکرد کارگزاران در اندازه‌گیری، سعی بر آن است که دقیقا مشخص گردد چه چیزی توسط طرفین مبادله رد و بدل می شود، یا اینکه انتظار می‌رود عملکرد کارگزاران دارای چه ویژگی‌هایی باشد. اندازه‌گیری، برای تعیین حدود حقوق مالكيت و نیز تضمین اجرای آن ضروری است و اساس تمامی هزینه‌های عقد و اجرای قراردادها را تشکیل می‌دهد. در دنیای اطلاعات کامل و بدون هزینه، اندازه گیری غیر ضروری بوده و هزینه دادوستد [معاملاتی]، وجود نخواهد داشت زيرا هر طرف دقيقا می داند که چه چیزی مبادله شده و عملکرد کارگزار چه بوده است. در چنان شرایطی، تمهيد ضمانتهای اجرایی و اعمال آنها نیز غیر ضروری خواهد بود، چرا که هر دو طرف بدون هیچ گونه هزینه‌ای پیشاپیش از نتیجه هر گونه مناقشه‌ای اطلاع خواهند داشت. در این صورت، منابع هنگفتی که جوامع به امر سازماندهی و تمهيد ضمانت‌های اجرایی و اعمال آنها تخصيص می دهند زائد می‌باشد، و در نتیجه دستگاه والراسی یقینا می‌تواند به عنوان مدلی از اقتصاد به کار رود. به هر ترتیب، چون در بهترین حالت نیز اطلاعات ناکامل بوده و دسترسی به آن هزینه‌بر است، سه متغیر دیگر اهمیت می‌یابند.

۲-‌ متغیر دوم، ماهیت فرایند مبادله می باشد. مبادله شخصی، مبادله ای است که در آن روابط خویشاوندی و دوستی و اعتماد فردی در محدود کردن رفتار طرفين مبادله موثر هستند، و حتی در صورت ندان این گونه روابط، معاملات مکرر و آشنایی شخصی با دیگر طرف‌های مبادله، رفتار را محدود می سازند. تمامی این عوامل، نیاز به مشخص کردن دقیق مفاد قرارداد و نیز اجرای آن را - که هزینه بر هستند - به کاهش می دهند. یک فشردن دست، حتی برای انجام پیچیده‌ترین مبادله کفایت می کند. در مبادله غیر‌شخصی، هیچ عاملی وجود ندارد تا مانع از این شود که طرفین یکدیگر را اغفال کنند تا اگر بتوانند از این طریق بهره ای ببرند. بدین دلیل، مفاد قراردادها بایستی تا حد امکان به طور دقیق مشخص گشته و تضمین‌هایی برای الزام به رعایت آنها در نظر گرفته شود.

۳- چگونگی تضمین اجرا، متغیر سوم می باشد. در دنیای وجود تضمین اجرای کامل، طرف سومی وجود خواهد داشت که به طور ‌بی‌طرفانه، به بررسی دعاوی پرداخته و ضرر طرفی را که در نتیجه عدم رعایت مفاد قرارداد متضرر شده است جبران می کند. در چنین دنیایی‌، فرصت‌طلبی‌، از زیر کار در رفتن‌ و تقلب هیچ گاه به صرفه نخواهد بود. اما چنین دنیایی وجود ندارد، زیرا هزینه بر بودن اندازه‌گیری، غالبا تعیین این امر را که آیا اساسا اصول قرارداد نقض شده است یا نه (و تعیین طرف نقض کننده قرارداد را) مشکل می‌سازد. بنابراین، وجود نظامی غیر شخصی از قوانین و دادگاه‌ها و قدرت قاهره‌ای جهت اجرای احکام آن‌ها، برای به وجود آوردن امکان عقد قراردادهای پیچیده - که از ضروریات دنیای تخصص و مبادله غير شخصی هستند - لازم می باشد.

سه متغیر اول که هزینه های مبادله را تعیین می‌کنند، در محیطی امکان بروز می‌یابند که در آن افراد تنها به حداکثر ساختن منافع خویش می‌پردازند. اگر تقلب به صرفه باشد، فرد تقلب می‌کند، اگر از زیر کار در رفتن میسر باشد، فرد از زیر کار در می رود، اگر کسی بتواند با اطمینان از مصون بودن با هر حیله‌ای حریف خود را از میدان به در کند، چنین خواهد کرد. در دنیای نئوکلاسیکی، رفتار را تنها قواعد‌ و میزان موثر بودن ضمانتهای اجرایی آنها محدود می سازند. هر چند این فرض نئو کلاسیکی ابزار قدرتمندی در تحلیل مبادلات بازار بوده، ولی آشکارا ناکافی است. با وجود هزینه‌های زیاد اندازه‌گیری و سنجش عملکرد، اگر هر کس بر آن باشد تا اگر به صرفه اش بود به تقلب، دزدی و از زیر کار در رفتن دست بزند، شکل گرفتن سازمان‌های پیچیده اجتماعی محال خواهد بود. امانتداری‌، درستی، وفای به عهد و اطاعت از قانون مهم هستند، اما به چه میزان‌؟ اگر مقدار این خصوصیات خوب در طول زمان و در بین افراد ثابت می بود، ما می توانستیم به این فرض تو کلاسیکی که ترجیحات و سلیقه ها مهم اما ثابت هستند متوسل شویم.

۴-‌ اما نگرش‌های ایدئولوژیک - یعنی متغیر چهارم - ثابت نیستند. میزان قدرت ایدئولوژی را می توان با مبلغی سنجید که افراد حاضرند از جیب خود بپردازند و از فرصت‌های ایجاد شده برای «سواری مجانی» ‌ استفاده نکنند. این مبلغ، هزینه‌ای است که شخص به خاطر اعتقاداتش تقبل می‌کند. میزان این مبلغ، متناسب با اعتقادات شخص درباره عادلانه بودن قواعد و ترتیبات قراردادی جامعه تغییر می‌کند، و به علاوه می توان به وسیله آموزش، تبلیغات و سمبل‌ها بر آن تاثیر گذاشت. توسل به مفاهیم عادلانه و منصفانه بودن از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است، چرا که در غیر این صورت ما قادر نخواهیم بود تا بخش اعظم آموزش و پرورش و همچنین سرمایه‌گذاری هنگفتی را که سیاست‌مداران، کارفرمایان، رهبران کارگری و سایرین در کوشش برای متقاعد ساختن مردم به منصفانه یا غیر منصفانه بودن ترتیبات قراردادی به عمل می‌آورند، توضیح دهیم. درك ما از ایدئولوژی هنوز بسیار مبهم است، اما به نظر می رسد یک نکته دیگر درباره آن حائز اهمیت باشد. تخصص و تقسیم کار، برداشت‌های متفاوتی را از واقعیت‌ ایجاد می‌کنند که نتیجه آن به وجود آمدن دیدگاه‌های مخالف و متخاصم درباره عادلانه بودن یا نبودن ترتیبات نهادی است. در چنین دنیایی، هزینه عقد قرارداد با ثابت فرض کردن سایر شرایط افزایش می‌یابد، چرا که فرد نمی تواند برای تضمین رعایت قواعد‌ها بر برداشت مشترك از مفهوم منصفانه بودن اتکا کند. [۱۸]

نهاد: [ویرایش]

نهادها قوانین بازی در جامعه‌اند، یا به عبارتی سنجیده‌تر قیودی هستند وضع شده از جانب نوع بشر که روابط متقابل انسان‌ها با یکدیگر را شکل می‌دهند. در نتیجه نهادها سبب ساختارمند شدن انگیزه‌های نهفته در مبادلات بشری می‌شوند، چه این مبادلات سیاسی باشند چه اقتصادی و چه اجتماعی. تغییرات نهادی مسیر تحول جوامع بشری در طول تاریخ را مشخص می کنند و بنابراین کلید فهم تغییرات تاریخی محسوب می شوند. ... [۱۹]

نهادها با در اختیار نهادن ساختارهایی برای زندگی روزمره، عدم اطمینان را کاهش می دهند. نهادها راهنمای کنش متقابل انسا‌ها هستند. بنابراین وقتی می خواهیم به دوستی در خیابان سلام کنیم، اتومبیل برانیم، پرتقال بخریم، پول قرض بگیریم، کسب و کاری راه بیاندازیم، امواتمان را دفن کنیم، یا به هنگام انجام هر کار دیگری، می دانیم (یا می توانیم به راحتی یاد بگیریم) که چه باید بکنیم. می‌دانیم اگر قرار بود داد و ستد مشابهی را در کشور دیگری مثلا بنگلادش انجام دهیم آنگاه نهادها فرق می‌کردند. به قول اقتصاددان‌ها، نهادها حد و مرز مجموعه انتخابهای افراد را تعیین می کنند. [۲۰]

نهادها قید و بندهایی هستند که انسان آن‌ها را به منظور شکل دادن به ساختار روابط متقابل سیاسی، اقتصادی و اجتماعی خود تهیه کرده است. نهادها از محدودیتهای غیر رسمی فتواهای دینی، محرمات، عادات و سنت‌ها و قوانین و اصول رفتاری و قواعد رسمي (قوانین اساسی قانون ها و حقوق مالکیت) تشکیل شده است. در طول تاریخ، انسان نهادها را به وجود آورده است تا نظم ایجاد کند و عدم اطمینان مبادلات را کاهش دهد. آن‌ها در کنار سایر قیود معمول در حوزه علم اقتصاد، مجموعه انتخاب‌ها را تعریف می‌کند و بنابراین، هزینه‌های تولید و مبادله و در نتیجه سودآوری و امکان‌پذیری فعالیت‌های اقتصادی را تعیین می‌کند. نهادها به طور فزاینده تطور می‌یابند و گذشته را به حال و آینده پیوند می‌دهد. تاریخ در مجموع یک داستان طولانی از تطور نهادی است و عملکرد تاریخی اقتصاد کشورها فقط به عنوان بخشی از یک داستان ادامه‌دار، قابل درک است. نهادها ساختار انگیزشی اقتصاد را شکل می‌دهند هنگامی که این ساختار انگیزشی تطور می‌یابد، تعیین می‌کند که جهت تحولات اقتصادی به کدام سمت (رشد با رکود تورمی) است. ... [۲۱]

قواعد رسمی، قوانین مکتوب، معاهدات اجتماعی رسمی، هنجارهای غیررسمی، رفتارها و باورهای مشترک درباره جهان به همراه ابزارهای اجرا در زمره نهادها به حساب می‌آیند. [۲۲]

پروژه­‌های فکری[ویرایش]

پیشگفتار سه کتاب مهم نورث، (نهادها، تغییرات نهادی و عملکرد اقتصادی - فهم فرایند تحول اقتصادی -  خشونت و نظم های اجتماعی) می‌تواند اساسی ترین پروژه های فکری او را بیان کند:

نهادها و تغییرات نهادی:[ویرایش]

تاریخ مهم است. اهمیت تاریخ صرفا به این دلیل نیست که می‌توانیم از گذشته بیاموزیم، بلکه به دلیل آن است که حال و آینده به واسطه تداوم نهادهای یک جامعه با گذشته پیوند دارند. گذشته انتخاب‌های امروز و فردا را شکل می‌دهد و گذشته را فقط در قالب حکایت تحول نهادی می توان فهميد. الحاق نهادها به نظریه اقتصادی و تاریخ اقتصادی گامی است اساسی برای اصلاح نظریه و تاریخ اقتصادی.

در این تحقیق چارچوب کلی نظریه نهادها و تغییرات نهادی ارائه می شود. اگرچه مبنای این تحقیق مطالعات پیشین من در زمینه نهادهاست، که مشغله اصلی من در بیست سال گذشته بوده است، اما در این تحقیق با عمق بسیار بیشتری نسبت به مطالعات گذشته، درباره ماهیت نهادهای اقتصادی و سیاسی و نحوه تغییر آنها کندوکاو می کنم. تعیین این که نهادها دقیقا چه هستند، تفاوت آن‌ها با سازمان‌ها در چیست و چگونه بر هزینه‌های معاملاتی و تولید تأثیر می گذارند، محور اصلی این تحلیل است.

تأكيد اصلی من بر معضل تعاون بشری است. بالاخص تعاونی که به اقتصادها مجال داده است منافع ناشی از تجارت را به چنگ آورند، و به چنگ آوردن منافع ناشی از تجارت نکته محوری ثروت ملل آدام اسمیت بود. شکل‌گیری و تحول نهادهایی که محیطی مناسب فراهم می آورند تا معضل مبادله پیچیده براساس راه حل متکی بر همکاری متقابل حل شود، راه را برای رشد اقتصادی می‌گشاید. البته همه انواع همکاری‌های بشری از نظر اجتماعی مولد نیستند؛ در حقیقت در این تحقیق مسئله تبیین تحول چارچوب‌های نهادی‌ای که منجر به رکود و زوال اقتصادی می‌شوند، همان‌قدر مورد توجه است که توضیح نهادهایی که به موفقیت‌های اقتصادی می انجامند.

هدف اصلی من گشودن راهی است برای نزدیک شدن به مسئله، یعنی برداشتن نخستین گام لازم برای ایجاد نظریه ای در مورد تغییرات نهادی. بنابراین بخش اعظم کتاب به ساخته و پرداخته کردن چارچوب تحلیلی اختصاص یافته است. مثال‌های تاریخی که من آورده‌ام به کار روشنگری و توضیح می آیند و مقصود از آن‌ها این است که ثمربخش بودن رویکرد نهادی را نشان دهند. اما این نوع مثالهای تاریخی به درد آن نوع آزمون فرضیه ای که نهایتا باید انجام شود، نمی‌خورند. هر چند پیام اصلی من به اقتصاددانان و تاریخ‌دانان اقتصادی است، فکر می‌کنم که این بحث به همان اندازه برای دیگر دانشمندان علوم اجتماعی نیز جالب خواهد بود. با توجه به این موضوع تلاش کرده‌ام تا از واژه‌گان اقتصادی حداقل استفاده را به عمل آورم و تحلیلم برای کسانی که اقتصاددان نیستند واضح و روشن باشد. ... [۲۳]

فرایند تحول اقتصادی:[ویرایش]

فهم فرایند تحول اقتصادی، ما را قادر به بیان دلایل عملکرد متفاوت اقتصادها در زمان گذشته و حال می کند. فقط در این صورت قادر به بیان دلایل تاریخ طولانی رشد پایدار ایالات متحده آمریکا و اروپای غربی، صعود و افول غیرمنتظره اتحاد جماهیر شوروی، عملکردهای متمایز رشد اقتصادی سریع تایوان و کره جنوبی و رکورد ملال انگیز اقتصادهای جنوب آفریقا و تکامل متمایز آمریکای لاتین و آمریکای شمالی خواهیم بود. و چنین دانشی، ورای فهم گذشته، کلید بهبود عملکرد اقتصادها در زمان حال و آینده است. فهم واقعی چگونگی رشد اقتصادها، درها را برای نیل به رفاه انسانی بیشتر و کاهش بدبختی و فقر شدید می گشاید.

پارادایم اقتصادی - نظریه نئوکلاسیک - تبیینی از فرایند تحول اقتصادی ارائه نکرده است. ما در جهانی پیوسته در حال تغییر و سرشار از عدم اطمینان زندگی می‌کنیم که به شیوه‌های جدید و بی بدیلی، پیوسته در حال تکامل تدریجی است. نظریه های استاندارد در این زمینه چندان کمک کننده نیستند. در تلاش برای فهم تحول اقتصادی، سیاسی و اجتماعی - که نمی‌توان به تغییر در یکی از آنها بدون تغییر در سایر ابعاد پرداخت - نیازمند طرح ریزی بنیانی شیوه‌ای هستیم که به تفکر درباره آن می‌پردازیم. آیا می‌توانیم به ارائه نظریه پویایی درباره تغییر بپردازیم که به لحاظ سبک، همانند نظریه تعادل عمومی باشد. پاسخ احتمالا منفی است. اما اگر بتوانیم به فهمی از فرایند اساسی و زیربنایی تغییر دست یابیم، آنگاه می توانیم تا حدی به طرح فرضیه‌های محدودتری درباره تغییر بپردازیم که می تواند به میزان بسیاری سودمندی نظریه علوم اجتماعی را در مواجهه با مسائل انسانی بهبود بخشد.

این مطالعه بسط و توسعه بسیار اساسی اقتصاد نهادی جدید است. مرور مختصر مطالعه اولیه ام درباره تحول نهادی، زمینه مناسبی را برای بسط اقتصاد نهادی جدید فراهم می کند. از زمان انجام مطالعات اولیه ام با لنس دیویس (دیویس و نورث، ۱۹۷۱) و رابرت توماس (نورث و توماس، ۱۹۷۳) نهادها را در کانون فهم اقتصادها قرار دادم، زیرا نهادها ساختار انگیزشی اقتصادها هستند. همچنین بر مطالعه این موضوع متمرکز شدم که چطور اقتصادهایی که متشکل از نهادهایی بودند که انگیزه هایی را برای رکود و انحطاط اقتصادی فراهم می کردند، توانستند تداوم یابند. منبع اصلی این ماندگاری و پایداری، ویژگیهای محیط انسانی و شیوه تفسیر این محیط توسط انسان هاست. آنچه در مطالعات اولیه‌ام مورد توجه قرار ندادم، ماهیت و ویژگی اختصاصی تحول اجتماعی و شیوه فهم امور توسط انسان‌ها و عمل براساس فهم تحول اجتماعی است.

تحول اقتصادی، یک فرایند است و در این کتاب باید به توصیف ماهیت این فرایند بپردازم. در تقابل با نظریه تکاملی داروین، کلید تحول تکاملی انسان، قصدمندی بازیگران است. سازوکارهای انتخاب در نظریه تکاملی داروین از طریق باورهایی درباره پیامدهای احتمالی توضیح داده نمی‌شود. در حالی که در مقابل، تکامل انسانی تحت هدایت ادراکات بازیگران، انتخاب‌ها - تصميمات - در پرتو ادراکات افراد با هدف ایجاد نتایجی صورت می گیرد که عدم اطمینان سازمان های سیاسی، اقتصادی و اجتماعی را به منظور تعقیب اهدافشان کاهش می دهد. بنابراین تحول اقتصادی، فرایندی آگاهانه و هدفمند است که از طریق ادراکات کنشگران درباره پیامدهای کنش‌هایشان شکل می‌گیرد. ادراکات از باورهای بازیگران - یعنی نظریه هایی که آنها درباره پیامدهای کنش‌هایشان دارند - نشأت می گیرد، باورهایی که نوعا با ترجیحات آنها پیوند دارد.

اما انسانها چطور به فهم محیطشان می پردازند. تبیین هایی که انسانها مطرح می کنند، سازه‌های ذهنی برگرفته از تجارب دوران معاصر و گذشته است. یادگیری انسان چیزی بیش از انباشت تجارب فردی در دوران زندگی است. در واقع یادگیری انسان، تجارب انباشته شده نسل‌های گذشته نیز است. یادگیری تراکمی جامعه، در زبان، حافظه بشر، نظام های ذخیره نمادها و نشانه‌ها، شامل باورها، افسانه‌ها و اسطوره‌ها، و شیوه‌های انجام امور تجسم می‌یابد که فرهنگ جامعه را می‌سازند. فرهنگ نه تنها تعیین کننده عملکرد جامعه در یک لحظه از زمان است، بلکه از طریق شیوه‌ای که در آن چارچوب‌هایش، بازیگران را محدود می‌کند، به فرایند تحول در طی زمان نیز کمک می‌کند. بنابراین، کانون توجه ما باید یادگیری انسان باشد، یعنی آنچه یاد گرفته می شود و اینکه آن چطور در بین اعضای یک جامعه به اشتراک گذاشته می شود. همچنین باید فرایند تدریجی را مورد توجه قرار دهیم که از طریق آن باورها و ترجیحات تغییر می یابند و شیوهای که از طریق آن، باورها و ترجیحات، عملکرد اقتصادها را در طول زمان شکل می دهند.

بخشی از چارچوبی که انسان ها ایجاد می کنند، پیامد پویای تحولات موفقیت آمیز است و بدین ترتیب، بخشی از ساختار ژنتیکی انسان ها، مانند تعاون و همکاری درونی در گروه های کوچک است و بخشی نیز پیامد تکامل تدریجی فرهنگی مانند توسعه نهادها به منظور کمک به شکل گیری همکاری در گروه های بزرگتر است. فقط در خصوص آنچه که آمیزه ای از ساختار ژنتیکی و میراث فرهنگی است، اختلاف نظرهایی وجود دارد. روانشناسان تکاملی بر عنصر ژنتیک در فرایند چارچوب‌بندی با هزینه نقش میراث فرهنگی تأکید کردند. گسترههای خاص در سازه های ذهنی بشر مانند تبیین های ماوراء طبیعی - یعنی مذاهبی که در سطح وسیعی پدید آمدند - این نکته را به ذهن متبادر می کند که اینها با ساختار استنتاجی بنیانی در کل بشر سازگار و همسو هستند. همچنین به نحو یکسانی، تغییرات عظیم در ویژگی های عملکرد جوامع به روشنی بیانگر این موضوع است که عنصر فرهنگی چارچوبی که انسان ها ایجاد می کنند نیز محور و کانون عملکرد اقتصادها و امور سیاسی در طول زمان است.

شکاف عظیم میان اهداف و نتایج در سراسر تاریخ، بیانگر وجود تنشی مستمر میان چارچوب‌هایی که انسان‌ها برای فهم چشم‌انداز انسانی ایجاد کردند و "واقعیت" پیوسته در حال تغییر چشم‌انداز مذکور است، تنش یادشده و دلالت‌های آن برای وضعیت بشر در زمان گذشته، حال و آینده، موضوع کتاب حاضر است. در بخش اول، ابعاد چالش پیچیده در انجام مطالعه عمیق فرایند تحول اقتصادی مورد تصریح و شناسایی قرار می‌گیرد و بخش دوم نیز ما را به سوی فهم عمیق تر سوق می‌دهد.

تا زمانی که به فهم فرایند تحول اقتصادی نپردازیم، به نحوی سودمند قادر به مدل‌سازی تحول اقتصادی نیستیم. یک مدل مطلوب، متضمن فهم جامع پیشینی از عوامل پیچیده سازنده فرایند مذکور و سپس ساده سازی آگاهانه عناصر اساسی آن است. فهم فرایند تحول اقتصادی، پیش نیازی ضروری است که در اقدام شتابزده اقتصاددان در مدل سازی تحول و رشد اقتصادی مغفول است. ما فاصله بسیاری با فهم کامل فرایند تحول اقتصادی داریم. تا زمانی که به فهم کامل فرایند یادشده دست نیافتیم، موفقیت بسیار کمی در بهبود هدفمند و مدبرانه عملکرد اقتصادی خواهیم داشت. آنچه در ادامه مطرح می شود، تلاش برای بهبود فهم‌مان از فرایند مذکور است.

مطالعه حاضر، مدت زمان طولانی یعنی بیش از ۱۰ سال طول کشیده و انجام آن فقط با کمک سخاوتمندانه بسیاری از اشخاص و سازمان ها میسر شده است... [۲۴]

چهارچوب مفهومی نظم دسترسی:[ویرایش]

هر تبیینی از تغییرهای اجتماعی کلان مقیاس، حاوی نظریه ای از علم اقتصاد، نظریه ای از علم سیاست و نظریه ای از رفتار اجتماعی است. این نظریه ها گه گاه، همانند نظریه ماتربالیستی مارکس، به صراحت بیان میشوند؛ اما اغلب به شکل ضمنی در آمده و حتا در بسیاری از موارد نظریه های علم اقتصاد و علم سیاست مستقل از یکدیگر هستند. علوم اجتماعی با وجود مداقه و تلاش های بسیار زیاد، هنوز نتوانسته است مسئله چگونگی پیوند و اتصال توسعه اقتصادی و سیاسی را، چه در طول تاریخ و چه در دنیای مدرن، فهم و درک نماید. نبود نظریه علمی که هر دو حوزه اقتصاد و سیاست را در بربگیرد، از نبود تفکری نظام مند پیرامون مسئله کانونی خشونت در جوامع انسانی حکایت دارد. اینکه جوامع انسانی چگونه تهدید همه جا حاضر به اِعمال خشونت را حل میکنند به قالب هایی که تعامل انسانی به خود میگیرد، از جمله قالب نظام‌های سیاسی و اقتصادی، شکل می‌دهد و آن ها را محدود میسازند.

این کتاب مجموعه مفاهیمی را مطرح می‌کند تا نشان دهد چگونه جوامع برای محدود و مهار کردن خشونت طی ده هزار سال گذشته، شروع به کنترل فعالیت های سیاسی، اقتصادی، دینی و آموزشی کردند. در بیشتر جوامع، قدرت های سیاسی، اقتصادی، دینی و نظامی را نهادهایی خلق میکنند که سازمان ها و روابط انسانی را ساختارمند میکنند. این نهادها همزمان امکان کنترل بر منابع و کارکردهای اجتماعی را به افراد میدهند و از این رهگذر، انگیزه های پیش روی افراد و گروه هایی را که به خشونت دسترسی دارند به نحوی شکل میدهند تا استفاده از خشونت را محدود کنند. این الگوهای سازمان دهی اجتماعی را نظم اجتماعی مینامیم. هدف ما درک این نکته است که چگونه نظم های اجتماعی تعاملات اجتماعی را ساختارمند میکنند.

چهارچوب مفهومی ارائه شده، منطق درونی دو نوع نظم اجتماعی حاکم بر جهان مدرن و فرایند گذار جوامع از یک نظم اجتماعی به نظم دیگر را تبیین میکند. ( نظم اجتماعی اولیه پیش از این دو، نظم خوراک جویی بود که ویژگی جوامع شکارگر گردآوری کننده خوراک است.) پس از این که طرح کلی چهارچوب مفهومی را در فصل نخست ترسیم کردیم، به منطق آن نظم اجتماعی میپردازیم که پنج تا ده هزار سال پیش ظاهر شد: حکومت طبیعی. حکومت های طبیعی برای اینکه رقابت اقتصادی را قانونمند کنند و رانت های اقتصادی خلق کنند از نظام سیاسی استفاده میکنند؛ درواقع خلق این رانت های اقتصادی، روابط اجتماعی را نظم و سامان بخشیده، خشونت را کنترل کرده و همکاری اجتماعی را برقرار میسازد. حکومت طبیعی تاریخ بشر را دگرگون کرد؛ بی شک حکومت های طبیعی اولیه فناوری های جدیدی را بسط دادند که سرآغاز تاریخ ثبت شده بشر بوده است. امروزه بیشتر مردم جهان هنوز در حکومت های طبیعی زندگی میکنند.

سپس منطق نظم اجتماعی دیگری را بررسی میکنیم که در معدود جوامعی در آغاز سده نوزدهم پدیدار شد: جامعه دسترسی باز. جوامع دسترسی باز همانند پدیدار شدن حکومت های طبیعی، تاریخ بشر را به شیوه ای بنیادین دگرگون کردند. امروزه حدود ۲۵ کشور و ۱۵ درصد جمعیت جهان در جوامع دسترسی باز زندگی میکنند؛ ۱۷۵ کشور و ۸۵ درصد بقیه جمعیت جهان در حکومت های طبیعی زندگی میکنند. جوامع دسترسی باز رقابت سیاسی و اقتصادی را به شیوه ای تنظیم میکنند که از ورود به صحنه فعالیت سیاسی و اقتصادی و عامل رقابت برای نظم بخشی به روابط اجتماعی استفاده میشود. وظیفه سوم کتاب تبیین این نکته است که چگونه جوامع از حکومت های طبیعی به جوامع دسترسی باز گذار میکنند.

در این کتاب چهارچوبی مفهومی و نه نظریه ای رسمی یا تحلیلی را صورت بندی میکنیم. خواست ما نگارش کتابی بود که برای انواع دانشمندان اجتماعی و تاریخ نگاران قابل فهم باشد. این سه نظم اجتماعی سه الگوی متمایز در تاریخ بشر را مورد شناسایی قرار میدهند. ما نشان میدهیم چگونه نظم اجتماعی دوم و سوم ساختارمند شدند، چرا آن ها به این شیوه عمل میکنند و منطق زیربنایی گذار از یک نظم اجتماعی به نظم اجتماعی دیگر چیست. در اینجا مدلی صوری عرضه نمیکنیم که مستلزم آزمون های تجربی صریح باشد یا پیش بینی های قطعی درباره تغییر اجتماعی ارائه دهد. در عوض، چهارچوبی مفهومی پیشنهاد میدهیم که الگوهای درون زای رفتار اجتماعی، اقتصادی، سیاسی، نظامی، دینی و آموزشی را به صراحت در بر میگیرد. چالش ما تبیین این نکته است که چگونه نهادهای اجتماعیِ بادوام و پیش بینی پذیر، با جهانی همیشه در حال تغییر، پیش بینی ناپذیر و بدیع، درون چهارچوبی سازگار با نیروهای پویای تغییر اجتماعی، رابطه دارند. درون این چهارچوب به دنبال هیچ غایت گرایی نیستیم: این صرفا تبیینی پویا از تغییر اجتماعی و نه لزوما پیشرفت اجتماعی است.

مثال های تاریخی را با بحث مفهومی در هم می‌آمیزیم تا با شواهد کافی نشان دهیم این الگوها واقعا در جهان وجود دارد. در مورد گذار از حکومت های طبیعی به جوامع دسترسی باز، نشان میدهیم می‌توان نیروهای شناسایی شده را در سوابق تاریخی موجود باز جست. ما قصد نداریم تاریخی نو از جهان بنویسیم‌. تاریخ برای ما مثال‌ها و روشن‌گری‌ها را ارائه می‌دهد به جای اینکه آزمون‌هایی قطعی از اندیشه‌های ما باشد. مثال‌های ارائه شده در کتاب از انقلاب نوسنگی تا جمهوری و امپراطوری روم، از تمدن آزتک آمریکای مرکزی تا سده های میانه و حال را در بر میگیرد. برخی کارشناسان در حیطه زمان ها و مکان هایی که بررسی میکنیم استدلال خواهند آورد که ما این مثال ها را از بافتار عادی خود خارج ساخته ایم. بله، این کار را به قصد قرار دادن آن ها در بافتارهای جدید کردیم تا چهارچوبی جدید برای تفسیر جریان تاریخ بشر طی ده هزار سال گذشته ارائه دهیم، و راه هایی جدید‌ برای اندیشیدن درباره مشکلات عاجل توسعه سیاسی و اقتصادی، که جهان امروز با آن ها روبرو است، گشوده شود. [۲۵]

فعالیت در مراکز علمی[ویرایش]

  • فعالیت در دانشگاه واشنگتن ۱۹۵۰ تا ۱۹۸۳ [۲۶]:
    • استاد دستیار [acting assistant professor]، از ۱۹۵۰ تا ۱۹۵۱ [۲۷]
    • استادیار، از ۱۹۵۱ تا ۱۹۵۶ [۲۷]
    • دانشیار، از ۱۹۵۶ تا ۱۹۶۰ [۲۷]
    •  استاد اقتصاد، از ۱۹۶۰ تا ۱۹۸۳ (از ۱۹۶۷ تا ۱۹۷۹ به عنوان رییس گروه اقتصاد) [۲۸]
  • عضو پژوهشگر در دفتر ملی تحقیقات اقتصادی از ۱۹۵۶ [۲۹]
  • دانشیار مهمان در دانشگاه استنفورد ۱۹۵۸ [۲۷]
  • همکاری با ژورنال تاریخ اقتصاد از سال ۱۹۶۰ (این مجله به موضوع کلیومتریک یا اقتصادسنجی تاریخی می‌پردازد.) [۳۰]
  • مدیر انستیتوی تحقیقات اقتصادی در دانشگاه واشنگتن از ۱۹۶۱ [۲۹]
  • انتخاب به عنوان رئیس انجمن تاریخ اقتصاد ۱۹۷۲ [۲۹]
  • استاد [Peterkin Professor] اقتصاد سیاسی در دانشگاه رایس ۱۹۷۹ [۳۱]
  • استاد [Pitt Professor] نهادهای آمریکایی در دانشگاه کمبریج ۱۹۸۱ تا ۱۹۸۲ [۲۷]
  • عضو هیات علمی دانشگاه واشنگتن در سن‌لوئیس ۱۹۸۳ تا آخر عمر (از سال ۱۹۸۴ تا ۱۹۹۰ به‌عنوان مدیر مرکز اقتصاد سیاسی) [۳۰]:
    • استاد [Henry R. Luce Professor] حقوق و آزادی [Law and Liberty] و استاد اقتصاد و تاریخ، در دپارتمان اقتصادِ [کالج] هنر و علوم، از ۱۹۸۳ تا ۱۹۹۶ [۳۲] [۲۷]
    • استاد [Spencer T. Olin Professor] در [کالج] هنر و علوم [Arts and Sciences]، از ۱۹۹۶ تا ۲۰۱۲ (این رتبه که بالاترین سطح در این دانشگاه است [۳۳] برای اولین بار توسط نورث در اکتبر ۱۹۹۶ کسب شد) [۳۴]
    • استاد بازنشسته [Spencer T. Olin Emeritus Professor] در [کالج] هنر و علوم [Arts and Sciences]، از ۲۰۱۲ تا آخر عمر (۲۰۱۵) [۲۷]
  • تاسیس مرکزی در زمینه اقتصاد سیاسی در دانشگاه واشنگتن در سن‌لوئیس [۲۶]
  • انتخاب به عنوان عضو آکادمی هنرها و علوم آمریکا ۱۹۸۷ [۳۵]
  • همكاری با مركز مطالعات پیشرفته علوم رفتاری در دانشگاه استنفورد ۱۹۸۸-۱۹۸۷ [۳۶]
  • تأسیس مرکزی برای علوم اجتماعی نوین نهادی از ۱۹۹۴ [۳۷]
  • همکار پژوهشی ارشد انستیتو هوور در دانشگاه استنفورد از ۱۹۹۵ [۳۸]
  • انتخاب به عنوان عضو آکادمی انگلیس ۱۹۹۶ [۲۹]
  • مشاور گزارش توسعه جهانی ۱۹۹۷: دولت در دنیای متغیر‌، بانک جهانی [۲۹]
  • تأسیس انجمن بین المللی اقتصاد نوین نهادی به همراه رونالد کوز (برنده جایزه نوبل در سال ۱۹۹۱) از ۱۹۹۷ [۳۹]
  • متولی سازمان مردم‌نهاد اقتصاددانان برای صلح و امنیت [۳۰]
  • مشاور ویژه سازمان غیرانتفاعی و غیردولتی ویپانی که در زمینه کاهش فقر درمیان روستاییان  فعالیت می‌کند. [۳۰]
  • همکاری با پروژه اجماع کپنهاگ ‌به عنوان کارشناس ۲۰۰۴ - ۲۰۰۶ - ۲۰۰۸ [۳۶]
  • همکاری با بانک جهانی [۴۰]


جوایز[ویرایش]

مقاله‌های ترجمه‌شده[ویرایش]

  • ترجمه مقاله Government and the Cost of Exchange in History, 1984 :
    • دولت و هزینه مبادله در تاریخ - داگلاس نورث - ترجمه علی طوسی اردکانی - فصلنامه برنامه و توسعه - دوره ۲ - شماره ۸ - تابستان ۱۳۷۳ - ص ۱۱۷ تا ۱۳۶ [۴۲]
  • ترجمه مقاله Constitutions and Commitment: The Evolution of Institutions Governing Public Choice in Seventeenth-Century England, 1989 :
    • تشکل‌ها و ایجاد تعهد: تحول نهادهای حاکم بر انتخاب عمومی در انگلستان قرن هفدهم - داگلاس نورث و بری وینگست - ترجمه اصلان قودجانی - پویش فکری توسعه - ۱۳۹۷ [۴۳]
  • ترجمه مقاله Institutions and Their Consequences for Economic Performance, 1990 :
    • نهادها و ثمره اقتصادی آن‌ها - داگلاس نورث - ترجمه مهدی خداپرست - فصلنامه پژوهشنامه بازرگانی - شماره ۵ - زمستان ۱۳۷۶ - ص ۱۰۵ تا ۱۳۱ [۴۴]
  • ترجمه مقاله Institutions, 1991 :
    • نهادها - داگلاس نورث - ترجمه محمدجواد بربری - فصلنامه تکاپو - شماره ۱۵ و ۱۶ - پاییز و زمستان ۱۳۸۵ - ص ۲۱۷ تا ۲۴۲ [۴۵]
  • ترجمه مقاله The New Institutional Economics and Development, 1993 [این مقاله در 1995 تحت عنوان " The New Institutional Economics and Third World Development " در کتابی با همین نام چاپ شده‌است] :
    • اقتصاد نهادگرای جدید و توسعه جهان سوم - داگلاس نورث - ترجمه حسین بذرافشان - فصلنامه تکاپو - شماره ۱۱ و ۱۲ - تابستان ۱۳۸۴ - ص ۱۴۷ تا ۱۶۲ [۴۶]
    • اقتصاد نهادی نوین و توسعه - داگلاس نورث - ترجمه فرشاد مومنی - فصلنامه اقتصاد سیاسی تحول همه جانبه - شماره ۱ - تابستان ۱۳۸۵ - ص ۹۲ تا ۱۰۳ [۴۷]
    • اقتصاد نهادی جدید و توسعه: هزینه مبادلاتی؛ رابطه نهادها و هزینه تولید - داگلاس نورث - ترجمه سید امیرحسین میرابوطالبی - روزنامه دنیای اقتصاد - شماره ۲۳۷۸ - ۱۸ خرداد ۱۳۹۰ - ص ۲۸ [۴۸]
    • اقتصاد نهادگرای جدید و توسعه - داگلاس نورث - ترجمه مرتضی مصطفوی - مقاله پنجم کتاب «تصور عصر پساتوسعه - نشر ترجمان علوم انسانی - چاپ اول بهار ۱۳۹۵» [۴۹] [۵۰]
  • ترجمه مقاله The Paradox of the West 1993 [در برخی منابع سال انتشارش 1995 قید شده] :
    • معمای غرب - داگلاس نورث - ترجمه قدسیه بخشی - نشریه مجله اقتصادی - دوره ۱۱ - شماره ۹ - آذر و دی ۱۳۹۰ - ص ۷۹ تا ۱۱۰ [۵۱]
  • ترجمه مقاله Five Propositions about Institutional Change, 1993 :
    • پنج گزاره اساسی در مورد تغییرات نهادی: مطالعه تعامل بین قوانین بازی و بازیکنان - داگلاس نورث - ترجمه سید امیرحسین میرابوطالبی - روزنامه دنیای اقتصاد - شماره ۲۲۹۹ - ۲۷ بهمن ۱۳۸۹ - ص ۲۸ [۵۲]
  • ترجمه مقاله Economic Performance through Time, 1993 :
    • عملکرد اقتصادی در طول زمان - داگلاس نورث - ترجمه موسی غنی‌نژاد - فصلنامه برنامه و توسعه - دوره ۲ - شماره ۱۱ - پاییز ۱۳۷۴ - ص ۵۳ تا ۷۲ [۵۳]
    • عملکرد اقتصادی در گذر زمان - داگلاس نورث - ترجمه مهدی بی‌نیاز - نشریه راهبرد توسعه - شماره ۸ - زمستان ۱۳۸۵ - ص ۲۸۱ تا ۳۰۰ [۵۴]
  • ترجمه مقاله Economics and Cognitive Science, 1996 :
    • علم اقتصاد و علم شناختی - داگلاس نورث - ترجمه محمدرضا فرهادی پور - فصلنامه تکاپو - شماره ۱۷ - بهار ۱۳۸۶ - ص ۸۷ تا ۹۷ [۵۵]
  • ترجمه مقاله The Process of Economic Change, 1997 :
    • درک فرآیند تغییر اقتصادی - داگلاس نورث - ترجمه علی نصیری اقدم - فصلنامه تکاپو - شماره ۱۱ و ۱۲ - تابستان ۱۳۸۴ - ص ۱۷۱ تا ۱۷۹ [۵۶]
  • ترجمه مقاله Autobiography, 1998 [سال انتشارش 1994 قید شده اما با توجه به مطالبش که تا سال 1998 را شامل می‌شود، این تاریخ برایش نوشته شده] :
    • زندگی نامه خودنوشت - داگلاس نورث - ترجمه محمد کریمی - نشریه راهبرد توسعه - زمستان ۱۳۸۵ - ص ۲۷۱ تا ۲۸۰ [۵۷]
  • ترجمه مقاله A Conceptual Framework for Interpreting Recorded Human History, 2006 :
    • چارچوب مفهومی برای تفسير تاریخ مکتوب بشری - داگلاس نورث، جان والیس و بری وینگست - ترجمه جعفر خیرخواهان - فصلنامه اقتصاد سیاسی تحول همه جانبه - شماره ۳ - زمستان ۱۳۸۵ - ص ۹۲ تا ۱۵۱ [۵۸]
  • ترجمه مقاله Limited access orders in the developing world‌: a new approach to the problems of development, 2007 :
    • رویکردی نو به مشکل توسعه اقتصادی: کشورها چگونه توسعه می‌یابند و چگونه دوره گذار را طی می‌کنند؟ / حل معضل توزیع خشونت پیش‌شرط توسعه - داگلاس نورث، جان والیس، استیون وب و باری وینگاست - ترجمه جعفر خیرخواهان - روزنامه دنیای اقتصاد - شماره ۱۹۴۸ - ۲۷ آبان ۱۳۸۸ - ص ۲۸ و ۲۹ / شماره ۱۹۴۹ - ۲۸ آبان ۱۳۸۸ - ص ۲۸ [۵۹] [۶۰] [۶۱]
  • منبع انگلیسی این مقاله پیدا نشد اما چون در آن به کتاب «خشونت و نظم‌های اجتماعی» اشاره شده، احتمالا بعد از سال انتشار این کتاب (۲۰۰۹) منتشر شده است :
    • چارچوب مفهومی برای تفسیر تاریخ مکتوب بشری: خشونت و نظم‌های اجتماعی / مزیت طبیعی در طراحی ترتیبات نهادی - داگلاس نورث، جان والیس و باری وینگاست - ترجمه جعفر خیرخواهان - روزنامه دنیای اقتصاد - شماره‌های ۱۵۷۹، ۱۵۸۰ و ۱۵۸۱ - ۶، ۷ و ۸ مرداد ۱۳۸۷ - ص ۳۰ [۶۲] [۶۳] [۶۴]
  • ترجمه مقاله A Recommendation on How to Intelligently Approach Emerging Problems in Intellectual Property Systems, 2009 :
    • توصیه‌ای برای رهیافت هوشمندانه به مسائل در حال ظهور سیستم‌های مالکیت معنوی - داگلاس نورث - ترجمه ابوالفضل نجار‌زاده نوش‌آبادی - نشریه مجله اقتصادی - دوره ۱۰ - شماره ۷ - مهر و آبان ۱۳۸۹ - ص ۱۰۷ تا ۱۱۰ [۶۵]

پی‌نوشت: سال‌هایی که با اعداد انگلیسی تایپ شده، به میلادی و آن‌هایی که با اعداد فارسی تایپ شده، به هجری شمسی است.

کتاب‌ها[ویرایش]

اسامی اصلی کتاب‌ها:[ویرایش]

  • The Economic Growth of the United States 1790-1860, Douglass C. North, 1961
  • Growth and Welfare in the American Past: A New Economic History, Douglass C. North, 1966
  • A Documentary History of Amercian Economic Growth, 1607-1860, Douglass C. North and Robert P. Thomas, 1968
  • The Economics of Public Issues, Roger L. Miller, Daniel K. Benjamin and Douglass C. North, 1971 (ویرایش هفدهم ۲۰۱۲ آن ترجمه شده)
  • Instilutional Change and American Economic Growth, Douglass C. North and Lance E. Davis, 1971
  • The Rise of the Western World: A New Economic History, Douglass C. North and Robert P. Thomas, 1973
  • Structure and Change in Economic History, Douglass C. North, 1981 (ترجمه شده)
  • Institutions, Institutional Change and Economic performance, Douglass C. North, 1990 (ترجمه شده)
  • Empirical Studies in Institutional Change, Lee Alston, Thrainn Eggertsson and Douglass C. North, 1996
  • Understanding the Process of Economic Change, Douglass C. North, 1999 or 2005 (ترجمه شده)
  • Violence and Social Orders: A Conceptual Framework for Interpreting Recorded Human History, Douglass C. North, John Joseph Wallis and Barry R. Weingast, 2009 (ترجمه شده)
  • Politics, Economics, and the Problems of Development in the Shadow of Violence, Douglass C. North, John Joseph Wallis, Steven B. Webb and Barry R. Weingast, 2013 (ترجمه شده)

ترجمه اسامی کتاب‌ها:[ویرایش]

  • رشد اقتصادی ایالات متحده: ۱۷۹۰ تا ۱۸۶۰ داگلاس نورث، ۱۹۶۱
  • رشد و رفاه در گذشته آمریکا: تاریخ اقتصادی جدید، داگلاس نورث، ۱۹۶۶
  • تاریخ مستند رشد اقتصادی آمریکا ۱۶۰۷ تا ۱۸۶۰، داگلاس نورث، رابرت پل توماس، ۱۹۶۸
  • اقتصاد موضوعات عمومی؛ راجر میلر، دنیل بنجامین و داگلاس نورث، چاپ اول ۱۹۷۱، چاپ‌ها و ویرایش‌های متعدد (با توجه به مسائل روز) دارد. (ویرایش هفدهم [۲۰۱۲] آن ترجمه شده)
  • تغییر نهادی و رشد اقتصادی آمریکا؛ داگلاس نورث و لانس دیویس، ۱۹۷۱
  • ظهور جهان غرب: تاریخ اقتصادی جدید؛ داگلاس نورث و رابرت پل توماس، ۱۹۷۳
  • ساختار و دگرگونی در تاریخ اقتصادی، داگلاس نورث، ۱۹۸۱ (ترجمه شده)
  • نهادها، تغییرات نهادی و عملکرد اقتصادی، داگلاس نورث، ۱۹۹۰ (ترجمه شده)
  • مطالعات تجربی در تغییرات نهادی، لی الستون، ثرین اگرتسون و داگلاس نورث، ۱۹۹۶
  • فهم فرایند تحول اقتصادی، داگلاس نورث، سال انتشارش در برخی منابع ۱۹۹۹ و برخی دیگر ۲۰۰۵ ذکر شده. (ترجمه شده)
  • خشونت و نظم‌های اجتماعی: چهارچوب مفهومی برای تفسیر تاریخ ثبت شده بشر، داگلاس نورث، جان والیس و باری وینگاست، ۲۰۰۹ (ترجمه شده)
  • سیاست، اقتصاد و مسائل توسعه در سایه خشونت، داگلاس نورث، جان والیس، استیون وب و باری وینگاست، ۲۰۱۳ (ترجمه شده)

پی‌نوشت: همه سال‌ها به میلادی است.

کتاب‌های ترجمه‌شده[ویرایش]

  • ترجمه‌ کتاب The Economic of Public Issues, 17th ed, 2012 (چاپ اولش 1971 است) :
    • دانشگاه تا بازار: شرحی بر اقتصاد موضوعات عمومی - راجر میلر، دنیل بنجامین و داگلاس نورث - ترجمه هاشم راعی - نشر دنیای اقتصاد - چاپ اول ۱۳۹۷ [۶۶]
  • ترجمه‌ کتاب structure and change in economic history, 1981 :
    • ساختار و دگرگونی در تاریخ اقتصادی - داگلاس نورث - ترجمه غلامرضا آزاد (ارمکی) - نشر نی - چاپ اول ۱۳۷۹ [۶۷]
  • ترجمه‌ کتاب institutions, institutional change and economic performance, 1990 :
    • نهادها، تغییرات نهادی و عملکرد اقتصادی - داگلاس نورث - ترجمه محمدرضا معینی - نشر مرکز اسناد و... سازمان برنامه و بودجه - چاپ اول ۱۳۷۷ [۶۸]
  • ترجمه کتاب understanding the process of economic change, 2005 :
    • فهم فرایند تحول اقتصادی - داگلاس نورث - ترجمه میرسعید مهاجرانی و زهرا فرضی زاده - نشر نهادگرا - چاپ اول ۱۳۹۶ [۶۹]
    • دگرگونی اقتصادی - داگلاس نورث - ترجمه داود حیدری و مفید علیزاده - نشر دنیای اقتصاد - چاپ اول ۱۳۹۸ [۷۰]
  • ترجمه کتاب violence and social orders: a conceptual framework for interpreting recorded human history, 2009 :
    • خشونت و نظم‌های اجتماعی: چهارچوب مفهومی برای تفسیر تاریخ ثبت شده بشر - داگلاس نورث، جان والیس و باری وینگاست - ترجمه جعفر خیرخواهان و رضا مجیدزاده - نشر روزنه - چاپ اول ۱۳۹۶ [۷۱]
    • خشونت و نظام‌های اجتماعی: چهارچوبی مفهومی برای تفسیر تاریخ مکتوب بشر - داگلاس نورث، جان والیس و باری وینگاست - ترجمه بهنام ذوقی رودسری - نشر شیرازه - چاپ اول ۱۳۹۷ [۷۲]
  • ترجمه کتاب politics, economics, and the problems of development in the shadow of violence, 2013 :
    • سیاست، اقتصاد و مسائل توسعه در سایه خشونت - داگلاس نورث، جان والیس، استیون وب و باری وینگاست - ترجمه محسن میردامادی و محمدرضا نعیمی‌پور - نشر روزنه - چاپ اول ۱۳۹۵ [۷۳]

پی‌نوشت: سال‌هایی که با اعداد انگلیسی تایپ شده، به میلادی و آن‌هایی که با اعداد فارسی تایپ شده، به هجری شمسی است.

سال‌شمار زندگی[ویرایش]

سال‌شمار زندگی داگلاس نورث (همه سال‌ها به میلادی است.) [۲۹]
سال رویداد(ها)
۱۹۲۰ تولد در کمبریج، ماساچوست
۱۹۴۱ به مدت یک تابستان با دوراثیا لنج، عکاسی کار کرد. همسر لنج، در بخش اقتصاد در دانشگاه کالیفرنیا، نورث را متقاعد کرد که اقتصاد بخواند
۱۹۴۲ دریافت کارشناسی [در رشته‌ای سه وجهی مرتبط با علوم سیاسی، فلسفه و علم اقتصاد] [۶] از دانشگاه کالیفرنیا، برکلی
۱۹۴۲-۱۹۴۶ خدمت در شرکت مرچنت مرین (en:United States Merchant Marine) [بازرگانان دریایی ایالات متحده]
۱۹۴۴ اولین ازدواج؛ سه پسر به نام‌های داگلاس، کریستوفر، و مالكوم که در بین سالهای ۱۹۵۱ و ۱۹۵۷ به دنیا آمدند، حاصل این ازدواج است [۴]
۱۹۵۰-۱۹۸۳ فعالیت در دانشگاه واشنگتن:
۱۹۵۰-۱۹۵۱ ۱۹۵۱-۱۹۵۶ ۱۹۵۶-۱۹۶۰ ۱۹۶۰-۱۹۸۳
استاد دستیار [acting assistant professor] استادیار دانشیار استاد اقتصاد (از ۱۹۶۷ تا ۱۹۷۹ به عنوان رییس گروه اقتصاد) [۲۷] [۲۸]
۱۹۵۲ دریافت دکتری [در رشته اقتصاد] از دانشگاه کالیفرنیا، برکلی‌
۱۹۵۶-۱۹۵۷ عضو پژوهشگر در دفتر ملی تحقیقات اقتصادی؛ عمده مطالعه کمی او در مورد تراز پرداخت ایالات متحده از ۱۷۹۰ تا ۱۸۶۰ که منجر به انتشار اولین کتاب در سال ۱۹۶۱ شد
۱۹۵۸ دانشیار مهمان در دانشگاه استنفورد [۲۷]
۱۹۶۰-۱۹۶۶ همکاری با مجله تاریخ اقتصادی
۱۹۶۱ انتشار کتاب رشد اقتصادی ایالات متحده‌، ۱۷۹۰ تا ۱۸۶۰
[۲۸]۱۹۶۱-۱۹۶۶ مدیر انستیتوی تحقیقات اقتصادی دانشگاه واشنگتن
۱۹۶۶ انتشار کتاب رشد و رفاه در گذشته آمریکا: تاریخ اقتصادی جدید
۱۹۶۶-۱۹۶۷ به تاریخ اقتصادی اروپا علاقه مند شد و سال را در ژنو به عنوان عضو هیئت علمی فورد گذراند
۱۹۷۱ انتشار کتاب تغییر نهادی و رشد اقتصادی آمریکا (با L. E. Davis)
۱۹۷۲ به عنوان رئیس انجمن تاریخ اقتصاد انتخاب شد
دومین ازدواج با الیزابت کیس [۵]
دریافت کمک‌هزینه گوگنهایم برای علوم انسانی ـ تاریخ اقتصادی [۴۱]
۱۹۷۳ انتشار کتاب ظهور جهان غرب: تاریخ اقتصادی جدید (با R. P. Thomas)
‌مدیر مهمان مرکز de Recherche Historique در Ecole Pratique des Hautes Etudes ، پاریس
۱۹۷۹ استاد [Peterkin Professor] اقتصاد سیاسی در دانشگاه رایس [۳۱]
۱۹۸۱ انتشار کتاب ساختار و دگرگونی در تاریخ اقتصادی
۱۹۸۱-۱۹۸۲ استاد [Pitt Professor] نهادهای آمریکایی در دانشگاه کمبریج، انگلیس [۲۷]
۱۹۸۳-۲۰۱۵ به دانشگاه واشنگتن در سن‌لوئیس نقل مکان کرد‌، جایی که مرکز اقتصاد سیاسی را ایجاد کرد. (از سال ۱۹۸۴ تا ۱۹۹۰ به‌عنوان مدیر مرکز اقتصاد سیاسی):
۱۹۸۳-۱۹۹۶ ۱۹۹۶-۲۰۱۲ ۲۰۱۲-۲۰۱۵
استاد [Henry R. Luce Professor] حقوق و آزادی [Law and Liberty] و استاد اقتصاد و تاریخ، در دپارتمان اقتصادِ [کالج] هنر و علوم استاد [Spencer T. Olin Professor] در [کالج] هنر و علوم [Arts and Sciences] (این رتبه که بالاترین سطح در این دانشگاه است [۳۳] برای اولین بار توسط نورث در اکتبر ۱۹۹۶ کسب شد) استاد بازنشسته [Spencer T. Olin Emeritus Professor] در [کالج] هنر و علوم [۳۲] [۳۴] [۲۷]
۱۹۸۷ انتخاب به عنوان عضو آکادمی هنرها و علوم آمریکا [۳۵]
۱۹۸۷-۱۹۸۸ همكاری با مركز مطالعات پیشرفته علوم رفتاری در دانشگاه استنفورد [۳۶]
۱۹۹۰ انتشار کتاب نهادها، تغییرات نهادی و عملکرد اقتصادی
۱۹۹۱ دریافت جایزه جان آر کامونز (به عنوان اولین اقتصاددان رشته تاریخ اقتصاد که این جایزه را دریافت کرده) [۳۰]
۱۹۹۳ دریافت جایزه نوبل اقتصاد (به همراه رابرت فوگل)
۱۹۹۵ آغاز همکاری با ‌انستیتو هوور در دانشگاه استنفورد به عنوان همکار پژوهشی ارشد؛ این همکاری تا آخر عمر ادامه پیدا کرد [۳۸]
۱۹۹۶ به عنوان عضو آکادمی انگلیس انتخاب شد
۱۹۹۷ مشاور گزارش توسعه جهانی ۱۹۹۷: دولت در دنیای متغیر‌، بانک جهانی
تأسیس انجمن بین المللی اقتصاد نوین نهادی به همراه رونالد کوز (برنده جایزه نوبل در سال ۱۹۹۱)‌ [۳۹]
۲۰۰۳ دریافت درجه افتخاری دکترای علوم انسانی‌، دانشگاه واشنگتن در سن‌لوئیس، میسوری
۲۰۰۵ انتشار کتاب فهم فرایند تحول اقتصادی
۲۰۰۹ انتشار کتاب خشونت و نظم‌های اجتماعی: چارچوبی مفهومی برای تفسیر تاریخ ثبت شده بشر (با جان جی والیس و باری آر وینگاست)
۲۰۱۲ انتشار کتاب سیاست، اقتصاد، و مسایل توسعه در سایه خشونت (با جان جی والیس ، استیون بی. وب و باری آر وینگاست)
۲۰۱۵ درگذشت در بنزونیا، میشیگان

منابع و پانویس[ویرایش]

  1. «The Sveriges Riksbank Prize in Economic Sciences in Memory of Alfred Nobel 1994». Nobel Foundation. دریافت‌شده در ۲۰۰۸-۱۰-۱۴.
  2. https://www.donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-968756
  3. زندگی‌نامه خودنوشت - داگلاس نورث - ترجمه محمد کریمی - نشریه راهبرد توسعه - شماره ۸ - زمستان ۱۳۸۵ - ص ۲۷۱
  4. ۴٫۰ ۴٫۱ زندگی‌نامه خودنوشت - داگلاس نورث - ترجمه محمد کریمی - نشریه راهبرد توسعه - شماره ۸ - زمستان ۱۳۸۵ - ص ۲۷۵ و ۲۷۶
  5. ۵٫۰ ۵٫۱ زندگی‌نامه خودنوشت - داگلاس نورث - ترجمه محمد کریمی - نشریه راهبرد توسعه - شماره ۸ - زمستان ۱۳۸۵ - ص ۲۷۹
  6. ۶٫۰ ۶٫۱ زندگی‌نامه خودنوشت - داگلاس نورث - ترجمه محمد کریمی - نشریه راهبرد توسعه - شماره ۸ - زمستان ۱۳۸۵ - ص ۲۷۲
  7. زندگی‌نامه خودنوشت - داگلاس نورث - ترجمه محمد کریمی - نشریه راهبرد توسعه - شماره ۸ - زمستان ۱۳۸۵ - ص ۲۷۳
  8. زندگی‌نامه خودنوشت - داگلاس نورث - ترجمه محمد کریمی - نشریه راهبرد توسعه - شماره ۸ - زمستان ۱۳۸۵ - ص ۲۷۲ و ۲۷۳
  9. زندگی‌نامه خودنوشت - داگلاس نورث - ترجمه محمد کریمی - نشریه راهبرد توسعه - شماره ۸ - زمستان ۱۳۸۵ - ص ۲۷۴ و ۲۷۵
  10. زندگی‌نامه خودنوشت - داگلاس نورث - ترجمه محمد کریمی - نشریه راهبرد توسعه - شماره ۸ - زمستان ۱۳۸۵ - ص ۲۷۵
  11. زندگی‌نامه خودنوشت - داگلاس نورث - ترجمه محمد کریمی - نشریه راهبرد توسعه - شماره ۸ - زمستان ۱۳۸۵ - ص ۲۷۶
  12. زندگی‌نامه خودنوشت - داگلاس نورث - ترجمه محمد کریمی - نشریه راهبرد توسعه - شماره ۸ - زمستان ۱۳۸۵ - ص ۲۷۶ و ۲۷۷
  13. زندگی‌نامه خودنوشت - داگلاس نورث - ترجمه محمد کریمی - نشریه راهبرد توسعه - شماره ۸ - زمستان ۱۳۸۵ - ص ۲۷۷ و ۲۷۸
  14. دولت و هزینه مبادله در تاریخ - داگلاس نورث (۱۹۸۴) - ترجمه علی طوسی‌اردکانی - فصلنامه برنامه و توسعه - دوره ۲ - شماره ۸ - تابستان ۱۳۷۳ - ص ۱۱۹
  15. نهادها، تغییرات نهادی و عملکرد اقتصادی - داگلاس نورث - ترجمه محمدرضا معینی - نشر سازمان برنامه و بودجه - چاپ اول ۱۳۷۷ - ص ۵۵
  16. نهادها، تغییرات نهادی و عملکرد اقتصادی - داگلاس نورث - ترجمه محمدرضا معینی - نشر سازمان برنامه و بودجه - چاپ اول ۱۳۷۷ - ص ۵۷ تا ۵۹
  17. نهادها، تغییرات نهادی و عملکرد اقتصادی - داگلاس نورث - ترجمه محمدرضا معینی - نشر سازمان برنامه و بودجه - چاپ اول ۱۳۷۷ - ص ۶۲
  18. دولت و هزینه مبادله در تاریخ - داگلاس نورث (۱۹۸۴) - ترجمه علی طوسی‌اردکانی - فصلنامه برنامه و توسعه - دوره ۲ - شماره ۸ - تابستان ۱۳۷۳ - ص ۱۲۰ تا ۱۲۳
  19. نهادها، تغییرات نهادی و عملکرد اقتصادی - داگلاس نورث - ترجمه محمدرضا معینی - نشر سازمان برنامه و بودجه - چاپ اول ۱۳۷۷ - ص ۱۹
  20. نهادها، تغییرات نهادی و عملکرد اقتصادی - داگلاس نورث - ترجمه محمدرضا معینی - نشر سازمان برنامه و بودجه - چاپ اول ۱۳۷۷ - ص ۲۰
  21. نهادها(۱۹۹۱) - داگلاس نورث - ترجمه محمدجواد بربری - فصلنامه تکاپو - شماره ۱۵ و ۱۶، پاییز و زمستان ۱۳۸۵ - ص ۲۱۷ و ۲۱۸‌
  22. خشونت و نظم های اجتماعی، چهارچوب مفهومی برای تفسیر تاریخ ثبت شده بشر، داگلاس سی نورث، جان جوزف والیس، باری آر وینگاست، ترجمه: جعفر خیرخواهان، رضا مجیدزاده، نشر روزنه، چاپ دوم، ۱۳۹۷، ص ۵۷
  23. نهادها، تغییرات نهادی و عملکرد اقتصادی – داگلاس نورث – ترجمه محمدرضا معینی – نشر سازمان برنامه و بودجه – چاپ اول ۱۳۷۷ - ص ۱۳ و ۱۴
  24. فهم فرایند تحول اقتصادی – داگلاس نورث – ترجمه میرسعید مهاجرانی و زهرا فرضی‌زاده – نشر نهادگرا – چاپ سوم ۱۳۹۸ - ص ۳۴ تا ۳۷
  25. خشونت و نظم های اجتماعی، چهارچوب مفهومی برای تفسیر تاریخ ثبت شده بشر، داگلاس سی نورث، جان جوزف والیس، باری آر وینگاست، ترجمه: جعفر خیرخواهان، رضا مجیدزاده، نشر روزنه، چاپ دوم، ۱۳۹۷، ص ۳۱ تا ۳۳
  26. ۲۶٫۰ ۲۶٫۱ زندگی‌نامه خودنوشت - داگلاس نورث - ترجمه محمد کریمی - نشریه راهبرد توسعه - شماره ۸ - زمستان ۱۳۸۵ - ص ۲۷۸
  27. ۲۷٫۰۰ ۲۷٫۰۱ ۲۷٫۰۲ ۲۷٫۰۳ ۲۷٫۰۴ ۲۷٫۰۵ ۲۷٫۰۶ ۲۷٫۰۷ ۲۷٫۰۸ ۲۷٫۰۹ ۲۷٫۱۰ Lives of the Laureates: Twenty-three Nobel Economists - Roger W. Spencer, David A. Macpherson - MIT Press, 05.12.2014 - page: 173
  28. ۲۸٫۰ ۲۸٫۱ ۲۸٫۲ https://econ.washington.edu/news/2015/11/24/memoriam-professor-emeritus-and-nobel-laureate-douglass-c-north (پاراگراف چهارم)
  29. ۲۹٫۰ ۲۹٫۱ ۲۹٫۲ ۲۹٫۳ ۲۹٫۴ ۲۹٫۵ https://library.duke.edu/rubenstein/findingaids/northdouglass/
  30. ۳۰٫۰ ۳۰٫۱ ۳۰٫۲ ۳۰٫۳ ۳۰٫۴ ۳۰٫۵ ۳۰٫۶ https://www.donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-956926
  31. ۳۱٫۰ ۳۱٫۱ https://web.archive.org/web/20080828113254/http://www.hoover.org/bios/north.html (پاراگراف چهارم)
  32. ۳۲٫۰ ۳۲٫۱ https://source.wustl.edu/2015/11/obituary-douglass-c-north-nobel-prizewinning-economist-95/ (پاراگراف هشتم)
  33. ۳۳٫۰ ۳۳٫۱ https://source.wustl.edu/2012/03/mccarthy-installed-as-new-spencer-t-olin-professor/ (پاراگراف دوم و سوم)
  34. ۳۴٫۰ ۳۴٫۱ ۳۴٫۲ https://source.wustl.edu/2015/11/obituary-douglass-c-north-nobel-prizewinning-economist-95/ (پاراگراف هفدهم)
  35. ۳۵٫۰ ۳۵٫۱ https://source.wustl.edu/2015/11/obituary-douglass-c-north-nobel-prizewinning-economist-95/ (پاراگراف شانزدهم)
  36. ۳۶٫۰ ۳۶٫۱ ۳۶٫۲ https://www.copenhagenconsensus.com/expert/douglass-north
  37. زندگی‌نامه خودنوشت - داگلاس نورث - ترجمه محمد کریمی - نشریه راهبرد توسعه - شماره ۸ - زمستان ۱۳۸۵ - ص ۲۸۰
  38. ۳۸٫۰ ۳۸٫۱ خشونت و نظم های اجتماعی: چهارچوب مفهومی برای تفسیر تاریخ ثبت شده بشر - داگلاس سی نورث، جان جوزف والیس، باری آر وینگاست، ترجمه جعفر خیرخواهان و رضا مجیدزاده - نشر روزنه - چاپ دوم ۱۳۹۷ - ص ۳۵
  39. ۳۹٫۰ ۳۹٫۱ زندگی‌نامه خودنوشت - داگلاس نورث - ترجمه محمد کریمی - نشریه راهبرد توسعه - شماره ۸ - زمستان ۱۳۸۵ - ص ۲۷۹ و ۲۸۰
  40. خشونت و نظم های اجتماعی: چهارچوب مفهومی برای تفسیر تاریخ ثبت شده بشر - داگلاس سی نورث، جان جوزف والیس، باری آر وینگاست، ترجمه جعفر خیرخواهان و رضا مجیدزاده - نشر روزنه - چاپ دوم ۱۳۹۷ - ص ۳۶
  41. ۴۱٫۰ ۴۱٫۱ https://web.archive.org/web/20150224031635/http://www.gf.org/fellows/results?competition=ALL&fellowship_category=ALL&lower_bound=1972&page=5&query=&upper_bound=1972&x=29&y=9
  42. این مقاله در کتابخانه و واحد نشریات سازمان برنامه و بودجه موجود است.
  43. http://renanistorage.ir/Pooyeshfekri/translates/translate2.pdf
  44. http://ensani.ir/fa/article/download/210043
  45. این مقاله در واحد نشریاتِ کتابخانه دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران موجود است.
  46. این مقاله در واحد نشریاتِ کتابخانه دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران موجود است.
  47. http://ensani.ir/fa/article/download/7812
  48. https://www.donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-404522
  49. http://m.tarjomaan.com/publication/7934/
  50. https://www.daraian.com/fa/great/201-great/10462
  51. http://ejip.ir/article-1-169-fa.pdf
  52. https://www.donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-642998
  53. این مقاله در کتابخانه و واحد نشریات سازمان برنامه و بودجه موجود است.
  54. http://ensani.ir/fa/article/download/104916
  55. این مقاله در واحد نشریاتِ کتابخانه دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران موجود است.
  56. این مقاله در واحد نشریاتِ کتابخانه دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران موجود است.
  57. http://ensani.ir/fa/article/download/104913
  58. http://ensani.ir/fa/article/download/7890
  59. https://www.donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-583259
  60. https://www.donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-583260
  61. https://www.donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-583405
  62. https://www.donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-463848
  63. https://www.donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-464040
  64. https://www.donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-464222
  65. http://ejip.ir/article-1-209-fa.pdf
  66. https://book.donya-e-eqtesad.com/book/19527/دانشگاه-تا-بازار-شرحی-بر-اقتصاد-موضوعات-عمومی
  67. این کتاب تجدید چاپ نشده و نایاب است. اما در برخی کتابخانه‌ها موجود و قابل امانت گرفتن است.
  68. https://dlp.mporg.ir/Portal/View/Page.aspx?PageId=89be05cb-6a87-4b8b-a8a8-f41754c95f41&ObjectId=84b1f3a4-fe28-4de8-9069-e38b3e8a4aa7&WebpartId=7c2a248f-35ae-4f0b-9682-092a25c47ad1
  69. http://www.ires.ir/Contents/ContentDetails.aspx?CID=231
  70. https://book.donya-e-eqtesad.com/book/22016/دگرگونی-اقتصادی
  71. http://rowzanehnashr.com/product/خشونت-و-نظم‌های-اجتماعی/
  72. http://shirazehketab.com/NAFAjaxSearch/Detail/237/خشونت-و-نظام-های-اجتماعی
  73. http://rowzanehnashr.com/product/5439/
  • Colson, Elizabeth. Tradition and Contract: The Problem of Order. Chicago: Adeline Publishing, 1974.
  • 1993 Nobel Memorial Prize in Economics
  • ماهنامه فرهنگ و اندیشه مهرنامه، سال ششم، دی ماه ۱۳۹۴، شماره ۴۵
  • دانشگاه تا بازار: شرحی بر اقتصاد موضوعات عمومی، راجر میلر، دنیل بنجامین و داگلاس نورث، ترجمه هاشم راعی، انتشارات دنیای اقتصاد، 1397
  • تطور برنامه پژوهشی یک اقتصاددان نهادگرا : داگلاس سیسیل نورث - ابوالقاسم مهدوی و علی نصیری اقدم - جستارهای اقتصادی سال ششم - شماره ۱۲ پاییز و زمستان ۱۳۸۸ - ص ۱۷۱ و ۱۷۲
  • نهادها، تغییرات نهادی و عملکرد اقتصادی - داگلاس نورث - ترجمه محمدرضا معینی - نشر مرکز اسناد و... سازمان برنامه و بودجه - چاپ اول ۱۳۷۷ - ص ۲۲۵ و ۲۳۴
  • https://econpapers.repec.org/RAS/pno11.htm#author-article

فهرست منابع[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

  • Hoover Institution homepage
  • Douglass C. North – Autobiography
  • https://web.archive.org/web/20150923233430/http://www.edegan.com/pdfs/North%20(1991)%20-%20Institutions.pdf
  • حضور در سی-سپن
  • https://web.archive.org/web/20120318031951/http://www.getcited.org/pub/101883793
  • Douglas C. North (1920–). The Concise Encyclopedia of Economics. Library of Economics and Liberty (2nd ed.). Liberty Fund. 2008.
جوایز
پیشین:
گری بکر
فهرست برندگان جایزه نوبل اقتصاد
۱۹۹۳
متصدی همزمان: رابرت فوگل
پسین:
جان هارسانی
جان فوربز نش
راینهارد سیلتن