اسلام در اروپا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
مسجد بزرگ رم، اثر معمار برجسته ایتالیایی، پائولو پورتوگیزی (Paolo Portoghesi)، بزرگترین مسجد اروپا است[۱]

پیشینه ورود اسلام به اروپا به سده ۷ (میلادی) می‌رسد و نقطه آغازین آن را می‌توان در نامه پیامبر اسلام به امپراتوری روم دانست.

پیشینه[ویرایش]

سال ۷۱۱ (میلادی) را نخستین تماس میان اسلام و دنیای غرب و اروپا می‌دانند که در آن زمان گروه‌های مسلمانان عمدتاً از ناحیه شمال آفریقا وارد اروپا شدند. تمدن ۸۰۰ ساله مسلمانان در اسپانیا و تمدن ۲۵۰ ساله آنها در سیسیل باعث شده اسلام به عنوان بخشی از تاریخ اروپا به حساب آید.

فتح آندلس[ویرایش]

نخستین رویارویی مسلمانان با اروپائیان با فتح آندلس(جنوب اسپانیای کنونی) توسط طارق بن زیاد سردار مشهور مسلمان اتفاق افتاد ، طارق با عبور از تنگه ای که خاک اروپا از آفریقا را جدا می‌کرد وارد خاک اسپانیا شده و به ایبری هجوم برد و از همین روی آن تنگه به افتخار طارق بن زیاد تنگه جبل الطارق نامیده شد.

مسلمانان در طول حدود صد سال جنگ با دولت های محلی توانستند بر سراسر شبه جزیره ایبری ( کشور های اسپانیا و پرتغال کنونی) مسلط شوند. سلطه مسلمانان در اروپای غربی حدود هفت قرن دوام آورد گرچه مسلمانان حدود چهار قرن ابتدایی ان بر سراسر ایبری مسلط بودند و بعد از آن بخش های شمالی این شبه جزیره تحت سلطه چند حکومت محلی مسیحی مانند جمهوری کاتالونیا ، پادشاهی والنسیا ، پادشاهی کاستیل و پادشاهی لئون بود و در جنوب نیز چند حکومت مسلمان مانند خلفای اموی آندلس و حکومت مرابطین و بعد ها سلسله ادریسیان مراکش وجود داشت. تا آنکه در سال ۱۴۹۱ مسیحیان اسپانیا که در نتیجه ازدواج پادشاه آراگون ( حکومت مسلط بر شرق ایبری) و ملکه کاستیل(حکومت مسلط بر غرب و مرکز ایبری) متحد شده بودند موفق به فتح مناطق جنوبی شده و سپس یک نسل کشی علیه مسلمانان به راه انداختند که در نتیجه آن بیش از یکصد هزار مسلمان کشته و نزدیک یک میلیون مسلمان که برابر با یک چهارم تمام جمعیت آن زمان اسپانیا بوده است را از آن سرزمین اخراج نمودند ، اخراج مسلمانان از اسپانیا یکی از گسترده ترین نسل کشی ها و مهاجرت های اجباری در طول تاریخ است. در نتیجه این اقدامات سال ها حکومت وحشت در اسپانیا حاکم شد ، دادگاه های تفتیش عقاید که زیر نظر کلیسا فعالیت می‌کرد از طریق اعتراف گیری و بازجویی ، شکنجه و تهدید سعی در یکپارچه سازی مذهبی در اسپانیا داشت مسلمانان و یهودیان و بعد ها پروتستان ها مهم ترین قربانیان سیصد سال حاکمیت دادگاه های تفتیش عقاید در کشورهای ایبری یعنی اسپانیا و پرتغال بوده اند.

اسلام در شبه جزیره بالکان[ویرایش]

شبه جزیره بالکان در جنوب شرق اروپا محل دیگر برخورد مسلمانان با مسیحیان اروپائی بوده است ، این سرزمین بیش از هزار سال تحت سلطه امپراتوری روم شرقی قرار داشت و مذهب مسیحی ارتدکس مذهب رایج مردمان آن بوده و کلیسای ارتدکس بیزانس همراه رقیب جدی کلیسای کاتولیک رم محسوب می‌شده است. نخستین رویارویی میان مسلمانان و مسیحیان به نبرد ملازگرد باز می گردد ، امپراتور روم شرقی رومانوس دیوژانوس برای فتح ارمنستان و آذربایجان و قفقاز به مرز های شرقی ایران لشکر کشید و سلطان سلجوقی آلپ ارسلان در محلی به نام ملازگرد با او نبرد کرد که به شکست سنگین روم شرقی و پیروزی امپراتوری مسلمان سلجوقی انجامید در نتیجه این نبرد عملا سلطه شبه آناتولی و آسیای صغیر به دست ترکان مسلمان افتاده و راه ورود به خاک اروپا از طریق شبه جزیره بالکان بازگشت.

پس از سلجوقیان امپراتوری مسلمان عثمانی نیز فشار های بسیاری برای تصرف شبه جزیره بالکان بر امپراتوری روم شرقی وارد آورد و سرانجام با فتح تاریخی قسطنطنیه توسط ترکان مسلمان به فرماندهی سلطان محمد فاتح عمر امپراتوری روم شرقی(بیزانس) پایان یافت ، کلیسای ارتدکس قسطنطنیه منحل شد و مسلمانان بر جنوب شرقی شبه جزیره بالکان مسلط شدند.

پس از فتح قسطنطنیه امپراتوری عثمانی سال ها حملات فراوانی را برای فتح اروپا انجام داد که نتیجه آن تصرف سراسر شبه جزیره بالکان ، شبه جزیره کریمه بود تا جایی که عثمانی ها دوبار شهر بزرگ وین پایتخت امپراتوری اتریش را محاصره کردند گرچه موفق به فتح آن نشدند.

ساختار جمعیتی[ویرایش]

اسلام در اروپا
منطقه جمعیت کل مسلمانان ٪ مسلمانان ٪ از کل مسلمانان
بالکان ۶۵۴۰۷۶۰۹ ۸۱۶۵۱۳۷ ۱۲٫۴۸۳٪ ۰٫۵۵۳٪
اروپای مرکزی ۷۴۵۱۰۲۴۱ ۵۲۱۲۸۴ ۰٫۷٪ ۰٫۰۳۵٪
اروپای شرقی ۲۱۲۸۲۱۲۹۶ ۲۱۸۲۶۸۲۹ ۱۰٫۲۵۶٪ ۱٫۴۷۹٪
اروپای غربی ۳۷۵۸۳۲۵۵۷ ۱۳۵۷۷۱۱۶ ۳٫۶۱۳٪ ۰٫۹۲٪
جمع ۷۲۸۵۷۱۷۰۳ ۴۴۰۹۰۳۶۶ ۶٫۰۵۲٪ ۲٫۹۸۷٪

منابع[ویرایش]