اسلام در ایران

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
اسلام در ایران
مسجد نصیرالملک
اطلاعات کشور
نام کشور  ایران
جمعیت ۷۹٬۹۲۶٬۲۷۰
اسلام در کشور
جمعیت مسلمانان ~۷۹٬۴۴۶٬۷۱۲[۱]
درصد مسلمانان ۹۹٫۴٪[۲]
جمعیت سنیان ~۷،۹۴۴،۶۷۱[۱]

[۳]

اسلام شیعه
  
۹۰٪
اسلام سُنّی
  
۱۰٪
جمعیت شیعیان ~۷۱،۵۰۲،۰۴۰[۱]


فهرست کشورها بر پایه جمعیت مسلمان

Allah.svg

در ایران، اسلام دین رسمی کشور و دین ۹۹٫۴ درصد جمعیت آن کشور است به طوری که ۹۵–۹۰ درصد آن شیعه و ۱۰–۵ درصد آن نیز سنی‌اند.[۲]

آشنایی ایرانیان به اسلام را می‌توان به همان دوران محمد مرتبط دانست و شخصی چون سلمان فارسی که از اولین ایرانیان مسلمان بود. محمد نیز برای دعوت سرزمینهای مختلف به دین مبین اسلام پیامهایی را به سرزمینهای مختلف می‌فرستادند که یکی از این سرزمینها ایران بود. محمد نامه‌ای را به پادشاه ایران زمین خسرو پرویز فرستادند .
در دربار خسروپرویز، هنوز مترجم از خواندن نامه فارغ نشده بود که زمامدار ایران سخت برآشفت و نامه را از مترجم گرفت و پاره کرد.[۴]

اما ایرانیان آشنایی دیگری هم بعد از درگذشت محمد در دوران خلافت عمر بن خطاب و در در دوران که همزمان با دوران ساسانیان و رخ دادن جنگ قادسیه به رهبری عمر فاروق بود نیز داشتند. بعد از جنگ یزدگرد سوم به استانهای مختلفی رفت و در مرو کشته شد.

Iran. . Encyclopedia of Britannica.  بعد از سپری شدن چند سال در دوران صفویه، اسلام دین رسمی ایران شد[نیازمند منبع].
صفویان، آیین شیعه را مذهب رسمی ایران جای دادند و آن را به عنوان عامل همبستگی ملّی ایرانیان برگزیدند.[۵]

تغییر دین[ویرایش]

پروفسور ادوارد براون مورّخ انگلیسی: مسلّم است که قسمت اعظم کسانی که (در ایران) تغییر مذهب دادند، به طیب خاطر و به اختیار و اراده خود آنها بود؛ و پس از شکست ایران در قادسیه فی المثل چهار هزار سرباز دیلمی پس از مشاوره، تصمیم گرفتند به میل خود اسلام آورند، و به قوم عرب ملحق شوند. این عدّه در تسخیر جلولاء به تازیان کمک کردند، و اشخاص دیگر نیز گروه گروه به رضا و رغبت به اسلام گرویدند.[۶][منبع نامعتبر؟] و اشپولر نیز می‌گوید که: تقریباً تمام ایرانیان بدون اعمال زور و فشار خارجی قابل توجّهی از طرف فاتحان در مدّت قرون اندکی به اسلام گرویدند.[۷] و دوز مستشرق معروف هلندی نیز سخن او را تأیید کرده می‌گوید.[۸] آنچه جناب دوز در پایان سخنش می‌گوید بیانگر نکته‌ای قابل تامّل است. هر چند نقش اعراب مسلمان در شکل گیری تمدّن اسلامی ـ ایرانی را نباید فراموش کرد، امّا نقش برجسته ایرانیان در توسعه تمدّن و علوم اسلامی و تدوین هزاران کتاب در این زمینه، گویای عشق و علاقه مضاعف این قوم به مکتب اسلام است. این عشق و ارادت ایرانیان سبب شد تا این سرزمین مهد اندیشمندان اسلامی شود.

در توضیح این رویکرد، سید حسین نصر و مرتضی مطهری بر این باورند که در فرایند اسلام‌آوردن ایرانیان، اگر چنین پنداشت که ایرانیان نومسلمان زیر «فشار همگانی» ایمان آورده‌اند، راه به جایی نمی‌توان برد و این باور، پاسخی به پرسشِ چرایی پرورش دانشمندان بزرگ اسلامیِ بسیار به‌دست ایرانیان ندارد. زیرا می‌توان پذیرفت که ملتی وادار به انجام سبکی از زندگی شود، اما نمی‌توان ملتی را ناگزیر به انجام تلاش نوآورانه و ژرف و گسترده در آن سبک زندگی کرد، مگر این‌که روش و باورهای زندگی آن ملت از درون دگرگون شده‌باشد؛ و این دگرگونی اندیشه و زندگی ایرانیان کار به جایی می‌بَرد که داستان‌هایی دربارهٔ دریاچه‌ها و دیگر موارد در شب نزول قرآن یا به‌دست نیروهای فرازمینی برخی از صحابه، به‌ویژه علی بن ابی‌طالب آورده‌اند؛ و این‌همه، آن‌چنان ژرف بود که حتی با پایان چیرگی سیاسی اعراب بر ایران بی‌ایستایی ادامه یافت و به اوج خود رسید.[۹]

هنر و دانش در ایران پس از اسلام[ویرایش]

در طول چهار قرن پس از سقوط ساسانیان، ایرانیان به تدریج به اسلام گرویدند و بر پایهٔ اعتقادات تازه خود فرهنگی جهانی را شکل دادند که حاصل تلاقی سنت‌های گوناگون بود. در نتیجه هنر و معماری اوج گرفت، علومی مانند پزشکی، شیمی و نجومی پیشرفت‌های چشمگیر کرد و زبان فارسی با جذب واژگاه عربی گسترش بی‌نظیر یافت.[۱۰]

مذاهب اسلامی در ایران[ویرایش]

شیعیان

اهل تسنن

اماکن اسلامی[ویرایش]

طبق آمارنامه مراکز مذهبی تعداد امکان اسلامی ایران به این شرح است.

ساختار مسجد مسجد جامع حسینیه امامزاده درگاه حوزه علمیه
تعداد ۴۸۹۸۳[۱۱] ۷۸۷۷[۱۱] ۱۳۴۴۶[۱۲] ۶۴۶۱[۱۳] ۱۳۲۰[۱۳]

معماری اسلامی[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ درصدی که در کتاب واقعیات سیا بود در جمعیت کشور ضرب شد.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ CIA - The World Factbook - Iran
  3. [۱]
  4. : نامه محمد به خسرو پرویز، پادشاه ایران
  5. صفویان
  6. خدمات متقابل اسلام و ایران، ج 1، ص 80، تاریخ ادبیات ایران، ج 1، ص 299
  7. تاریخ ایران، جلد1، صفحه 239 و 240
  8. تاریخ ادبیات مستر براون، جلد اول، صفحه 303
  9. نصر و مطهری، «علوم دینی»، تاریخ ایران، ۴۰۲–۴۰۳.
  10. رضاییان، فرزین. هفت رخ فرخ ایران. چاپ ابیانه. انتشارات دایره سبز، ۱۳۸۶. ۱۱۴. 
  11. ۱۱٫۰ ۱۱٫۱ یافته‌های طرح آمارگیری جامع فرهنگی کشور، فضاهای فرهنگی ایران، آمارنامه اماکن مذهبی، ۲۰۰۳، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، ص ۳۹
  12. یافته‌های طرح آمارگیری جامع فرهنگی کشور، فضاهای فرهنگی ایران، آمارنامه اماکن مذهبی، ۲۰۰۳، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، ص ۱۵۴
  13. ۱۳٫۰ ۱۳٫۱ یافته‌های طرح آمارگیری جامع فرهنگی کشور، فضاهای فرهنگی ایران، آمارنامه اماکن مذهبی، ۲۰۰۳، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، ص ۲۶۳