محمد قاضی (مترجم)
از ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد
محمد قاضی از مترجمان برجسته دوره معاصر ایران است. وی ۵۰ سال ترجمه کرد و نوشت و نتیجه تلاش او ۶۸ اثر اعم از ترجمه ادبی و آثار خود او به زبان فارسی است. از آثار مهم ترجمهشده توسط او میتوان به دن کیشوت اثر سروانتس، نان و شراب اثر ایناتسیو سیلونه، آزادی یا مرگ، در زیر یوغ نام برد. او بیشتر از زبان فرانسه به فارسی ترجمه میکرد.
فهرست مندرجات |
[ویرایش] زندگی
محمد قاضی فرزند میرزا عبدالخالق قاضی در ۱۲ مرداد ۱۲۹۲ در شهر مهاباد به دنیا آمد. میرزا عبدالخالق، امام جمعه مهاباد بود. محمد قاضی آموختن زبان فرانسه را در مهاباد نزد شخصی بهنام آقای گیو، از کردان عراق، آغاز کرد. قاضی در سال ۱۳۰۸ با کمک عموی خود میرزا جواد قاضی که از آلمان دیپلم حقوق گرفتهبود و در وزارت دادگستری آنزمان کار میکرد، به تهران آمد و در سال ۱۳۱۵ از دارالفنون در رشته ادبی دیپلم گرفت.
او در مهرماه ۱۳۲۰ به استخدام وزارت دارایی درآمد. در ۱۳۵۴ به سرطان حنجره و از دست دادن تارهای صوتی دچار شد و بازنشسته شد. او چندی با کانون پرورش کودکان و نوجوانان در تهران نیز همکاری داشت.
قاضی در سحرگاه چهارشنبه ۲۴ دی ۱۳۷۶ در بیمارستان دی در سن ۸۴ سالگی در خیابان ولیعصر تهران درگذشت. همسر وی که «ایران» نام داشت پیش از او درگذشتهبود. با اینکه قاضی سالها در تهران (خیابان عباسآباد) ساکن بود ولی او را در مهاباد بهخاک سپردند.
نجف دریابندری، مترجم شهیر ایرانی، ترجمه "دن کیشوت" توسط او را بسیار می ستاید و از بهترین ترجمههای فارسی میداند. این نظر از جمله در کتاب "یک گفت و گو" (با ناصر حریری) بیان شده است.
[ویرایش] آثار
[ویرایش] ترجمه
از آثار مهم ترجمهشده توسط محمد قاضی میتوان از این کتب نام برد:
- جزیره پنگوئنها (اثر آناتول فرانس)
- چهل روز موسی داغ اثر فرانتز ورفل (ترجمهشده در ۱۳۷۳ خ.)
- درد ملت (ترجمه به همراه احمد قاضی از رمان کردی «ژانی گهل» نوشته ابراهیم احمد)
- دن کیشوت اثر میگل د.سروانتس (ترجمهشده در 1336 خ.)
- زوربای یونانی اثر نیکوس کازانتزاکیس
- شازده کوچولو، سنت اگزوپری، ۱۳۳۳ خ.
- صلاحالدین ایوبی اثر آلبر شاندور.
- قلعه مالویل
- کمون پاریس
- مسیح بازمصلوب
- نان و شراب
- آدمها و خرچنگها
- آزادی یا مرگ
- ایالات نامتحد (اثر ولادیمیر پوزنر)
- باخانمان
- بردگان سیاه
- پولینا چشم و چراغ کوهپایه
- تاریخ ارمنستان
- تاریخ مردمی آمریکا
- خداحافظ گری کوپر
- داستان کودکی من
- در زیر یوغ
- در نبردی مشکوک
- سادهدل از ولتر، ۱۳۳۳خ.
- سپیددندان (جک لندن)، ترجمه در ۱۳۳۱ خ.
- سرمایهداری آمریکا
- سمرقند
- شاهزاده و گدا اثر مارک تواین، ترجمه ۱۳۳۳ خ.
- غروب فرشتگان اثر پاسكال چاكماكيان
- فاجعه سرخپوستان آمریکا
- کرد و کردستان، نوشته واسیلی نیکیتین
- کلود ولگرد (اثر ویکتور هوگو)، ترجمه در ۱۳۱۷ خ.
- کوروش کبیر اثر آلبر شاندور
- ماجراجوی جوان
- مادر (اثر ماکسیم گورکی)
- مادر (اثر پرل باک)
- درباره مفهوم انجیل ها
[ویرایش] تالیف
- خاطرات یک مترجم
- سرگذشت ترجمههای من
- زارا
[ویرایش] منابع
- درباره محمد قاضی، از گاهنامه چیستا
- ادبستان
- رادیو زمانه
