شهرستان بیجار
از ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد
شهرستان بیجار (به کردی: بیجاڕ، Bîcar) یکی از شهرستانهای استان کردستان در باختر ایران است. مرکز این شهرستان شهر بیجار است. جمعیت این شهرستان طبق سرشماری سال ۱۳۸۵، برابر با ۹۷٬۹۱۳ نفر بودهاست.[۱]
فهرست مندرجات |
[ویرایش] تقسیمات کشوری
- بخش مرکزی شهرستان بیجار
- دهستان حومه (بیجار)
- دهستان خورخوره
- دهستان سیلتان
- دهستان نجف آباد
- دهستان سیاه منصور
شهر: بیجار
- بخش چنگ الماس
- دهستان بابارشانی
- دهستان پیرتاج
- دهستان خسروآباد
شهر: بابارشانی
- بخش کرانی
- دهستان طغامین
- دهستان کرانی
- دهستان گرگین
شهر: یاسوکند
[ویرایش] جغرافیا
شهرستان بیجار دارای ۷۷۳۰ کیلومتر مربع مساحت دارد و دارای ۲۸۸ روستاست که حدود ۲۶۲ روستای آن قابل سکونت میباشد. از شمال شرقی به استان زنجان، از شمال غربی به شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی، از جنوب به شهرستان قروه، از جنوب شرقی به استان همدان و از غرب به شهرستان سنندج و شهرستان دیواندره محدود است.
بیجار منطقهای کوهستانی است. شهر بیجار به 'بام ایران' شهرت دارد چرا که ۱۹۴۰ متر از سطح دریا ارتفاع دارد و ۷۷۰ متر از تهران و ۴۲۵ متر از سنندج بلندتر است. این شهر بعد از شهرکرد بلندترین شهر ایران بوده ودر طول ۴۷ درجه و ۳۶ دقیقه شرقی گرینویچ و عرض شمالی ۳۵ درج و۵۲ دقیقه استوا قرار دارد. نام قدیم آن بیدزار بودهاست.
شرکت سیما ن کردستان، شرکت گچ کردستان، شرکت گچ شور سو، معدن آهن شهرک، معدن آهک قمشلو، معدن گچ قره بگ، معدن نمک میدان، معدن مرمر گراچقا، با شوکی، نوبهار، قشلاق لو، معدن سنگ تراورتن حسین آ باد کمر زرد و... جزو کارخانهها، صنایع و معادن با ارزش بیجار هستند که ضمن ایجاد فرصتهای شغلی بسیار، اقدام به صدور محصولات خود به خارج استان یا کشور میکنند.
[ویرایش] وجه تسمیه بیجار گروس
در وجه تسمیه و علت نامگذاری این منطقه به بیجار گروس نظرات مختلفی وجود دارد. دو نظر که در این زمینه بیشتر منطقی به نظر میرسد به شرح ذیل میباشد: * برخی را عقیده بر این است که بیجار به معنی سبزه و گیاه است. چنانچه «هفت بیجار» از هفت سبزی درست میشود. بنابراین بیجار محل سبزه و باغهایی بودهاست که برای جشن و شادی ایلات کرد مناسب به نظر میرسیده به ویژه این که در دامنه کوه آن، چشمههای آب شیرین و فروان که سبب آبادانی بوده آنان را بیشتر به سوی خود جلب و جذب مینمودهاست. به طوری که شنیده شده در رشت هم محلی به نام «خشک بیجار» و در افغانستان هم محلی به نام «بیجار» وجود دارد.
- قول دیگر که موجهه به نظر میرسد این است که «بیجار» همان «بیدزار» است یعنی محلی که درخت بید زیاد در آن میروید، (جایگاه بید) که بر اثر کثرت تلفظ افراد مختلف با لهجههای گوناگون کلمه «بیدزار» تصحیف شده و کم کم در گفتار و نگارش به صورت «بیجار» تلفظ و مکتوب گردیدهاست. [نیازمند منبع]
تعدادی شهر از جمله فریدونشهر-داران-سمیرم-خوانسار-بافت-الیگودرز و... از شهر بیجار بلندتر هستند-
[ویرایش] کوههای بیجار
کوههای حمزه عرب، نقاره کوب، بادامستان، زاغه، نسار، چنگ الماس، پنجه علی، شاه نشین، سر قیصه، شاها، چهل تن، سنگ پا، زرنیخ هاچه و...در منطقه بیجار قرار دارند.
[ویرایش] آثار تاریخی بیجار
قلعه بزرگ قم چقا، پل تاریخی صلوات آباد، بنای سنگی اوچ گنبد، مسجد تاریخی خسروآباد، تیمچه حاج شهباز خان، تیمچه امیر تومان متعلق به دوره صفویه، زیارتگاه حمزه عرب، پنجه علی، آثار سد خاکی جعفر آباد، تپه نجف آباد، مقبره آ یت الله فاضل گروسی و قلعههای تاریخی بسیار و مقابر و امامزادههایی چون سید مسیب سید شکر، مقبره صاحبه، گنبد پیر صالح، مقبره سید خضر از جمله اماکن و آثار تاریخی مو جود در شهرستان بیجار هستند و جمعا' حدود ۶۰ اثر باستانی و تاریخی در آ ن شناسایی شدهاند.
رود قزل اوزن از شاخه اصلی سفید رود از این منطقه میگذرد.
در گذشته بیجار دارای گردشگاههایی مثل باغ صفا، سراب، تخت، چهار باغ، بادامستان، چم حاکمی، باغچه چال یارمجه، چشمه عزیز، شاهرخ آ باد، عباس آ باد و... بوده که اکثرا' تخریب شده و فعلا' محدوده شهر بازی (باغ صفا) و اطراف رود خانه بیانلو و صلوات آ باد، سراب و تخت جهت تفریح و گردش در تابستان استفاده میشود.
بازارهای بیجار قدیم شامل افتخار نظام، قیصریه سالار، قیصریه سید لشکر، بازار امیر تومان و بازار بزرگ بیجار بودهاست.
[ویرایش] گردشگری
- رودخانه قزل اوزن
- چشمه آب تلخ
- چشمه سراب بیجار
- چشمه خاورآباد
- چشمه قمچای
- کوه سپه سالار
- قلعه قمچقای
- منطقه حفاظت شدهٔ صلوات آباد
- مسجد جامع خسروآباد گروس
[ویرایش] منابع
- وبگاه کردکلهر (برداشت آزاد با ذکر منبع)
| مرکز | سنندج |
| شهرستانها | بانه • بیجار • دهگلان • دیواندره • سروآباد • سقز • سنندج • قروه • کامیاران • مریوان |
| شهرها |
آرمرده • بابارشانی • بانه • بلبانآباد • بویین سفلی • بیجار • چناره • دزج • دلبران • دهگلان • دیواندره • زرینه • سروآباد • سریشآباد • سقز • سنندج • شویشه • صاحب • قروه • کامیاران • کانیسور • مریوان • موچش • یاسوکند |
| نقاط دیدنی |
آرامگاه پیر شالیار • اورامان تخت • بازار سنندج • باغ آیتالله مردوخ • بقعه باباگرگر • چهلچشمه • دریاچه زریوار • دریاچه سد وحدت • سنگنبشته اورامان • شهر باستانی گروس • عمارت احمدزاده • عمارت خسروآباد • غار کرفتو • قلعه زیویه • گردشگاه آبیدر • مسجد و زیارتگاه هاجرخاتون • دارالحسان • مسجد آویهنگ • مسجد دومناره • قرآن تاریخی نگل • موزه تاریخ طبیعی سنندج • موزه سنندج |

