شهرستان آرادان

شهرستان آرادان
موقعیت در استان
اطلاعات کلی
کشور	ایران
استان	سمنان
مرکز شهرستان	آرادان
سایر شهرها	آرادان، کهن آباد
بخش‌ها	مرکزی، کهن آباد
سال تأسیس	دی ۱۳۹۰
نام‌های پیشین	اردوان، پادوکیه پیشداد
اداره
فرماندار	رضا حسنی
مردم
جمعیت	۱۳،۸۸۴ نفر (۱۳۹۵)
رشد جمعیت	منفی
داده‌های دیگر
پیش‌شمارهٔ تلفن	023

شهرستان آرادان یکی از شهرستان‌های استان سمنان ایران است. مرکز این شهرستان، شهر آرادان است.

محل کنونی شهر آرادان قبل از سلسله مادها، پایتخت پازوکی های پیشدادی بوده است و پازوکی ها در آن زمان، دارای تمدن پیشرفته ای بوده اند که بر نقاط بزرگی از جهان آن روز حکومت میکرده اند.

تاریخچه شکل گیری

محدوده‌ی استان تهران فعلی (به خصوص شهرستان های جنوبی و جنوب شرقی) و سمنان (شهرستان های گرمسار و آرادان فعلی) در باستان به عنوان خوار (که ریشه از کلمه خاراکس یا شاراکس یونانی دارد) شناخته می شده است که پایتخت تسلط قوم پادوکی بر کل منطقه فلات ایران قبل از سلسله مادها، همین شهر آرادان بوده است و مرکز حکومت آن قلعه باستانی در این شهر بوده که تخریب شده است و تا همین اواخر خوانین پازوکی در این قلعه مخروبه می زیسته اند.

داستان افول اقتدار و شکوه این سرزمین و آزاد شدن رعیت ها به زمانی برمیگردد که قلعه نشینان آرادان پذیرای یک رعیتی بنام آقارضا دزد بودن که خود وی راز غارت قافله ها را افشا مینماید و از خان پازوکی میخواهد که دو خورجین مملو از طلا و جواهر را در قلعه پنهان کند تا بتواند قافله ای دیگر را غارت کند . خان پازوکی که مردی پاک و غیرتمند بوده با برخورد غضبناکی این سارق را به بیرون از قلعه هدایت کرده و خورجین ها را بر سر وی میکوبد و به او مهلتی میدهد تا طلاها را به صاحبانشان پس دهد . آقارضادزد که نالان به سمت جنوبی قلعه سرازیر میشده چشمش به زغال فروشی می افتد که انباری از زغال جمع کرده بود . به زغال فروش اصرار میکند که دو خورجین طلای مذکور را لای زغالهایش به رسم امانت پنهان نماید و به وی میگوید: " اگه تا فردا برنگشتم بدان در مبارزه با سواران قافله ها کشته شده ام پس طلا ها را برای همسر و فرزندانم خرج کن" ازقضا وی کشته میشود و زغال فروش تمام طلا ها را تبدیل به پول نقد می کند و برای قدرت گرفتن در منطقه اکثر زمین ها را با پرداخت نصف بهای املاک از پازوکی ها اجاره شصت ساله می کند و اقوام سمنانی را در شهر آرادان و روستاهای شهرستان آرادان ساکن کرده و بدون ثبت رسمی املاک را با نوشتن یک برگه بصورت غیرقانونی بیع میدهد.

در پایان مدت استیجار دعواهایی برای بازپس گیری املاک پازوکی ها در شهرستان آرادان رخ داد اما پازوکی ها در بازپسگیری املاکشان تاکنون موفق نشده اند و این علت اصلی غصبی بودن کل املاک شهرستان است. البته پازوکی های بخشنده مقدار معدودی از زمین های این شهرستان را در جشن ها هدیه و بذل می نمودند و روزه و نماز و عبادت در آنها مباح است.

جغرافیا

این شهرستان از غرب به شهرستان گرمسار، از شرق به شهرستان سرخه، از شمال به شهرستان فیروزکوه در استان تهران و از جنوب به شهرستان اردستان در استان اصفهان محدود می‌شود. شهرستان آرادان شامل ۲ بخش و ۴ دهستان است. این شهرستان قبلاً در شهرستان گرمسار قرار داشت. در مجموع شامل بخش مرکزی با توابع دهستان یاتری و دهستان حسین‌آباد کردها و بخش کهن آباد با توابع دهستان کهن آباد و دهستان فروان است. در ۱۰ دی ماه ۱۳۹۰ توسط هیئت وزیران جدایی شهرستان آرادان از گرمسار و استقلال سیاسی آن در تقسیمات کشوری توسط محمود احمدی نژاد رییس جمهور وقت تصویب و ابلاغ شد.

تقسیمات کشوری

• بخش مرکزی شهرستان آرادان
  • دهستان یاتری
  • دهستان حسین‌آباد کردها

شهرها: آرادان

• بخش کهن آباد
  • دهستان کهن آباد
  • دهستان فروان

شهرها: کهن آباد

زبان

نقشهٔ زبانی استان سمنان : رنگ آبی زبان‌های کومشی (سمنانی، سنگسری، افتری و سرخه‌ای) - رنگ سبز تیره زبان مازندرانی (الیکایی، شهمیرزادی ،دیباجی و مجنی) - رنگ نارنجی (زبان‌های فارسی، مازندرانی ، آذربایجانی و لری) - رنگ سبز روشن گویش های فارسی-مازندرانی(ایوانکی) - رنگ زرد زبان فارسی - رنگ قرمز آذربایجانی

اکثریت مردم این شهرستان به زبان مازندرانی و با گویش الیکایی سخن می گویند. اصلانلو ها (که به زبان ترکی سخن میگویند) و پازوکی ها نیز درصدی از جمعیت این شهرستان را تشکیل میدهند. پازوکی ها به زبان فارسی صحبت میکنند. جمعیت ساکن در برخی از روستاهای آرادان را عشایر الیکایی تشکیل می‌دهند. مابقی از عامری های کهن آبادی و تابع ایل پازوکی هستند.

مسئولین سیاسی

فرمانداران اسبق آرادان:

• اصغر شهباز
• سعید افشارنادری
• رضا خانی
• مجتبی بوربور
• رضا حسنی (درحال حاضر)

بخشداران مرکزی آرادان:

• علیرضا محتشمی
• سیدعباس شجاعی
• احمد لهردی
• حمید دهقانی
• علی غفوریان (درحال حاضر)

محصولات کشاورزی

انار یکی از محصولات کشاورزی شهرستان آرادان است. مدیر جهاد کشاورزی شهرستان آرادان بیان کرده است: ۴۵۰ هکتار از اراضی شهرستان آرادان زیر کشت انار است که ۳۵۰ هکتار آن بارور و ۱۰۰ هکتار آن نیز غیر بارور است.ارقام انار‌های مرغوب شهرستان آرادان گلوباریک، میخوش و ملس ساوه است. زیتون نیز در شهرستان آرادان کشت می شود. انجیر از محصولات کشاورزی شهرستان آرادان است و در شهرستان آرادان کشت می شود.

جاذبه‌های دیدنی

جاذبه‌های تاریخی

• بازار پازوکی های آرادان
• آب انبار باستانی کهن آباد ساخته شده توسط غیاث الدین جمشید کاشانی
• قلعه خورشیدپرستان ده نمک
• تکیه وقفی خان پازوکی آرادان
• قلعه پازوکی های آرادان
• قلعه پازوکی های یاتری
• قلعه پاده که همان قلعه پادوکیه است و به اختصار پاده گویند
• امام زاده سلطان شاه نظر
• امام زاده علی اکبر
• تپه‌های باستانی امام زاده ذوالفقار
• کاروانسرای شاه عباسی روستای ده نمک
• یخچال و آب‌انبار آرادان
• یخچال و آب‌انبار علی‌آباد
• یخچال و آب‌انبار اسلام‌آباد (قلعه خرابه)
• حمام میرزایی‌های روستای پاده

جاذبه‌های طبیعی

• شوره زار نمک
• قنات باستانی عباس آباد و ماهی های تلسمی
• آبشار خوشابرود
• منطقه گردشگری رامه