رنگدانه

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
رنگرزی
Britannica Dyeing 3.jpg


رنگدانه طبیعی پودری.

رنگدانه یک رنگدانه ماده ای است که به خاطر جذب انتخابی طول موج نور،باعث میشود نور انتقالی یا بازتاب شده از آن تغییر رنگ دهد.این مفهوم با فلورسنت،فسفرسنت یا سایر مواد تابنده که از خود نور ساطع می کند متفاوت است. بسیاری از مواد به صورت انتخابی طول موج مشخصی از نور را جذب می کنند.موادی که بشر تحت عنوان رنگدانه گسترش داده اغلب خواص خاصی دارند که آنها را برای رنگ کردن سایر مواد مناسب می سازد.یک رنگدانه خاصیت تینت کردن بالایی دارد و باید در شرایط محیطی به حالت جامد و پایدار باشد. رنگدانه هایی که پایدار نباشند "بی دوام" نامیده می شوند.رنگدانه های بی دوام با گذشت زمان یا در اثر قرار گرفتن در معرض نور تغییر رنگ میدهند تا جایی که نهایتا سیاه میشوند. رنگدانه ها برای رنگی کردن رنگ،جوهر،پلاستیک،الیاف،مواد آرایشی وبهداشتی؛مواد غذایی و سایر مواد استفاده می شود.اغلب رنگدانه های مورد استفاده در تولیدات و هنر های بصری به حالت پدری ریز و جامد هستند.این پودر به یک محمل یا بایندر اضافه می شود.محمل ماده ای بی رنگ و نسیتا خمثی است که رنگدانه را به حالت معلق در خود نگه داشته و باعث چسپندگی آمیزه به سطح می شود. در بازار جهانی این مواد از نظر مقداری بیشترین سهم را آسیا و به دنبال آن اروپا و آمریکای شمالی داشته اند.در حجم معاملات انجام شده نیز اروپا بیشترین سهم و بعد از آن آمریکای شمالی و آسیا قرار دارند. تمایز اصلی بین رنگدانه ها با مواد رنگزا(Dye) در حلالیت آنهاست.رنگدانه ها در محمل خود حل نمی شوند در حالیکه رنگزاها یا به حالت مایع هستند و یا در محمل خود به خوبی حل میشوند.در یک ماده ی رنگی بسته به محمل مورد استفاده میتوانیم هم رنگدانه و هم رنگزا داشته باشیم. ماده‌ای رنگی و معمولاً پودری است[۱] که با افزودن آن به چیزی به آن رنگ می‌دهیم.

رنگدانه‌های طبیعی از عصاره گیاهان، جانوران، کانی‌ها و مواد معدنی و حتی خود زمین گرفته‌شوند. همچنین ممکن است رنگدانه‌ها از ترکیبات شیمیایی ساخته‌شود.[۱]

برای تهیه رنگ برای نقاشی، رنگ‌دانه‌ها را با مواد حلّال مناسب مانند روغن، موم، صمغ، عسل، خاک رس و … مخلوط می‌کنند.[۱]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ خوزه پارامون؛ ص.۱۰۸
  • خوزه پارامون. نقاشی با مداد رنگی. ترجمهٔ قاسم روبین. چاپ نخست. نشر نی، ۱۳۷۲.