ایغدیر

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

مختصات: ۳۹°۵۵′۱۵″ شمالی ۴۴°۰۲′۴۰″ شرقی / ۳۹.۹۲۰۸۳° شمالی ۴۴.۰۴۴۴۴° شرقی / 39.92083; 44.04444

ایغدیر
ایغدیر در شب
ایغدیر در ترکیه واقع شده‌است
ایغدیر
محل قرار گیری ایغدیر در نقشه ترکیه
مختصات: ۳۹°۵۵′ شمالی ۴۴°۰۲′ شرقی / ۳۹.۹۱۷° شمالی ۴۴.۰۳۳° شرقی / 39.917; 44.033
کشور Flag of Turkey.svg ترکیه
ناحیه ناحیه آناتولی شرقی
استان ایغدیر
فرمانداری
 • شهردار مهمت نوری گؤنش (حزب آشتی و دمکراسی)
مساحت
 • شهر ۱۴۷۹ km۲ (۵۷۱ sq mi)
ارتفاع ۸۵۰ m (۲٬۷۹۰ ft)
جمعیت (۲۰۰۹)TÜİK
 - شهر ۷۶۹۵۰
منطقه زمانی ساعت (یوتی‌سی +۲)
 • تابستان  ساعت تابستانی (یوتی‌سی +۳)
کد پستی ۷۶۰۰۰
پیش‌شماره تلفن ۰۴۷۶
پلاک وسایل نقلیه ترکیه ۷۶ XX XXX
وب‌گاه Iğdır Municipality

ایغدیر (به ترکی استانبولی: Iğdır) شهری است در کشور ترکیه که در استان ایغدیر واقع شده‌است. جمعیت این شهر بر اساس سرشماری سال ۲۰۰۸ میلادی ۷۵٬۸۲۴ نفر و بر اساس برآوردهای سال ۲۰۰۹ میلادی ۷۵٬۷۲۱ نفر می‌باشد.[۱][۲] بیشتر اهالی این شهر را مردم آذری[نیازمند منبع] تشکیل می دهند باقی اهالی را کردها و ترکان آناتولی تشکیل می‌دهند.[۳][۴] سنان اوغان آذربایجانی نماینده این شهر در مجلس ملی ترکیه می‌باشد.[۵][نیازمند منبع]

تاریخچه[ویرایش]

تاریخ دانان[نیازمند منبع] باور دارند که نام ایغدیر در تاریخ با نام ارمنی تسولاکرت Tsolakert در قرون وسطی به کار رفته است.[۶]در سال ۱۴۰۰ میلادی زمانی که کلاویخو سیاح اسپانیایی از این شهر می‌گذشت اشاره می‌کند که شهر دژی دارد که توسط یک زن که بیوه شخصی بوده که تیمور لنگ وی را به مرگ محکوم کرده است اداره می‌شود.[۷]در سال ۱۵۵۵ میلادی شهر به تصرف صفویان درآمد[نیازمند منبع] و دردست حکومت ایران باقی‌ماند (بجز چند دوره اشغال نظامی توسط عثمانی در میانه سالهای -۱۶۰۵، ۱۶۳۵-۱۶۳۶ و ۱۷۲۲ -۴۶) تا زمانی که ایران در جنگ‌های ایران و روس در دوره قاجار در میانه سالهای ۱۸۲۶ تا ۱۸۲۸ از روسیه شکست خورد و این شهر به تصرف روسیه درآمد.[نیازمند منبع]

پس از جدایی از ایران این شهر مدتی تحت فرمانروایی استان ارمنستان و مدتی گرجستان روسیه قرار داشت.[نیازمند منبع] در سال ۱۸۸۶ بر پایه فهرست سرشماری روسیه از مجموع ۷۱،۰۶۶ نفر جمعیت این شهر ۳۴٬۳۵۱ آذربایجانی (۴۸٫۳٪ که در منابع تاتار عنوان شده‌اند) ۲۲٬۰۹۶ ارمنی (۳۱٫۱٪) و ۱۴٬۶۱۹ کرد (۲۰٫۶٪) بوده‌اند.[۸]تحت حکومت روسیه دو مدرسه یکی برای دختران یکی برای پسران و سه کلیسا ایجاد شد و ۱۰۰ خانواده ارمنی اجازه یافتند که به این شهر مهاجرت کنند[نیازمند منبع] و جمعیت شهر در این هنگام به ۱۰ هزار نفر افزایش یافته بود.اقتصاد شهر نیز بر پایه کشاورزی و بازرگانی استوار بود.[۶]پس از انقلاب اکتبر ۱۹۱۷ روسیه، منطقه تحت کنترل یک کمیته اداری موقت ایجاد شده توسط سه گروه اصلی قومی در قفقاز درآمد.

بر پایه مرزهای کشیده شده توسط وزارت امور خارجه ایالات متحده در نوامبر ۱۹۲۰، ایغدیر برای تبدیل شدن به بخشی جدایی ناپذیر از جمهوری ارمنستان پیش بینی شده بود.ولی در سپتامبر ۱۹۲۰ ترکیه آغازگر جنگی به رهبری کمال مصطفی پاشا برای از میان بردن جمهوری و تصرف ایغدیر شد.[۹]فرمانده ترک ژنرال کاظم کارابکیر فرمانده ارتش ترکیه بود ولی در آغاز ارتش ترکیه موفق به تصرف ایغدیر به خاطر مقاومت شدید نیروهای ارمنی نشد.[۱۰] ولی پس از چند روز سرانجام موفق به بیرون راندن نیروهای ارمنی از ایغدیر در ۲۰ اکتبر ۱۹۲۰ گردیدند.[۱۱]بر پایه اسناد رسمی ترکیه ارامنه پس از آنکه در منطقه شاه تختی شکست خوردند ایغدیر را رها کردد[نیازمند منبع] و پس از سوزاندن پلی که روی رود ارس بود به مناطق شمالی عقب نشینی کردند.پس از چند گفتگوی صلح ایغدیر ضمیمه خاک ترکیه گردید.البته سال ۱۹۲۱ در معاهده قارص دستاوردهای این جنگ رسمی شد.[نیازمند منبع]

مردم شناسی[ویرایش]

بر پایه سرشماری امپراتوری روسیه در سال ۱۸۹۷ شهر ایغدیر ۴۶۸۰ نفر جمعیت داشته است که ۳۹۳۴ نفر ارمنی و ۵۵۹ نفر روس بودند.[۱۲]

امروزه جمعیت ایغدیر ترکیبی از آذربایجانی (به شکل عمده[۱۳]) ترک و کرد است.[۱۴][نیازمند منبع] جشن بهاری نوروز که در ایران رسمی است به صورت گسترده ای در این شهر جشن گرفته می شود.

جمعیت ایغدیر
۲۰۰۷ ۷۵٬۹۲۷
۲۰۰۰ ۵۹٬۸۸۰
۱۹۹۷ ۴۴٬۳۳۴
۱۹۹۰ ۳۵٬۸۵۸
۱۹۸۵ ۲۹٬۴۶۰
۱۹۸۰ ۲۴٬۳۵۲
۱۹۷۵ ۲۹٬۵۴۲
۱۹۷۰ ۲۱٬۴۲۰

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. “City, town and village population”. TURKISH STATISTICAL INSTITUTE. Retrieved 6 May 2012. 
  2. “Turkey: largest cities and towns and statistics of their population”. World Gazetteer. Retrieved 6 May 2012. 
  3. Doğu Coğrafya Dergisi 15- http://e-dergi.atauni.edu.tr/index.php/dogucografya/article/download/6874/6304
  4. http://webarsiv.hurriyet.com.tr/2002/08/05/162199.asp
  5. Azeri Elected to Turkish Parliament. Day.az. 13 June 2011.
  6. ۶٫۰ ۶٫۱ (ارمنی ) Anon. «Իգդիր» (Igdir). Armenian Soviet Encyclopedia. Yerevan: Armenian Academy of Sciences, 1978, vol. iv, p. 309.
  7. کلاویخو. The Broadway Travellers: Embassy to Tamerlane: 1403-1406. Trans. Guy le Strange. London: Routledge, 2004, p. 76.
  8. (روسی) Свод статистических данных о населении Закавказского края, извлечённых из посемейных списков 1886 года, г. Тифлис, 1893 [۱]
  9. Hovannisian, Richard G. The Republic of Armenia, Vol. IV: Between Crescent and Sickle, Partition and Sovietization. Berkeley: University of California Pressyear =1996. pp. 249–250, 284. ISBN 0-520-08804-2. 
  10. Genelkurmay Askerî Tarih ve Stratejik Etüt Başkanlığı Yayınları, Türk İstiklâl Harbi IIIncü Cilt: Doğu Cephesi (1919-1921). Ankara: Genelkurmay Basım Evi, 1995, p. 221.
  11. "On+the+20th+October+the+Armenian+troops+were+forced+out+of+Igdir+by+the+Turks,+who+were+now+appioaching+the+Armenian"&dq="On+the+20th+October+the+Armenian+troops+were+forced+out+of+Igdir+by+the+Turks,+who+were+now+appioaching+the+Armenian"&hl=en&ei=GYVMTrOgF4SfmQWkhvDUBg&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=1&ved=0CCkQ6AEwAA British Documents on Foreign Affairs--Reports and Papers from the Foreign Office Confidential Print: From the First to the Second World War. The Soviet Union, 1917-1939, Volume 4, p. 388.
  12. Первая всеобщая перепись населения Российской Империи, 1897 г. т. 71 Эриванская губерния. Н. А. Тройницкий, С.-Петербург, 1904. стр. 144
  13. Population policy in Turkey, Erhard Franz,page 293
  14. (ترکی) Yilmaer, Esat. Sevilen valiyle ‘savaş’ MHP'ye kaybettirmiş." حریت (روزنامه). August 5, 2002.