چندآدنینی‌شدن

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

چند‌آدنینی‌شدن فرایند اضافه کردن دنباله‌ی آدنین(Poly(A) Tail) به آران‌ای پیام‌رسان است. دنباله‌ی آدنین شامل چندین آدنوزین مونوفسفات است. به بیان دیگر این دنباله همانند رشته‌ای از آران‌ای است که فقط از آدنین تشکیل شده‌است. در یوکاریوت‌ها، چندآدنینی شدن بخشی از فرایندی است که آران‌ای پیام‌رسان را برای ترجمه تولید می کند. بنابراین چند‌آدنینی‌شدن بخشی از فرایند بزرگتری به نام بیان ژن است. فرایند چند‌آدنینی‌شدن در هنگام پایان رونویسی از ژن شروع می شود. انتهای 3' از آر‌ان‌ای جدید توسط مجموعه‌ای از پروتئینها شکافته می‌شود. این پروتئین ها سپس دنباله‌ی آدنین را در انتهای 3' آر‌ان‌ای تولید می‌کنند. در بعضی از ژن‌ها این پروتئین‌ها فقط دنباله‌ی آدنین را در یکی از چندین نقطه ممکن برای چند‌آدنینی‌شدن اضافه می‌کنند. بنابراین چند‌آدنینی‌شدن می‌تواند بیشتر از چند نسخه متفاوت از یک ژن ایجاد کند(چند‌آدنینی‌شدن جایگزین)، مشابه با اسپلایسینگ جایگزین.[۱] دنباله‌ی آدنین برای خروج آران‌ای پیام‌رسان از هسته، ترجمه و پایداری آن مهم است .در طول زمان این دنباله کوتاه شده و وقتی به اندازه کافی کوتاه شد، آران‌ای پیام‌رسان توسط آنزیم ها تجزیه می‌شود.[۲] با این حال در برخی انواع سلول‌ها، آران‌ای پیام‌رسان با طول دنباله‌ی آدنین کوتاه، برای فعال سازی بعدی توسط دوباره-چند‌آدنینی‌شدن در سایتزول، ذخیره می‌شوند.[۳] در مقابل، وقتی چندآدنینی در باکتری رخ می‌دهد، تجزیه آران‌ای پیام‌رسان اتفاق می‌افتد.[۴] این اتفاق گاهی در مورد آران‌ای‌های یوکاریوتی بدون-رمز هم رخ می‌دهد.[۵] هم در موجودات پروکاریوت و هم موجودات در یوکاریوت ، مولکول‌های آران‌ای پیام‌رسان در انتهای 3' شان چند‌آدنینی‌ می‌شوند، با این تفاوت که دنباله‌های آدنین در پروکاریوت طول کوتاه‌تری دارند و تعداد کمتری مولکول آران‌ای پیام‌رسان چند‌آدنینی‌ می‌شوند.

ساختار آران‌ای پیام‌رسان

مروری بر آران‌ای[ویرایش]

برای اطلاعات بیشتر آران‌ای و آران‌ای پیام‌رسان را ببینید. آران‌ای ها نوعی از مولکول‌های زیستی بزرگی هستند که از بلوک‌های منحصر‌به‌فردی به نام نوکلئوتید (ادنین، سیتوزین، گوانین و یوراسیل) ساخته شده‌اند. آران‌ای از روی الگوی دی‌ان‌ای ساخته می‌شود. طبق قرارداد دنباله‌ی آران‌ای از انتهای 5'به سمت انتهای 3' نوشته می‌شود. بنابراین، انتهای 5' زودتر از انتهای 3' رونویسی می‌شود. همچنین، انتهای 3' محلی است که دنباله‌ی آدنین برای چند آدنینه شدن قرار می‌گیرد.[۶]

ساختار شیمیایی آر‌ان‌ای. دنباله‌ی نوکلئوتیدها در رشته‌های آر‌ان‌ای مختلف، متفاوت است.

آران‌ای پیام‌رسان، آران‌ایی هست که دارای نواحی رمز شده‌ای می‌باشد که برای تولید پروتئین(ترجمه)استفاده می‌شوند. دیگر قسمت‌های آران‌ای پیام‌رسان، نواحی ترجمه‌ نشده‌ای هستند که میزان فعال بودن آران‌ای پیام‌رسان را تنظیم می‌کنند.[۷] تعداد زیادی آران‌ای وجود دارد که ترجمه‌ نشده‌ اند و آران‌ای بی رمز نام دارند. مشابه نواحی ترجمه نشده، بیشتر آران‌ای‌های بی رمز نقش تنظیم کننده دارند.[۸]

چندآدنینه‌شدن هسته‌ای[ویرایش]

وظیفه[ویرایش]

در چندآدنینیه‌شدن هسته‌ای ، دنباله‌ی آدنین به آران‌ای در انتهای رونویسی اضافه می‌شود. در آران‌ای پیام‌رسان، دنباله‌ی آدنین مولکول در آران‌ای پیام‌رسان را از تجزیه آنزیمی در سیتوپلاسم سلول محافظت می‌کند و در پایان رونویسی، به خروج در آران‌ای پیام‌رسان از هسته و ترجمه‌ی آن کمک می‌کند. تقریبا تمام در آران‌ای‌های پیام‌رسان یوکاریوتی چندآدنینه می‌شوند،[۹] به استثنای هیستون آران‌ای‌های پیام‌رسان وابسته به تکثیر حیوانات.[۱۰] این آران‌ای‌ها پیام‌رسان تنها آران‌ای‌های پیام‌رسانی در یوکریوت ها هستند که دنباله‌ی آدنین ندارند و به جای آن در یک ساختار ساقه-حلقه به دنبال یک توالی غنی از پورین که هیستون عنصر پایین دست نامیده می‌شوند و مشخص می‌کنند چه زمانی آران‌ای قطع شده‌است و درنتیجه انتهای 3' هیتسون آران‌ای‌ پیام‌رسان شکل گرفته است، پایان می‌یابند.[۱۱] بیشتر آران‌ای‌های بی‌رمز یوکاریوتی در انتهای رونویسی چندآدنینه می‌شوند. آران‌ای‌های کوچکی وجود دارند، مانند میکروآران‌ای، که دنباله‌ی آدنین فقط در شکل‌های میانی آن‌ها دیده‌می‌شوند نه در شکل کامل آن. [۱۲][۱۳]اما برای بیشتر آران‌ای‌های بی‌رمز طولانی، دنباله‌ی آدنین بخشی از آران‌ای‌ کامل است.[۱۴]

مکانیزم[ویرایش]

سیستم چندآدنینه‌سازی در هسته یوکاریوت‌ها، روی محصولات آران‌ای پلیمرازΙΙکار می‌کند، مانند آران‌ای‌های پیام‌رسان پیشرو. در اینجا یک مجموعه شامل چند پروتئین بخش 3' از آران‌ای‌ جدید تولید شده را می‌شکافند و انتهای ناحیه شکافته‌شده را چندآدنینیه می‌کنند. این شکاف کاتلیزه شده توسط آنزیم CPSF و در 10-30 نوکلئوتید پایین‌تر از محل اتصال رخ میدهد.[۱۵] در این ناحیه روی آران‌ای اغلب دنباله‌ی AAUAAA وجود دارد، اما انواع مختلف آن که به صورت ضعیف به CPSF وصل شده‌اند نیز وجود دارد.[۱۶] دو پروتئین دیگر نیز به طور اختصاصی به آران‌ای وصل می‌شوند: CstF و CFI [۱۷].CstF به ناحیه غنی از GU و پاییت ار از ناحیه ی CPSF وصل می‌شود. CFI ناحیه سوم آران‌ای (مجموعه‌ای از UGUAAها در پستانداران[۱۸] [۱۹] [۲۰]) را به رسمیت می‌شناسد و حتی اگر دنباله AAUAAA وجود نداشته باشد بازهم می‌تواند CPSF را به کار گیرد.[۲۱][۲۲] سیگنال چندآدنینیه‌شدن –دنباله‌ای از الگوهای شناخته شده توسط مجموعه شکاف دهنده آران‌ای- بین گروه‌های یوکاروتی متفاوت است.بیشتر ناحیه‌های چند‌آدنینه‌شدن انسان‌ها شامل AAUAAA است اما این دنباله در بین گیاهان و قارچ‌ها کمتر رایج است.[۲۳] آران‌ای معمولا قبل از پایان رونویسی شکافته می‌شود و CstF به آران‌ای پلیمرازΙΙمتصل می شو‌د.[۲۴] پروتئین CFI همچنین در عملیات شکافتن نقش دارد(اگر چگونگی آن هنوز ناشناخته است).[۲۵] ناحیه شکاف می‌تواند تاحدود 50 نوکلئوتید متفاوت باشد.[۲۶] وقتی آران‌ای شکافته شد، فرایند چندآدنینی شروع شده و توسط پلیمزاز چندآدنینی کاتالیزه می‌شود. پلیمراز چندآدنینی، دنباله‌ی آدنین را با اضافه کردن ادنوزین منو فسفات از ادنوزین تری فسفات (با شکافتن پیروفسفات) می‌سازد. پروتئین دیگر، PAB2،[۲۷] به دنباله‌ی آدنین کوتاه جدید متصل می‌شود و میل پلیمزاز چندآدنینی برای اضافه کردن طول دنباله‌ی آدنین به آران‌ای را افزایش می‌دهد.[۲۸][۲۹] وقتی طول دنباله‌ی آدنین به حدود 250 نوکلئوتید رسید، آنزیم دیگر نمی‌تواند CPSF را متصل نگه دارد و فرایند چندآدنینیه‌شدن متوقف می‌شود و به این ترتیب طول دنباله‌ی آدنین مشخص می‌شود. CPSF با آران‌ای پلیمرازΙΙ در ارتباط است و اجازه ارسال سیگنال پایان رونویسی به پلیمراز را می‌دهد.[۳۰][۳۱] مکانیزم چندآدنینی‌شدن همچنین به طور فیزیکی با اسپلایسسنگ که مجموعه‌ای که اینترون‌ها را از آران‌ای حذف می‌کنند، ارتباط دارد.

اثرهای پایین دست[ویرایش]

دنباله‌ی آدنین به عنوان ناحیه‌ی ضروری برای پروتئین‌های ضروری آن عمل می‌کند. این پروتئین‌ها اجازه خروج آران‌ای پیام‌رسان از هسته سلول و ترجمه آن را می‌دهند و از تجزیه آن جلوگیری می‌کنند.[۳۲] این پروتئین‌ها قبل از خروج آران‌ای پیام‌رسان از هسته به آن متصل می‌شوند و در مخمرها، همچنین هسته‌ی دنباله به کار گرفته می‌شود تا با استفاده از آن دنباله‌ی آدنین کوتاه شده و اجازه خروج آران‌ای پیام‌رسان داده شود. این پروتئین ها همراه با آران‌ای به سیتوپلاسم صادر می‌شوند و آران‌ای پیام‌رسانی که صادر نشده باشد توسط اگزوزوم تجزیه می‌شود.[۳۳][۳۴] همچنین، این پروتئین‌ها می‌توانند به پروتئین‌های دیگری که روی ترجمه اثر می‌گذارند متصل شوند و از آن‌ها استفاده کنند. یکی از این پروتئین‌ها فاکتور شروع-4G است که به نوبه خود باعث شروع به کار واحد کوچک ریبوزوم(40S) می‌شود.[۳۵] با این‌حال، دنباله‌ی آدنین برای ترجمه‌ی همه‌ی آران‌ای پیام‌رسان‌ها ضروری نیست.[۳۶]

حذف گروهی از پروتئین‌ها(deadenylation)[ویرایش]

در سلول‌های سوماتیک یوکریوتی، طول دنباله‌ی آدنینی در سیتوپلاسم به تدریج کوتاه‌تر می‌شود، و آران‌ای‌های پیام‌رسانی با دنباله‌ی کوتاه آدنینی کمتر ترجمه شده و در نتیجه زودتر تجزیه می‌شوند.[۳۷] با این حال، این تجزیه چندین ساعت طول خواهد کشید.[۳۸] این فرایند حذف و تجزیه می‌تواند توسط میکروآران‌ای‌های مکمل ناحیه‌ی ترجمه نشده 3’ تسریع شود.[۳۹] در سلول‌های تخم نابالغ، آران‌ای‌های پیام‌رسانی که طول دنباله آدننین کوتاه دارند تجزیه نمیشوند، بلکه بدون ترجمه شدن ذخیره می‌شوند. سپس در دوران فعالیت تخم و بعد از لقاح توسط چندآدنینیه‌شدن سیتوپلاسمی فعال می‌شوند. [۴۰] در حیوانات، پلی آدنین ریبونوکلئاز (PARN) می‌تواند به کلاه 5’ متصل شده و نوکلئوتیدهای دنباله‌ی آدنین را حذف کند. سطح دسترسی به کلاه 5’ و دنباله‌ی آدنین در کنترل اینکه چه مدت دیگر آران‌ای پیام‌رسانی باید تجزیه شود تاثیر دارد. PARN پروتئین کمتری را حذف‌ میکند اگر آران‌ای توسط فاکتورهای شروع 4E در کلاه 5’ و 4Gدر دنباله آدنین محدود شده باشد که در نتیجه عمل ترجمه باعث کاهش حذف پروتئین می‌شود. نرخ حذف شدن ممکن است توسط پروتئین‌های ضروری آران‌ای تنظیم شود. وقتی که دنباله‌ی آدنین حذف شد، مجموعه پروتئین‌های حذف کننده ی کلاه، کلاه 5’ را حذف می‌کنند و در نتیجه آران‌ای تجزیه می‌شود. چندین آنزیم دیگر که در حذف پروتئین‌ها از مخمها نقش دارند نیز شناخته شده‌اند.[۴۱]

چندآدنینه‌شدن جایگزین[ویرایش]

بیشتر ژن‌های کد کننده پروتئین بیشتر از یک محل برای چندآدنینه شدن دارند و درنتیجه برای یک ژن چندین نسخه متفاوت آران‌ای‌های پیام‌رسانی که در انتهای 3’شان متفاوتند وجود دارد.[۴۲][۴۳] چون چندآدنینه شدن جایگزین طول ناحیه ترجمه نشده 3’ را تغییر می‌دهد،می‌تواند باعث تغییر مکان‌هایی که برای اتصال میکرو آران‌ای‌ در ناحیه‌های ترجمه نشده 3’ است، شوند.[۴۴] میکرو آران‌ای‌ تمایل به سرکوب ترجمه و تجزیه آران‌ای‌های پیام‌رسانی که به ان‌ها متصل‌اند را دارند، اگر چه مثال‌هایی از میکرو آران‌ای‌‌هایی که رونوشت پایداری دارند نیز وجود دارد.[۴۵] [۴۶]چندآدنینه شدن جایگزین میتواند باعث کوتاه شدن ناحیه رمز نگاری شده شود که باعث می‌شود ایجاد کد آران‌ای‌ پیام‌رسان برای یک پروتئین متفاوت شود.[۴۷] [۴۸]اما این اتفاق نسبت به اینکه فقط ناحیه ترجمه نشده 3’ کوتاه شود، کمتر رایج است.

نتیجه استفاده از نواحی مختلف چندآدنینه شدن برای یک ژن

انتخاب ناحیه پلی آدنین می‌تواند توسط محرک‌های خارج سلولی و وابسته به بیان پروتئین‌هایی که در چند آدنینه شدن نقش دارند، تاثیر پذیرد.[۴۹][۵۰] برای مثال، بیان CstF-64، یک زیرواحد از فاکتور تحریک کننده شکاف (CstF) ، در ماکروفاژهای پاسخ به لیپوپلی ساکارید(یک گروه از ترکیبات باکتریایی که باعث یک پاسخ ایمنی میشوند) افزایش می‌یابد. این اتفاق نتیجه‌ی انتخاب محل های پلی ادنین ضعیف است و درنتیجه رونوشت کوتاه‌تر می‌شود. این عناصر تنظیم کننده در ناحیه ترجمه نشده3’ از آران‌ای‌ پیام‌رسان برای محصولات مرتبط با دفاع مثل لیزوزم و عامل نکروز توموری آلفا را حذف می‌کند .این آران‌ای‌‌های پیام‌رسان نیمه-عمر طولانی‌تری دارند و تعداد بیشتری از این پروتئین‌ها را تولید می‌کنند. پروتئین‌های ضروری آران‌ای‌ نسبت به دیگر پروتئین‌هایی که در مکانیزم چندآدنینه شدن نقش دارند می‌توانند این که آیا یک سایت برای چندآدنینه شدن استفاده شود یا نه [۵۱][۵۲][۵۳][۵۴] و همچنین دی‌ان‌ای متیلاسیون نزدیک نواحی چندآدنینه شدن را تحت تاثیر قرار دهند.[۵۵]

چندآدنینه شدن سیتوپلاسمی[ویرایش]

چندآدنینه شدن در سیتوزول برخی از انواع سلول‌های حیوانی وجود دارد،یعنی در راستای نطفه، در رویان‌زایی و در محل های پسا-سیناپسی در یاخته عصبی. این چندآدننیه‌شدن سیتوزولی سبب افزایش طول دنباله آدنین در آران‌ای‌‌های پیام‌رسان با دنباله ادنین کوتاه می‌شود بنابراین این آران‌ای‌‌های پیام‌رسان ترجمه خواهند شد.[۵۶] طول های کوتاه حدودا 20 نوکلئوتید دارند و به حدود 80-150 نوکلئوتید افزایش پیدا خواهند کرد. در جنین ابتدایی موش، چندآدنینه شدن سیتوزولی در آران‌ای‌‌های مادر سلول تخم، اجازه می‌دهند سلول زنده مانده و رشد کند حتی اگر رونویسی تا میانه های سطح 2-سلول (سطح 4سلول در انسان) آغاز نشده باشد.[۵۷][۵۸] درمغز، چندآدنینه شدن سیتوزولی در طول یادگیری فعال شده و می‌تواند نقش مهمی را در تقویت انتقال سیگنال از یک سلول عصبی به سلول دیگر و برای یادگیری و شکل گیری حافظه داشته باشد.[۵۹] چندآدنینه شدن سیتوپلاسمی به پروتئین های CPSF و CPEB ویا حتی پروتئین های دیگری مثل پومیلیو نیاز دارد.[۶۰] بسته به نوع سلول، پلیمراز میتواند هم‌نوع پلیمراز چندآدنینی (PAP)که در فرایند هسته استفاده می‌شود و یا پلیمراز سیتوپلاسمی GLD-2 باشد.[۶۱]

برچسب تجزیه در یوکاریوت ها[ویرایش]

برای بسیاری از آران‌ای‌‌های بی رمز، مثل آران‌ای‌‌ حامل، و آران‌ای ریبوزومی و آران‌ای کوچک هسته‌ای ، چندآدننیه شدن یک راه برای علامت گذاری برای تجزیه شدن آران‌ای است، حداقل در مخمرها.[۶۲] این چندآدننیه شدن در هسته و توسط ترکیب TRAMP انجام می‌شود، به این ترتیب که یک دنباله با طول حدود 40 نوکلئوتید را به انتهای 3’ اضافه می‌کند.[۶۳] سپس آران‌ای توسط اگزوزوم تجزیه می‌شود.[۶۴] دنباله‌ی آدنین همچنین در بخش‌هایی از آران‌ای ریبوزومی انسان در هر دو شکل هموپلیمریک (فقط شامل آدنین) و هتروپلیمریک (بیشتر شامل آدنین) یافته شده است.[۶۵]

در یوکاریوت ها و اندامک ها[ویرایش]

در بسیاری از باکتری ها هم آران‌ای‌های پیام‌رسان و هم آران‌ای‌‌های بی رمز می‌توانند چندآدنینه شوند. این دنباله‌ی آدنین، تجزیه توسط دیگرادوزوم که شامل دو آنزیم تجزیه کننده‌ی آران‌ای‌ است (پلیمراز چندآدنینه و RNase E)را جلو می‌اندازد. پلیمراز چندآدنینه به انتهای 3’ آران‌ای‌ متصل شده و به این ترتیب پسوند3’ تولید شده توسط دنباله‌ی آدنین اجازه پیدا می‌کند که به آران‌ای‌ متصل شود و ساختار دوم برای آن ایجاد شده و انتهای 3’ مسدود شود. دورهای بعدی چندآدنینه شدن و تجزیه انتهای 3’ توسط پلیمراز چندآدنینه اجازه می‌دهند که دگرادوزوم بر این ساختارهای دوم غلبه کند. دنباله‌ی آدنین همچنین میتواند با به کار گیری RNases آران‌ای‌ را به دو قسمت تقسیم کند.[۶۶] این دنباله‌های آدنینی باکتریایی حدود 30 نوکلئوتید طول دارند.[۶۷]

چندآدننیه شدن در باکتری به تجزیه ساختارهای گذشته دوم توسط فسفریلاز شدن پلینوکلئوتید ها کمک می کند.

در حیوانات و مته‌تن‌سانان، میتوکندری شامل هر دو حالت دنباله‌ی آدنین پایدار و ناپایدار است. چندآدنینه شدن ناپایدار آران‌ای‌های پیام‌رسان و آران‌ای‌‌های بی رمز را هدف قرار می‌دهد. دنباله‌ی آدنین به طور متوسط 43 نوکلئوتید طول دارد که در حالت پایدار از رمز پایان شروع می‌شوند و بدون آن‌ها رمز پایان (UAA) مانند ژنومی که فقط ناحیه U و یا UA را کد می‌کند، کامل نیست. میتوکندری گیاهان فقط چند آدنینیه ناپایدار دارند و میتوکندری مخمرها به طور کلی چندآدنینه شدن ندارد.[۶۸] بیشتر باکتری ها و میتوکندری علاوه بر پلیمراز چند ادنینه ، نوع دیگری از چندآدنینه شدن که توسط خود فسفرولایز پلی نکلئوتید اجرا میشود، را نیز دارند. این آنزیم در باکتری[۶۹]، میتوکندری[۷۰] و دیسه[۷۱] یافت شده و همچنین در اگزوزوم ارکیا هم وجود دارد(در ارکیا هایی که اگزوزوم دارند).[۷۲] این انزیم میتواند پسوند 3’ در محلی که بیشتر آدنین وجود دارد را سنتز کند. مانند باکتری و ارکیاها، چندادنینه شدن توسط فسفوریلاز پلی نوکلئوتید تجزیه آران‌ای را در دیسه[۷۳] ها جلو می‌اندازد.

سیر تکاملی[ویرایش]

اگرچه چندآدنینه شدن در تقریبا تمام موجودات دیده می‌شود، اما حقیقتی فراگیر نیست.[۷۴][۷۵] با این حال، توزیع گسترده از این تغییر و این که درحال حاضر در تمام سه دامنه موجودات زنده وجود دارد نشان دهنده این است که در جد مشترک فرض شده برای تمامی این موجودات نیز سیستم چندآدنینه شدن وجود داشته است. و اینکه در تعداد کمی از موجودات چندآدنینه شدن آران‌ای‌ پیام‌رسان ندارند، نشان دهنده این است که در روند تکاملی این موجودات، این سیستم از بین رفته است. اگرچه هیچ مثالی از موجودات یوکاریوتی که چندآدنینه شدن نداشته باشند وجود ندارد، اما آران‌ای‌های پیام‌رسان باکتری مایکوپلاسما گالی سپتیکوم و ارکیاهای بدون قابلیت تحمل نمک هالوفراکس ولکانی این نقص را دارند.[۷۶][۷۷] قدیمی ترین آنزیم چندآدنینی، فسفوریلاز پلی نکلئوتید است.[۷۸] این آنزیم بخشی از هر عامل تجزیه باکتری و اگزوزوم ارکیا است،دو ترکیب نسبتا نزدیک که آران‌ای‌ را به نوکلئوتید های سازنده اش بازیافت می‌کند. این انزیم ا آران‌ای‌ را با حمله به پیوند بین نکلئوتید های انتهای 3’ با فسفات ها و شکستن نکلئوتید فسفات، تجزیه می‌کند .این عملی بازگشت پذیر است و بنابراین این آنزیم می‌تواند با اضافه کردن نوکلئوتیدها ، آران‌ای‌ را گسترش دهد.[۷۹]

تاریخچه[ویرایش]

چندآدنینه شدن برای اولین بار در دهه‌ 1960 به عنوان یک فعالیت آنزیمی در هسته سلول شناخته شد که می‌توانست ATP را به پلی‌آدنین تبدیل کند.[۸۰][۸۱] اگرچه در بسیاری از سلول ها وجود این آنزیم مشخص شد اما تا سال 1971 که دنباله پلی آدنین در آران‌ای‌‌های پیام‌رسان شناخته شد، هیچ وظیفه ای برای این فعالیت تشخیص داده نشد.[۸۲][۸۳] در ابتدا تصور میشد تنها وظیفه ی این دنباله ها محافظت انتهای 3’ آران‌ای‌ از نوکلئوتید هاست اما بعدا نقش چندآدنینه شدن در خروج آران‌ای‌ پیام‌رسان از هسته و ترجمه ی آن شناخته شد. پلیمراز چندآدنینه شدن اولین بار دردهه ی 1960 و 1970 شناسایی شد اما پروتئین های جانبی آن که این فرایند را کنترل می‌کنند در ابتدای دهه ی 1990 کشف شد.

همچنین ببینید[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. Proudfoot, Nick J.; Furger, Andre; Dye, Michael J. (2002). "Integrating mRNA Processing with Transcription". Cell. 108 (4): 501–12. doi:10.1016/S0092-8674(02)00617-7. PMID 11909521.
  2. Guhaniyogi, J; Brewer, G (2001). "Regulation of mRNA stability in mammalian cells". Gene. 265 (1–2): 11–23. doi:10.1016/S0378-1119(01)00350-X. PMID 11255003
  3. Richter, Joel D. (1999). "Cytoplasmic Polyadenylation in Development and Beyond". Microbiology and Molecular Biology Reviews. 63 (2): 446–56. PMC 98972Freely accessible. PMID 10357857
  4. teege, Deborah A. (2000). "Emerging features of mRNA decay in bacteria". RNA. 6 (8): 1079–90. doi:10.1017/S1355838200001023. PMC 1369983Freely accessible. PMID 10943888
  5. Anderson, James T. (2005). "RNA Turnover: Unexpected Consequences of Being Tailed". Current Biology. 15 (16): R635–8. doi:10.1016/j.cub.2005.08.002. PMID 16111937
  6. Lehninger, Albert L.; Nelson, David L.; Cox, Michael M., eds. (1993). Principles of biochemistry (2nd ed.). New York: Worth. ISBN 978-0-87901-500-8
  7. Abaza, I.; Gebauer, F. (2008). "Trading translation with RNA-binding proteins". RNA. 14 (3): 404–9. doi:10.1261/rna.848208. PMC 2248257Freely accessible. PMID 18212021
  8. Mattick, J. S. (2006). "Non-coding RNA". Human Molecular Genetics. 15 (90001): R17–29. doi:10.1093/hmg/ddl046. Hunt, Arthur G; Xu, Ruqiang; Addepalli, Balasubrahmanyam; Rao, Suryadevara; Forbes, Kevin P; Meeks, Lisa R; Xing, Denghui; Mo, Min; Zhao, Hongwei (2008). "Arabidopsis mRNA polyadenylation machinery: comprehensive
  9. Hunt, Arthur G; Xu, Ruqiang; Addepalli, Balasubrahmanyam; Rao, Suryadevara; Forbes, Kevin P; Meeks, Lisa R; Xing, Denghui; Mo, Min; Zhao, Hongwei (2008). "Arabidopsis mRNA polyadenylation machinery: comprehensive analysis of protein-protein interactions and gene expression profiling". BMC Genomics. 9: 220. doi:10.1186/1471-2164-9-220. PMC 2391170Freely accessible. PMID 18479511
  10. Davila Lopez, M.; Samuelsson, T. (2007). "Early evolution of histone mRNA 3' end processing". RNA. 14 (1): 1–10. doi:10.1261/rna.782308. PMC 2151031Freely accessible. PMID 17998288
  11. Marzluff, William F.; Gongidi, Preetam; Woods, Keith R.; Jin, Jianping; Maltais, Lois J. (2002). "The Human and Mouse Replication-Dependent Histone Genes". Genomics. 80 (5): 487–98. doi:10.1016/S0888-7543(02)96850-3. PMID 12408966
  12. Saini, H. K.; Griffiths-Jones, S.; Enright, A. J. (2007). "Genomic analysis of human microRNA transcripts". Proceedings of the National Academy of Sciences. 104 (45): 17719–24. doi:10.1073/pnas.0703890104
  13. Yoshikawa, M. (2005). "A pathway for the biogenesis of trans-acting siRNAs in Arabidopsis". Genes & Development. 19 (18): 2164–75. doi:10.1101/gad.1352605. PMC 1221887Freely accessible. PMID 16131612
  14. Amaral, Paulo P.; Mattick, John S. (2008). "Noncoding RNA in development". Mammalian Genome. 19 (7–8): 454–92. doi:10.1007/s00335-008-9136-7. PMID 18839252
  15. Liu, D.; Brockman, J. M.; Dass, B.; Hutchins, L. N.; Singh, P.; McCarrey, J. R.; MacDonald, C. C.; Graber, J. H. (2006). "Systematic variation in mRNA 3'-processing signals during mouse spermatogenesis". Nucleic Acids Research. 35 (1): 234–46. doi:10.1093/nar/gkl919. PMC 1802579Freely accessible. PMID 17158511
  16. Lutz, Carol S. (2008). "Alternative Polyadenylation: A Twist on mRNA 3′ End Formation". ACS Chemical Biology. 3 (10): 609–17. doi:10.1021/cb800138w. PMID 18817380
  17. Beaudoing, E.; Freier, S; Wyatt, JR; Claverie, JM; Gautheret, D (2000). "Patterns of Variant Polyadenylation Signal Usage in Human Genes". Genome Research. 10 (7): 1001–10. doi:10.1101/gr.10.7.1001. PMC 310884Freely accessible. PMID 10899149
  18. Brown, Kirk M; Gilmartin, Gregory M (2003). "A Mechanism for the Regulation of Pre-mRNA 3′ Processing by Human Cleavage Factor Im". Molecular Cell. 12 (6): 1467–76. doi:10.1016/S1097-2765(03)00453-2. PMID 14690600
  19. Yang, Q.; Gilmartin, G. M.; Doublie, S. (2010). "Structural basis of UGUA recognition by the Nudix protein CFIm25 and implications for a regulatory role in mRNA 3' processing". Proceedings of the National Academy of Sciences. 107 (22): 10062–7. doi:10.1073/pnas.1000848107
  20. Yang, Qin; Coseno, Molly; Gilmartin, Gregory M.; Doublié, Sylvie (2011). "Crystal Structure of a Human Cleavage Factor CFIm25/CFIm68/RNA Complex Provides an Insight into Poly(A) Site Recognition and RNA Looping". Structure. 19 (3): 368–77. doi:10.1016/j.str.2010.12.021. PMC 3056899Freely accessible. PMID 21295486
  21. Venkataraman, K. (2005). "Analysis of a noncanonical poly(A) site reveals a tripartite mechanism for vertebrate poly(A) site recognition". Genes & Development. 19 (11): 1315–27. doi:10.1101/gad.1298605. PMC 1142555Freely accessible. PMID 15937220
  22. Millevoi, Stefania; Loulergue, Clarisse; Dettwiler, Sabine; Karaa, Sarah Zeïneb; Keller, Walter; Antoniou, Michael; Vagner, StéPhan (2006). "An interaction between U2AF 65 and CF Im links the splicing and 3′ end processing machineries". The EMBO Journal. 25 (20): 4854–64. doi:10.1038/sj.emboj.7601331. PMC 1618107Freely accessible. PMID 17024186
  23. Shen, Y.; Ji, G.; Haas, B. J.; Wu, X.; Zheng, J.; Reese, G. J.; Li, Q. Q. (2008). "Genome level analysis of rice mRNA 3'-end processing signals and alternative polyadenylation". Nucleic Acids Research. 36 (9): 3150–61. doi:10.1093/nar/gkn158. PMC 2396415Freely accessible. PMID 18411206
  24. Glover-Cutter, Kira; Kim, Soojin; Espinosa, Joaquin; Bentley, David L (2007). "RNA polymerase II pauses and associates with pre-mRNA processing factors at both ends of genes". Nature Structural & Molecular Biology. 15 (1): 71–8. doi:10.1038/nsmb1352
  25. Stumpf, G.; Domdey, H. (1996). "Dependence of Yeast Pre-mRNA 3'-End Processing on CFT1: A Sequence Homolog of the Mammalian AAUAAA Binding Factor". Science. 274 (5292): 1517–20. doi:10.1126/science.274.5292.1517. PMID 8929410
  26. Iseli, C.; Stevenson, B. J.; De Souza, S. J.; Samaia, H. B.; Camargo, A. A.; Buetow, K. H.; Strausberg, R. L.; Simpson, A. J.G.; Bucher, P. (2002). "Long-Range Heterogeneity at the 3' Ends of Human mRNAs". Genome Research. 12 (7): 1068–74. doi:10.1101/gr.62002. PMC 186619Freely accessible. PMID 12097343
  27. Balbo, Paul B.; Bohm, Andrew (2007). "Mechanism of Poly(A) Polymerase: Structure of the Enzyme-MgATP-RNA Ternary Complex and Kinetic Analysis". Structure. 15 (9): 1117–31. doi:10.1016/j.str.2007.07.010. PMC 2032019Freely accessible. PMID 17850751
  28. Viphakone, N.; Voisinet-Hakil, F.; Minvielle-Sebastia, L. (2008). "Molecular dissection of mRNA poly(A) tail length control in yeast". Nucleic Acids Research. 36 (7): 2418–33. doi:10.1093/nar/gkn080. PMC 2367721Freely accessible. PMID 18304944
  29. Wahle, Elmar (1995). "Poly(A) Tail Length Control Is Caused by Termination of Processive Synthesis". Journal of Biological Chemistry. 270 (6): 2800–8. doi:10.1074/jbc.270.6.2800 (inactive 2010-03-18). PMID 7852352.
  30. Dichtl, B.; Blank, D; Sadowski, M; Hübner, W; Weiser, S; Keller, W (2002). "Yhh1p/Cft1p directly links poly(A) site recognition and RNA polymerase II transcription termination". The EMBO Journal. 21 (15): 4125–35. doi:10.1093/emboj/cdf390. PMC 126137Freely accessible. PMID 12145212
  31. Nag, Anita; Narsinh, Kazim; Martinson, Harold G (2007). "The poly(A)-dependent transcriptional pause is mediated by CPSF acting on the body of the polymerase". Nature Structural & Molecular Biology. 14 (7): 662–9. doi:10.1038/nsmb1253
  32. Coller, J. M.; Gray, N. K.; Wickens, M. P. (1998). "mRNA stabilization by poly(A) binding protein is independent of poly(A) and requires translation". Genes & Development. 12 (20): 3226–35. doi:10.1101/gad.12.20.3226
  33. Siddiqui, N.; Mangus, D. A.; Chang, T.-C.; Palermino, J.-M.; Shyu, A.-B.; Gehring, K. (2007). "Poly(A) Nuclease Interacts with the C-terminal Domain of Polyadenylate-binding Protein Domain from Poly(A)-binding Protein". Journal of Biological Chemistry. 282 (34): 25067–75. doi:10.1074/jbc.M701256200. PMID 17595167
  34. Vinciguerra, Patrizia; Stutz, FrançOise (2004). "mRNA export: an assembly line from genes to nuclear pores". Current Opinion in Cell Biology. 16 (3): 285–92. doi:10.1016/j.ceb.2004.03.013. PMID 15145353
  35. Gray, N. K.; Coller, JM; Dickson, KS; Wickens, M (2000). "Multiple portions of poly(A)-binding protein stimulate translation in vivo". The EMBO Journal. 19 (17): 4723–33. doi:10.1093/emboj/19.17.4723. PMC 302064Freely accessible. PMID 10970864
  36. Meaux, S.; Van Hoof, A (2006). "Yeast transcripts cleaved by an internal ribozyme provide new insight into the role of the cap and poly(A) tail in translation and mRNA decay". RNA. 12 (7): 1323–37. doi:10.1261/rna.46306. PMC 1484436Freely accessible. PMID 16714281
  37. Meijer, H. A.; Bushell, M.; Hill, K.; Gant, T. W.; Willis, A. E.; Jones, P.; De Moor, C. H. (2007). "A novel method for poly(A) fractionation reveals a large population of mRNAs with a short poly(A) tail in mammalian cells". Nucleic Acids Research. 35 (19): e132–e132. doi:10.1093/nar/gkm830
  38. Lehner, B.; Sanderson, CM (2004). "A Protein Interaction Framework for Human mRNA Degradation". Genome Research. 14 (7): 1315–23. doi:10.1101/gr.2122004. PMC 442147Freely accessible. PMID 15231747
  39. Wu, L. (2006). "From the Cover: MicroRNAs direct rapid deadenylation of mRNA". Proceedings of the National Academy of Sciences. 103 (11): 4034–9. doi:10.1073/pnas.0510928103
  40. Cui, J.; Sackton, K. L.; Horner, V. L.; Kumar, K. E.; Wolfner, M. F. (2008). "Wispy, the Drosophila Homolog of GLD-2, Is Required During Oogenesis and Egg Activation". Genetics. 178 (4): 2017–29. doi:10.1534/genetics.107.084558. PMC 2323793Freely accessible. PMID 18430932
  41. Wilusz, Carol J.; Wormington, Michael; Peltz, Stuart W. (2001). "The cap-to-tail guide to mRNA turnover". Nature Reviews Molecular Cell Biology. 2 (4): 237–46. doi:10.1038/35067025. PMID 11283721
  42. Tian, B.; Hu, J; Zhang, H; Lutz, CS (2005). "A large-scale analysis of mRNA polyadenylation of human and mouse genes". Nucleic Acids Research. 33 (1): 201–12. doi:10.1093/nar/gki158. PMC 546146Freely accessible. PMID 15647503
  43. Danckwardt, Sven; Hentze, Matthias W; Kulozik, Andreas E (2008). "3′ end mRNA processing: molecular mechanisms and implications for health and disease". The EMBO Journal. 27 (3): 482–98. doi:10.1038/sj.emboj.7601932. PMC 2241648Freely accessible. PMID 18256699
  44. Sandberg, R.; Neilson, J. R.; Sarma, A.; Sharp, P. A.; Burge, C. B. (2008). "Proliferating Cells Express mRNAs with Shortened 3' Untranslated Regions and Fewer MicroRNA Target Sites". Science. 320 (5883): 1643–7. doi:10.1126/science.1155390. PMC 2587246Freely accessible. PMID 18566288
  45. Tili, Esmerina; Michaille, Jean-Jacques; Calin, George Adrian (2008). "Expression and function of micro-RNAs in immune cells during normal or disease state". International Journal of Medical Sciences. 5 (2): 73–9. PMC 2288788Freely accessible. PMID 18392144
  46. Ghosh, T.; Soni, K.; Scaria, V.; Halimani, M.; Bhattacharjee, C.; Pillai, B. (2008). "MicroRNA-mediated up-regulation of an alternatively polyadenylated variant of the mouse cytoplasmic -actin gene". Nucleic Acids Research. 36 (19): 6318–32. doi:10.1093/nar/gkn624. PMC 2577349Freely accessible. PMID 18835850
  47. Alt, F; Bothwell, AL; Knapp, M; Siden, E; Mather, E; Koshland, M; Baltimore, D (1980). "Synthesis of secreted and membrane-bound immunoglobulin mu heavy chains is directed by mRNAs that differ at their 3′ ends". Cell. 20 (2): 293–301. doi:10.1016/0092-8674(80)90615-7. PMID 6771018
  48. Tian, B.; Pan, Z.; Lee, J. Y. (2007). "Widespread mRNA polyadenylation events in introns indicate dynamic interplay between polyadenylation and splicing". Genome Research. 17 (2): 156–65. doi:10.1101/gr.5532707. PMC 1781347Freely accessible. PMID 17210931
  49. Shell, S. A.; Hesse, C; Morris Jr, SM; Milcarek, C (2005). "Elevated Levels of the 64-kDa Cleavage Stimulatory Factor (CstF-64) in Lipopolysaccharide-stimulated Macrophages Influence Gene Expression and Induce Alternative Poly(A) Site Selection". Journal of Biological Chemistry. 280 (48): 39950–61. doi:10.1074/jbc.M508848200. PMID 16207706
  50. Danckwardt, Sven; Gantzert, Anne-Susan; Macher-Goeppinger, Stephan; Probst, Hans Christian; Gentzel, Marc; Wilm, Matthias; Gröne, Hermann-Josef; Schirmacher, Peter; Hentze, Matthias W. (2011). "p38 MAPK Controls Prothrombin Expression by Regulated RNA 3′ End Processing". Molecular Cell. 41 (3): 298–310. doi:10.1016/j.molcel.2010.12.032. PMID 21292162
  51. Licatalosi, Donny D.; Mele, Aldo; Fak, John J.; Ule, Jernej; Kayikci, Melis; Chi, Sung Wook; Clark, Tyson A.; Schweitzer, Anthony C.; Blume, John E. (2008). "HITS-CLIP yields genome-wide insights into brain alternative RNA processing". Nature. 456 (7221): 464–9. doi:10.1038/nature07488. PMC 2597294Freely accessible. PMID 18978773
  52. Hall-Pogar, T.; Liang, S.; Hague, L. K.; Lutz, C. S. (2007). "Specific trans-acting proteins interact with auxiliary RNA polyadenylation elements in the COX-2 3'-UTR". RNA. 13 (7): 1103–15. doi:10.1261/rna.577707. PMC 1894925Freely accessible. PMID 17507659
  53. Danckwardt, Sven; Kaufmann, Isabelle; Gentzel, Marc; Foerstner, Konrad U; Gantzert, Anne-Susan; Gehring, Niels H; Neu-Yilik, Gabriele; Bork, Peer; Keller, Walter (2007). "Splicing factors stimulate polyadenylation via USEs at non-canonical 3′ end formation signals". The EMBO Journal. 26 (11): 2658–69. doi:10.1038/sj.emboj.7601699. PMC 1888663Freely accessible. PMID 17464285
  54. Danckwardt, Sven; Gantzert, Anne-Susan; Macher-Goeppinger, Stephan; Probst, Hans Christian; Gentzel, Marc; Wilm, Matthias; Gröne, Hermann-Josef; Schirmacher, Peter; Hentze, Matthias W. (2011). "p38 MAPK Controls Prothrombin Expression by Regulated RNA 3′ End Processing". Molecular Cell. 41 (3): 298–310. doi:10.1016/j.molcel.2010.12.032. PMID 21292162
  55. Wood, A. J.; Schulz, R.; Woodfine, K.; Koltowska, K.; Beechey, C. V.; Peters, J.; Bourc'his, D.; Oakey, R. J. (2008). "Regulation of alternative polyadenylation by genomic imprinting". Genes & Development. 22 (9): 1141–6. doi:10.1101/gad.473408
  56. Jung, M.-Y.; Lorenz, L.; Richter, J. D. (2006). "Translational Control by Neuroguidin, a Eukaryotic Initiation Factor 4E and CPEB Binding Protein". Molecular and Cellular Biology. 26 (11): 4277–87. doi:10.1128/MCB.02470-05. PMC 1489097Freely accessible. PMID 16705177
  57. Sakurai, Takayuki; Sato, Masahiro; Kimura, Minoru (2005). "Diverse patterns of poly(A) tail elongation and shortening of murine maternal mRNAs from fully grown oocyte to 2-cell embryo stages". Biochemical and Biophysical Research Communications. 336 (4): 1181–9. doi:10.1016/j.bbrc.2005.08.250. PMID 16169522
  58. Taft, R (2008). "Virtues and limitations of the preimplantation mouse embryo as a model system". Theriogenology. 69 (1): 10–6. doi:10.1016/j.theriogenology.2007.09.032. PMC 2239213Freely accessible. PMID 18023855
  59. Richter, J (2007). "CPEB: a life in translation". Trends in Biochemical Sciences. 32 (6): 279–85. doi:10.1016/j.tibs.2007.04.004. PMID 17481902
  60. Piqué, Maria; López, José Manuel; Foissac, Sylvain; Guigó, Roderic; Méndez, Raúl (2008). "A Combinatorial Code for CPE-Mediated Translational Control". Cell. 132 (3): 434–48. doi:10.1016/j.cell.2007.12.038. PMID 18267074
  61. Benoit, P.; Papin, C.; Kwak, J. E.; Wickens, M.; Simonelig, M. (2008). "PAP- and GLD-2-type poly(A) polymerases are required sequentially in cytoplasmic polyadenylation and oogenesis in Drosophila". Development. 135 (11): 1969–79. doi:10.1242/dev.021444. PMID 18434412
  62. Reinisch, Karin M; Wolin, Sandra L (2007). "Emerging themes in non-coding RNA quality control". Current Opinion in Structural Biology. 17 (2): 209–14. doi:10.1016/j.sbi.2007.03.012. PMID 17395456
  63. Lacava, John; Houseley, Jonathan; Saveanu, Cosmin; Petfalski, Elisabeth; Thompson, Elizabeth; Jacquier, Alain; Tollervey, David (2005). "RNA Degradation by the Exosome Is Promoted by a Nuclear Polyadenylation Complex". Cell. 121 (5): 713–24. doi:10.1016/j.cell.2005.04.029. PMID 15935758
  64. Martin, G.; Keller, W. (2007). "RNA-specific ribonucleotidyl transferases". RNA. 13 (11): 1834–49. doi:10.1261/rna.652807. PMC 2040100Freely accessible. PMID 17872511
  65. Slomovic, S.; Laufer, D; Geiger, D; Schuster, G (2006). "Polyadenylation of ribosomal RNA in human cells". Nucleic Acids Research. 34 (10): 2966–75. doi:10.1093/nar/gkl357. PMC 1474067Freely accessible. PMID 16738135
  66. Régnier, Philippe; Arraiano, Cecília Maria (2000). "Degradation of mRNA in bacteria: emergence of ubiquitous features". BioEssays. 22 (3): 235–44. doi:10.1002/(SICI)1521-1878(200003)22:3<235::AID-BIES5>3.0.CO;2-2. PMID 10684583
  67. Anantharaman, V.; Koonin, EV; Aravind, L (2002). "Comparative genomics and evolution of proteins involved in RNA metabolism". Nucleic Acids Research. 30 (7): 1427–64. doi:10.1093/nar/30.7.1427. PMC 101826Freely accessible. PMID 11917006
  68. Slomovic, Shimyn; Portnoy, Victoria; Liveanu, Varda; Schuster, Gadi (2006). "RNA Polyadenylation in Prokaryotes and Organelles; Different Tails Tell Different Tales". Critical Reviews in Plant Sciences. 25: 65–77. doi:10.1080/07352680500391337
  69. Chang, S. A.; Cozad, M.; MacKie, G. A.; Jones, G. H. (2007). "Kinetics of Polynucleotide Phosphorylase: Comparison of Enzymes from Streptomyces and Escherichia coli and Effects of Nucleoside Diphosphates". Journal of Bacteriology. 190 (1): 98–106. doi:10.1128/JB.00327-07. PMC 2223728Freely accessible. PMID 17965156
  70. Nagaike, T; Suzuki, T; Ueda, T (2008). "Polyadenylation in mammalian mitochondria: Insights from recent studies". Biochimica et Biophysica Acta (BBA) - Gene Regulatory Mechanisms. 1779 (4): 266–9. doi:10.1016/j.bbagrm.2008.02.001
  71. Walter, M.; Kilian, J; Kudla, J (2002). "PNPase activity determines the efficiency of mRNA 3'-end processing, the degradation of tRNA and the extent of polyadenylation in chloroplasts". The EMBO Journal. 21 (24): 6905–14. doi:10.1093/emboj/cdf686. PMC 139106Freely accessible. PMID 12486011
  72. Portnoy, V.; Schuster, G. (2006). "RNA polyadenylation and degradation in different Archaea; roles of the exosome and RNase R". Nucleic Acids Research. 34 (20): 5923–31. doi:10.1093/nar/gkl763. PMC 1635327Freely accessible. PMID 17065466
  73. Yehudai-Resheff, S. (2003). "Domain Analysis of the Chloroplast Polynucleotide Phosphorylase Reveals Discrete Functions in RNA Degradation, Polyadenylation, and Sequence Homology with Exosome Proteins". The Plant Cell Online. 15 (9): 2003–19. doi:10.1105/tpc.013326
  74. Sarkar, Nilima (1997). "POLYADENYLATION OFmRNA IN PROKARYOTES". Annual Review of Biochemistry. 66: 173–97. doi:10.1146/annurev.biochem.66.1.173. PMID 9242905
  75. Slomovic, S; Portnoy, V; Schuster, G (2008). "RNA Turnover in Prokaryotes, Archaea and Organelles". Methods in Enzymology. 447: 501–20. doi:10.1016/S0076-6879(08)02224-6. ISBN 978-0-12-374377-0.
  76. Portnoy, Victoria; Evguenieva-Hackenberg, Elena; Klein, Franziska; Walter, Pamela; Lorentzen, Esben; Klug, Gabriele; Schuster, Gadi (2005). "RNA polyadenylation in Archaea: not observed in Haloferax while the exosome polynucleotidylates RNA in Sulfolobus". EMBO Reports. 6 (12): 1188–93. doi:10.1038/sj.embor.7400571. PMC 1369208Freely accessible. PMID 16282984
  77. Portnoy, Victoria; Schuster, Gadi (2008). "Mycoplasma gallisepticum as the first analyzed bacterium in which RNA is not polyadenylated". FEMS Microbiology Letters. 283 (1): 97–103. doi:10.1111/j.1574-6968.2008.01157.x. PMID 18399989
  78. Evguenieva-Hackenberg, Elena; Roppelt, Verena; Finsterseifer, Pamela; Klug, Gabriele (2008). "Rrp4 and Csl4 Are Needed for Efficient Degradation but Not for Polyadenylation of Synthetic and Natural RNA by the Archaeal Exosome†". Biochemistry. 47 (50): 13158–68. doi:10.1021/bi8012214. PMID 19053279
  79. Slomovic, S; Portnoy, V; Yehudairesheff, S; Bronshtein, E; Schuster, G (2008). "Polynucleotide phosphorylase and the archaeal exosome as poly(A)-polymerases". Biochimica et Biophysica Acta (BBA) - Gene Regulatory Mechanisms. 1779 (4): 247–55. doi:10.1016/j.bbagrm.2007.12.004
  80. Edmonds, Mary; Abrams, Richard (1960). "Polynucleotide Biosynthesis: Formation of a Sequence of Adenylate Units from Adenosine Triphosphate by an Enzyme from Thymus Nuclei". The Journal of Biological Chemistry. 235 (4): 1142–9. PMID 13819354
  81. Colgan, D. F.; Manley, J. L. (1997). "Mechanism and regulation of mRNA polyadenylation". Genes & Development. 11 (21): 2755–66. doi:10.1101/gad.11.21.2755
  82. Edmonds, M (2002). "Progress in Nucleic Acid Research and Molecular Biology Volume 71". Progress in Nucleic Acid Research and Molecular Biology. 71: 285–389. doi:10.1016/S0079-6603(02)71046-5. ISBN 978-0-12-540071-8.
  83. Edmonds, M. (1971). "Polyadenylic Acid Sequences in the Heterogeneous Nuclear RNA and Rapidly-Labeled Polyribosomal RNA of HeLa cells: Possible Evidence for a Precursor Relationship". Proceedings of the National Academy of Sciences. 68 (6): 1336–40. doi:10.1073/pnas.68.6.1336