مقطع

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

مَقطَع یا خِتام یا مُختَم در شعر فارسی، به آخرین بیت غزل یا قصیده می‌گویند. شعرا مَقطع را بر بیتی اطلاق می‌کنند که در پایان اشعار واقع و بدان ختم شود.

شاعر اگر در انتخاب لفظ و معنی در پایان شعر، دقت و حُسنِ سلیقه به‌کار ببرد، به‌طوری‌که حاصل آن دلنشین و جذاب شود، اثری خوب و خاطره‌انگیز در شنونده برجای خواهد گذاشت. در این‌صورت، در علم بدیع از آن به حُسنِ مقطع و حُسنِ ختام یاد می‌کنند.

سر دشمنان تو – استغفراﷲکه خود، دشمنان تو را سر نباشد–
نثار سُم مَرکبت باد، اگرچهنثاری از این کم‌بهاتر نباشد
سخن بر سر دشمنت قطع کردم
که مَقطع از این بیت، خوش‌تر نباشد[۱]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. علی‌اکبر دهخدا و دیگران، سرواژهٔ «مقطع (یادداشت به خط مرحوم دهخدا، ذیل واژه)»، لغت‌نامهٔ دهخدا (بازیابی در ۱ اکتبر ۲۰۱۴).