لیقوان

مختصات: ۳۷°۵۰′۱۵″ شمالی ۴۶°۲۵′۵۵″ شرقی / ۳۷٫۸۳۷۵۰°شمالی ۴۶٫۴۳۱۹۴°شرقی / 37.83750; 46.43194
از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
لیقوان
غارهای نگهداری پنیر در لیقوان
غارهای نگهداری پنیر در لیقوان
اطلاعات کلی
کشور ایران
استانآذربایجان شرقی
شهرستانتبریز
بخشباسمنج
دهستانمهران‌رود
لیقوان بر ایران واقع شده‌است
لیقوان
۳۸°۰۰′شمالی ۴۶°۳۰′شرقی / ۳۸٫۰۰°شمالی ۴۶٫۵°شرقی / 38.00; 46.5
مردم
جمعیت۵٬۱۲۲
جغرافیای طبیعی
ارتفاع از سطح دریا۲٬۴۰۰ متر
اطلاعات روستایی
پیش‌شمارهٔ تلفن۰۴۱

لیقوان روستایی در استان آذربایجان شرقی است که در دهستان مهران‌رود بخش باسمنج شهرستان تبریز واقع شده‌است. جمعیت این روستا در سال ۱۳۹۵ خورشیدی بالغ بر ۵٬۱۲۲ نفر بوده‌است.[۱]

این روستا نهمین روستای پرجمعیت استان آذربایجان شرقی است و دومین روستای پرجمعیت در بین روستاهایی است که در خارج از حریم شهرهای اطراف قرار گرفته‌اند؛ به همین جهت، احتمال ارتقای لیقوان به شهر وجود دارد.[۲]

پیشینه[ویرایش]

این روستا دارای آثار تاریخی مربوط به دوران پس از میلاد و اوایل اسلام است. تا امروز نام این دهکده چندین بار تغیر یافته‌است؛ درگذشته نام این دهکده معروف به «وان» بوده که به مرور زمان و تغیر لهجه‌ها به «لوان» و بعدها به «لیقوان» تغیر یافته‌است.

مهم‌ترین واقعه‌ای که در دوره معاصر در لیقوان اتفاق افتاده‌است حمله افراد حزب دموکرات آذربایجان در سال ۱۳۲۴ به این روستا و قتل ارباب بود. حاج احتشام لیقوانی از بزرگترین مالکان آذربایجان در دوره فئودال بود و سران فرقه دموکرات در تبریز تصمیم می‌گیرند مبارزه علیه فئودال‌های آذربایجان و ریشه کن کردن حاکمیت اربابی را از لیقوان شروع کنند.[۳]

وضعیت طبیعی[ویرایش]

لیقوان یکی از روستاهای بزرگ آذربایجان شرقی است و در ۳۶ کیلومتری جنوب شهر تبریز و شمال کوه‌های سهند و در کنار رودخانه مهران‌رود واقع شده‌است. جاده ارتباطی لیقوان تبریز از مسیر دروازه تهران شهر تبریز شروع شده و بعد از گذر از شهر باسمنج و روستاهای هروی (هربی) بیروق (بره) به روستای لیقوان می‌رسد.

روستای لیقوان از جنوب‌غربی با روستای سفیده‌خوان (اسپرج‌خون)، از شمال با روستای بیرق و از شرق با روستای متنق همسایه‌است و از جنوب به رشته کوه‌های سهند منتهی می‌شود.[۴]

در لیقوان آب و هوای سرد زمستانی و معتدل تابستانی حاکم است. لیقوان همواره تحت تأثیر اقلیم سردسیری سهند است. سراسر دره لیقوان تا سهند را گدازه‌های آتشفشانی پوشانده‌است. آب و هوای لیقوان در زمستان‌ها بسیار سرد و در تابستان‌ها معتدل و مطبوع می‌باشد.[۵]

کوه سهند در نزدیکی لیقوان

مردم[ویرایش]

این روستا بیش از یک هزار خانوار ساکن دارد که اکثریت مردم آن به دامداری و کشاورزی مشغول هستند و با رونق گرفتن بخش دامداری و توزیع فراورده‌های لبنیاتی در کشور، یکی از با رونق‌ترین و معروف‌ترین روستاهای آذربایجان شرقی محسوب می‌شود.

از آنجایی که که مطابق با نخستین اصل انقلاب شاه و مردم یا همان اصلاحات اراضی مالکیت اراضی ۱۸۰۰۰ روستای بزرگ کشور در سال ۱۳۴۱ شمسی به روستاییان واگذار گشت، نام روستای لیقوان هم در این فهرست آمده بود.[۶]

از جمله اشخاص برجسته لیقوان می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  1. احتشام‌الدوله لیقوانی: ارباب منطقه آذربایجان در دوره فئودال[۵]
  2. فیروز لیقوانی: نماینده مردم آذربایجان در بیست و چهارمین دوره مجلس شورای ملی (قبل از انقلاب اسلامی ایران)[۷]
  3. یحیی لیقوانی: رئیس ساواک تبریز (قبل از انقلاب اسلامی ایران)[۸]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. «تعداد جمعیت و خانوار به تفکیک تقسیمات کشوری براساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۹۵» (اکسل). درگاه ملی آمار.
  2. «سند آمایش استان آذربایجان شرقی». سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان آذربایجان شرقی. دریافت‌شده در ۱ ژوئن ۲۰۲۰.
  3. خاماچی، بهروز (۱۳۷۰). طواف سهند. تبریز: انتشارات ذوقی. صص. ۴۶.
  4. «لیقوان». لیقوان. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۹-۱۴.
  5. ۵٫۰ ۵٫۱ خاماچی، بهروز (۱۳۷۰). طواف سهند. تبریز: انتشارات ذوقی. صص. ۴۴.
  6. Pahlavi، Farah Diba (۲۰۰۴). Erinnerungen. Bergisch-Gladbach. صص. ۱۳۵.
  7. «مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی». مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۱ آوریل ۲۰۱۷. دریافت‌شده در ۱۱ آوریل ۲۰۱۷.
  8. مظفر شاهدی. «زندگینامه رؤسای ساواک». گذرستان.