دریاچه نئور

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
دریاچه نئور
NeorLake.JPEG
نمایی از دریاچهٔ نئور هیر
موقعیت بخش هیردر استان اردبیل ،[۱]
مختصات ۳۷°۵۹′۵۷٫۲″ شمالی ۴۸°۳۳′۵۰٫۵″ شرقی / ۳۷٫۹۹۹۲۲۲°شمالی ۴۸٫۵۶۴۰۲۸°شرقی / 37.999222; 48.564028
کشورهای حوضه Iran
مساحتِ رو ۲٫۱ کیلومتر مربع
میانگین عمق ۵ متر (۱۶ فوت)
ارتفاع سطح ۲٬۵۰۰ متر (۸٬۲۰۰ فوت)
جاهای مسکونی شهر هیر در استان اردبیل

دریاچه نُئور دریاچه‌ای بین شهرستان اردبیل و شهرستان خلخال در استان اردبیل در مرز بین استان اردبیل و استان گیلان واقع است[۲][۳][۴] ترکی آذربایجانی به دریاچه کوچکی که رودخانه‌ای به آن نمی‌ریزد نئور گفته می‌شود. در جمهوری آذربایجان سه دریاچه با نامهای آجی نئور (در شهرستان شکی) نئور (شهرستان قاخ) و نئور (شهرستان قبله) وجود دارد.تناسبات اتنیکی «هوریان باستانی» از اقوام پروتوتورکی که اولین دولت و شبهه‌دولت را در آزربایجان تشکیل دادند، در اسامی جغرافیایی و توپونومی اراضی شرقی آزربایجان کاملاً مشهود است. "این ویژگی‌ها را در واژه‌ها و اسامی شهرهای این منطقه قویاً مشاهده می‌کنیم، همانند هیرو (نام پیشین خلخال که دارای سازه‌های سنگی است)، حُور (در آن، آثار فراوان از معماری کلان سنگی و دولمن مشاهده می‌شود)، خورائیم (هورائیم)، هران، نئور که به معنی هوریانی شهر آب است (‌نوء Nov + اور‌uru)(98) که در مسیر طبیعی ارتباط با تمدن سنگی آق‌اولر که گورهای فراوان تومولوس در آن وجود دارد، قرار گرفته (به معنی دریاچه و تجمع آب‌ها نیز معنی می‌شود)، هیر، و در نزدیک آن، منطقه اره نوو،«ار+ نووء»، به معنی آب اور یا هور (البته کلمه«ار» در زبان ترکی به معنی مردمان هم است ضمن آنکه علاوه بر آن در پاره‌ای مواقع به معنی صاف و تمیز هم به کار می رفته(99))، هوراند (یا هورات که بناهای سنگی متعددی در آن به یادگار مانده و آثار فراوان هوریانی و اورارتویی را داراست)، خیاو (نام اصلی مشگین‌شهر و با آثار پراکنده و بسیار فراوان سنگی و به ویژه استل‌های ایلان‌لی و بورازما(شهریئری)؛ این نکته هم اهمیت دارد که در زبان ترکان، بارها دیده‌ایم که حرف «خ» به «ه» تبدیل شده و نمونه آن را در دوران معاصر در ترکیه یا آسیای میانه شاهدیم و آیا خی‌یو نمی‌توانسته تغییر یافته هیو یا با تأکید، هیرو باشد؟ و به نظر می‌رسد به احتمال قوی نام باستانی آن نیز هیرو بوده است.)، اهر که احتمالا به صورت (اور+هیر) یا (ار+هیر) بوده و نهایتاً به ارهر و بعداً اهر تبدیل شده است. هریس یا هیرایس (در این منطقه کشفیات باستان‌شناسی، به آثار بی‌نهایت ارزشمندی از تمدن‌های مگالیتیک دست یافته)، هووای و هووآی‌دره، هوری‌درق، هونیش، هيل‌آباد(هيرآوار)، هلیلو، هوری‌بره، هره‌دشت، هرزند، سوهاهور، هرزندات، هورووشه، هلیش، هلیس، هورمان، هلیق، هراندان، هیریز و‌... و تا حدودی غربی‌تر، می‌توان از اوریان‌داغی (کوه هوریان) در مجارشین اسکو یا اوریان‌تپه‌سی (تپه هوریان) و در نواحی جنوبی‌تر آذربایجان ابهر، را نام برد. همه این اسامی ریشه‌دار و وابسته به ماهیت‌های تاریخی و قومی، سندهای دیگری است از استقرار پایدار و گسترده‌گی جمعیت هوری‌ها و میعادگاه اولیه این انسان‌های مگالیتیک در حوزه شرق آذربایجان که تاکنون، مورد دقت و توجه جدی قرار نگرفته.[۵]

دریاچه نئور در ۴۸ کیلومترى جنوب خاورى اردبیل به طرف خلخال و در فاصله ۴۰ کیلومتری شمال شرق شهر هشتپر( تالش)،در یکی از دره‌های کوهستان باغرو و در ارتفاع ۲۵۰۰ متری از سطح دریا با مساحتی بالغ بر ۲۱۰ هکتار مشتمل بر دو دریاچه کوچک و بزرگ است که در فصل بهار به هم می‌پیوندند و دریاچه واحد را به وجود می‌آورند و عمق متوسط ۵ متر است.[۶]


سیمای عمومی[ویرایش]

دریاچه نئور یک دریاچه طبیعی و آب شیرین می‌باشد در بلندیهای باختری رشته کوه باغرو بر روی ولکانیت پرفیر آندزیتی – ائوسن بالایی ایجاد شده‌است. در سال ۱۳۶۶ به منظور ذخیره آب جهت استفاده‌های کشاورزی سدی در تنها خروجی دریاچه (قانلی دره) احداث و مورد بهره‌برداری قرار گرفت .
بارندگی مناسب و وجود چشمه‌های فراوان سبب پایداری وضعیت دریاچه شده ضمن آنکه هوای مطبوع منطقه زمینه بسیار مناسبی برای جذب گردشگر خصوصاً در اوقات گرم سال را فراهم کرده‌است. این منطقه دارای پوشش گیاهی متنوعی از گیاهان خشکی زی و آبزی است. دریاچه نئور زیستگاه برخی از گونه‌های پرندگان مهاجر عبوری است.
محدوده دریاچه نئور، به دلیل ضوابط خاص موجود بر این منطقه، که به‌عنوان یک منطقه حفاظت شده زیست‌محیطی تحت نظارت سازمان حفاظت محیط زیست قرار دارد. شکار هر گونه پرنده آبی در این دریاچه ممنوع بوده لذا عوامل خاص طبیعی و انسانی حیات وحش این منطقه را تهدید نمی‌کند.[۷] ارزش تالابها: این دریاچه دارای ارزشهای زیستگاهی – اکوتوریستی – زنبور داری – کشاورزی و دامداری می با شد.

منبع تأمین‌کننده آب[ویرایش]

نزولات جوی منبع اصلی تأمین آب چشمههای ورودی و دریاچه می‌باشد. در اطراف دریاچه چشمه‌های گسلی فراوانی وجود دارد که دبی آب این چشمه‌ها بر حسب مقادیر نزولات برفی سالیانه و پایداری برف چالها در ایام گرم و موقعیت آن‌ها متفاوت می‌باشد. وجود چشمه‌های متعدد حوضه آبریز دریاچه نئور از مهمترین منابع تأمین آب دریاچه به‌شمار می‌رود.

سراسرنمایی از دریاچه نئور، قسمت شرقی دریاچه نئور اردبیل

ماهی‌گیری[ویرایش]

این دریاچه دارای نوعی ماهی به نام قزل‌آلای رنگین کمان می‌باشد. هر ساله به میزان اندک بچه ماهی قزل آلای رنگین کمان جهت کنترل جمعیت گامارس‌های موجود در دریاچه‌های رهاسازی می‌گردد.[۸] در شهریورماه مسابقه تفریحی تحت عنوان «مسابقه ماهیگیری» در این دریاچه بین دوستداران صید ماهی انجام می‌شود.
ماهی‌های دریاچه نئور هر سال پیش از زمستان صید و جمع‌آوری می‌شوند زیرا در اثر یخ زدن دریاچه این ماهی‌ها نمی‌توانند در زمستان زنده بمانند و پس از زمستان دوباره ماهی‌های کوچک پرورشی در نئور رها می‌شوند.

راه‌های دسترسی به دریاچه[ویرایش]

۱- اردبیل، هیر، شبلو و عباس آباد. ۲- خلخال، کیوی، فاراب، قره قشلاق، خلفلو، هل آباد، حفظ آباد و عباس آباد. ۳- هشت پر (تالش)، کیش دیبی، شیله وار، مریان، شکره دشت ، سوباتان .


نگارخانه[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. «دریاچه نئور». 
  2. «طبیعت بهاری دریاچه نئور»(fa-IR)‎. ایسنا، 2015-06-14. 
  3. «دریاچه نئور اردبیل؛ مرز استان‌های اردبیل و گیلان». 
  4. «دریاچه نئور». 
  5. {{https://www.isna.ir/photo/97051809537/%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DA%86%D9%87-%D9%86%D8%A6%D9%88%D8%B1}}
  6. «دریاچه نئور»(fa-IR)‎. کویرها و بیابان‌های ایران، ۱۳۹۰-۰۹-۱۸T15:38:00+03:30. 
  7. محمد ملاحسینی. «آشنایی با دریاچه نِئور - اردبیل». همشهری آنلاین. ۱ شهریور ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در ۲۰۱۸-۰۷-۳۰. 
  8. «تلاش برای احیای دریاچه نئور در استان اردبیل»(fa-IR)‎. به کوشش ایسنا. 2018-06-09. بازبینی‌شده در 2018-07-30. 

جستارهای وابسته[ویرایش]

دریاچه شورابیل

پیوند به بیرون[ویرایش]