جنبش استقلال ترکستان شرقی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

جنبش استقلال ترکستان شرقی (به انگلیسی: ETIM or East Turkestan Independence Movement) به طرفداران استقلال ترکستان شرقی(ناحیۀ خودمختار سین‌کیانگ) از کشور چین نامیده می‌شود که موجب تاسیس جمهوری اول ترکستان شرقی و جمهوری دوم ترکستان شرقی گردید.

This flag (Kök Bayraq) has become a symbol of the East Turkestan independence movement.
This emblem is used alongside the flag above.

پیشینه تاریخی

زمان‌های پیش مدرن

حوضۀ تاریم در سین‌کیانگ ۶۰ سال پیش از میلاد توسط سلسلۀ هان با عنوان قیومیت مناطق غربی و در سال ۶۴۰ میلادی توسط سلسلۀ تانگ با عنوان قیومیت عمومی برای آرام کردن غرب تحت کنترل چین بود. منطقه‌ای که توسط چینی‌ها ژیو (Xiyu) خوانده می‌شد به معنی مناطق غربی است. حوضۀ تورفان توسط مملکت قره‌خواجه کنترل می‌شد.

اسلامی‌سازی و ترکی‌سازی

ناحیه تاریخی که امروزه سین کیانگ نامیده می‌شود و شامل دو ناحیه متمایز حوضه تاریم و جونغارستان می‌باشد در اصل دارای جمعیتی از تخاری‌های هندواروپایی و مردم سکایی ایرانی بود که دین بودایی داشتند. این منطقه در اثر تجاوز و هجوم مسلمان ترک تبار تحت ترکی‌سازی و اسلامی‌سازی قرار گرفت.

نقشه ایالت سین‌کیانگ چین
  حوضه تاریم
ترک‌سازی حوضه تاریم
تاریخقرن‌های نهم و دهم
مکان
حوضه تاریم در سین کیانگ
نتیجه پیروزی ترک‌ها، ترک‌سازی کامل حوضه تاریم، انقراض هندواروپایی‌ها در حوضه تاریم
طرفین درگیر
قفقازی‌ها هندواروپایی‌ها بودایی‌ها تخار و ایرانیان شرقی ساکا (پادشاهی ختن) منگولیدها بودایی‌های ترک تبار اویغورها (پادشاهی کوچو) منگولیدها قارلوق‌های مسلمان ترک تبار (آل افراسیاب)
فرماندهان و رهبران
ساتوک بقراخان
علی ارسلان
موسی
یوسف قادرخان

جستارهای وابسته

منابع

پیوند به بیرون