پرش به محتوا

ایران در المپیک

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
ایران در
بازی‌های المپیک
شناسه آی‌اوسیIRI
ان‌اوسیکمیته ملی المپیک ایران
وبگاهwww.olympic.ir
پرچم‌دارفهرست پرچم‌داران
مدال‌ها
طلا
۲۴
نقره
۲۳
برنز
۲۹
مجموع
۷۶
حضورهای تابستانی
حضورهای زمستانی

از نخستین حضور رسمی ایران در المپیک در بازی‌های المپیک تابستانی ۱۹۴۸ تا بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۲۰، ورزشکاران ایرانی موفق شدند تا در مجموع ۷۶ مدال برای کشورشان تصاحب کنند. ۲۴ مدال طلا، ۲۳ مدال نقره و ۲۹ مدال برنز حاصل تلاش ۶۱ ورزشکار ایرانی در ۱۸ دوره از بازی‌های تابستانی المپیک می‌باشد.

اولین ایرانی که در مسابقات المپیک مدال گرفت جعفر سلماسی بود که در المپیک ۱۹۴۸ لندن در دستهٔ ۶۰ کیلو وزنه‌برداری برنز گرفت. امامعلی حبیبی اولین برنده مدال طلای ایران در المپیک ۱۹۵۶ ملبورن در کشتی آزاد بود.

همچنین اولین و تنها مدال زنان ایران به دست آمده‌است تاکنون در بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۱۶ ریو برزیل، توسط کیمیا علیزاده بوده‌است. همچنین کیمیای ۱۸ ساله جوانترین مدال‌آور ورزش ایران در تاریخ المپیک‌هاست. پیش از او ناصر گیوه‌چی در بازی‌های المپیک تابستانی ۱۹۵۲ هلسینکی، ۱۹ ساله بود که نقره گرفت.[۱]

ایران تا به کنون مجموعاً ۱۸ بار (۲۴طلا)؛ یک بار در دودمان قاجاریه (سال ۱۹۰۰) و ۸ بار در در دودمان پهلوی (۴طلا) و ۹ بار در دودمان جمهوری اسلامی (۲۰طلا) در المپیک شرکت نموده‌است. گفتنی است المپیک از سال ۱۸۹۶ تا ۲۰۲۰؛ ۲۹ مرتبه اجرا شده‌است که ایران در دوران قاجار ۶ مرتبه؛ پهلوی ۳ مرتبه و جمهوری اسلامی ۲ مرتبه در المپیک شرکت ننمود.[۲]بعد از انقلاب سال ۱۳۵۷ ایران دو دوره پیاپی المپیک را تحریم کرد

تحریم بازی‌های المپیک تابستانی ۱۹۸۰ مسکو از سوی ایران آسان صورت نگرفت. در میان دولتمردان ایران در آن سال‌ها برخی موافق و برخی مخالف حضور ایران در بازی‌های المپیک مسکو بودند. اما نهایتاً مخالفان با این استدلال که شوروی در حال جنگ با کشور اسلامی افغانستان است، مانع از حضور ایران در بازی‌های المپیک مسکو شدند.[۲]

دربارهٔ تحریم بازی‌های المپیک تابستانی ۱۹۸۴ لس‌آنجلس همین بس بود که سید روح‌الله خمینی، ایالات متحده آمریکا را «شیطان بزرگ» خوانده بود.[۲] ضمنا المپیک ۱۹۸۴ توسط شوروی و متحدانش تحریم شده بود. اما با این وجود گفتنی است ایران در المپیک ۱۹۹۶ آتلانتا ایالات متحده آمریکا شرکت نمود. ایران جز معدود کشورهایی است که هردو المپیک ۱۹۸۰ و ۱۹۸۴ را تحریم نمود.

در المپیک ۲۰۱۲ لندن؛ ایران با ۷ مدال طلا و مجموع ۱۳ مدال؛ توانست رتبه ۱۲ جهان را بدست آورد که این دوره بهترین نتیجه کل تاریخ المپیک برای این کشور است.

از لحاظ رتبه ایران در ۱۸ دوره شرکت در بازی‌های تابستانی المپیک؛ المپیک ۲۰۱۲ لندن رتبه ۱۲ جهان؛ المپیک ۱۹۵۶ ملبورن رتبه ۱۴ و سپس المپیک ۱۹۶۸ مکزیکو سیتی رتبه ۱۹؛ به ترتیب بهترین ۳نتیجه برتر ایران بدین شکل رقم خورده‌است.

از لحاظ مدال آوری فارغ از رتبه‌بندی جهانی نیز المپیک ۲۰۱۲ لندن با ۷ طلا؛ مجموع ۱۳ مدال؛ سپس المپیک ۲۰۲۰ توکیو با ۳طلا و ۲ نقره؛ مجموع ۷ مدال؛ بهترین ۲ نتیجه برتر تاریخ المپیک این کشور بوده‌است.

پرافتخارترین ورزش ایران در بازی‌های المپیک، کشتی (۴۷ مدال) و وزنه‌برداری (۲۰ مدال) است.[۳][۴]

جدول مدال‌های ایران در المپیک

[ویرایش]

المپیک تابستانی

[ویرایش]
عملکرد کاروان ورزشکاران ایران در؛ دوره‌های مختلف المپیک تابستانی
استان‌های ایران بر اساس تعداد ورزشکارانی که مدال طلای المپیک‌های مختلف را کسب کردند. استان مازندران با هفت مدال‌آور طلا بیشترین تعداد را داراست.[۵]
المپیک طلا نقره برنز مجموع رتبه
یونان ۱۸۹۶ آتن شرکت نداشت
فرانسه ۱۹۰۰ پاریس ۰ ۰ ۰ ۰
۱۹۰۴–۱۹۳۶ شرکت نداشت
بریتانیای کبیر ۱۹۴۸ لندن ۰ ۰ ۱ ۱ ۳۴
فنلاند ۱۹۵۲ هلسینکی ۰ ۳ ۴ ۷ ۳۰
استرالیا ۱۹۵۶ ملبورن ۲ ۲ ۱ ۵ ۱۴
ایتالیا ۱۹۶۰ رم ۰ ۱ ۳ ۴ ۲۷
ژاپن ۱۹۶۴ توکیو ۰ ۰ ۲ ۲ ۳۴
مکزیک ۱۹۶۸ مکزیکوسیتی ۲ ۱ ۲ ۵ ۱۹
آلمان غربی ۱۹۷۲ مونیخ ۰ ۲ ۱ ۳ ۲۸
کانادا ۱۹۷۶ مونترآل ۰ ۱ ۱ ۲ ۳۳
اتحاد جماهیر شوروی ۱۹۸۰ مسکو شرکت نکرد (تحریم کرد)
ایالات متحده آمریکا ۱۹۸۴ لس‌آنجلس شرکت نکرد (تحریم کرد)
کره جنوبی ۱۹۸۸ سئول ۰ ۱ ۰ ۱ ۳۶
اسپانیا ۱۹۹۲ بارسلون ۰ ۱ ۲ ۳ ۴۴
ایالات متحده آمریکا ۱۹۹۶ آتلانتا ۱ ۱ ۱ ۳ ۴۳
استرالیا ۲۰۰۰ سیدنی ۳ ۰ ۱ ۴ ۲۷
یونان ۲۰۰۴ آتن ۲ ۲ ۲ ۶ ۲۹
چین ۲۰۰۸ پکن ۱ ۰ ۱ ۲ ۵۲
بریتانیای کبیر ۲۰۱۲ لندن ۷ ۵ ۱ ۱۳ ۱۲
برزیل ۲۰۱۶ ریو ۳ ۱ ۴ ۸ ۲۵
ژاپن ۲۰۲۰ توکیو ۳ ۲ ۲ ۷ ۲۷
مجموع ۲۴ ۲۳ ۲۹ ۷۶ ۴۳

مدال‌ها بر پایه ورزش

[ویرایش]
مسابقات 11 طلا 22 نقره 33 برنز مجموع
کشتی ۱۱ ۱۵ ۲۱ ۴۷
وزنه‌برداری ۹ ۶ ۵ ۲۰
تکواندو ۲ ۱ ۳ ۶
تیراندازی ۱ ۰ ۰ ۱
کاراته ۱ ۰ ۰ ۱
دو و میدانی ۰ ۱ ۰ ۱
مجموع ۲۴ ۲۳ ۲۹ ۷۶

مدال‌ها بر پایه استان محل تولد ورزشکاران

[ویرایش]
استان محل تولد 11 طلا 22 نقره 33 برنز مجموع ورزش‌ها
استان مازندران ۷ ۴ ۴ ۱۵ کشتی، وزنه‌برداری
استان تهران ۵ ۱۲ ۹ ۲۷ کشتی، وزنه‌برداری، دو و میدانی، تکواندو، کاراته
استان اردبیل ۳ ۲ ۱ ۶ وزنه‌برداری
استان فارس ۲ ۰ ۰ ۲ کشتی
استان کرمانشاه ۱ ۱ ۰ ۲ وزنه‌برداری
استان خراسان رضوی ۱ ۰ ۳ ۴ کشتی
استان خوزستان ۱ ۰ ۱ ۲ کشتی، وزنه‌برداری
استان ایلام ۱ ۰ ۱ ۲ تیراندازی
استان کردستان ۱ ۰ ۰ ۱ وزنه‌برداری
استان اصفهان ۱ ۰ ۰ ۱ وزنه‌برداری
استان همدان ۰ ۲ ۱ ۳ کشتی
استان قزوین ۰ ۱ ۲ ۳ کشتی
استان گیلان ۰ ۱ ۲ ۳ وزنه‌برداری
استان آذربایجان شرقی ۰ ۰ ۴ ۴ کشتی
استان البرز ۰ ۰ ۱ ۱ تکواندو
مجموع ۲۴ ۲۳ ۲۹ ۷۶

ورزشکاران شرکت‌کننده در المپیک

[ویرایش]

المپیک تابستانی

[ویرایش]
رشته ورزشی ۱۹۰۰ ۱۹۴۸ ۱۹۵۲ ۱۹۵۶ ۱۹۶۰ ۱۹۶۴ ۱۹۶۸ ۱۹۷۲ ۱۹۷۶ ۱۹۸۸ ۱۹۹۲ ۱۹۹۶ ۲۰۰۰ ۲۰۰۴ ۲۰۰۸ ۲۰۱۲ ۲۰۱۶ ۲۰۲۰ سال‌ها
ورزش‌های آبی، شیرجه ۵ ۱ ۲
ورزش‌های آبی، شنا ۱ ۱ ۱ ۱ ۱ ۱ ۱ ۱ ۸
ورزش‌های آبی، واترپولو ۱۱ ۱
تیر و کمان ۲ ۲ ۱ ۱ ۴
دو و میدانی ۱ ۲ ۱ ۸ ۱ ۳ ۴ ۱ ۲ ۱ ۱ ۲ ۶ ۱۰ ۱۰ ۴ ۱۶
بدمینتون ۱ ۱ ۲
بسکتبال ۱۳ ۱۲ ۱۲ ۳
بوکس ۸ ۶ ۴ ۵ ۵ ۶ ۶ ۴ ۵ ۱ ۳ ۴ ۱ ۲ ۱۴
کانو و کایاک ۱ ۴ ۱ ۱ ۴
دوچرخه‌سواری جاده ۴ ۴ ۶ ۶ ۴ ۲ ۲ ۳ ۳ ۳ ۱ ۱۱
دوچرخه‌سواری پیست ۴ ۲ ۲ ۴ ۲ ۵
سوارکاری ۱ ۱
شمشیربازی ۱ ۴ ۲ ۱۳ ۱ ۲ ۴ ۷
فوتبال ۱۷ ۱۹ ۱۷ ۳
والیبال ۱۲ ۱۲ ۲
ژیمناستیک ۲ ۱
جودو ۱ ۳ ۷ ۶ ۲ ۳ ۶
روئینگ ۲ ۱ ۲
تیراندازی ۳ ۱ ۴ ۴ ۱ ۱ ۱ ۳ ۵ ۶ ۱۰
تنیس روی میز ۱ ۱ ۱ ۱ ۲ ۳ ۱ ۷
تکواندو ۴ ۳ ۲ ۲ ۳ ۳ ۴ ۳ ۸
وزنه‌برداری ۵ ۷ ۷ ۷ ۵ ۴ ۳ ۷ ۵ ۶ ۶ ۳ ۶ ۵ ۲ ۱۵
کشتی ۷ ۸ ۸ ۱۲ ۱۲ ۹ ۱۴ ۱۷ ۱۵ ۱۶ ۱۰ ۱۱ ۱۳ ۱۲ ۱۳ ۱۲ ۱۱ ۱۷
کاراته ۳ ۱
مجموع ۱ ۳۶ ۲۲ ۱۷ ۲۵ ۶۳ ۱۴ ۵۰ ۸۶ ۲۷ ۴۰ ۱۸ ۳۵ ۳۸ ۵۵ ۵۴ ۶۳ ۶۶ ۱۵۰

المپیک زمستانی

[ویرایش]
رشته ورزشی ۱۹۵۶ ۱۹۶۴ ۱۹۶۸ ۱۹۷۲ ۱۹۷۶ ۱۹۹۸ ۲۰۰۲ ۲۰۰۶ ۲۰۱۰ ۲۰۱۴ ۲۰۱۸ سال‌ها
اسکی آلپاین ۳ ۴ ۴ ۴ ۴ ۱ ۱ ۱ ۳ ۳ ۱ ۱۱
اسکی صحرانوردی ۱ ۱ ۱ ۲ ۱ ۵
مجموع ۳ ۴ ۴ ۴ ۴ ۱ ۲ ۲ ۴ ۵ ۲ ۳۵

برندگان مدال طلا

[ویرایش]

کشتی آزاد

[ویرایش]
امامعلی حبیبی، کشتی‌گیر مازندرانی، نخستین فرد ایرانی بود که در المپیک ملبورن به مدال طلا دست یافت.

کشتی فرنگی

[ویرایش]

وزنه‌برداری

[ویرایش]

تکواندو

[ویرایش]
هادی ساعی؛ تکواندوکار ایرانی. او با دو مدال طلا و یک مدال برنز، دارندهٔ عنوان پرافتخارترین ورزشکار ایران در بازی‌های المپیک است.

تیراندازی

[ویرایش]

کاراته

[ویرایش]

برندگان مدال نقره

[ویرایش]

کشتی آزاد

[ویرایش]

کشتی فرنگی

[ویرایش]

وزنه‌برداری

[ویرایش]
محمد نصیری، وزنه‌بردار ۵۶ کیلوگرم، تنها ایرانی است که هر سه مدال طلا، نقره و برنز را در المپیک بدست آورد.

دو و میدانی

[ویرایش]

تکواندو

[ویرایش]

برندگان مدال برنز

[ویرایش]

کشتی آزاد

[ویرایش]

کشتی فرنگی

[ویرایش]

وزنه‌برداری

[ویرایش]

تکواندو

[ویرایش]

ورزشکاران بر پایه مدال

[ویرایش]

ورزشکاران با بیش از یک مدال

[ویرایش]
ورزشکار 11 طلا 22 نقره 33 برنز جمع
هادی ساعی ۲ ۰ ۱ ۳
حسین رضازاده ۲ ۰ ۰ ۲
غلامرضا تختی ۱ ۲ ۰ ۳
محمد نصیری ۱ ۱ ۱ ۳
کیانوش رستمی ۱ ۱ ۰ ۲
کمیل قاسمی ۱ ۱ ۰ ۲
حسن یزدانی ۱ ۱ ۰ ۲
رسول خادم ۱ ۰ ۱ ۲
قاسم رضایی ۱ ۰ ۱ ۲
عسکری محمدیان ۰ ۲ ۰ ۲
محمود نامجوی ۰ ۱ ۱ ۲
امیررضا خادم ۰ ۰ ۲ ۲

دارندگان یک مدال

[ویرایش]
11 طلا 22 نقره 33 برنز

امامعلی حبیبی
عبدالله موحد
علیرضا دبیر
حسین توکلی
حمید سوریان
امید نوروزی
سعید محمدپور
نواب نصیرشلال
بهداد سلیمی
سهراب مرادی
جواد فروغی
محمدرضا گرایی
سجاد گنج‌زاده

ناصر گیوه‌چی
محمدعلی خجسته‌پور
محمدمهدی یعقوبی
پرویز جلایر
رحیم علی‌آبادی
منصور برزگر
عباس جدیدی
مسعود مصطفی جوکار
علیرضا رضایی
سجاد انوشیروانی
احسان حدادی
صادق گودرزی
محمد باقری معتمد
علی داوودی

جعفر سلماسی
محمود ملاقاسمی
جهانبخت توفیق
عبدالله مجتبوی
علی میرزایی
محمدابراهیم سیف‌پور
محمد پذیرایی
اسماعیل علم‌خواه
محمدعلی صنعت‌کاران
ابوطالب طالبی
شمس‌الدین سیدعباسی
ابراهیم جوادی
علیرضا حیدری
یوسف کرمی
مراد محمدی
احسان لشگری
سعید عبدولی
کیمیا علیزاده
محمدهادی ساروی
امیرحسین زارع

جدول کل افتخار آفرینان ایران در المپیک

[ویرایش]
ورزشکار 11 طلا 22 نقره 33 برنز مجموع
هادی ساعی ۲ ۰ ۱ ۳
حسین رضازاده ۲ ۰ ۰ ۲
غلامرضا تختی ۱ ۲ ۰ ۳
محمد نصیری ۱ ۱ ۱ ۳
کیانوش رستمی ۱ ۱ ۰ ۲
کمیل قاسمی ۱ ۱ ۰ ۲
حسن یزدانی ۱ ۱ ۰ ۲
رسول خادم ۱ ۰ ۱ ۲
قاسم رضایی ۱ ۰ ۱ ۲
امامعلی حبیبی ۱ ۰ ۰ ۱
عبدالله موحد ۱ ۰ ۰ ۱
علیرضا دبیر ۱ ۰ ۰ ۱
حسین توکلی ۱ ۰ ۰ ۱
حمید سوریان ۱ ۰ ۰ ۱
امید نوروزی ۱ ۰ ۰ ۱
سعید محمدپور ۱ ۰ ۰ ۱
بهداد سلیمی ۱ ۰ ۰ ۱
سهراب مرادی ۱ ۰ ۰ ۱
نواب نصیرشلال ۱ ۰ ۰ ۱
جواد فروغی ۱ ۰ ۰ ۱
محمدرضا گرایی ۱ ۰ ۰ ۱
سجاد گنج‌زاده ۱ ۰ ۰ ۱
عسکری محمدیان ۰ ۲ ۰ ۲
محمود نامجوی ۰ ۱ ۱ ۲
ناصر گیوه‌چی ۰ ۱ ۰ ۱
محمدعلی خجسته‌پور ۰ ۱ ۰ ۱
محمدمهدی یعقوبی ۰ ۱ ۰ ۱
پرویز جلایر ۰ ۱ ۰ ۱
رحیم علی‌آبادی ۰ ۱ ۰ ۱
منصور برزگر ۰ ۱ ۰ ۱
عباس جدیدی ۰ ۱ ۰ ۱
مسعود مصطفی جوکار ۰ ۱ ۰ ۱
علیرضا رضایی ۰ ۱ ۰ ۱
سجاد انوشیروانی ۰ ۱ ۰ ۱
احسان حدادی ۰ ۱ ۰ ۱
صادق گودرزی ۰ ۱ ۰ ۱
محمد باقری معتمد ۰ ۱ ۰ ۱
علی داوودی ۰ ۱ ۰ ۱
امیررضا خادم ۰ ۰ ۲ ۲
جعفر سلماسی ۰ ۰ ۱ ۱
محمود ملاقاسمی ۰ ۰ ۱ ۱
جهانبخت توفیق ۰ ۰ ۱ ۱
عبدالله مجتبوی ۰ ۰ ۱ ۱
علی میرزایی ۰ ۰ ۱ ۱
محمدابراهیم سیف‌پور ۰ ۰ ۱ ۱
محمد پذیرایی ۰ ۰ ۱ ۱
اسماعیل علم‌خواه ۰ ۰ ۱ ۱
محمدعلی صنعت‌کاران ۰ ۰ ۱ ۱
ابوطالب طالبی ۰ ۰ ۱ ۱
شمس‌الدین سیدعباسی ۰ ۰ ۱ ۱
ابراهیم جوادی ۰ ۰ ۱ ۱
علیرضا حیدری ۰ ۰ ۱ ۱
یوسف کرمی ۰ ۰ ۱ ۱
مراد محمدی ۰ ۰ ۱ ۱
احسان لشگری ۰ ۰ ۱ ۱
محمود ملاقاسمی ۰ ۰ ۱ ۱
سعید عبدولی ۰ ۰ ۱ ۱
حسن رحیمی ۰ ۰ ۱ ۱
کیمیا علیزاده ۰ ۰ ۱ ۱
محمدهادی ساروی ۰ ۰ ۱ ۱
امیرحسین زارع ۰ ۰ ۱ ۱

مدال‌ها بر پایه ورزش

[ویرایش]

درصد مدال‌های المپیک هر ورزش نسبت به کل

  کشتی (۶۱٫۸٪)
  وزنه‌برداری (۲۶٫۳٪)
  تکواندو (۷٫۸٪)
  دو و میدانی (۱٫۳٪)
  تیراندازی (۱٫۳٪)
  کاراته (۱٫۳٪)
مسابقات طلا نقره برنز جمع
alt کشتی ۱۱ ۱۵ ۲۱ ۴۷
alt وزنه‌برداری ۹ ۶ ۵ ۲۰
alt تکواندو ۲ ۱ ۳ ۶
تیراندازی ۱ ۰ ۰ ۱
alt کاراته ۱ ۰ ۰ ۱
alt دو و میدانی ۰ ۱ ۰ ۱
مجموع ۲۴ ۲۳ ۲۹ ۷۶

جستارهای وابسته

[ویرایش]

پانویس

[ویرایش]
  1. «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۱ نوامبر ۲۰۰۷. دریافت‌شده در ۹ نوامبر ۲۰۰۷.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ نگاهی به تاریخچه حضور ایران در بازی‌های المپیک (بی‌بی‌سی فارسی)
  3. ایران در بازی‌های المپیک olympic.ir
  4. Islamic Republic Of Iran olympic.org
  5. «استان مازندران پرافتخارترین استان ایران در المپیک است». تابناک مازندران. ۷ مرداد ۱۳۹۸.
  6. نگاهی به تاریخچه حضور ایران در بازی‌های المپیک (بی‌بی‌سی فارسی)
  7. انتظار به سر رسید، ساعی قهرمان شد (بی‌بی‌سی فارسی)
  8. مراد محمدی برنده اولین مدال ایران (بی‌بی‌سی فارسی)

منابع

[ویرایش]
  • «ایران، المپیک و ۴۶ مدال رؤیایی»، مجله خبرورزشی، ش. ویژه‌نامه نوروز ۱۳۸۷، ص. صفحهٔ ۷۲

پیوند به بیرون

[ویرایش]