جغرافیای آفریقا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
African geo map.JPG

آفریقا قاره‌ای است که ۶۲ کشور را در بر می‌گیرد و بیشترین خشکی‌های نیمکره جنوبی را در خود جای داده‌است. آفریقا به وسیله دریای مدیترانه از اروپا جدا شده و از منتها الیه بخش شمال شرقی خود به آسیا می‌پیوندد. کانال سوئز این ارتباط آفریقا و آسیا را قطع کرده‌است. مساحت آفریقا با احتساب جزایر هم‌جوار ۳۰٬۳۶۸٬۶۰۹ کیلومترمربع است.[۱]

همچنین، به لحاظ جغرافیای سیاسی، شبه جزیره سینا در شرق کانال سوئز اغلب به عنوان بخشی از آفریقا محسوب می‌شود.[۲]. از شمالی‌ترین نقطه آفریقا رأس الابیض در تونس ('۲۱ ° ۳۷ شمالی) تا جنوبی‌ترین نقطه، تنگه آگولهاس در آفریقای جنوبی (۱۵ '۵۱ °۳۴ جنوبی) یک فاصله تقریبی ۸۰۰۰ کیلومتری وجود دارد؛[۳] از کیپ ورد، «۲۲'۳۳°۱۷غربی، در غربی‌ترین نقطه تا راس هافون در سومالی،»۵۲'۲۷°۵۱شرقی، در شرقیترین نقطه، تقریباً ۷۴۰۰ کیلومتر فاصله‌است.[۴] خط ساحلی آفریقا فقط ۲۶هزار کیلومتر طول دارد در حالی‌که قاره اروپا با مساحتی در حدود یک‌سوم آفریقا حدود ۳۲ هزار کیلومتر خط ساحلی دارد و این به دلیل عدم وجود دندانه‌های عمیق در سواحل آفریقا است.


بزرگ‌ترین کشور آفریقا الجزایر و کوچک‌ترین کشور آن سیشل بوده که یک مجمع االجزایر در خارج از ساحل شرقی آن می‌باشد.[۵] کوچک‌ترین کشور ناحیه خشکی آن گامبیا است.

اقلیم، پوشش جانوری و گیاهی[ویرایش]

آب و هوای آفریقا از حاره‌ای تا فراشمالگان در بالاترین قلل آن در نوسان است. در ناحیه شمالی آن عمدتاً بیابان یا مناطق بایر وجود دارد، در حالی که مناطق مرکزی یا جنوبی شامل دشتهای گرم (استوایی) و نواحی جنگلی بارانی بسیار متراکم می‌باشد. در میان این دو نوعی همگرایی در الگوهای گیاهی همچون ساحل و استپ غالب است.

آفریقا احتمالاً از این جهت که بزرگ‌ترین ترکیب از بالاترین تراکم و «دامنه آزادی» را برای جمعیتهای جانوران وحشی و تقابل آنها به وجود آورده به خود می‌بالد، ضمن آن که جمعیتهای وحشی از جانوران بزرگ گوشتخوار نظیر شیرها، کفتارها، و چیتاها و نیز گیاه خوارانی همچون گاو وحشی، گوزن، فیل‌ها، شترها، و زرافه‌ها بطور آزادانه بر روی دشتهای عمدتاً وسیع بدون مالک شخصی پراکنده‌اند، و علاوه بر جانوران جنگلی (از جمله مارها و پستانداران بزرگ اولیه و زندگی آبی (مثلاً سوسمارها و دوزیستان) در آن وجود دارند.

مناطق و نواحی[ویرایش]

کشورهای موجود در این جدول برطبق شمای زمینی سازمان ملل| شمایی برای زیر بخش‌های نواحی جغرافیایی دسته بندی می‌شوند که به وسیله سازمان ملل استفاده شده، و داده‌ها شامل هر یک از منابع در جدول موضوعات ref دار است. جایی که آنها تفاوت داشته باشند، شرایط آن به روشنی نشان داده می‌شود.

  • توپو گرافی|
نواحی آفریقا:       آفریقای شمالی      آفریقای غربی       آفریقای میانی      آفریقای شرقی      جنوب آفریقا
نقشه فیزیکی آفریقا
تصویر ماهواره‌ای از آفریقا
نام منطقه
مناطق قاره‌ای به ازای هر تصویر

دسته بندی‌ها / نقشه سازمان ملل
وناحیه، با پرچم

وسعت
(² km)
جمعیت
(۱ ژوئیه ۲۰۰۲)
تراکم جمعیتی
(به ازای ² km)
پایتخت
آفریقای شرقی::
 بوروندی ۲۷٬۸۳۰ ۶٬۳۷۳٬۰۰۲ ۲۲۹٫۰ بوجومبورا
مجمع‌الجزایر قمر مجمع‌الجزایر قمر ۲٬۱۷۰ ۶۱۴٬۳۸۲ ۲۸۳٫۱ مورونی
جیبوتی جیبوتی ۲۳٬۰۰۰ ۴۷۲٬۸۱۰ ۲۰٫۶ جیبوتی
اریتره اریتره ۱۲۱٬۳۲۰ ۴٬۴۶۵٬۶۵۱ ۳۶٫۸ اسمره
اتیوپی اتیوپی ۱٬۱۲۷٬۱۲۷ ۶۷٬۶۷۳٬۰۳۱ ۶۰٫۰ آدیس آبابا
کنیا کنیا ۵۸۲٬۶۵۰ ۳۱٬۱۳۸٬۷۳۵ ۵۳٫۴ نایروبی
ماداگاسکار ماداگاسکار ۵۸۷٬۰۴۰ ۱۶٬۴۷۳٬۴۷۷ ۲۸٫۱ انتاناناریوو
مالاوی مالاوی ۱۱۸٬۴۸۰ ۱۰٬۷۰۱٬۸۲۴ ۹۰٫۳ لیلونگوی
موریس موریس ۲٬۰۴۰ ۱٬۲۰۰٬۲۰۶ ۵۸۸٫۳ بندر لوئیز
مایوت مایوت (فرانسه) ۳۷۴ ۱۷۰٬۸۷۹ ۴۵۶٫۹ ماموتزو
موزامبیک موزامبیک ۸۰۱٬۵۹۰ ۱۹٬۶۰۷٬۵۱۹ ۲۴٫۵ ]]ماپوتو]]
رئونیون رئونیون (فرانسه) ۲٬۵۱۲ ۷۴۳٬۹۸۱ ۲۹۶٫۲ ری یونیون
رواندا رواندا ۲۶٬۳۳۸ ۷٬۳۹۸٬۰۷۴ ۲۸۰٫۹ کیگالی
سیشل سیشل ۴۵۵ ۸۰٬۰۹۸ ۱۷۶٫۰ ویکتوریا
سومالی سومالی ۶۳۷٬۶۵۷ ۷٬۷۵۳٬۳۱۰ ۱۲٫۲ موگادیشو
تانزانیا تانزانیا ۹۴۵٬۰۸۷ ۳۷٬۱۸۷٬۹۳۹ ۳۹٫۳ دودوما
اوگاندا اوگاندا ۲۳۶٬۰۴۰ ۲۴٬۶۹۹٬۰۷۳ ۱۰۴٫۶ کامپالا
زامبیا زامبیا ۷۵۲٬۶۱۴ ۹٬۹۵۹٬۰۳۷ ۱۳٫۲ لوزاکا
زیمباوه زیمبابوه ۳۹۰٬۵۸۰ ۱۱٬۳۷۶٬۶۷۶ ۲۹٫۱ هراره
آفریقای میانی :
آنگولا آنگولا ۱٬۲۴۶٬۷۰۰ ۱۰٬۵۹۳٬۱۷۱ ۸٫۵ لوآندا
کامرون کامرون ۴۷۵٬۴۴۰ ۱۶٬۱۸۴٬۷۴۸ ۳۴٫۰ یوآنده
جمهوری آفریقای مرکزی جمهوری آفریقای مرکزی ۶۲۲٬۹۸۴ ۳٬۶۴۲٬۷۳۹ ۵٫۸ بانگوئی
چاد چاد ۱٬۲۸۴٬۰۰۰ ۸٬۹۹۷٬۲۳۷ ۷٫۰ آنجامنا
جمهوری کنگو جمهوری کنگو ۳۴۲٬۰۰۰ ۲٬۹۵۸٬۴۴۸ ۸٫۷ برازاویل
جمهوری دموکراتیک کنگو جمهوری دموکراتیک کنگو ۲٬۳۴۵٬۴۱۰ ۵۵٬۲۲۵٬۴۷۸ ۲۳٫۵ کینشازا
گینه استوایی گینه استوایی ۲۸٬۰۵۱ ۴۹۸٬۱۴۴ ۱۷٫۸ مالابو
گابن گابن ۲۶۷٬۶۶۷ ۱٬۲۳۳٬۳۵۳ ۴٫۶ لیبراویل
سائوتومه و پرینسیپ سائوتومه و پرینسیپ ۱٬۰۰۱ ۱۷۰٬۳۷۲ ۱۷۰٫۲ سائوتومه
شمال آفریقا:
الجزایر الجزایر ۲٬۳۸۱٬۷۴۰ ۳۲٬۲۷۷٬۹۴۲ ۱۳٫۶ الجزیره
مصر مصر[۶] ۱٬۰۰۱٬۴۵۰ ۷۰٬۷۱۲٬۳۴۵ ۷۰٫۶ قاهره
لیبی لیبی ۱٬۷۵۹٬۵۴۰ ۵٬۳۶۸٬۵۸۵ ۳٫۱ تریپولی
مراکش مراکش ۴۴۶٬۵۵۰ ۳۱٬۱۶۷٬۷۸۳ ۶۹٫۸ رباط
سودان سودان ۲٬۵۰۵٬۸۱۰ ۳۷٬۰۹۰٬۲۹۸ ۱۴٫۸ خارطوم
تونس تونس (شهر) ۱۶۳٬۶۱۰ ۹٬۸۱۵٬۶۴۴ ۶۰٫۰ تونس (شهر)
صحرای غربی صحرای غربی[۷] ۲۶۶٬۰۰۰ ۲۵۶٬۱۷۷ ۱٫۰ العیون
کشورهای تحت الحمایه اروپای غربی در شمال آفریقا:
Flag of the Canary Islands.svg جزایر قناری (اسپانیا)[۸] ۷٬۴۹۲ ۱٬۶۹۴٬۴۷۷ ۲۲۶٫۲ جزایر بزرگ لاس پالماس قناری,
سانتا کروز تاناریو
الگو:Country data کوتا کوتا (اسپانیا)[۹]. ۲۰ ۷۱٬۵۰۵ ۳٬۵۷۵٫۲
MadeiraFlag.png جزایر مادریا (پرتغال)[۱۰] ۷۹۷ ۲۴۵٬۰۰۰ ۳۰۷٫۴ فونچال
ملیلیه ملیلا (اسپانیا)[۱۱] ۱۲ ۶۶٬۴۱۱ ۵٬۵۳۴٫۲
آفریقای جنوبی:
بوتسوانا بوتسوانا ۶۰۰٬۳۷۰ ۱٬۵۹۱٬۲۳۲ ۲٫۷ گابورون
لسوتولسوتو ۳۰٬۳۵۵ ۲٬۲۰۷٬۹۵۴ ۷۲٫۷ ماسرو
نامیبیانامیبیا ۸۲۵٬۴۱۸ ۱٬۸۲۰٬۹۱۶ ۲٫۲ ویندهوک
آفریقای جنوبی آفریقای جنوبی ۱٬۲۱۹٬۹۱۲ ۴۳٬۶۴۷٬۶۵۸ ۳۵٫۸ بلوم فانتین, کیپ تاون, پرتوریا[۱۲]
سوازیلند سوازیلند ۱۷٬۳۶۳ ۱٬۱۲۳٬۶۰۵ ۶۴٫۷ مبابان
آفریقای غربی:
بنین بنین ۱۱۲٬۶۲۰ ۶٬۷۸۷٬۶۲۵ ۶۰٫۳ پورتو نوو
بورکینافاسو بورکینافاسو ۲۷۴٬۲۰۰ ۱۲٬۶۰۳٬۱۸۵ ۴۶٫۰ کوگادوگو
کیپ ورد کیپ ورد ۴٬۰۳۳ ۴۰۸٬۷۶۰ ۱۰۱٫۴ پریا
الگو:Country data کوته دووا ساحل عاج ۳۲۲٬۴۶۰ ۱۶٬۸۰۴٬۷۸۴ ۵۲٫۱ ابیجا ن و یاموسوکرو[۱۳]
گامبیا Gambia ۱۱٬۳۰۰ ۱٬۴۵۵٬۸۴۲ ۱۲۸٫۸ بانجول
غناغنا ۲۳۹٬۴۶۰ ۲۰٬۲۴۴٬۱۵۴ ۸۴٫۵ آکرا
گینه گینه ۲۴۵٬۸۵۷ ۷٬۷۷۵٬۰۶۵ ۳۱٫۶ کوناکری
گینه بیسائو گینه بیسائو ۳۶٬۱۲۰ ۱٬۳۴۵٬۴۷۹ ۳۷٫۳ بیسائو
لیبریا لیبریا ۱۱۱٬۳۷۰ ۳٬۲۸۸٬۱۹۸ ۲۹٫۵ مونرویا
مالی مالی ۱٬۲۴۰٬۰۰۰ ۱۱٬۳۴۰٬۴۸۰ ۹٫۱ باماکو
موریتانی موریتانی ۱٬۰۳۰٬۷۰۰ ۲٬۸۲۸٬۸۵۸ ۲٫۷ نوآکشوت
نیجر نیجر ۱٬۲۶۷٬۰۰۰ ۱۰٬۶۳۹٬۷۴۴ ۸٫۴ نیامی
نیجریه نیجریه ۹۲۳٬۷۶۸ ۱۲۹٬۹۳۴٬۹۱۱ ۱۴۰٫۷ آبوجا
الگو:Country data سنت هلنا سینت هلینا (انگلستان) ۴۱۰ ۷٬۳۱۷ ۱۷٫۸ جیمز تاون
سنگال سنگال ۱۹۶٬۱۹۰ ۱۰٬۵۸۹٬۵۷۱ ۵۴٫۰ داکار
سیرالئون سیرالئون ۷۱٬۷۴۰ ۵٬۶۱۴٬۷۴۳ ۷۸٫۳ فریتاون
توگو توگو ۵۶٬۷۸۵ ۵٬۲۸۵٬۵۰۱ ۹۳٫۱ لومه
مجموع ۳۰٬۳۶۸٬۶۰۹ ۸۴۳٬۷۰۵٬۱۴۳ ۲۷٫۸

منابع[ویرایش]

  1. دریسدال آلاسدیر و جرالد اچ. بلیک(۱۹۸۵) «خاور میانه و شمال آفریقاً، نشر دانشگاه آکسفورد آمریکا. شابک ۰-۵۰۳۵۳۸-۱۹-۰.
  2. http://www.nationalgeographic.com/xpeditions/atlas/index.html?Parent=africa&Rootmap=&Mode=d][۱])
  3. Levin Evans (۱۹۲۴)» آفریقاً نشر کلاردندن.
  4. (۱۹۹۸) «فرهنگ لغت جغرافیایی میریام وبستر (فهرست)». میریام وبستر صفحات ۱۱-۱۰. شابک ۰-۵۴۶-۸۷۷۷۹-۰.
  5. بن هورا. (۲۰۰۲) «' دائرة المعارف کینگ فیشر'», Kingfisher Publications. p. ۱۱. ISBN 0-7534-5569-2.
  6. مصر کلاً به عنوان یک کشور فراقاره‌ای| کشور فراقاره‌ای در شمال آفریقا (منطقه سازمان ملل) و آسیای غربی؛ از لحاظ جمعیت و ارقام مساحت آن تنها برای این بخش آفریقایی، در غرب کانال سوئز محسوب می‌شود.
  7. حاکمیت بر صحرای غربی بین جمهوری دموکراتیک عربی صحرا که بخش منطقه آزاد اقلیت را در اختیار دارد و مراکش که با حمله نظامی به این کشور بخش جنوبی آن را به تصرف درآورده‌است مورد مناقشه‌است.
  8. جزایر قناری اسپانیا که دارای دو پایتخت لاس پالماس دو گران کاناریا و سانتا کروز دوتنریف به عنوان بخشی از آفریقای شمالی درنظر گرفته می‌شود چرا که به مراکش و صحرای غربی بسیار نزدیک است؛ اطلاعات مربوط به جمعیت و مساحت مربوط به سال ۲۰۰۱ است.
  9. مجمع الجزایر کوتا توسط کشور مراکش که در شمال آفریقا قرار دارد احاطه شده‌است و اطلاعات مر بوط به جمعیت و مساحت که ارائه می‌شود مربوط به سال ۲۰۰۱ است.
  10. جزایر مادیرا مستعمره کشور پرتغال است که در شمال آفریقا واقع شده و در نزدیکی کشور مراکش قرار دارد؛ اطلاعات مربوط به جمعیت و مساحت مربوط به سال ۲۰۰۱ است.
  11. ملیلا که مستعمره کشور اسپانیا است توسط کشور مراکش احاطه شده و اطلاعات مربوط به جمعیت و مساحت این کشور مربوط به سال ۲۰۰۱ است.
  12. بلوم فانتین پایتخت قضائی آفریقای جنوبی است در حالی که کیپ تاون کرسی قانونگذاری آن است، و پرتوریا مرکز اجرائی آن می‌باشد.
  13. یاموسوکرو پایتخت رسمی کوته دووا است، در حالی که آبیجان مرکز «غیر رسمی» آن می‌باشد.