قرارگاه اشرف
مختصات: ۳۴°۲′۴۸.۵۸″ شمالی ۴۴°۳۶′۳.۱۹″ شرقی / ۳۴.۰۴۶۸۲۷۸° شمالی ۴۴.۶۰۰۸۸۶۱° شرقی
قرارگاه اشرف، اردوگاهی بود که سازمان مجاهدین خلق ایران در ۸۰ کیلومتری مرزهای ایران در استان دیاله عراق برقرار کرده بودند.[۱] این اردوگاه در شمال شهر عراقی خالص و در ۸۰ کیلومتری مرز ایران در شرق عراق قرار دارد. اردوگاه اشرف در سال ۱۳۶۵ خورشیدی، و پس از انتقال مرکز اصلی سازمان مجاهدین خلق ایران به عراق و با حمایت حکومت بعث صدام حسین، تأسیس شد. جمعیت این اردوگاه حدود ۳۲۰۰ نفر تخمین زده میشد. آخرین گروه از اعضای سازمان مجاهدین خلق در تاریخ ۱۶ سپتامبر ۲۰۱۲ میلادی از قرارگاه اشرف خارج شدند. [۲]
محتویات |
نامگذاری[ویرایش]
اسم اردوگاه اشرف، به یاد اشرف رجوی، همسر اول مسعود رجوی، رهبر کنونی آن سازمان و از زندانیان سیاسی در دوران حکومت پهلوی نامگذاری شده که در سال ۱۳۵۷ به همراه آخرین دسته زندانیان سیاسی از زندان اوین آزاد شد و در تاریخ ۱۹ بهمن ۱۳۶۰ به همراه موسی خیابانی نفر دوم مجاهدین در شرایطی که محل سکونت آنها در زعفرانیه، تهران توسط نیروهای کمیته انقلاب اسلامی مورد حمله قرار گرفت، کشته شد.[نیازمند منبع]
اماکن اشرف[ویرایش]
گزارش تحقیقی یک هیات پارلمان اروپا بعد از بازدید از اشرف آن را اینطور توصیف میکند:[۳]
اشرف از یک مجموعه خیابان و ساختمان درست شدهاست و دربرگیرنده همه نوع امکانات آموزشی، اجتماعی و ورزشی میباشد که شامل چهار استخر در اندازه المپیک، یک مرکز خرید، یک باغ وحش، یک پارک، یک دانشگاه، یک زمین فوتبال کامل در اندازه استاندارد، یک «موزه تروریسم» حاوی جزییات حملات رژیم ایران علیه مجاهدین و پرسنل آن، یک «موزه شهدا»، یک مسجد و حتی یک قبرستان میباشد. اردوگاه اشرف به دلیل اندازه و برای اینکه بتواند موثر عمل کند خدماتی مانند فروشگاه، نانوایی، پمپ بنزین و حتی پلیس راهنمایی خود را دارد.
یک بازدید کننده اروپایی اردوگاه اشرف را به یک شهرک متوسط اما نسبتا آراسته در ایران تشبیه کردهاست که دارای پارک، ساختمانهای اداری و مسکونی است. [۴]
ساکنان اشرف[ویرایش]
پس از جنگ ۲۰۰۳ نیروهای ائتلاف ضد ترور علیه رژیم صدام در عراق، مجاهدین با نیروهای آمریکایی قراردادی را امضاء کردند که بر اساس آن کلیه سلاحهای خود را در یک نقطه متمرکز کرده و کلیه نفراتشان را در قرارگاه اشرف که قرارگاه اصلی مجاهدین بود اسکان دهند. بهدلیل آنکه در طول جنگ سال ۲۰۰۳، نیروهای مجاهدین بیطرفی خود را حفظ کرده بودند، بعد از جنگ بر اساس کنوانسیون چهارم ژنو موقعیت «اشخاص حفاظت شده» به آنها داده شد.[۵] براساس این کنوانسیون ساکنان اشرف افرادی هستند که از کلیه حقوق شهروندی برخوردارند و هرگونه تعرض به حقوق آنان جرم محسوب میشود. از آن زمان تا اواخر اوت ۲۰۰۸ نیروهای آمریکایی حفاظت ساکنان اشرف را بر عهده داشتند.
پس از آن کنترل این اردوگاه بر عهده ارتش عراق گذارده شد[۶] علی الدباغ، سخنگوی دولت عراق در این مورد گفت که عراقیها با اعضای سازمان مجاهدین به گونهای انسانی و مطابق حقوق بینالملل رفتار خواهد کرد و امکان ندارد که اعضای مجاهدین خلق ایران را از عراق بیرون برانند.[۷]
ژنرال پترائوس فرمانده نیروهای چند ملیتی در یک مصاحبه مطبوعاتی در تاریخ ۳ سپتامبر اظهار داشت که مجاهدین در اشرف دارای موقعیت ”شهروند حفاظت شده” میباشند و به این خاطر نیروهای آمریکایی همچنان مسئولیت امنیت آنها را بر عهده دارند.[۸] روز ۴ اردیبهشت ۱۳۸۸ (۲۴ آوریل ۲۰۰۹) پارلمان اروپا در اجلاس رسمی خود در استراسبورگ قطعنامه فوق العاده مهمی درباره تضمین حفاظت اشرف، ممنوعیت هرگونه جابجایی ساکنان اشرف و تضمین کلیه حقوق آنان طبق کنوانسیون چهارم ژنو و کنوانسیون پناهندگی ۱۹۵۱با ۲۸۴ رأی مثبت در برابر ۴۲ رأی منفی تصویب کرد.[۹]
پس از سقوط صدام[ویرایش]
در سالهای اخیر عدهای قرارگاه اشرف را ترک کردهاند. حدود ۴۰۰ تن از اعضای سازمان به ایران بازگشته و با برخورد قابل قبولی مواجه شدهاند. همچنین عدهای دیگر از اعضا نیز قرارگاه اشرف را ترک کرده و به کشورهای اروپایی رفتهاند.[۴]
برخی دیگر نیز به قرارگاه دیگری که زیر نظر ارتش آمریکا تاسیس شدهبود منتقل شدند. این پایگاه بعداً توسط امریکاییان جمع آوری شد و ساکنان آن به خارج از قرارگاه اشرف فرستاده شدند.این افراد مورد استفاده جنگ تبلیغاتی جمهوری اسلامی قرار میگرفتند.بعنوان نمونه: فراریان سازمان را متهم میکنند که تمام افراد حاضر در پایگاه را به شدت تحت کنترل قرار داده و مانع از بیان و انتقال واقعیات پیرامون این پایگاه میشود.[۱۰]
سازمان مجاهدین خلق اعلام کرده که در مصاحبههای وزارت حقوق بشر عراق با مجاهدین ساکن اشرف که از مارس تا آوریل ۲۰۰۹ در جریان است ۹۹٫۸٪ آنان درصد آنان از بازگشت به ایران و رفتن به کشور دیگر سرباز زده و ماندن در اشرف و بودن با مجاهدین را انتخاب کردهاند.[۱۱]
حمله نیروهای عراقی در سال ۲۰۰۹[ویرایش]
- اعتصاب غذای نامحدود
بنا بگفته مجاهدین ۳۶ نفر از افراد اشرف در حملات فوق توسط نیروهای عراقی مورد ضرب و شتم قرار گرفته و دستگیر شده و در اعتراض به این گروگانگیری به مدت ۶۵ روز در اعتصاب غذای تر و ۷ روز در اعتصاب غذای خشک به سر بردند. [۱۲] [۱۳] [۱۴] [۱۵] [۱۶] [۱۷] [۱۸] [۱۹]
وبگاه خبرگزاری سازمان ملل روز ۹ اکتبر ۲۰۰۹ اعلام کرد مقامات حقوق بشر سازمان ملل متحد از تصمیم دولت عراق مبنی بر آزادی ۳۶ عضو یک گروه اپوزیسیون ایرانی که از ماه ژوئیه دستگیرشده بودند، استقبال کردند.روپرت کول ویل یک سخنگوی دفتر کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل در ژنو به خبرنگاران گفت این ارگان جهانی سپاسگزار است که دولت به درخواست، ناوی پیلای، کمیسر عالی، برای آزادی بازداشت شدگان پاسخ مثبت دادهاست. او گفت: «تمامی بازداشتیها از جمله اعضای سازمان مجاهدین خلق ایران از حق داشتن روند قضایی مناسب و دادگاه عادلانه برخوردارند – در صورتی که شواهدی وجود دارد که آنها ممکن است جرمی مرتکب شده باشند....تمامی حقوق آنها طبق قوانین محلی و بین المللی باید تضمین گردد....دادگاه عراق در شهر خالص، جایی که ابتدا بازداشتیها نگهداری شدند، دو بار دستور آزادی آنها را به خاطر عدم وجود شواهد معتبر صادر کرد، اما به دلایلی که ناروشن باقی میماند آنها در مجموع به مدت حدود دو ماه ونیم در بازداشت به سر بردند. مأموریت سازمان ملل برای همیاری در عراق (یونامی) به مانیتور وضعیت در کمپ اشرف ادامه میدهند.[۲۰]
- حمایتهای بینالمللی
در تاریخ ۴سپتامبر ۲۰۰۸، پارلمان اروپا، قطعنامهای را“ درباره اعدامها در ایران” ودر مورد ضرورت حفاظت ساکنان اشرف طبق کنوانسیون چهارم ژنو تصویب کرد[۲۱].
سازمان عفو بین الملل در گزارش خود بتاریخ اول مارس ۲۰۱۰ در مورد وضعیت حقوق بشر در عراق در مورد کمپ اشرف نوشت که تهدیدات و فشارها از سوی دولت عراق برای سخت تر کردن شرایط زندگی در این کمپ ادامه دارد[۲۲].
روز چهارشنبه ۱۷ مارس (۲۶ اسفند ۱۳۸۸) در یک کنفرانس مطبوعاتی در کنگره آمریکا اعلام شد که اکثریت اعضای مجلس نمایندگان آمریکا از قطعنامهای حمایت کردهاند که درآن بر حقوق ساکنان اشرف و لزوم حفاظت از آنان تأکید شدهاست. این قطعنامه، به شماره ۷۰۴، تاکنون توسط ۲۳۰ نماینده کنگره امضا شدهاست. در بین نمایندگان ده رئیس کمیته کنگره و ۵۴ رئیس زیر کمیته دیده میشود[۲۳].
روز هفتم اردیبهشت ۱۳۸۹ سازمان عفو بینالملل گزارش ویژهای به نام «عراق - شهروندان زیر آتش» در سند ۲۸ صفحه یی منتشر کردهاست. در این گزارش بخشی را با عنوان «خشونت علیه پناهندگان» به وضعیت پناهندگان خارجی در عراق اختصاص دادهاست که در این میان یک صفحه به وضعیت اشرف پرداختهاست. گزارش عفو درباره اشرف، حاوی چند قطعه عکس از تهاجم نیروهای عراقی به اشرف میباشد.[۲۴]
حمله ارتش عراق در سال ۲۰۱۱[ویرایش]
در تاریخ ۸ آوریل ۲۰۱۱ نیروهای عراقی به اردوگاه مجاهدین خلق حمله کردند که در درگیریهای پیش آمده گروهی از اعضای قرارگاه اشرف کشته شدند. [۲۵] ناظر سازمان ملل متحد پس از بازدید از قرارگاه اشرف کشته شدن ۳۴ نفر را تایید کرد اما سخنگوی دولت عراق با رد این مطلب تنها کشته شدن ۳ نفر در درگیری با نیروهای عراقی را تایید کرده [۲۶] و افزود کشته شدگان کسانی بودند که قصد فرار از اردوگاه اشرف را داشته و توسط نگهبانان مجاهدین خلق کشته شدند. [۲۷] دولت آمریکا در واکنش به حمله نیروهای عراقی به کمپ اشرف ابراز نگرانی کرده و خواستار پرهیز از خشونت شد.[۲۸]
ضرب الاجل عراق[ویرایش]
پس از درگیری نیروهای امنیتی عراق و مجاهدین خلق در اردوگاه اشرف دولت عراق از سازمان مجاهدین خلق ایران خواست که تا پایان سال ۲۰۱۱ خاک این کشور را ترک کنند. [۲۹] وزیر امور خارجه عراق پیشنهاد تشکیل کمیتهای با حضور نمایندگان ایران، عراق و نمایندهای از سازمان صلیب سرخ جهانی را برای تصمیم گیری در مورد سرنوشت مجاهدین خلق مطرح کردهاست. [۳۰] متعاقبا برحسب گزارش خبرگزاری فرانسه در تاریخ ۲۷ ژوئن ۲۰۱۱ خانم مگنه بارت, رئیس هیات صلیب سرخ جهانی در عراق اعلام نمود:”صلیب سرخ جهانی بخشی از کمیتهای که گفته میشود برای بستن اشرف درحال تشکیل است نخواهد بود”. [۳۱] سخنگوی سازمان مجاهدین خلق ایران در پاریس گفتهاست اعضای اردوگاه اشرف مایلند بعنوان پناهنده به اروپا و یا آمریکا بروند و کسی قصد ماندن در عراق را ندارد. [۳۲] رسانه های جمهوری اسلامی ادعا کردند که «شماری از مردم عراق، به خصوص ساکنان استان دیاله نیز خواستار اخراج اعضای سازمان مجاهدین خلق از خاک عراق هستند و دست به تجمع در برابر قرارگاه اشرف زدند که برخی از ساکنان اشرف با سلاح سرد به ایشان حمله نمودند.» [۳۳] اما ساکنین اینگونه اخبار را بی اساس و در راستای اقدامات رژیم ایران برای زمینه سازی جهت یک حمله دیگر میدانند. از طرف دیگر به نقل از خبری از اسوشیتد که در نشریه میامی هرالد مورخ ۲۹ آگوست به قلم لارا جیکس درج شده، خبر از یک ادعای دیگر از طرف نخست وزیر عراق مبنی بر حمایت یونامی و سازمان ملل از خواسته اخراچ ساکنین اشرف از عراق تا پایان سال جاری میلادی داد. که در یک موضع گیری کم سابقه نماینده ویژه سازمان ملل اد ملکرت ضمن رد این موضوع تاکید نمود که ”سازمان ملل بر دفاع و حفاظت از ساکنین اشرف در قبال اخراج اجباری، تبعید و یا بازگرداندن اجباری ادامه خواهد داد”. [۳۴] [۳۵]
در پایان سال ۲۰۱۱، در اثر فشارهای بین المللی دولت عراق با نماینده سازمان ملل در عراق توافقنامهای را امضاء کردند که بر اساس آن مهلت بستن کمپ اشرف تا پایان آوریل ۲۰۱۲ تمدید شد.
طبق این توافقنامه قرار شد ۴۰۰ نفر از ساکنان اشرف به قرارگاه لیبرتی در شمال بغداد منتقل شوند تا در آنجا پروسه پناهندگی توسط کمیساریا و انتقال به کشور ثالث به اجرا در آید. مریم رجوی از ساکنین اشرف درخواست کرد که با این جابجایی موافقت کنند. [۳۶]
اما نگرانیهای زیادی در رابطه با انتقال غیر اجباری ساکنان اشرف همراه با اموال منقول و خودروهایشان به قرارگاه لیبرتی وجود دارد. ضمن اینکه دولت عراق اعلام کردهاست هنوز زیرساختهای کمپ جدید آماده نیست. طبق گفته رسانههای خبری اگر همه چیز بر طبق برنامه پیش برود، و این یک ”اگر“ بزرگ است، و همه ساکنان اشرف به سلامت با همه امکانات قابل انتقالشان به قرارگاه لیبرتی بروند، برای جلوگیری از بروز مجدد خشونت حداقل تضمینهای انسان دوستانه و حقوقی از جمله توقف همه گونه محاکمه و آزار ساکنان و لغو احکام تقلبی بدون استثنا و این که نیروهای عراقی باید در بیرون محوطه محصور محل جدید باشند تا از امنیت و آرامش به خصوص برای ۱۰۰۰ زن مسلمان اطمینان یابند، باید محقق شود. از آن جا مرحله بعدی شروع میشود. [۳۷]
درخواست قاضی اسپانیایی[ویرایش]
سایت سیاتل ای پی آی در خبری با عنوان ”درخواست قاضی اسپانیایی برای پرسش در مورد کشتار از نخست وزیر عراق” نوشت که یک قاضی اسپانیایی خواهان پاسخگویی از نخست وزیر عراق و سه تن از افسران ارتش عراق برای بررسی و تحقیق در ماجرای قتل ایرانیان تبعیدی در عراق شد. قاضی فررناندو آندرو این هفته گفت او خواهان پرسو جو از چهار تن دیگر بر اساس بسط دادن تحقیقات وی در مورد کشتار ۱۱ تن از ایرانیان تبعیدی در کمپ اشرف در سال ۲۰۰۹ به کشتاردیگری که منجر به کشته شدن ۳۵ تن دیگر در ۸ آوریل شد. او سه تن از افسران عراقی را به دادگاه ملی برای ۳ اکتبر (۲۰۱۱) احضار نمود و او گفت که نخست وزیر نوری مالکی را بعد از پایان دروه نخست وزیری و اتمام مصونیتش احضار خواهد نمود. [۳۸]
تخلیه قرارگاه اشرف[ویرایش]
نزدیک به سه دهه بعد از اقامت اعضای سازمان مجاهدین خلق در اردوگاه اشرف تخلیه این اردوگاه در پنج مرحله آغاز شد که مرحله نخست آن در تاریخ ۲۹ بهمن ۱۳۹۰ و مرحله پنجم در ۱۵ اردیبهشت ۱۳۹۱ از این اردوگاه خارج شدند.[۳۹][۴۰] نهایتا آخرین گروه از اعضای سازمان مجاهدین خلق در تاریخ ۱۶ سپتامبر ۲۰۱۲ میلادی از قرارگاه اشرف خارج و به قرارگاه لیبرتی اعزام شدند. [۴۱]
پانویس[ویرایش]
- ↑ تخلیه اردوگاه اشرف در عراق آغاز شد، بیبیسی فارسی
- ↑ آخرین گروه از اعضای سازمان مجاهدین خلق به اردوگاه «آزادی» منتقل شدند، بیبیسی فارسی
- ↑ photos.pdf Mission Iraq Report۱_PDF
- ↑ ۴٫۰ ۴٫۱ مجاهدین خلق از عراق به کجا خواهند رفت؟ در وبگاه بی بی سی فارسی (۲۱ فروردین ۱۳۸۸)
- ↑ Peoples Mojahedin of Iran PMOI Mission Report
- ↑ تحویل کنترل اردوگاه مجاهدین در عراق به نیروهای عراقی، دویچه وله
- ↑ اختلاف نظر سیاستمداران عراقی در مورد مجاهدین خلق، دویچه وله
- ↑ Multi-National Force - Iraq - Media Roundtable: Gen. David H. Petraeus, Sept. ۴
- ↑ European Parliament resolution on the humanitarian situation of Camp Ashraf residents
- ↑ تبعید و برزخ عراق :ان.پی.آر از وضعیت اعضای مجاهدین خلق در عراق میگوید در وبگاه مردمک(۱۳ اردیبهشت ۱۳۸۷)
- ↑ یفضلون البقاء&state=true «مجاهدین خلق»: ۹۹٫۸ ٪ من سکان معسکر «أشرف» یفضلون البقاء، الشرق الاوسط. ۱۸ آوریل ۲۰۰۹
- ↑ خبرگزاری فارس
- ↑ سربازان و پلیس عراق به اردوگاه اشرف حمله کردند - voa
- ↑ لاریجانی: حمله به اردوگاه اشرف، دیر ولی قابل تقدیر
- ↑ اطلاعیه حزب دمکرات کردستان- دفتر سیاسی -حمله به اردوگاه اشرف را محکوم مینماییم
- ↑ Editorial - Camp Ashraf - NYTimes.com
- ↑ Hunger Strikers Ask U.S. to Help Iranian Dissidents in Iraq
- ↑ The attack on Camp Ashraf
- ↑ Iranian exiles in Iraq vow to continue hunger strike
- ↑ http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=32484&Cr=iraq&Cr1=
- ↑ [۱]
- ↑ Iraq: Human rights briefing | Amnesty International
- ↑ catid=۱۷:۲۰۰۹-۰۸-۰۵-۰۷-۵۹-۳۰&Itemid=۴۹[۲]][۳]
- ↑ Iraq: Civilians under fire | Amnesty International
- ↑ «حمله نیروهای عراقی به کمپ اشرف». وبگاه بی بی سی فارسی.
- ↑ «عراق کشته شدن سه نفر را در حمله به اردوگاه اشرف تایید کرد». وبگاه بی بی سی فارسی.
- ↑ «سازمان ملل متحد: ۳۴ نفر در حمله به اشرف کشته شدند». وبگاه بی بی سی فارسی.
- ↑ «نگرانی آمریکا از حمله نیروهای عراقی به اردوگاه اشرف». وبگاه بی بی سی فارسی.
- ↑ «دولت عراق مجاهدین خلق را اخراج میکند». وبگاه دویچه وله.
- ↑ «عراق: اردوگاه اشرف باید تا پایان سال برچیده شود». وبگاه دویچه وله.
- ↑ «Red Cross denies role in Iraq Camp Ashraf closure». خبر به نقل از خبرگزاری فرانسه.
- ↑ «عراق اردوگاه اشرف را میبندد». وبگاه بی بی سی فارسی.
- ↑ «حمله منافقین به تظاهرکنندگان عراقی در مقابل پادگان اشرف». وبگاه واحد مرکزی خبر.
- ↑ «UNAMI Calls on Government of Iraq to Abide by International Law in dealing with Ashraf Camp». سایت یونامی - بیانیه مطبوعاتی.
- ↑ «U.N. envoy disputes Iraq's PM on Iranian exiles». Lara Jakes.
- ↑ «اطلاعیه شورای ملی مقاومت «موضعگیری مریم رجوی»». پایگاه اینترنتی مریم رجوی.
- ↑ «هافینگتون پست: جهان، عراق را بر سر کمپ اشرف نظاره میکند»». دیوید ایمس.
- ↑ «Spanish judge want to quiz Iraq PM over killings». وبگاه سیاتل پی آی.
- ↑ تخلیه اردوگاه اشرف در عراق آغاز شد، بیبیسی فارسی
- ↑ انتقال پنجمین گروه از مجاهدین
- ↑ آخرین گروه از اعضای سازمان مجاهدین خلق به اردوگاه «آزادی» منتقل شدند، بیبیسی فارسی