شهرسازی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

شهرسازی واژهٔ معادل Municipal Engineering است که در سیستم دانشگاهی ایران در ردهٔ مهندسی طبقه‌بندی شده است اما معمولاً در دانشکدهٔ هنر و معماری ارائه می‌گردد. تاریخچهٔ ساخت و کاربرد این واژه در فارسی برمی گردد به حضور کارشناسان آلمانی در ایران در دههٔ بیست خورشیدی که در برابر یک واژهٔ آلمانی با همین مفهوم مشابه ساخت و ساز شهر قرار داده شد. شهرسازی در یک تعریف عام عبارتست از مداخله و تنظیم فضا و فعالیت به منظور بهبود کیفیت زندگی ساکنان. در کتب درسی دانشگاهی آمده است که مجموعهٔ روش‌ها و تدابیر ارزشمند و مفیدی که متخصصین امور شهری به وسیلهٔ آن شهرها را بهتر می‌سازند، به شهرسازی یا علم تنسیق شهرها شهرت دارد.[۱] و یا شهرسازی عبارت است از مطالعهٔ طرح‌ریزی و توسعهٔ شهرها با در نظر گرفتن احتیاجات اجتماعی و اقتصادی با توجه به حداقل رساندن مشکلات شهری و پاسخ‌گویی به نیازهای عمومی جمعیت شهری.[۱] واژه شهرسازی به علت میان رشته‌ای بودن آن، واژه‌ای درست است[۲] زیرا گرایش طراحی شهری نیز در مقطع فوق لیسانس در ایران ارائه می‌شود که مباحث زیبایی شناسی و منظر شهری در آن بیشتر از برنامه ریزی شهری به چشم می‌خورد. همچنین در مقطع کارشناسی، دانشجویان واحدهای درسی مهندسی آب و فاضلاب و مهندسی ترافیک و جامعه‌شناسی و ... را نیز می گذرانند که این نشان از میان رشته‌ای بودن شهرسازی دارد و نمی‌توان نام آن را فقط برنامه ریزی شهری گذاشت زیرا در برنامه ریزی شهری اسکیس و راندو و پرزانته و مباحث زیبایی شناختی کمتر وارد می‌شود و طراحان شهری بر این مباحث مسلط هستند همچنین یک شهرساز باید بتواند کارگروه‌های مختلف را مدیریت نماید و مهندسین رشته‌های مختلف را در یک پروژه متمرکز و کنترل نماید. تخصص‌هایی از جمله طراحی شهری، برنامه ریزی شهری، متخصص gis، نقشه‌بردار، جامعه‌شناس، مهندس تأسیسات و ...[۳]

دانشمندان شهرسازی[ویرایش]

کوین لینچ

تحصیلات تکمیلی[ویرایش]

این رشته برای ادامه تحصیل در سطح کارشناسی ارشد دانشگاه های ایران شامل چهار گرایش طراحی شهری، برنامه ریزی شهری، برنامه ریزی منطقه‌ای و مدیریت شهری می‌باشد.

اصطلاحات و ابعاد شهرسازی و برنامه‌ریزی شهری[ویرایش]

شورای عالی شهرسازی[ویرایش]

تصویر ماهواره‌ای تهران
نوشتار اصلی: شورای عالی شهرسازی

شورای عالی شهرسازی سازمانی است که در وزارت آبادانی و مسکن تشکیل شد و از سال ۱۳۴۳ به ریاست عالیه فرح پهلوی آغاز به کار نمود. این شورا تعیین اولویت طرح‌ها، بررسی و تصویب آیین‌نامه‌های شهرسازی، و تعیین و تصویب معیارهای ساختمانی و بررسی قوانین شهرسازی را بر عهده دارد. هدف‌های اساسی شورای عالی شهرسازی برگزیدن سیاست همگانی شهرسازی و هماهنگ کردن برنامه‌های شهرسازی با برنامه‌های عمرانی؛ بررسی و تصمیم گیری دربارهٔ جلوگیری از گسترش بی‌رویه شهرها تا زمانی که طرح جامع برای آنها تهیه نشده است و تهیه نقشه جامع برای شهرهای کشور و اجرای طرح‌های نام برده برای آن شهرها.

نرم‌افزارهای شهرسازی[ویرایش]

با توجه به پیشرفت تکنولوژی و استفاده‌های روزافزون از سیستمهای کامپیوتری، شهرسازی نیز دستخوش این کاربردها بود و امروزه سیستمهای بسیاری در راستای ایجاد بستری امن و سریع برای دسترسی به پرونده‌های شهرسازی در شهرداری‌ها طراحی شده است. از جمله پرکاربردترین نرم‌افزارهای مورد استفاده در این رشته، جی آی اس، اتوکد، اس پی اس اس، اکسپرت چویس، نرم‌افزارهای سه بعدی مثل اسکچ آپ و ... می‌باشند.

پانویس[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ اسماعیل شیعه، اصول و مبانی برنامه ریزی شهری.
  2. عباس ریاضت، مرجع شهرسازی ایران shahrsaz.ir
  3. انجمن شهرسازی، urbanity

جستارهای وابسته[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

  • مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Urban Engineering»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۲۰۱۳).