زعفر جنی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
زعفر جنی
Imam Ali and the Jinn.jpg
جنگ علی و جنیان به رهبری پدر زعفر در بئر ذات العلم
درگذشت دهه ۱۹۳۰
تبار جن
شناخته‌شده برای تاج‌گذاری شده به‌دست علی بن ابی‌طالب پس از پذیرش اسلام
نقش‌های برجسته نبرد کربلا
دین اسلام
مذهب شیعه
منصب شاه

زعفر جنی (به عربی: زعفر الجني) به باور برخی، پادشاه جن‌های مسلمان بود و در واقعه کربلا مراسم عروسی خود را نیمه‌تمام گذاشت و با سپاهش به کمک حسین شتافت، اما حسین کمک او را نپذیرفت.

نبرد کربلا[ویرایش]

دانشنامه ایرانیکا[ویرایش]

در دانشنامه ایرانیکا از رینهولد لوفلر چنین روایت شده‌است: اندکی پس از آغار نبرد کربلا زعفر شاه جنیان به نزد حسین رفت، تا نیروهایش در خدمت او باشند. چون ناپیدایی جنیان ناجوانمردانه بود، پیشنهاد زعفر پذیرفته نشد. سپس او پیشنهاد کرد؛ تا نیروهایش به ریخت انسان‌ها درآیند، اما حسین همچنان مخالف بود. زعفر به خانه بازگشت و مخالفت حسین را به مادرش گفت. آن بانوی پرهیزگار پستان عریان کرد؛ و با ناسزاگویی و تهدید به [حرام‌کردن] شیری که زعفر با آن پرورش یافته، مگر آنکه زعفر یاور حسین باشد. زعفر بازگشت، و به همراه نیروهای حسین جنگید، تا آنکه کشته شد.[۱]

همچنین لوفلر؛ زعفر را در حال آمیزش جنسی با پسری روایت کرده‌است، هنگامی‌که به زعفر گزارشی از واقعهٔ کربلا داده‌شد. این داستان عشق‌بازی در ایرانیکا از قلم افتاده‌است.[۲]

دهخدا[ویرایش]

در دیوان دهخدا به کوشش محمد دبیرسیاقی آمده‌است:

بحث در امر زعفر جنیآن فداکار مهتر جنی:
که به‌جایست نوز یا مرده‌ست؟همچو گل در خریف پژمرده‌است؟
نیز در اینکه او به عاشورا،چونکه ممنوع شد ز حَرب و وَغا
از ثواب شهید بهره‌ور است،یا که آن سعی و بَطشِ او هدر است؟[۳]

دهخدا در لغت‌نامه زعفر را در نظر عامه پادشاه مسلمان جنی دانسته، که در روز عاشورا به یاری حسین بن علی شتافت؛ ولی اذن جهاد نیافت، چون حسین چنین گفت: «از انصاف و مردی دور است. چه شما آنان را ببینید و ایشان شما را نبینند.»[۴]

گنجینة الاسرار[ویرایش]

عمان سامانی در گنجینة الاسرار به سرگذشت زعفرجنی پرداخته:[۵]

از برای جانفشانی نزد شاهز عفر جنی فرا آمد ز راه

و همچنین به گفتگوی عارفی اهل مراقبه و مکاشفه با زعفر پرداخته‌است:[۶]

زعفرم من کز سرشب تا سحربود با من اعتراضت ای پدر

بحارالانوار[ویرایش]

شیخ مفید در کتاب بحارالانوار سندی را از جعفر صادق به این شرح نقل می‌کند:[۷]

زمانی که حسین از مدینه حرکت کرد، گروهی از ملائکه برای پیشنهاد کمک نزد او آمدند و گروه‌هایی از مسلمانان و شیعیان جن برای کمک آمدند، اما حسین در پاسخ جنیان گفت: «خدا به شما جزای خیر دهد، من مسئول کار خود هستم و محل و زمان قتل من نیز مشخص است». جنیان گفتند: «اگر امر شما نبود، همهٔ دشمنان شما را می‌کشتیم». حسین در پاسخ گفت: «ما بر این کار از شما تواناتریم، اما چنین نمی‌کنیم، تا لیهلک من هلک عن بینة و یحیی من حیّ عن بیّنه؛ آنها که گمراه می‌شوند با اتمام حجت باشد و آنها که راه حق را می‌پذیرند با آگاهی و دلیل آشکار باشد».

حماسه حسینی[ویرایش]

مرتضی مطهری معتقد است که: «یکی از تحریفات نهضت عاشورا، جریان مربوط به زعفر جنی است».[۸]

پانویس[ویرایش]

  1. محمود امیدسالار. «GENIE». Encyclopædia Iranica، February 7, 2012. بازبینی‌شده در ‏۲ دسامبر ۲۰۱۷. 
  2. Loeffler، Islam in Practice: Religious Beliefs in a Persian Village، ۴۱.
  3. دهخدا، علی‌اکبر. دیوان دهخدا. به کوشش سیدمحمد دبیرسیاقی. شرکت کتاب، ۲۰۱۶. ۷۰. شابک ‎۹۷۸۱۵۹۵۸۴۵۹۶۲. 
  4. «لغت‌نامه دهخدا: زعفر جنی». 
  5. «در بیان وارد شدن آن سر حلقهٔ مستان و مقتدای حق پرستان …». ganjoor.net. 
  6. «در بیان آن عارف ربانی که از راه مراقبه با زعفرش ملاقات افتاد …». ganjoor.net. 
  7. بحارالانوار- شیخ مفید -، ج ۴۴، ص ۳۳۰
  8. حماسه حسینی. مرتضی مطهری، (ج۱، ص۲۹ و ص۵۳ و ج۳، ص۲۷۲ و ص ۲۸۴)

منابع[ویرایش]