جلفا (جمهوری آذربایجان)

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

مختصات: ۳۸°۵۷′۲۱″ شمالی ۴۵°۳۷′۵۱″ شرقی / ۳۸٫۹۵۵۸۳°شمالی ۴۵٫۶۳۰۸۳°شرقی / 38.95583; 45.63083

جلفا

Culfa
شهر
جلفا در جمهوری آذربایجان قرار گرفته‌است
جلفا
جلفا
مختصات: ۳۸°۵۷′۲۱″ شمالی ۴۵°۳۷′۵۱″ شرقی / ۳۸٫۹۵۵۸۳°شمالی ۴۵٫۶۳۰۸۳°شرقی / 38.95583; 45.63083
کشور جمهوری آذربایجان
جمهوری خودگرداننخجوان
بلندی
۷۱۵ متر (۲۳۴۶ پا)
جمعیت
 (2011)
 • کل۱۲٬۵۰۰
منطقه زمانییوتی‌سی +۴ (AZT)
 • تابستان
(ساعت تابستانی)
یوتی‌سی +۴ (AZT)

جلفا (به ترکی آذری: Culfa، به ارمنی: جوغا Ջուղա) شهری مرزی است در جمهوری خودمختار نخجوان جمهوری آذربایجان.

ارمنیان این بخش را «هین جوغا» به معنی جلفای کهنه می‌نامند. شهر جلفا مرکز استان قدیمی یرنجاک ارمنستان بود. در منطقهٔ باستانی هین جوغا دشتی از سنگ‌های کنده‌کاری‌شدهٔ باستانی به نام چلیپاسنگ (خاچکار) موجود بود.

در سال ۱۶۴۸ ده هزار چلیپاسنگ در گورستان قدیمی جلفا شمارش شد. دولت جمهوری آذربایجان به ویران‌سازی برنامه‌ریزی‌شدهٔ آثار ارمنی دست زده و در سال ۱۹۷۳ تنها ۲٬۷۰۰ از این چلیپاسنگ‌ها در منطقه بجا مانده بود.

در سال ۱۹۹۸ از شاهدان عینی این‌سوی مرز یعنی از سوی جلفای ایران گزارش شد که اهالی جمهوری آذربایجان با بلدوزر بقیهٔ چلیپاسنگ‌های باستانی را نیز ویران و با خاک یکسان کردند[۱]. گزارشی از سال ۲۰۰۳ از ویرانی کامل منطقهٔ باستانی هین‌جوغا خبر می‌دهد[۲].

دو خاچکار واقع در ناحیه جلفا متعلق به سال‌های ۱۵۰۳ و ۱۶۰۲ میلادی که پیش از ویران‌کردن از گورستان جلفا برداشته شده و هم اکنون در شهر اچمیادزین قرار دارند

شهر جلفا (جلفای ایران و نخجوان) از آنجا که مورد تجاوز مکرر عثمانی‌های قرار می‌گرفت به دستور شاه‌عباس بزرگ تخلیه شد و ساکنان آن به شهرهای مرکزی ایران مهاجرت کردند. در زمان جنگ ایران و روسیه طی عهد نامه ترکمنچای جلفا نخجوان از حاکمیت ایران خارج ودر حاکمیت روسیه درآمد.

منابع[ویرایش]

  1. «2005-ին Ջուղայի հայկական խաչքարերի ոչնչացումն ու այսօրվա մտահոգությունները». دریافت‌شده در ۴ ژانویه ۲۰۲۱.
  2. «2005-ին Ջուղայի հայկական խաչքարերի ոչնչացումն ու այսօրվա մտահոգությունները». دریافت‌شده در ۴ ژانویه ۲۰۲۱.

برپایه داده‌هایی از: