اقتصاد مقاومتی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

اقتصاد مقاومتی (به انگلیسی: Resilient Economy یا Resistive economy)[۱] [۲] روشی برای مقابله با تحریمها علیه یک کشور تحریم شده و تقویت اقتصاد درون‌زا با کمترین وابستگی به خارج از کشور در خصوص نیازهای اساسی و راهبردی می‌باشد.[۳] در شرایطی که صادرات و واردات هیچ‌کدام برای آن کشور مجاز نمی‌باشد.[۴] معمولاً دولتهای رانتیر پس از مواجهه با بحران‌های اقتصادی و تهدید به تحریم به سمت اقتصاد مقاومتی و مقاوم‌سازی نظام اقتصادی حرکت می‌کنند.[۵] [۶] مشخصه اصلی یک اقتصاد مقاوم انعطاف پذیری در برابر شوک های خارجی است.[۷]

تعاریف[ویرایش]

اقتصاد مقاومتی به معنی تشخیص حوزه‌های فشار و متعاقباً تلاش برای کنترل و بی‌اثر کردن آن تاثیرها می‌باشد و در شرایط آرمانی تبدیل چنین فشارهایی به فرصت است همچنین برای رسیدن به اقتصاد مقاومتی باید وابستگی‌های خارجی کاهش یابد و بر تولید داخلی کشور و تلاش برای خوداتکایی تأکید گردد.[۸] طبق نظر دولتمردان ایران در تعریف اقتصاد مقاومتی، ضرورت مقاومت برای رد کردن فشارها و عبور از سختی‌ها برای رسیدن به نقاط مثبت ملی نیاز است[۹]

این روش اقتصادی از نظر تعریف با اقتصاد ریاضتی تفاوت دارد.[۸]

تاریخچه[ویرایش]

در غزه[ویرایش]

نوشتار(های) وابسته: محاصره نوار غزه

اصطلاح اقتصاد مقاومتی اولین بار در سال ۲۰۰۷ پس از محاصره غزه توسط اسرائیل، که مواد غذایی و نهاده‌های اولیه برای اقتصاد و تولید را نیز شامل می‌شد و ناتوان شدن ساکنان این منطقه کوچک برای صادرات، امکان صادرات و کشت بسیاری از محصولات کشاورزی از جمله توت فرنگی را کاهش داده بود توسط دولت اسماعیل هنیه مستقر در غزه مورد استفاده قرار گرفت و ضوابط و معیارهای حاکم بر مفهوم اقتصاد مقاومتی شناسایی گردید.[۴]

در ایران[ویرایش]

نوشتار(های) وابسته: اقتصاد ایران

اقتصاد مقاومتی در ایران اولین بار در دیدار کارآفرینان با آیت‌الله خامنه‌ای رهبر ایران در شهریور سال ۱۳۸۹ مطرح گردید. خامنه ای «اقتصاد مقاومتی» را معنا و مفهومی از کارآفرینی معرفی نمود و برای نیاز اساسی کشور به کارآفرینی نیز دو دلیل «فشار اقتصادی دشمنان» و «آمادگی کشور برای جهش» را معرفی نمود.[۱۰]

اولین بار اقتصاد مقاومتی توسط دولت دکتر محمد مصدق با عنوان اقتصاد بدون نفت به عنوان پاسخی برای خنثی کردن تحریمهای شدید انگلیس و متحدانش بکار گرفته شد.[۱۱] پس از تشدید تحریمها علیه ایران در سالهای اخیر این شیوه توسط جمهوری اسلامی ایران اعلام شده است و در اقتصاد مقاومتی هدف استفاده از توان داخلی و مقاومت در مقابل تحریمها با ایجاد کمترین بحران است.[۱۲] سید علی خامنه‌ای در ۱۳۹۲/۱۱/۳۰، سیاست‌های کلی «اقتصاد مقاومتی» را به مسئولان ایرانی ابلاغ کرده است.[۱۳] از نظر محسن رضایی از مقامات کشور ایران، ایجاد ایالتها و فدرالیسم و تمرکز زدایی از قدرت و واگذاری اختیارات تصمیم‌گیری به مناطق، از لوازم مقاومتی کردن اقتصاد ایران است.[۱۴]

جستارهای وابسته[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. Iran mulls cut to crude oil sale GlobalSecurity.org - Reliable Security Informatin
  2. [۱]
  3. هدف از اقتصاد مقاومتی چیست؟ سایت مؤسسه فرهنگی و اطلاع‌رسانی تبیان
  4. ۴٫۰ ۴٫۱ A Multi Criteria Crop Planning Model Based on the "Resistive Economy" Characterizing the Situation in Gaza Strip. Faculty of Islamic Studies - Sustainable Growth and Inclusive Economic Development from an Islamic Perspective
  5. «دولت‌های رانتیر و اقتصاد مقاومتی». خبرگزاری فارس، ۱۳۹۳٫۴٫۲. 
  6. Iran mulls cut to crude oil sale GlobalSecurity.org - Reliable Security Informatin
  7. [۲]
  8. ۸٫۰ ۸٫۱ http://banki.ir/akhbar/1-news/13827-اقتصاد-مقاومتی-چیست-و-تفاوت-آن-با-ریاضت-اقتصادی-کدام-است؟
  9. http://www.tabnak.ir/fa/news/261622/اقتصاد-مقاومتی-چیست
  10. بیانات مقام معظم رهبری در دیدار جمعی از کارآفرینان سراسر کشور، ۱۶ / ۶ / ۸۹، حوزه ۱۳۹۳.
  11. تحریم اقتصادی و اقتصاد مقاومتی در ایران (32-1330)،جام‌جم ۱۳۹۴.
  12. اقتصاد مقاومتي چيست؟، باشگاه خبرنگاران جوان ۱۳۹۱.
  13. «ابلاغ سیاست‌های کلی «اقتصاد مقاومتی»». khamenei.ir. 
  14. محسن رضایی: مهمترین مشکلات اقتصادی کشور و راه‌های برون رفت از آن، عصرایران ۱۳۹۲.