گلیسرآلدهید

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
Glyceraldehyde
Glyceraldehyde
D-glyceraldehyde
شناساگرها
شماره ثبت سی‌ای‌اس 56-82-6 YesY
پاب‌کم 751
کم‌اسپایدر 731 YesY
ChEBI CHEBI:5445 YesY
ChEMBL CHEMBL173813 YesY
جی‌مول-تصاویر سه بعدی Image 1
خصوصیات[۱]
فرمول مولکولی C3H6O3
جرم مولی ۹۰٫۰۸ g mol−1
چگالی 1.455 g/cm³
دمای ذوب ۱۴۵ °C (۲۹۳ °F; ۴۱۸ K)
دمای جوش
‎140−150 °C at 0.8 mmHg
به استثنای جایی که اشاره شده‌است در غیر این صورت، داده‌ها برای مواد به وضعیت استانداردشان داده شده‌اند (در 25 °C (۷۷ °F)، ۱۰۰ kPa)
 YesY (بررسی) (چیست: YesY/N؟)
Infobox references

گلیسرآلدهید (به انگلیسی: Glyceraldehyde) یک ترکیب شیمیایی با شناسه پاب‌کم ۷۵۱ است. گلیسرآلدهید یک آلدوتریوز است یعنی یک مونوساکارید سه کربنی دارای گروه آلدهید است. فرمول شیمیایی آن C3H6O3 است. گلیسرآلدهید ساده ترین قند آلدوز است. شیرین، بدون رنگ، جامد و یکی از ترکیبات مهم در متابولیسم کربوهیدرات هاست. واژه ی گلیسرآلدهید از ترکیب دو واژهی آلدهید و گلیسرین می آید. گلیسرآلدهید گلیسرینی است که به جای یک هیدروکسی متیلن، دارای یک گروه آلدهید است. [۲]

ساختار گلیسرآلدهید[ویرایش]

گلیسرآلدهید دارای یک کربن کایرال است لذا می تواند به یکی از دو فرم ایزومر فضایی وجود داشه باشد:

فرم R از واژه ی لاتین rectus به معنی راست فرم S از واژه ی لاتین sinister به معنی چپ

با وجود اینکه چرخش نوری در گلیسرآلدهید برای R مثبت بوده و برای S منفی است، این مورد برای همه ی مونوساکارید ها صدق نمی‌کند. توجه به این نکته ضروری است که چرخش فضایی مولکول فقط با ساختار آن تعیین شده و چرخش نوری فقط به شکل تجربی و با آزمایش تعیین می شود.

سنتز و نقش بیوشیمیایی گلیسرآلدهید[ویرایش]

گلیسرآلدهید در کنار دی هیدروکسی استون، هر دو می توانند با اکسید شدن گلیسرول به وجود بیایند. برای مثال این اکسیداسیون می تواند با آب اکسیژنه انجام شود. دی هیدروکسی استون که ساده ترین کتوز می باشد، ایزومر گلیسرآلدهید به شمار می رود. تبدیل فرم فسفریله ی این دو مونوساکارید ساده به هم دیگر توسط آنزیم تریوز فسفات ایزومراز یکی از مراحل اساسی گلیکولیز است.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. Merck Index, 11th Edition, 4376
  2. دانشنامه مدرسه - گلیسرآلدهید