فیلیپ عرب

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
فیلیپ عرب
امپراتور روم
Bust of emperor Philippus Arabus - Hermitage Museum.jpg
دوران ۲۴۴–۲۴۹
نام کامل مارکوس ژولیوس فیلیپوس
لقب(ها) فیلیپ عرب
زادگاه شهبا
مرگ ۲۴۹
محل مرگ ورونا
پیش از دسیوس و هرنیوس اتروسکوس
پس از گوردیان سوم
همسر مارچا اوتاچیلیا سِویرا
فرزندان فیلیپوس دوم و یولیا سورینا

مارکوس ژولیوس فیلیپوس (به لاتین: Marcus Julius Philippus) معروف به فیلیپ عرب (به انگلیسی: Philip the Arab) (درگذشتهٔ ۲۴۹) امپراتور روم بین سال‌های ۲۴۴ تا ۲۴۹ بود.

سال‌های آغازین[ویرایش]

فیلیپ عرب با نام مارکوس ژولیوس فیلیپوس در شهبا (در نزدیکی بصری امروزی در سوریه) و در خانواده‌ای از چابک‌سواران برجسته با اصالت عربی زاده شد. در بحبوحهٔ جنگ امپراتوری روم با ساسانیان و به‌دنبال درگذشت تیمسیتئوس، فرماندهٔ پرتورین‌ها و پدر زن امپراتور گوردیان سوم، فیلیپ جانشین او شد.

امپراتوری[ویرایش]

در ۱۱ فوریه ۲۴۴ خبر مرگ گوردیان سوم منتشر شد. بنا بر منابع ساسانی او در نبرد میسیکه کشته شده بود اما فیلیپ، مرگ او را بر اثر ابتلا به بیماری اعلام نمود. در منابع یونانی اشاره‌ای به نبرد میسکیه نشده است و فیلیپ عرب را عامل مرگ امپراتور نوجوان می‌دانند. با مرگ گوردیان سوم، فیلیپ به مقام امپراتوری روم رسید و به سرعت عهدنامهٔ صلحی را با ساسانیان برای پایان بخشیدن به جنگ امضا کرد. پس از آن فیلیپ مدتی را به مبارزه با گوت‌ها و دیگر قبایل ناحیهٔ دانوب سپری نمود و سرانجام در سال ۲۴۸ میلادی به رم بازگشت تا در جشن هزارمین سال بنیادگذاری شهر شرکت جوید.

مرگ[ویرایش]

دوران فرمانروایی فیلیپ با بحران واقعی سدهٔ سوم همراه بود. در این مدت قبایل متجاوز مرزهای امپراتوری را مورد تاخت و تاز خود قرار داده بودند و در داخل نیز کشور درگیر جنگ داخلی به فرماندهی ژنرال‌های مخالف بود. فیلیپ در سال ۲۴۸ پس از میلاد، دسیوس را برای مقابله با تهاجم گُت‌ها به منطقهٔ دانوب فرستاد و او توانست بر آنان چیره شود. این موفقیت اولیه سبب شد تا سپاهیانش او را امپراتور بنامند و دسیوس به سرعت با لشگریانش به سوی رم حرکت کرد. فیلیپ عرب نیز پس از اطلاع از این رویداد با سپاهیانش برای مقابله با دسیوس از رم خارج شد. دو سپاه در تابستان سال ۲۴۹ در ورونا (واقع در ایتالیای امروزی) با یکدیگر روبرو شدند. فیلیپ در سپتامبر همان سال شکست خورد و کشته شد، سنای روم دسیوس را به عنوان امپراتور جدید به رسمیت شناخت و او دوران فرمانروایی خود را آغاز نمود.

منابع[ویرایش]

  • «Philip the Arab»(انگلیسی)‎. Britannica Online Encyclopedia. بازبینی‌شده در ۲۸ سپتامبر ۲۰۱۰. 
  • مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Philip the Arab»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۲۸ سپتامبر ۲۰۱۰).
  • Michael L. Meckler (Ohio State University). «Gordian III (238-244 A.D.)»(انگلیسی)‎. De Imperatoribus Romanis: An Online Encyclopedia of Roman Rulers and Their Families. بازبینی‌شده در ۲۷ سپتامبر ۲۰۱۰.