ودانتا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
رامانوجاریا

ودانتا (سانسکریت: वेदान्त) یکی از شش مکتب هندو و ارتدوکس فلسفه هندی است.[۱] کلمه ودانتا به معنای پایان وداها و در اصل با اشاره به اوپانیشادها است.[۲]

اوپانیشادها، بهگود گیتا و برهما سوترا اساس ودانتا را تشکیل می دهندودانتا. تمام مکاتب ودانتا فلسفه خود را با تفسیر متونی که به نام پراتانترای (به معنی سه منبع) مطرح می‌کنند.[۳]

مروری بر مکاتب ودانتا[ویرایش]

مکتب‌هایی که غیر دوگانگی را مطرح می‌کنند[ویرایش]

مکتب آدوایتا[ویرایش]

والاباچاریا

آدوایتا ودانتا (سانسکریت: अद्वैत वेदान्त) از غیر دوگانگی و اعتقاد به وحدت خدا حمایت می‌کند. برهمن تنها ثابت متافیزیکی دانسته می‌شود و مشابه آتمان است.[۴]

ویشیشتادوایتا (وحدت‌الوجود مشروط)[ویرایش]

ویشیشتادوایتا ادعا می‌کند که جیواتمان (روح انسان) و برهمن (Vishnu) متفاوت هستند تفاوت که هرگز فراتر نمی‌رود.[۵] با این فرض رامانوجا همچنین بر اعتقاد به وحدت خدا تأکید کرد با گفتن اینکه تمام روح‌ها واحد هستند و اینکه یک روح به تنهایی می‌تواند برهمن را تحقق بخشد.[۶]

سودهادوایتا (غیر دوگانگی خالص)[ویرایش]

سودهاوایتا (غیر دوگانگی خالص) بیان می‌کند که کل جهان واقعی است و برهمن در قالب کریشنا است.[۷] همه چیز، همه کس، همه جا، روح و بدن، زنده و غیر زنده، ماده و غیر ماده کریشنای ابدی است.[۷]

مکاتبی که دوگانگی (دوایتا) را مطرح می‌کنند[ویرایش]

این مکتب بر اساس فرض دوگانگی بنا شده‌است. آتمان(روح) و برهمن (ویشنو) به عنوان دو موجودیت کاملاً متفاوت دانسته می‌شوند.[۸]

مکاتبی که بِهِدآبِهِدا را مطرح می‌کنند[ویرایش]

مجسمهٔ نیمبارکاچاروا

بِهِدآبِهِدا در لغت به معنی «تفاوت و عدم تفاوت» است و بیشتر یک سنت است تا یک مکتب ودانتا. مکاتب این سنت تأکید می‌کند که خود فرد(Jīvatman) هم با برهمن تفاوت دارد و هم تفاوت ندارد.[۹]

اُپادهیکا[ویرایش]

بهاسکارا اُپادهیکا را فرض لازم دانسته و شباهت و تفاوتش را به یک اندازه و واقعی می‌داند. برهمن غیردوگانه و هوشمند و خالص و بی‌شکل در نظر گرفته شده‌است.[۱۰]

دوایتاوایتا[ویرایش]

نیمبارکا این مکتب را مطرح کرد و برهمن (خدا)، روح (چیت) و ماده یا عالم (اچیت) را به عنوان سه واقعیت برابر و جاودان و وابسته بهم در نظر می‌گیرد. [۱۱]

آچینتیا-بهِدا-آبهِدا[ویرایش]

چایتانوا ماهاپرابهو

چایتانوا ماهاپرابهو نخستین نماینده این مکتب بود.[۱۲] در زبان سانسکریت آچینتیا به معنی «غیر قابل تصور» است.[۱۳] آچینتیا-بهِدا-آبهِدا فلسفه «تفاوت غیر قابل تصور در عدم تفاوت» را نشان می‌دهد،[۱۴] در رابطه باغیردوگانگی واقعیت برهمن-آتمان (که آن را کریشنا می‌داند), svayam bhagavan.[۱۵]

منابع[ویرایش]