فیلم اکشن
 | برای تأییدپذیری کامل این مقاله به منابع بیشتری نیاز است. (فوریه ۲۰۲۳) |
فیلم اکشن (به انگلیسی: Action Film) یکی از ژانرهای فیلم است. ریشههای فیلم اکشن را میتوان در ژانرهایی مانند وسترن و فیلم نوآر یافت، امّا تکامل آن در دهههای اخیر با پیشرفت فناوری و جلوههای ویژه به اوج خود رسیده است.
این ژانر از ترکیب عناصری مانند تعقیب و گریز، نبردهای رزمی و صحنههای اکشن بهره میبرد. فیلمهای اکشن معمولاً حول محور قهرمانی میچرخند که با چالشهای دشواری روبهرو میشود و از طریق مهارت، قدرت و گاه زیرکی بر دشمنان غلبه میکند. این قهرمانان، چه مأمور مخفی باشند، چه سرباز یا حتی شهروند عادی که در شرایط بحرانی قرار گرفته، نمایندهٔ آرمانهایی مانند عدالت و شجاعت هستند. در کنار این شخصیتها، ضدقهرمانانی نیز حضور دارند که در اینگونه فیلمها نقشآفرینی میکنند.
اگرچه اصطلاح «فیلم اکشن» یا «فیلم ماجراجویی اکشن» از اوایل دهه ۱۹۱۰ مورد استفاده قرار گرفته است، امّا تعریف معاصر آن معمولاً به فیلمی اشاره دارد که با آغاز رنسانس هالیوود و ظهور ضدقهرمانان در فیلمهای آمریکایی اواخر دهه ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ که از فیلمهای جنگی، جنایی و وسترن الهام گرفته شده بودند، ظهور کرد. پس از این ژانرها، دورهای در دهه ۱۹۸۰ آغاز شد که به آن «دورهٔ کلاسیک» میگویند. پس از آن، دوران پساکلاسیک آغاز شد که فیلمهای اکشن آمریکایی تحت تأثیر سینمای اکشن هنگ کنگ و استفادهٔ روزافزون از تصاویر کامپیوتری قرار گرفتند.
کارگردانانی مانند جان وو، جیمز کامرون و کریستوفر نولان سبکهای متمایزی را در این ژانر پایهگذاری کردهاند. همچنین، بازیگرانی چون آرنولد شوارتزنگر، تام کروز، سیلوستر استالونه و بروس لی با حضور در نقشهای این ژانر، به نمادهای آن تبدیل شدهاند.
فیلم اکشن تنها به خشونت و سرگرمی محدود نمیشود، بلکه میتواند درونمایههای عمیق اجتماعی، سیاسی یا اخلاقی را نیز داشته باشد. برخی از این فیلمها با بهرهگیری از داستانهای پیچیده و شخصیتپردازی قوی، مرز بین ژانر اکشن و سایر ژانرها مانند درام، علمی تخیلی یا حتی ترسناک را کمرنگ میکنند.
زیرژانرهای فیلم اکشن
[ویرایش]اکشن-ماجراجویی
همچنین مقاله: فیلم ماجراجویی را مشاهده کنید.
اکشن-کمدی
مقاله اصلی: فیلم کمدی اکشن
اکشن-ترسناک
فیلمهایی که تنشهای فیلم ترسناک را با مبارزه یا زدوخورد فیلم اکشن ترکیب میکنند که اغلب با مبارزهٔ یک قهرمان انسان با موجودات ماورایی مرگبار نشان داده میشود؛ مانند رزیدنت ایول (مجموعهفیلم) و فیلم زامبی.
اکشن-دلهرهآور
همچنین مقاله: فیلم دلهرهآور را مشاهده کنید.
اکشن هنری
همچنین مقاله: فیلم هنری را مشاهده کنید.
فیلم فاجعهای
مقاله اصلی: فیلم فاجعهای
هنرهای رزمی
مقاله اصلی: فیلم رزمی
اکشن-علمی، تخیلی
همچنین مقاله: فیلم ابرقهرمانی را مشاهده کنید.
فیلم جاسوسی
مقاله اصلی: فیلم جاسوسی
فیلم شمشیربهدستان
مقاله اصلی: فیلم شمشیربهدستان
فیلم انتقامجویانه
همچنین مقاله: فیلم انتقامجویانه را مشاهده کنید.
نمونه فیلمهای اکشن
[ویرایش]مجلّهٔ تایم اوت یک نظرسنجی از پنجاه نفر کارشناس سینمای اکشن شامل بازیگران، کارگردانان، منتقدان و بدلکاران انجام داد. از بین ۱۰۱ فیلم در این دسته، فیلمهایی که در این فهرست آمدهاند، به عنوان ده فیلم اکشن برتر تاریخ برگزیده شدند.[۱]
| رتبه | نام فیلم | سال | کارگردان | کشور |
|---|---|---|---|---|
| ۱ | بیگانهها | ۱۹۸۶ | جیمز کامرون | آمریکا / بریتانیا |
| ۲ | هفت سامورایی | ۱۹۵۴ | آکیرا کوروساوا | ژاپن |
| ۳ | این گروه خشن | ۱۹۶۹ | سام پکینپا | آمریکا |
| ۴ | داستان پلیس | ۱۹۸۵ | جکی چان | هنگ کنگ |
| ۵ | اژدها وارد میشود | ۱۹۷۳ | رابرت کلوز | هنگ کنگ / آمریکا |
| ۶ | مکس دیوانه ۲ | ۱۹۸۱ | جرج میلر | استرالیا |
| ۷ | سرسخت | ۱۹۹۲ | جان وو | هنگ کنگ |
| ۸ | نابودگر ۲: روز داوری | ۱۹۹۱ | جیمز کامرون | آمریکا |
| ۹ | مهاجمان صندوق گمشده | ۱۹۸۱ | استیون اسپیلبرگ | آمریکا |
| ۱۰ | جانسخت | ۱۹۸۸ | جان مکتیرنان | آمریکا |
جستارهای وابسته
[ویرایش]منابع
[ویرایش]- ↑ Rothkopf, Joshua; Semlyen, Phil (21 March 2022). "The 101 Best Action Movies of All Time". Time Out (به انگلیسی). Time Out Group. Retrieved 2022-05-17.
